REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zawieszenie działalności gospodarczej - problemy podatkowe

Grzegorz Ziółkowski
Prawnik, doradca podatkowy, właściciel kancelarii doradztwa podatkowego, specjalizuje się w podatkach dochodowych, zarówno od osób fizycznych, jak i podmiotów prawnych. Autor licznych publikacji.
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Jakie przychody można będzie uzyskiwać w okresie zawieszenia działalności gospodarczej? Czy przedsiębiorca będzie mógł w okresie zawieszenia rozliczać koszty uzyskania przychodu?

Instytucja zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej ma umożliwić przedsiębiorcom przerwę w płaceniu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, w składaniu deklaracji i wpłacaniu zaliczek na podatek, bez konieczności definitywnego wyrejestrowania firmy. Jest to rozwiązanie, którego wprowadzenie przedsiębiorcy postulowali od lat i trudno przecenić jego korzystne aspekty. Trudności tkwią jednak w szczegółach wprowadzanych przepisów.

REKLAMA

Autopromocja

Kto może zawiesić działalność gospodarczą

Przepisy nowelizacji ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowią, że przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 do 24 miesięcy. Prawo do zawieszenia działalności gospodarczej przysługuje teoretycznie każdemu rodzajowi przedsiębiorcy, w rozumieniu tej ustawy, tj.: osobom fizycznym, osobom prawnym i jednostkom organizacyjnym niebędącym osobą prawną - wykonującym we własnym imieniu działalność gospodarczą.

Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółek cywilnych, dlatego w ich przypadku zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej jest skuteczne pod warunkiem złożenia stosownych wniosków przez wszystkich wspólników. I tu zaczynają się pierwsze schody...

Przepisy ZUS posługują się inną siatką pojęć i za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą uważają:

1) osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych,

Dalszy ciąg materiału pod wideo

2) twórcę i artystę,

3) osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu,

4) wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej.

To może rodzić określone problemy praktyczne.

Przykładowo - czy jednoosobowa spółka z o.o., która nie zatrudnia pracowników, może zawiesić działalność gospodarczą?

REKLAMA

Taka spółka ma prawo zdaniem autora zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej. Składek ZUS w okresie zawieszenia nie musi płacić jej jedyny wspólnik. Zaliczek na podatek nie wpłaca i deklaracji nie składa sp. z o.o. będąca podatnikiem.

Kolejne problemy związane są z warunkiem, jakim jest niezatrudnianie pracowników. Literalne brzmienie przepisów prowadzi do wniosku, że chodzi o osoby zatrudnione na podstawie stosunku pracy. Potwierdza to również uzasadnienie do projektu.

Co więc z przedsiębiorcami zatrudniającymi osoby na podstawie umów cywilnoprawnych, z którymi związany jest obowiązek rozliczania składek ZUS oraz zaliczek na podatek dochodowy?

Biorąc pod uwagę założenia instytucji zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej zatrudnienie takich osób stanowi zdaniem autora przeszkodę do zawieszenia wykonywania działalności. W okresie zawieszenia wykonywania działalności przedsiębiorca nie powinien zatrudniać żadnych osób, z którymi wiążą się obowiązki rozliczania składek ZUS, czy odprowadzania zaliczek na podatek.

Zatrudnianie takich osób świadczy o wykonywaniu działalności gospodarczej.

Przykład

Przedsiębiorca zawiesił działalność gospodarczą na okres 12 miesięcy. Po miesiącu zawieszenia przedsiębiorca podpisał umowę z firmą ochroniarską na ochronę majątku firmy. Podpisanie tej umowy należy uznać za czynność mającą na celu zabezpieczenie źródła przychodu. Jako że przedsiębiorca nie zatrudniał pracowników oraz osób na umowy cywilnoprawne, a korzystał z usług firmy dokumentowanych fakturą VAT, nie powoduje to - zdaniem autora - uchybieniu warunkom do zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej.

Wniosek formalnym warunkiem zawieszenia

Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej następuje na pisemny wniosek przedsiębiorcy złożony do gminy albo do sądu rejestrowego.

Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej następuje od dnia złożenia wniosku o zawieszenie i trwa do dnia złożenia wniosku o wpis informacji o wznowieniu działalności gospodarczej. Oba te wnioski są zwolnione z opłat.

Niezłożenie wniosku o wznowienie działalności gospodarczej przed upływem 24 miesięcy spowoduje wykreślenie definitywne przedsiębiorcy z urzędu. Wcześniej gmina ma obowiązek wystosować pisemne wezwanie do wznowienia działalności, w którym wyznaczy dodatkowy trzydziestodniowy termin. Sąd rejestrowy wszczyna zaś postępowanie, w którym wyznacza dodatkowy 7-dniowy termin.

Mimo zróżnicowania sytuacji prawnej przedsiębiorców w tym zakresie, w praktyce każdy sam powinien zadbać o doręczenie informacji o zawieszeniu działalności do innych organów (ZUS, urząd skarbowy).

Zakaz osiągania bieżących przychodów

W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać z niej bieżących przychodów.

Ma natomiast prawo lub obowiązek:

1) wykonywać wszelkie czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów,

2) przyjmować należności lub regulować zobowiązania, powstałe przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej,

3) zbywać własne środki trwałe i wyposażenie,

4) uczestniczyć w postępowaniach sądowych, podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej,

5) wykonywać wszelkie obowiązki nakazane przepisami prawa,

6) osiągać przychody finansowe, także z działalności prowadzonej przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej.

Przykłady

1.

Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie usług transportowych zawiesi ją od 1 lipca 2009 r. Ostatnią usługę wykona i zafakturuje 30 czerwca 2009 r. Zapłata wpłynie 7 lipca 2009 r. Wpływ zapłaty w okresie zawieszenia nie stoi na przeszkodzie zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej.

2.

Przedsiębiorca zawiesi prowadzenie działalności na okres od 1 maja 2009 r. do 30 września 2009 r. Nie zamknie jednak firmowego rachunku bankowego, na którym przetrzymuje środki pieniężne. Naliczone od tych środków odsetki stanowią przychód finansowy z działalności gospodarczej, którego osiągnięcie nie przeszkadza jej zawieszeniu.

 

Koszty uzyskania przychodu

W kontekście omawianych rozwiązań pojawia się pytanie - czy przedsiębiorca w okresie zawieszenia będzie mógł rozliczyć koszty uzyskania przychodu związane z działalnością gospodarczą?

Wyjdźmy od podstawowego zakazu wykonywania działalności gospodarczej w okresie zawieszenia i osiągania bieżących przychodów. Z ograniczenia tego wynika, że podatnik nie będzie mógł w tym okresie rozliczać w kosztach wydatków związanych z bieżącym prowadzeniem działalności gospodarczej, np. kosztów związanych z użytkowaniem środków transportu (paliwo, przeglądy etc.). Ich ewentualne rozliczenie będzie świadczyć o wykonywaniu działalności gospodarczej, co stanowi przeszkodę do zawieszenia działalności gospodarczej.

Wydatki takie mogą być również kwestionowane jako koszty, ponieważ nie są ponoszone w celu uzyskania przychodu (bieżące przychody nie są osiągane), ani nie mają na celu zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodu (art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.).

Inaczej przedstawia się kwestia wydatków związanych z długoterminowymi umowami. Przedsiębiorca ma obowiązek w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej regulować zobowiązania powstałe przed datą tego zawieszenia. Przykładem mogą być czynsze za najem, dzierżawę czy leasing środków trwałych.

Wydatki na czynsz za najem, dzierżawę, leasing środków trwałych zalicza się do kosztów pośrednich działalności gospodarczej. Umowy te mają charakter długoterminowy. Ich wcześniejsze zerwanie często wiąże się z koniecznością zapłaty kar umownych, spada również wiarygodność rynkowa przedsiębiorcy. Dotrzymywanie tych umów w okresie zawieszenia działalności gospodarczej świadczy o racjonalności działań przedsiębiorcy. Zdaniem autora, podatnikom przysługuje prawo rozliczania tego typu wydatków w kosztach uzyskania przychodów w okresie zawieszenia działalności, w przypadku gdy same umowy długoterminowe zostały podpisane w okresie przed zawieszeniem. W okresie zawieszenia rozliczamy w kosztach uzyskania przychodów te wydatki z umów długoterminowych, których moment zaliczenia do kosztów przypada zgodnie z przepisami podatkowymi na ten okres.

Podatnik powinien mieć również prawo zaliczyć do kosztów wydatki na doradztwo prawne związane z uczestnictwem w postępowaniach sądowych, podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej. Prawo i obowiązek udziału w tych postępowaniach w okresie zawieszenia przewidują wyraźnie przepisy nowelizacji do ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Do kosztów zaliczymy jednak tylko te wydatki, które na celu mają uzyskanie przychodu albo zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodu. Taki związek nie zawsze wystąpi w przypadku postępowań sądowych.

Zawieszenie działalności, zawiesza amortyzację

Przepisy wyraźnie przewidują, że nie będą podlegać amortyzacji składniki, które nie są używane na potrzeby działalności gospodarczej z uwagi na jej zawieszenie. Składniki te nie podlegają amortyzacji od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawieszono działalność. Przerwa w amortyzacji trwa do końca miesiąca zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej (odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w równych ratach co miesiąc albo kwartał albo raz w roku).

Przykład

Przedsiębiorca zawiesi działalność gospodarczą w okresie od listopada 2008 r. do 15 lipca 2009 r. Z uwagi na zawieszenie tej działalności podatnik zaprzestanie używać wszystkich środków trwałych. Zawieszenie amortyzacji ma trwać od 1 grudnia 2008 r. do 31 lipca 2009 r.

Przepisy mówią o składnikach nieużywanych w okresie zawieszenia działalności. Należy dopuścić więc możliwość amortyzacji tych składników, które będą z pewnych względów używane w tym okresie, ale ich używanie nie będzie świadczyć o wykonywaniu działalności gospodarczej. Takimi składnikami mogą być budowle magazynowe, w których przedsiębiorca będzie składował materiały, towary nie sprzedane przed okresem zawieszenia działalności.

Podsumowując aspekt kosztów trzeba zakładać, że organy podatkowe do ich rozliczania w okresie zawieszenia będą podchodzić bardzo fiskalnie i w konsekwencji margines rozliczania kosztów w okresie zawieszenia działalności gospodarczej będzie bardzo wąski.

Zwolnienie z zaliczek

Przedsiębiorcy nie będą musieli opłacać zaliczek na podatek dochodowy w okresie zawieszenia działalności gospodarczej. Prawo to przysługuje bez względu na rodzaj płaconego podatku (liniowy, według skali w p.d.o.f.) czy metody odprowadzania zaliczek. Warunkiem skorzystania z tego dobrodziejstwa przez wspólników spółek osobowych oraz podatników p.d.o.p. jest złożenia do właściwego urzędu skarbowego pisemnego zawiadomienia o okresie zawieszenia wykonywania działalności w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku o zawieszenie działalności do KRS.

Zawieszenie wykonywania działalności nie zwalnia jednak podatników od obowiązku prowadzenia stosownej ewidencji księgowej oraz złożenia zeznania rocznego w podatku dochodowym. W ewidencji księgowej rozliczone zostaną te zdarzenia, które podatnik ma prawo (obowiązek) rozliczyć w okresie zawieszenia działalności.

Podatnicy będą również zobowiązani do rozliczenia w okresie zawieszenia innych zobowiązań podatkowych, np. w podatku od nieruchomości czy podatku od czynności cywilnoprawnych.

VAT

Podatnik VAT, który zawiesi działalność, nie będzie miał obowiązku składania deklaracji za okresy, których dotyczy zawieszenie. Zwolnienie to dotyczy tych okresów, które w całości objęte były zawieszeniem wykonywania działalności.

Przykład

Podatnik rozliczający VAT kwartalnie zawiesi działalności od 1 maja do 31 grudnia 2009 r. Podatnik będzie miał jeszcze obowiązek złożyć deklarację VAT-7K za 2 kwartał. Nie ma natomiast tego obowiązku w stosunku do 3 i 4 kwartału.

Niezależnie od zawieszenia wykonywania działalności, deklaracje VAT będą musieli składać podatnicy:

1) zarejestrowani jako podatnicy VAT UE,

2) dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów,

3) dokonujący importu usług lub nabywający towary - w zakresie których są podatnikiem.

Mimo formalnego zawieszenia działalności, należy złożyć deklarację VAT za okresy, w których podatnik jest obowiązany do rozliczenia podatku, oraz za które należy dokonać korekty podatku naliczonego.

Zawieszenie działalności nie powoduje obowiązku sporządzania remanentu i opodatkowaniu towarów w nim uwzględnionych, nawet jeżeli zawieszenie potrwa co najmniej 10 miesięcy.

ZUS

Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej zawiesza również obowiązek płacenia przez przedsiębiorcę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz FP.

Przedsiębiorca w okresie zawieszenia może jednak podlegać dobrowolnie ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu. Szerzej na temat skutków zawieszenia w zakresie ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych w najbliższych numerach PP.

W stosunku do zobowiązań publicznoprawnych zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej wywiera skutki prawne począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu złożenia wniosku o zawieszenie. Skutek ten trwa do końca miesiąca, w którym przedsiębiorca złożył wniosek o wpis o wznowieniu działalności.

Przykład

Przedsiębiorca złoży wniosek o zawieszenie 15 maja 2009 r. Oznacza to, że za maj 2009 r. będzie on jeszcze zobowiązany do wpłacenia zaliczek na podatek, składek ZUS oraz złożenia deklaracji VAT. Wniosek o wznowienie działalności zostanie złożony 20 stycznia 2010 r. Przedsiębiorca za styczeń 2010 r. nie będzie jeszcze zobowiązany do spełnienia tych powinności.

Omawiana nowelizacja wchodzi w życie od 20 września br. Jej dużym plusem jest już samo wejście w życie instytucji zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej. O minusach zadecyduje praktyka organów podatkowych i inspektoratów ZUS, które „urzędowo” będą interpretować te przepisy.

Podstawa prawna:

ustawa z 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 141, poz. 888).

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Nowości w KSeF: faktury papierowe czasowo poza KSeF, faktury konsumenckie, złożone załączniki. Konsultacje Ministerstwa Finansów

W dniu 18 lipca 2024 r. w Ministerstwie Finansów przy ul. Świętokrzyskiej 12 odbyło się kolejne spotkanie konsultacyjne dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur zorganizowane przez Ministerstwo Finansów i Krajową Administrację Skarbową. Przedstawiciele MF podsumowali dotychczasowe prekonsultacje zmian w zakresie obowiązkowego KSeF. Eksperci Ministerstwa Finansów zaprezentowali też propozycje rozwiązań biznesowych tj. wymianę środowiska KSeF na docelowe, wdrożenie załączników i aktualizację struktury e-faktury,  a także planowane rozwiązania i nowe funkcjonalności KSeF.

Nowe dane o wynagrodzeniach Polaków. GUS odsłania karty

GUS opublikował dane dotyczące przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czerwcu 2024 r. Przeciętna płaca wyniosła 8144,83 zł. Wzrost okazał się niższy od prognozowanego przez ekspertów. Mamy też nowe statystyki dotyczące zatrudnienia.

Podatek od nieruchomości od obiektów sportowych. Będą zmiany od 2025 roku. Czy podatek obejmie place zabaw?

W ramach analiz opublikowanego projektu zmian w podatku od nieruchomości, chwilę uwagi należy poświęcić obiektom sportowym. Jako że standardowo ich wartość nie należy do niskich, ewentualne ruchy w tym zakresie, mogą generować istotne skutki podatkowe. Aczkolwiek, akurat w tym obszarze, MF zaproponował też trochę korzyści. Niekorzyści też.

Większe sumy gwarancyjne w OC posiadaczy pojazdów i rolników. Jednolity formularz zaświadczeń o przebiegu ubezpieczenia. Rząd przyjął projekt nowelizacji

W dniu 16 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy, która ma dostosować polskie prawo do unijnych przepisów dotyczących ubezpieczenia OC za szkody, które powstały w związku z ruchem pojazdów mechanicznych. Projekt ten przewiduje m.in. zwiększenie minimalnych sum gwarancyjnych w ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych a także rolników. Czy w związku z tymi zmianami wzrosną ceny polis OC?

REKLAMA

Drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Najwięcej na płyn do e-papierosów, aż o 75 proc.

Rząd chce wprowadzić drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Ich skala ma być kilkukrotnie większa, niż zakładała mapa akcyzowa. Już w 20225 r. akcyza na wyroby tytoniowe ma wzrosnąć: o 25 proc. na papierosy, o 38 proc. na tytoń do palenia oraz o 50 proc. na wkłady do podgrzewaczy tytoniu. Będzie podwyżka również płynów do e-papierosów, na które w 2025 r. akcyza wzrośnie aż o 75 proc.

Zakup sprzętu IT? Czasem lepiej wynająć. Na czym polega DaaS?

Na czym polega model biznesowy Device as a Service (DaaS)? Komu i kiedy się opłaca? Co sprawia, że jest to rosnący trend nie tylko w polskich firmach?

Twój biznes działa dobrze ale pieniądze gdzieś wyciekają. Ekspert podpowiada gdzie szukać przyczyn i źródeł wycieków

Takie pytanie często zadają sobie przedsiębiorcy, którzy osiągając spore przychody, realizując duże i zyskowne projekty nagle stwierdzają brak gotówki na koncie. Dlaczego tak się dzieje? Gdzie są pieniądze? Na te i inne pytania odpowiada dr nauk ekonomicznych Elżbieta Sobów – specjalistka ds. finansów z kilkudziesięcioletnim doświadczeniem.

Korekta podatku naliczonego: kiedy trzeba rozliczyć fakturę korygującą

Jak należy rozliczyć faktury korygujące? Podatnik będący nabywcą zgłosił reklamację oraz otrzymał mailową odpowiedź, w której sprzedawca uznał reklamację i wskazał kwotę korekty. Wiadomości mailowe są z marca 2024 r., a korekta wpłynęła w kwietniu 2024 r. Podatnik odliczył VAT naliczony z faktury pierwotnej w marcu 2024 r. Czy korektę należy rozliczyć w marcu 2024? 

REKLAMA

Prezesa skazano za zaległości podatkowe spółki. Ale to sąd popełnił błąd

Samo tylko objęcie funkcji prezesa zarządu spółki nie może powodować automatycznego przyjęcia na siebie odpowiedzialności karnej za cudze działania. Tak uznał Rzecznik Praw Obywatelskich, informując o wniesieniu skargi kasacyjnej na korzyść prezesa spółki, którego sąd skazał za nieodprowadzenie zaliczek na podatek dochodowy, powstałych w okresie gdy nie objął jeszcze funkcji.

Podatek od nieruchomości obejmie nawet panele fotowoltaiczne. Takie zmiany już od 2025 roku

Zmiany w podatku od nieruchomości zmierzają do opodatkowania urządzeń energetycznych, np. paneli fotowoltaicznych. Budowle mają być opodatkowane jako całość techniczno-użytkowa. Podatkiem od nieruchomości (inaczej niż obecnie) już od 2025 roku objęte zostaną więc wszystkie elementów farmy fotowoltaicznej (w tym panele).

REKLAMA