Kategorie

Dlaczego warto korzystać z wyliczenia rezerw na świadczenia pracownicze

Obowiązek tworzenia rezerw na świadczenia pracownicze (m.in. odprawy emerytalne, odprawy rentowe, odprawy pośmiertne, nagrody jubileuszowe) w Polsce wynika z ustawy o rachunkowości (dalej: uor). Jej art. 39 nakłada na jednostki obowiązek dokonywania biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów na przyszłe świadczenia na rzecz pracowników. W myśl art. 39 ust. 2a rezerwy na zobowiązania pracownicze należy wykazać w bilansie jako rezerwy na zobowiązania.

Zasadniczo można stwierdzić, że ustawa o rachunkowości, poza art. 39 oraz ogólnymi zasadami rachunkowości (m.in. zasadą współmierności przychodów i kosztów oraz zasadą memoriałową), których należy przestrzegać w tym zakresie, nie zawiera więcej szczegółowych wytycznych w zakresie metodologii oraz reguł tworzenia rezerw na świadczenia pracownicze. Artykuł 10 ust. 3 uor wskazuje jednak, aby w sprawach nieuregulowanych przepisami ustawy stosować Krajowe Standardy Rachunkowości:

Reklama

W sprawach nieuregulowanych przepisami ustawy, przyjmując zasadę (politykę) rachunkowości, jednostki mogą stosować krajowe standardy rachunkowości wydane przez Komitet Standardów Rachunkowości. W przypadku braku odpowiedniego standardu krajowego, jednostki, inne niż wymienione w art. 2 ust. 3, mogą stosować MSR.

Komitet Standardów Rachunkowości uchwałą nr 7/08 z 14 października 2008 r. wydał KSR nr 6 „Rezerwy, bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, zobowiązania warunkowe” (dalej KSR 6). Standard ten zawiera szereg wytycznych w zakresie rezerw na świadczenia pracownicze, choć nie omawia ich tak szczegółowo, jak Międzynarodowy Standard Rachunkowości 19 Świadczenia pracownicze (dalej MSR 19).

Punkt 4.7 KSR 6 informuje jednak, że przy wycenie świadczeń emerytalnych i podobnych można kierować się postanowieniami MSR 19 Świadczenia pracownicze.

W punkcie tym wydane jest także zalecenie stosowania metody aktuarialnej do szacowania rezerw na świadczenia pracownicze oraz wskazanie, że wycena rezerw na długoterminowe świadczenia pracownicze powinna zostać przeprowadzona zgodnie z metodologią aktuarialną, z pomocą aktuariusza, albowiem ustalenie kwot tych rezerw jest oparte na wielu założeniach dotyczących zarówno warunków makroekonomicznych, jak i rotacji pracowników, ryzyka śmierci itp.

 

 

Jeśli w Twojej firmie musisz tworzyć rezerwy na świadczenia pracownicze (emerytalne, rentowe i inne) - służymy Ci pomocą! Wypełnij formularz a eksperci z firmy Attuario, która współpracuje z serwisem Księgowość, dokonają tych wyliczeń dla Ciebie.
Zapraszamy do wypełnienia formularza!

 

Reklama

Szczegółowy opis metody aktuarialnej szacowania rezerw na świadczenia pracownicze prezentuje tylko MSR 19. Standard ten wymaga stosowania metody tzw. prognozowanych uprawnień jednostkowych (ang. Projected Unit Credit), której ideą jest przypisanie każdemu okresowi stażu odpowiedniej części przyszłego świadczenia. W ten sposób każdy kolejny okres stażu powoduje powstanie kolejnej jednostki uprawnienia do świadczenia. Metoda ta wymaga przyjęcia szeregu założeń aktuarialnych (w tym założeń demograficznych i finansowych), które mają wpływ na prawdopodobieństwo wypłaty świadczenia, wysokość świadczenia i uwzględniają wartość pieniądza w czasie. Założeniami takimi są m.in. prawdopodobieństwo śmierci, prawdopodobieństwo przejścia na rentę inwalidzką, rotacja, wzrost wynagrodzeń, stopa dyskontowa. Standard wymaga stosowania bezstronnych i wzajemnie dopasowanych (spójnych) założeń aktuarialnych dotyczących zmiennych demograficznych oraz zmiennych finansowych. Założenia finansowe powinny być oparte na rynkowych oczekiwaniach na dzień bilansowy, dotyczących okresu, w którym ma nastąpić wywiązanie się z istniejących zobowiązań.

Wysokość świadczeń pracowniczych w różnych jednostkach może podlegać różnym regułom. Obowiązek ich wypłaty wynika z Kodeksu pracy lub innych ustaw. Zgodnie z zapisami Kodeksu pracy pracownikom przysługują następujące świadczenia pracownicze:

• odprawa emerytalna - w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia (art. 921),

• odprawa rentowa - w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia (art. 921),

• odprawa pośmiertna - w wysokości jednomiesięcznego, trzymiesięcznego lub sześciomiesięcznego wynagrodzenia, w zależności od stażu pracy u pracodawcy (art. 93).

REZERWY NA ŚWIADCZENIA EMERYTALNE JAKO POZYCJA BILANSOWA

W zależności od rodzaju jednostki rezerwy na świadczenia pracownicze mogą być wykazane w różnych pozycjach bilansowych:

• dla jednostek innych niż banki, zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji - pozycja B.I.2: „Rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne”,

• dla banków - pozycja X.2: „Pozostałe rezerwy”,

• dla zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji - pozycja F.I: „Rezerwy na świadczenia emerytalne oraz inne obowiązkowe świadczenia pracowników”.

Dodatkowo w jednostkach innych niż banki, zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji rezerwy na świadczenia pracownicze należy podzielić na długoterminowe i krótkoterminowe (zgodnie z ustawą o rachunkowości zobowiązania krótkoterminowe to takie, które są wymagalne w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego).

Niektóre jednostki (np. publiczne zakłady opieki zdrowotnej, uczelnie publiczne, jednostki samorządowe) mogą mieć jednak zagwarantowane wyższe wysokości świadczeń niż określone w Kodeksie pracy. Gwarancje te są określone w innych ogólnych przepisach prawa, np. ustawach. Dodatkowo jednostki te mogą mieć zapewnione także nagrody jubileuszowe, czyli świadczenia niewymagane przez Kodeks pracy.

Ponadto w niektórych jednostkach mogą występować dodatkowe wiążące pracodawcę uregulowania, np. regulaminy wynagradzania, porozumienia z pracownikami, zbiorowe układy pracy, które przewidują większą wysokość świadczeń pracowniczych, niż wynikająca z ogólnych przepisów prawa (w tym Kodeksu pracy) i wprowadzają system innych świadczeń pracowniczych (np. nagród jubileuszowych), które nie są wymagane przez ogólne przepisy prawa.

Nasuwa się pytanie, czy każda jednostka bezwzględnie powinna tworzyć rezerwy na świadczenia pracownicze. Zgodnie z zasadami rachunkowości - memoriałową oraz współmierności przychodów i kosztów - odpowiedź powinna brzmieć: tak. Jednostka ma bowiem obowiązek pokazać, że oprócz bieżących kosztów wynagrodzeń zobowiązuje się do wypłaty w przyszłości dodatkowych kwot i kwoty te systematycznie rezerwuje. Niespełnienie tego warunku powoduje, że prezentowane sprawozdanie finansowe można uznać za nierzetelne i niespełniające wymogów zasad rachunkowości.

Argumentem usprawiedliwiającym nietworzenie rezerwy z tego tytułu jest jej nieistotna wartość (zasada istotności). Może ona występować w przypadku jednostek o niedużym zatrudnieniu, które posiadają młodych stażem pracowników i dodatkowo minimalne regulacje, określone przez ogólne przepisy prawa, w zakresie wysokości świadczeń pracowniczych.

Uwaga

Aby stwierdzić nieistotność rezerwy, przede wszystkim należy ją obliczyć. Dlatego wskazane jest, by nawet małe jednostki, zatrudniające do kilkudziesięciu pracowników, młodych stażem, kontrolowały poziom tej rezerwy, dokonując raz na kilka lat aktuarialnej wyceny rezerw na świadczenia pracownicze.

Attuario - biuro aktuarialne

www.attuario.pl

 

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    25 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Zryczałtowana składka zdrowotna przywilejem dla wybranych

    Składka zdrowotna. Według doniesień „Dziennika Gazety Prawnej” podatnicy, którzy rozliczają się według zasad ryczałtu ewidencjonowanego, będą płacić zryczałtowaną składkę zdrowotną. Rodzi się pytanie, dlaczego miałoby to dotyczyć wyłącznie tej grupy podatników? W mojej ocenie jest to dyskryminujące. Ceną rozliczania podatku w innej formie niż ryczałt byłaby bowiem wyższa składka zdrowotna.

    VAT e-commerce. Wzór zgłoszenia VIN-R

    VAT e-commerce. Wzór zgłoszenia (VIN-R) informującego w zakresie nieunijnej procedury szczególnej rozliczania VAT.

    Wspólny kredyt z rodzicami. Spłata rat kredytu to nie darowizna

    Wspólny kredyt z rodzicami a podatek. Spłata rat kredytu (zaciągniętego solidarnie przez pełnoletnią córkę wraz z rodzicami) przez samych rodziców - nie powoduje po stronie córki powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn. Nie musi ona płacić podatku i składać zgłoszenia SD-Z2. Bowiem spłata rat jedynie przez rodziców w takiej sytuacji nie jest darowizną. Nawet jeżeli w zakupionym na kredyt mieszkaniu mieszka sama córka i jest ona jedyną właścicielką tego mieszkania. Dotyczy to oczywiście także innych "składów" solidarnych kredytobiorców - spokrewnionych, spowinowaconych, czy spoza kręgu rodzinnego.

    Opłata paliwowa - co warto wiedzieć?

    Opłata paliwowa. Jakie są stawki opłaty paliwowej obowiązujące w 2021 r.? Kto podlega opłacie paliwowej? Kiedy powstaje obowiązek zapłaty? Gdzie wpłacać opłatę? Jak złożyć informację w sprawie opłaty paliwowej?

    Oleje smarowe a opłata paliwowa

    Opłata paliwowa. Handel olejami smarowymi w Polsce ewoluuje w kierunku zwiększenia biurokracji oraz obciążeń podatkowych związanych z obrotem tymi towarami. Czy oleje smarowe podlegają opłacie paliwowej?

    System e-TOLL ruszył 24 czerwca

    e-TOLL. 24 czerwca 2021 r. Ministerstwo Finansów (MF) i Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) uruchomiły nowy system poboru opłat za przejazd pojazdem ciężkim (powyżej 3,5 tony) po płatnych drogach krajowych oraz za przejazd po płatnych odcinkach autostrad Konin-Stryków (A2) i Wrocław-Sośnica (A4) zarówno dla pojazdów ciężkich jak i lekkich. Otwarte zostały pierwsze Miejsca Obsługi Klienta. Można już instalować na telefonach bezpłatną aplikację mobilną e-TOLL PL do wnoszenia opłat. Na miejscach poboru opłat autostrad A2 i A4 wyznaczone zostały pasy przejazdowe dedykowane dla użytkowników systemów e-TOLL i viaTOLL. Przewidziano okres przejściowy, w którym działać będą dwa systemy e-TOLL i viaTOLL.

    30 tys. zł kwoty wolnej od podatku dla rozliczających się liniowo

    Polski Ład - przedsiębiorcy chcą zmian, m.in. kwoty wolnej od podatku w wysokości 30 tys. zł dla przedsiębiorców rozliczających się liniowo. O wprowadzenie podatkowych zmian do Polskiego Ładu wystąpił do premiera Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.

    Zwrot VAT zapłaconego w Wielkiej Brytanii po 1 stycznia 2021 r.

    Zwrot VAT. Wielka Brytania będzie nadal przyznawać zwroty podatku VAT przedsiębiorcom z UE. Taką informację potwierdziła brytyjska administracja podatkowa - poinformowało 23 czerwca 2021 r. polskie Ministerstwo Finansów.

    Ogólnopolski Konkurs Wiedzy o Podatkach dla uczniów szkół ponadpodstawowych

    Krajowa Izba Doradców Podatkowych i Ministerstwo Finansów zapraszają do udziału w Ogólnopolskim Konkursie Wiedzy o Podatkach. Dwuetapowy konkurs skierowany jest do uczniów szkół ponadpodstawowych, a ze względu na pandemię w tym roku zostanie przeprowadzony w formule online.

    Praktyka w stosowaniu przepisów o MDR

    Regulacje dotyczące schematów podatkowych (MDR) obowiązują w polskim porządku prawnym od 1 stycznia 2019 roku, a więc już ponad dwa lata. Co więcej, biorąc pod uwagę retrospektywny obowiązek zgłaszania schematów podatkowych, można powiedzieć, że zaraportowane do tej pory schematy podatkowe dotyczą uzgodnień, w zakresie których to pierwsza czynność miała miejsce nawet trzy lata temu (schematy transgraniczne).

    Korepetycje, kursy i inne usługi prywatnego nauczania - zwolnienie z VAT

    Prywatne nauczanie a VAT. Usługi prywatnego nauczania świadczone przez nauczycieli są zwolnione z VAT. Konieczne jest jednak posiadanie przez nauczyciela kierunkowego wykształcenia, a także świadczenie usług nauczania na podstawie umowy zawartej z uczniem (lub opiekunem prawnym ucznia). Jednak zwolnienie to nie ma zastosowania do usług świadczonych przez nauczycieli w ramach zajęć organizowanych przez podmiot trzeci.

    Zwolnienie podatkowe na inwestycję w PSI - od kiedy?

    Zwolnienie podatkowe na inwestycję w PSI. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z 18 marca 2021 r. (sygn. I SA/Op 22/21) potwierdził, że prawo do skorzystania ze zwolnienia podatkowego w Polskiej Strefie Inwestycji (PSI) istnieje od momentu poniesienia pierwszych kosztów kwalifikowanych. Takie rozstrzygnięcie kwestionuje dotychczas powszechne wśród organów skarbowych.

    Wzór deklaracji uproszczonej AKC-US od 1 lipca 2021 r.

    Akcyza od samochodów osobowych. Ustawodawca określił nowy wzór deklaracji uproszczonej w sprawie podatku akcyzowego od samochodów osobowych (AKC-US). Rozporządzenie w tej sprawie wchodzi w życie 1 lipca 2021 r.

    Globalne podatki i minimalna stawka CIT [Raport PIE]

    Globalne podatki. Transfer zysków do rajów podatkowych powoduje, że globalne wpływy z podatku CIT są corocznie zmniejszane o ok 240 mld USD. Najbogatsi ludzie świata przelewają 7,6 bln USD na zagraniczne konta, by uniknąć organów podatkowych. Polski Instytut Ekonomiczny w raporcie „Global taxes in the post-COVID-19 era” wskazuje, że wprowadzenie globalnego podatku majątkowego zapewniłoby 289 mld USD rocznie, globalnego podatku klimatycznego – 279 mld USD rocznie, a globalnej minimalnej stawki CIT – 127 mld USD rocznie. Zebrane w ten sposób środki wystarczyłyby na zaszczepienie przeciw COVID-19 każdej dorosłej osoby na świecie 4 razy w ciągu roku.

    VAT e-commerce. Procedura szczególna dla przesyłek do 150 euro

    VAT e-commerce. Resort finansów objaśnia uproszczoną procedurę w zakresie deklarowania i odroczenia płatności podatku z tytułu importu towarów w przesyłkach o wartości nieprzekraczającej 150 euro (tzw. „USZ”). Zmiany już od 1 lipca 2021 r.

    Fundusze inwestycyjne - zmiana przepisów

    Fundusze inwestycyjne. 22 czerwca 2021 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi oraz ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Projekt ten dostosowuje polskie prawo do przepisów Unii Europejskiej, dotyczących funduszy inwestycyjnych oraz zarządzania alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi. Zgodnie z projektem większość zmian ma wejść w życie 2 sierpnia 2021 r.

    Należyta staranność w cenach transferowych w świetle objaśnień Ministerstwa Finansów

    Należyta staranność w cenach transferowych. Pojęcie należytej staranności nie jest sprecyzowane w przepisach. Ustawodawca nie wskazuje konkretnych działań, które powinny zostać powzięte, ani informacji, które należy weryfikować. Pewne wskazówki w zakresie domniemania oraz należytej staranności, o których mowa w art. 11o ust. 1b ustawy o CIT wynikają z objaśnień podatkowych MF.

    Pakiet Slim VAT 2 z poprawkami

    Slim VAT 2. Sejmowa komisja finansów publicznych przyjęła w dniu 22 czerwca, wraz z poprawkami, nowelizację ustawy o podatku od towarów i usług, której celem jest uproszczenie rozliczania przez podatników podatku od towarów i usług – tzw. pakiet Slim VAT 2.

    Refakturowanie podatku od nieruchomości na dzierżawcę lub najemcę

    Refakturowanie podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości nie może być przedmiotem sprzedaży lub innej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a w efekcie nie podlega odrębnemu „refakturowaniu”. Jednak jeżeli strony umowy dzierżawy lub najmu postanowią, że wynajmujący „przerzuca” koszt podatku od nieruchomości na dzierżawcę (najemcę), wówczas koszt ten stanowi element ceny usługi dzierżawy (najmu). Innymi słowy wartość podatku od nieruchomości stanowi część zapłaty (czynszu) za usługę dzierżawy lub najmu. Dlatego też w takiej sytuacji wydzierżawiający (lub najemce) powinien wystawić fakturę, w której podstawa opodatkowania, to łączna cena (wartość) usługi dzierżawy obejmująca m.in. wartość podatku od nieruchomości, zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Koszty podatku od nieruchomości nie mogą bowiem stanowić samodzielnego świadczenia, lecz są elementem podstawowej czynności, jaką jest dzierżawa nieruchomości, zatem co do zasady nie powinny być wykazywane na fakturze w odrębnej pozycji.

    Transparentność wynagrodzeń w UE - jak się przygotować?

    Transparentność wynagrodzeń w UE. Projekt przygotowany przez Komisję Europejską zakłada rewolucyjne zmiany w zakresie transparentności wynagrodzeń. Jakie rozwiązania zakłada i jakie konsekwencje może za sobą nieść? Jak przygotować organizację do ujawnienia płac?

    Jaki wzrost PKB w 2021 roku?

    PKB w 2021 roku. Wzrost gospodarczy (tj. wzrost Produktu Krajowego Brutto - PKB) Polski w 2021 r. może zbliżyć się do 5 proc., ale resort finansów pozostaje konserwatywny w swoich prognozach - powiedział 22 czerwca PAP Biznes minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński. Podkreślił, że w budżecie są zabezpieczone środki na wypadek kolejnej fali pandemii. Dodał, że wykonanie budżetu po czerwcu może być zbliżone do tego po maju, kiedy to w odnotowano nadwyżkę w wysokości 9,4 mld zł.

    Elektroniczny TAX FREE od początku 2022 roku

    Ustawa o VAT daje możliwość zwrotu podatku od towarów i usług podróżnym. Procedura TAX FREE pozwala turystom odwiedzającym Polskę na uniknięcie podwójnego opodatkowania. Ministerstwo Finansów i Krajowa Administracja Skarbowa szykują zmiany dla przedsiębiorców działających w systemie zwrotu VAT podróżnym od początku 2022 roku, polegającą na odejściu od papierowej wersji procedury i zastąpienie jej elektronicznym systemem ewidencji.

    Przedsiębiorca jako honorowych dawca krwi - co przysługuje?

    Honorowy dawca krwi, który jest pracownikiem, po oddaniu krwi może otrzymać dwa dni wolnego. Co jednak w sytuacji gdy honorowym dawcą krwi jest przedsiębiorca? Czy z tego tytułu przysługują mu jakieś preferencje?

    Zmęczenie cyfrowe w czasie pandemii

    Zmęczenie cyfrowe. 41% ankietowanych niepokoi się wpływem Internetu na dobre samopoczucie bardziej niż przed pandemią – wynika z badania EY. Jak postrzegamy obecnie korzystanie z kanałów cyfrowych?

    E-faktury - zagrożenia i ryzyka

    E-faktury. Już w październiku 2021 r. w Polsce zostaną wprowadzone e-faktury – zapowiada polski rząd. Na razie będą dobrowolną formą rozliczenia, jednak za dwa lata (od 2023 roku) system podatkowy zostanie całkowicie zdigitalizowany. Eksperci wskazują, że oprócz oczywistych korzyści, takich jak uszczelnienie systemu podatkowego czy uproszczenie rozliczeń między kontrahentami, e-faktury wiążą się też z pewnymi ryzykami. To przede wszystkim obawa przed inwigilacją i działaniami hakerów.