REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Aktualizacji należności - korzyści

Jacek Folga
Aktualizacji należności - korzyści
Aktualizacji należności - korzyści

REKLAMA

REKLAMA

Bieżąca aktualizacja należności może przynieść firmie pewne korzyści. Mimo że stanowi koszt i przedsiębiorstwa postrzegają ją zazwyczaj negatywnie, pozwala m.in. zabezpieczyć się przed wystąpieniem niespodziewanych strat oraz kontrolować ryzyko kredytowe.

Jakie korzyści wynikają z aktualizacji należności

Problem aktualizacji należności został poruszony w art. 35b ust. 1 ustawy o rachunkowości. W myśl tego artykułu wartość należności aktualizuje się, uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty, poprzez dokonanie odpisu aktualizującego.

Autopromocja


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
 

Należności z grupy 1 powinny być aktualizowane zgodnie z prawdopodobieństwem stopnia ich odzyskania. Oznacza to, że nie trzeba tworzyć na wszystkie z nich odpisu aktualizującego.


Należności z grupy 3 aktualizuje się odpisem w wysokości 100%, natomiast należności z grupy 4 są aktualizowane do wysokości niepokrytej przez ustalone przez dłużnika zabezpieczenia (podobnie jak należności z grupy 2). Do zabezpieczeń zaliczamy np.: gwarancję bankową, blokadę środków na rachunku bankowym odbiorcy, ustanowioną przez odbiorcę hipotekę kaucyjną, zastaw rejestrowy, przewłaszczenie ruchomości na zabezpieczenie. Należności z grupy 5 podlegają aktualizacji w pełnej wysokości.

Dalszy ciąg materiału pod wideo


W związku z tym, że dla należności z grupy 4 istnieje możliwość pomniejszania wysokości odpisów o wartość posiadanego zabezpieczenia, najlepszym rozwiązaniem jest pomniejszanie należności, począwszy od najstarszych faktur odbiorcy, aż do wyczerpania wartości zabezpieczenia.


Pomimo że ustawa o rachunkowości nie nakłada obowiązku bieżącego aktualizowania wszystkich należności, warto w praktyce to robić. Po pierwsze, utworzony odpis aktualizujący tworzy pewien „bufor” bezpieczeństwa i chroni przed niespodziewanym pogorszeniem się wyniku finansowego.


Oszacowania wysokości odpisu dla wszystkich należności można dokonać, m.in. bazując na strukturze wiekowej należności. Do każdego z przedziałów wiekowych przypisany jest wówczas współczynnik aktualizacji (wyrażający w procentach prawdopodobieństwo utraty wpływu z należności). „Migracja” niezapłaconych faktur do kolejnych przedziałów struktury wiekowej sprawia, że tworzony jest wyższy odpis. A zatem aktualne prawdopodobieństwo utraty tej należności jest odzwierciedlone w wyniku finansowym. Jeśli należność zostanie spłacona, wówczas odpis zostaje rozwiązany, a tym samym poprawie ulega wynik finansowy. Takie podejście sprawia, że firma unika nagłego utworzenia wysokiego odpisu, który niespodziewanie koryguje wynik finansowy.


Kolejna zaleta aktualizacji wszystkich należności to większa precyzja w ocenie ryzyka. Przedsiębiorstwa posiadają coraz więcej odbiorców. Analizowanie każdej faktury czy nawet odbiorcy jest czasochłonne, drogie i obarczone wysokim prawdopodobieństwem popełnienia błędu. Zastosowanie aktualizacji wszystkich należności w oparciu o strukturę wiekową umożliwia szybkie i precyzyjne oszacowanie ryzyka utraty płatności.


Naliczanie odpisów dla każdej faktury, a w konsekwencji księgowanie ich na kontach analitycznych klientów, jest również doskonałym materiałem do stworzenia systemu ostrzegającego o nadmiernym narażeniu firmy na ryzyko kredytowe i wzrastającym prawdopodobieństwie poniesienia strat.


Podejście oparte na automatycznej aktualizacji należności (na podstawie struktury wiekowej należności oraz przypisanych jej współczynników aktualizujących) powinno być poszerzone o dodatkowy element, jakim jest tworzenie odpisów indywidualnych. Odpis indywidualny jest dodatkowym odpisem ponad ten utworzony na podstawie struktury wiekowej. Postawą dokonania takiego odpisu może być ocena kondycji finansowej klienta lub historia współpracy w zakresie płatności.


Dodatkowo należy mieć na uwadze, że zabezpieczenia ustanowione przez klientów mają pozytywny wpływ na wynik finansowy (zmniejszają wartość należności do odpisu), ale niestety, w pewnych przypadkach mogą być przyczyną problemów. Przykładowo, jeśli należność jest w 100% pokryta zabezpieczeniem i została przeksięgowana na należności grupy 4, to odpis wynosi zero. Może jednak okazać się, że przedmiot zabezpieczenia jest bardzo trudno upłynnić i nie odzyskamy środków pieniężnych, na które wcześniej nie utworzyliśmy odpisów. Dlatego tak ważne jest stosowanie również indywidualnych odpisów aktualizujących należności. Pełne zabezpieczenie należności w tym przypadku zapewnia nam np. gwarancja bankowa.


Część należności może być także wyłączona z tworzonych odpisów na należności. Będą to w szczególności należności pochodzące od podmiotów wewnątrz jednej grupy kapitałowej oraz podmiotów, których prawdopodobieństwo bankructwa jest małe (np. duże sieci handlowe).


Przykład 1


Przedsiębiorstwo postanowiło dokonywać co miesiąc aktualizacji wszystkich należności. Struktura wiekowa należności ogółem na koniec stycznia 2007 r. wyglądała następująco:


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
 

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
 

Co jest podstawą do ustalenia współczynników aktualizacji


Wysokość współczynników aktualizujących oraz przyjęte rozpiętości przedziałów wiekowych powinny być zapisane w instrukcji firmowej dokonywania odpisów aktualizujących należności. Nie istnieje żaden oficjalny dokument narzucający wartości tych zmiennych. Jedynie przytoczony wcześniej art. 35b ust. 1 ustawy o rachunkowości nakazuje, aby należności ze sprzedaży bieżącej były aktualizowane z uwzględnieniem stopnia prawdopodobieństwa ich zapłaty.


Prawdopodobieństwo to może być ustalone na podstawie historycznego wzorca strat związanych ze spłatą należności. Aktualizując wszystkie należności, nie musimy tego wzorca ustalać dla każdego klienta osobno. Można operować na danych globalnych, a dodatkowo nadać klientowi współczynnik (wagę) ryzyka, wpływający na ostateczną wysokość odpisu. Współczynnik taki może być oszacowany w oparciu np. o ocenę zdolności kredytowej odbiorcy.


Zasady aktualizowania należności mogą być jednakowe dla wszystkich, ale można też dokonać pewnego zróżnicowania. Odmienne zasady mogą obowiązywać: grupy klientów (np. poszeregowane według kanału sprzedaży czy klasy ryzyka), rodzaj należności (osobno za towar, opakowania, należności eksportowe), sumę należności spółek (dla grup kapitałowych) itp.


Jak wysokość współczynników wykorzystać w celach kontrolnych


Wysokość utworzonych odpisów aktualizujących należności może być wykorzystana w celach kontroli finansowej. Dostarcza ona wówczas dwóch niezwykle istotnych informacji dla służb finansowo-księgowych:


l informacji o aktualnej wartości należności. Należność niezapłacona w terminie jest mniej warta dla przedsiębiorstwa niż należność za faktury bieżące. Przesuwanie kwot należności do kolejnych przedziałów struktury wiekowej powoduje, że szansa na odzyskanie gotówki jest coraz mniejsza. W celach kontrolnych warto osobno zestawić kwotę należności brutto i utworzonych odpisów. Można to robić w przekroju: faktur, klientów, grup klientów czy należności ogółem.


l informacji o narażeniu przedsiębiorstwa na ryzyko kredytowe i zdolności przedsiębiorstwa do zarządzania tym ryzykiem. Wysokość współczynników aktualizujących należności w tym przypadku informuje o tym, jak bardzo prawdopodobne jest odzyskanie należności z danego przedziału struktury wiekowej.


Ponadto ciekawym, a jednocześnie prostym do zastosowania wskaźnikiem, pozwalającym monitorować ryzyko kredytowe, jest średni współczynnik aktualizacji należności:


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
 

gdzie:


ŚWAN - średni współczynnik aktualizacji należności po terminie,

SOA - suma odpisów aktualizujących dla należności po terminie,

SNP - suma należności po terminie.


Jeśli dynamika tego współczynnika jest rosnąca, oznacza to wzrost ryzyka kredytowego i większe prawdopodobieństwo utraty należności. Wzrost średniego współczynnika aktualizacji należności świadczy o tym, iż starzeniu podlega coraz większa wartość należności, które przemieszczają się do kolejnych przedziałów wiekowych.

Przeprowadzenie takiej analizy dla kilku lat pozwoli na wykreślenie trendu, który może często pojawiać się w przyszłości. Dodatkowo może wskazać typowe okresy w ciągu roku, gdy wartość odpisów rośnie. Szczególnie jest to istotne w przypadku produktów sezonowych.


Warto na bieżąco kontrolować wysokość utworzonych odpisów aktualizujących. Ich wzrost świadczy o tym, iż firma ma problemy z odzyskiwaniem gotówki, a to może być pierwszym krokiem do utraty płynności.


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
 

W ciągu całego roku średni współczynnik aktualizacji należności wynosił 16,94%. Z obserwacji średnich współczynników w poszczególnych miesiącach można wywnioskować, że wykazują one tendencję typowo sezonową. W okresach letnich maleją, by ponownie wzrosnąć w okresie jesień-zima. Warto dodatkowo przeanalizować ich wysokość na tle współczynników w latach poprzednich.


Jacek Folga

analityk w firmie z branży FMCG
 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o tytoń do żucia, tytoń do nosa

    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o pozostałe wyroby tytoniowe niebędące wyrobami akcyzowymi np. tytoń do żucia, tytoń do nosa.

    Dotacje na cyfryzację firm 2024. Innowacje cyfrowe w MŚP na Śląsku oraz Dig.IT Transformacja Cyfrowa Polskich MŚP

    Jakie dofinansowanie można obecnie uzyskać na cyfryzację firmy będąc małym lub średnim przedsiębiorcą?

    Ceny transferowe 2024 - kontrole. Wezwanie do przedłożenia dokumentacji lokalnej, a zwolnienie dla podmiotów krajowych

    W związku z rosnącym zainteresowaniem organów podatkowych cenami transferowymi można zaobserwować zwiększoną liczbę kontroli w tym zakresie. Choć prowadzenie kontroli na podstawie i w granicach przepisów prawa stanowi obowiązek organów podatkowych, kontrolującym zdarzają się w tym zakresie nadużycia.

    Fundusze z FENG zasilą polski rynek venture capital. Przygotowanie pod inwestycje zwiększy szansę na uzyskanie finansowania

    Z końcem lutego 2024 r. zakończony został pierwszy nabór do pięciu programów PFR Ventures, w ramach których do polskich funduszy venture capital ma popłynąć 2 mld zł z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). W kwietniu br startuje drugi nabór, a do końca 2024 roku PFR Ventures planuje przeprowadzić łącznie pięć rund selekcyjnych. W wyniku realizacji programów PFR Ventures przez polski rynek VC ma przepłynąć w ciągu kilku najbliższych lat ok. 3,1 mld złotych.

    Jeśli nie WIRON to jaki wskaźnik zastąpi WIBOR i od kiedy? Niepewność na rynku bankowym. Gubią się też klienci banków. Czy kredyty o stałym oprocentowaniu będą bardziej powszechne?

    Od kilku miesięcy temat wskaźników referencyjnych stał się bardzo gorący. Banki wydają się być już zniesmaczone całą tą reformą wskaźnikową, której końca nie widać. Także konsumenci już się w tym gubią, bo nie wiedzą, czy wskaźnik, który mają wpisany do umowy, od którego zależy ich oprocentowanie, będzie istniał, a jeśli nie, to na jaki inny się zmieni.

    Minister finansów ma nadzieję, że handlowe niedziele zostaną uregulowane w tym roku. Będą wyższe wpływy z VAT

    Trwa dyskusja nad przywróceniem handlu w niedziele. W Sejmie znajduje się projekt ustawy, który przewiduje wprowadzenie dwóch handlowych niedziel w miesiącu. Jakie byłyby skutki wprowadzenia dwóch handlowych niedziel w miesiącu w zakresie podatku VAT?

    Zmiany w handlu internetowym 2024. Minister Finansów: urzędy skarbowe dowiedzą się gdy zrobisz 30 (i więcej) transakcji w roku

    Minister finansów, Andrzej Domański zapewnił 12 kwietnia 2024 r., że nowe przepisy nie sprawią, że urzędy skarbowe będą inwigilować osoby sprzedające w internecie. Wyjaśnił, że monitorowanie transakcji będzie się zaczynać od 30 transakcji w ciągu roku i wtedy zostaną one zaraportowane.

    Obowiązek informowania ZUS o umowie o dzieło. Więcej formularzy RUD, ale mniej zawieranych umów. Dlaczego?

    ZUS informuje, że w 2023 r. złożono do ZUS-u więcej formularzy RUD niż rok wcześniej, ale odnotowano nieznaczny spadek zawieranych umów o dzieło zarówno w stosunku do 2022 r. jak i 2021 r.

    Domański: chcemy podnieść limit przychodów zwalniających z VAT do 240 tys. zł od stycznia 2025 r.

    Szykuje się podwyższenie limitu przychodów uprawniających do zwolnienia z rozliczania VAT do 240 tys. zł z obecnych 200 tys. zł. Zmiana miałaby wejść w życie od 1 stycznia 2025 r.

    Domański: przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację; inflacja na koniec tego roku wyniesie 4-5 proc.

    Śledzimy co dzieje się na rynku handlu żywnością. Widzimy, że to przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację - powiedział minister finansów Andrzej Domański. Według niego inflacja na koniec 2024 roku wyniesie 4-5 proc.

    REKLAMA