Prokuratorskie dowody dla inspektorów

Wczoraj w Sejmie odbyło się pierwsze czytanie rządowego projektu nowelizacji Ordynacji podatkowej i ustawy o kontroli skarbowej. Zmiany mają ułatwić organom skarbowym prowadzenie postępowań podatkowych. Z ustawy ma zniknąć „korupcjogenny” zdaniem resortu finansów przepis, który uzależnia przeprowadzenie kontroli skarbowej u tzw. dużego podatnika od zgody dużego urzędu skarbowego. Według wiceministra finansów Pawła Banasia, który uzasadniał konieczność nowelizacji, utrudnia to dostęp inspektorów do dużych podatników. W efekcie kontrolerzy skarbowi zwracają się w kierunku mniejszych podmiotów. Niepokojące są też wyniki finansowe kontroli. Gdy w 2003 roku dostęp inspektorów do dużych podatników nie zależał od naczelników urzędów skarbowych, ustalono, że zaległości podatkowe dużych podatników wyniosły prawie 5 mld zł. Po wprowadzeniu ograniczeń w 2004 roku wielkość ujawnionych uszczupleń podatkowych spadła o połowę.

– Zmiana doprowadzi do częstszej obecności kontrolerów skarbowych u dużych podatników – przyznał wiceminister Paweł Banaś. Zapewnił jednocześnie, że nowelizacja nie ograniczy praw, z których korzystają duzi podatnicy.

Rząd proponuje także wprowadzenie do ustawy o kontroli skarbowej przepisu, który umożliwi inspektorom kontroli skarbowej prowadzenie czynności poza obszarem działania urzędu.

Istotna zmiana dotyczy Ordynacji podatkowej. Zgodnie z zamierzeniami rządu do ustawy ma powrócić art. 181 w brzmieniu sprzed ostatniej, ubiegłorocznej nowelizacji. Wprowadzona wtedy zmiana ograniczyła prawo organów skarbowych do korzystania z dowodów zebranych np. przez policję czy prokuraturę jedynie do dowodów z postępowań prawomocnie zakończonych. Chodzi o dowody z przeszukań pomieszczeń (np. fikcyjnych faktur znalezionych przez policję), ekspertyz, przesłuchań świadków.

– W praktyce odcięło to organy skarbowe od dowodów zebranych w postępowaniach karnych, zwłaszcza tych najtrudniejszych, które trwają po kilka lat – tłumaczył wiceminister Paweł Banaś. Jego zdaniem efekty ubiegłorocznej nowelizacji są zatrważające. Do końca ubiegłego roku inspektorzy zasygnalizowali, że utrudnienia wystąpiły w ponad 300 postępowaniach, w których chodzi o uszczuplenia podatkowe na ponad 700 mln złotych. Prawie jedna trzecia z nich dotyczy tzw. mafii paliwowej, pozostałe oszustwa związane są z wyrobami spirytusowymi, fikcyjnymi transakcjami, ukrywaniem dochodów.

Teraz projektem zmian w Ordynacji podatkowej oraz ustawie o kontroli skarbowej zajmie się sejmowa Komisja Finansów Publicznych.

Marcin Musiał