Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Podatek od nieruchomości w 2023 roku - stawki wzrosną prawie o 12%

Stawki podatku od nieruchomości w 2023 roku - miasta wojewódzkie - tabela
Stawki podatku od nieruchomości w 2023 roku - miasta wojewódzkie - tabela
HRE Investments
We wszystkich miastach wojewódzkich podjęto już decyzje o podniesieniu podatków od nieruchomości. Stawki poszły w górę przeciętnie o blisko 12%.

W 2023 roku stawki podatku od nieruchomości wzrosną o prawie 12%

Każdego roku w ostatnim kwartale powraca temat podatków od nieruchomości. Dzieje się tak dlatego, że październik i listopad to w większości przypadków miesiące, w których rady gmin podejmują uchwały na temat wysokości tych danin. Choć niektóre robią to wcześniej, to pełen obraz uzyskujemy dopiero pod koniec roku.

Gminy podejmują swoje decyzje w oparciu o maksymalne dozwolone prawem stawki podatków od nieruchomości. Te zmieniają się w Polsce co roku. Górne granice kwot ustala i ogłasza Ministerstwo Finansów. Resort posiłkuje się przy tym danymi GUS, które mówią o poziomie inflacji za pierwsze półrocze. Tym razem wyliczenia urzędu pozwoliły ministrowi podnieść maksymalne stawki podatku o 11,8%. Przykładowo za metr kwadratowy gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej w przyszłym roku podatnicy zapłacą maksymalnie 1,16 złotych. Za pozostałe grunty będzie to natomiast 0,61 złotych. Ta niższa stawka dotyczy też działek pod domami jednorodzinnymi czy blokami mieszkalnymi.

W 2023 roku za metr budynku mieszkalnego zapłacimy za to nie więcej niż złotówkę podatku. W porównaniu do 2022 roku stawka ta wzrośnie więc o 11 groszy. W przypadku budynków przeznaczonych na działalność gospodarczą zmiana będzie wynosić ponad 3 złote i nie może przekroczyć 28,78 złotych.

Stawki maksymalne podatków od nieruchomości

Rok

Grunt

Budynki lub ich części

Związane z prowadzeniem działalności gospodarczej

Pozostałe

Mieszkalne

Związane z prowadzeniem działalności gospodarczej

Pozostałe

2022

1,03 zł

0,54 zł

0,89 zł

25,74 zł

8,68 zł

2023

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Zmiana

0,13 zł

0,07 zł

0,11 zł

3,04 zł

1,03 zł

Opracowanie HRE Investments na podstawie danych Ministerstwa Finansów

Standardem są maksymalne stawki

Choć może się wydawać, że w Polsce miasta różnią się od siebie w zakresie prowadzonej polityki, to jednak w kwestii podatków od nieruchomości panuje wyjątkowa wręcz zgodność. Wszystkie miasta wojewódzkie podwyższyły w 2023 roku stawki podatków. Ponadto większość tych samorządów stosować będzie stawki maksymalne. Warto więc tu przypomnieć, że co prawda Ministerstwo Finansów informuje o tym jakie maksymalne stawki można stosować, ale to samorząd decyduje czy będzie pobierać najwyższą możliwą kwotę, czy nie.

W najgorszym położeniu są mieszkańcy Warszawy, Wrocławia, Łodzi, Poznania, Gdańska, Szczecina, Bydgoszczy, Białegostoku czy Olsztyna. W miastach tych zapadły decyzje o wykorzystaniu wszystkich maksymalnych stawek zatwierdzonych przez resort finansów.

Z drugiej jednak strony są miasta, których samorządy zdecydowały się na niższe stawki niż maksymalne. W gronie tym znajdziemy Kraków, Opole, Kielce, Gorzów Wielkopolski i Zieloną Górę. Uwagę zwraca zwłaszcza ta ostatnia, która jako jedyne miasto wojewódzkie zdecydowało się na obniżenie, a nie podwyżkę jednego z podatków (w stosunku do stanu z 2022 roku). Chodzi tutaj konkretnie o podatek od pozostałych budynków lub ich części.

Najmniej za metr kwadratowy nieruchomości przyjdzie w nadchodzącym roku płacić mieszkańcom stolicy województwa świętokrzyskiego. W przypadku budynków mieszkalnych podatek od nieruchomości w Kielcach wyniesie bowiem 0,82 zł, a za grunty związane z działalnością gospodarczą 1,01 zł. Przy czym trzeba podkreślić, że nie oznacza to, że mieszkańcy Kielc w 2023 roku nie będą płacić więcej niż w 2022 roku – dalej w przyszłym roku czeka ich podwyżka, choć i tak płacić będą podatek od nieruchomości według najniższych stawek w gronie miast wojewódzkich.

Stawki podatków od nieruchomości na 2023 rok w miastach wojewódzkich

Miasto

Grunty

Budynki lub ich części

Związane z prowadzeniem działalności gospodarczej

Pozostałe

Mieszkalne

Związane z prowadzeniem działalności gospodarczej

Pozostałe

Warszawa

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Kraków

1,13 zł

0,59 zł

0,98 zł

28,31 zł

9,55 zł

Wrocław

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Łódź

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Poznań

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Gdańsk

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Szczecin

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Katowice

1,16 zł

0,58 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Bydgoszcz

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Lublin

1,14 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,21 zł

9,71 zł

Białystok

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Rzeszów

1,16 zł

0,47 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,68 zł

Opole

1,13 zł

0,51 zł

0,99 zł

28,74 zł

9,38 zł

Toruń

1,16 zł

0,56 zł

0,87 zł

28,78 zł

9,71 zł

Kielce

1,01 zł

0,50 zł

0,82 zł

27,20 zł

9,14 zł

Olsztyn

1,16 zł

0,61 zł

1,00 zł

28,78 zł

9,71 zł

Zielona Góra

1,12 zł

0,59 zł

0,86 zł

28,67 zł

5,24 zł

Gorzów Wielkopolski

1,12 zł

0,59 zł

0,86 zł

28,67 zł

9,61 zł

Opracowanie HRE Investments na podstawie uchwał ogłaszanych przez Rady Miast

Podatek od nieruchomości ważnym elementem budżetu

Wyższe stawki podatku od nieruchomości oznaczają także większe wpływy z tego tytułu do budżetu. A trzeba pamiętać, że często daniny te stanowią ważne źródło zasilające kasy naszych gmin. Przychody z podatku od nieruchomości stanowią bowiem od kilku lat przeciętnie około 17% dochodów gmin. I choć w porównaniu do rekordowego pod tym względem 2003 roku odsetek ten się obniżył, to wciąż jest ważnym elementem budżetów jednostek administracyjnych.

W zeszłym roku wszystkie polskie gminy z podatków od nieruchomości zebrały niemal 10 mld złotych. Kwota ta z roku na rok rośnie. Jeszcze w 2002 roku gminy zebrały od nas mniej niż 4 mld złotych.

wpływy z podatku od nieruchomości i udział w dochodach ogółem gmin

Wpływy z podatku od nieruchomości i udział w dochodach ogółem gmin

HRE Investments

Warszawa zarobiła 1,4 mld złotych na nieruchomościach

W 2021 roku zgodnie z danymi GUS największymi wpływami z tytułu podatków od nieruchomości cieszyć mogła się Warszawa. Budżet stolicy zyskał w zeszłym roku z tego tytułu niemal 1,4 mld. Jest to związane z dużą liczbą nieruchomości na terenie Warszawy - zwłaszcza tych, od których naliczany jest największy podatek, czyli od centrów handlowych czy biur. Tak duża kwota jest mimo wszystko tylko drobną częścią pieniędzy, którymi dysponuje stolica. Jak się bowiem okazuje w 2021 roku wpływy z podatku od nieruchomości stanowił nieco ponad 9% dochodów własnych Warszawy.  

Za stolicą mamy natomiast Kraków, w którym dochody z podatku od nieruchomości wyniosły ponad 0,6 mld złotych. Wynik ten stanowił 13% dochodów Krakowa w 2021 roku.

Na końcu tego rankingu znajdziemy z kolei Gorzów Wielkopolski i Zieloną Górę, w których dochody z podatku od nieruchomości w 2021 roku wyniosły tylko po około 100 mln złotych. Ciekawostką jest jednak to, że w obu tych miastach udział wpływów z nieruchomości w tworzeniu budżetów jest bardzo wysoki. Chodzi tutaj zwłaszcza o Gorzów Wielkopolski, gdzie prawie co czwarta złotówka, którą w 2021 roku dysponował ten samorząd, pochodziła z opodatkowania nieruchomości.

wpływy z podatku od nieruchomości - miasta wojewódzkie

HRE Investments

Oskar Sękowski, analityk HRE Investments

Polecamy: PODATKI 2023. Praktyczny komplet wiedzy o zmianach w podatkach. Sprawdź ofertę specjalną

Reklama
Zaktualizuj swoją wiedzę z naszymi publikacjami i szkoleniami
Źródło: HRE Investments
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(1)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Podatnik
    2023-01-29 15:06:14
    gmina Świdnica woj. lubuskie też zastosowała najwyższe stawki. Podatek wzrósł o ponad 17 proc.
    1
QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Slim VAT 3 ułatwi rozliczanie podatku od towarów i usług

SLIM VAT 3 to kolejny pakiet rozwiązań mający na celu ułatwienie w rozliczaniu podatku od towarów i usług. Ma on realizować wiele postulatów zgłaszanych przez przedsiębiorców i środowiska zajmujące się rozliczaniem podatków. Powyższe pozwoliło na wskazanie obszarów, które wymagają zmian i są pracochłonne i czasochłonne.  Jakie propozycje zawiera pakiet Slim VAT 3? W jaki sposób uprości rozliczanie podatku VAT?

Firmy mają niecały rok na przygotowanie się do wdrożenia Krajowego Systemu e-Faktur!

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Od 1 stycznia 2024 roku wejdzie w życie obowiązek wystawiania faktur poprzez repozytorium Krajowej Administracji Skarbowej. Konsekwencją jego wprowadzenia będzie ściślejsza kontrola państwa nad ściągalnością podatków, ale też cyfryzacja firm, szybsze zwroty VAT-u i jednolity format faktur, co ułatwi ich zagregowanie i analizę w systemie. Na razie jednak wymagać będzie od firm dużych nakładów pracy, czasu i finansów.

Podatek u źródła a klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania. Regulacje antyabuzywne, mające na celu zapobieganie unikaniu opodatkowania, dotyczą również kwestii poboru podatku u źródła. W praktyce umożliwiają one podważenie podjętej przez płatnika decyzji o niepobraniu tego podatku i w konsekwencji nałożenie na niego obowiązku jego zapłaty wraz z odsetkami, a nawet nałożenie kary na płatnika. Nie ma przy tym znaczenia czy w momencie poboru podatku płatnik otrzymał oświadczenie odbiorcy płatności o spełnieniu warunków zwolnienia, gdyż na to płatnika nałożono daleko idące obowiązki weryfikacyjne, których nieprawidłowa realizacja, pozwala organom podatkowym na obciążenie go odpowiedzialnością.

mTAX FREE PL - aplikacja mobilna dla podróżnych

Ministerstwo Finansów informuje, że nowa aplikacja mobilna mTAX FREE PL jest kolejnym ułatwieniem w obsłudze dokumentów TAX FREE. Dzięki tej aplikacji podróżni mogą zarządzać własnymi dokumentami na swoim smartfonie w dowolnym czasie. Od 1 lutego 2023 r. wszystkie dokumenty TAX FREE wystawione w Polsce są dostępne w aplikacji mobilnej.

ZUS: 27 mln zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy w 2022 r.

W 2022 r. zarejestrowano w kraju 27 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy na łączną liczbę 288,8 mln dni absencji. Najczęstszą przyczyną absencji były choroby układu kostno-stawowego, mięśniowego i tkanki łącznej - wynika z najnowszych danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Sprawozdanie finansowe i sprawozdanie z działalności za 2022 rok. Rekomendacje KSR 2023

Komitet Standardów Rachunkowości opublikował 31 stycznia 2023 r. nowe rekomendacje dotyczące sporządzania sprawozdania finansowego oraz sprawozdania z działalności za 2022 rok. Zdaniem Komitetu rekomendacje te są potrzebne zwłaszcza w obecnych szczególnych warunkach związanych z niepewnością otoczenia gospodarczego, spowodowaną w szczególności skutkami wojny na Ukrainie i kończącej się pandemii COVID-19, takimi jak inflacja, rosnące ceny surowców i energii, zmiany kursów walut obcych. Co rekomenduje KSR?

Aktywni+ (plus) 2023 - wnioski od 1 lutego. Dofinansowanie projektów aktywizujących seniorów

Od 1 lutego 2023 r. można składać wnioski do programu na rzecz osób starszych "Aktywni plus". Organizacje pozarządowe i instytucje prowadzące działalność pożytku publicznego mogą ubiegać się o dofinansowanie od 25 tys. do 250 tys. zł na projekty mające na celu zwiększenie uczestnictwa osób starszych we wszystkich dziedzinach życia społecznego.

40% sklepów internetowych w Europie oszukuje klientów. Na czym polegają praktyki manipulacyjne w e-handlu?
Komisja Europejska i krajowe organy ds. ochrony konsumentów z 23 państw członkowskich, Norwegii i Islandii opublikowały wyniki akcji kontrolnej stron internetowych związanych z handlem detalicznym. Kontrola objęła 399 sklepów internetowych. Manipulacyjne praktyki internetowe wykryto w 148.
Premier: od 2015 r. dochody budżetu państwa podwoiły się dzięki uszczelnieniu systemu podatkowego
Dzięki uszczelnieniu systemu podatkowego i reformom fiskalnym rządu Prawa i Sprawiedliwości, dochody budżetu państwa od roku 2015 podwoiły się - poinformował we wtorek premier Mateusz Morawiecki.
Wnioski do PFRON w 2023 roku

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) informuje, że od stycznia 2023 roku wnioski do PFRON w formie elektronicznej (przez internet / on-line) o dofinansowanie uczestnictwa w turnusach rehabilitacyjnych, zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych oraz wniosków na likwidację barier technicznych, architektonicznych i barier w komunikowaniu się – trzeba składać w Systemie Obsługi Wsparcia (SOW) – platformie internetowej przygotowanej przez PFRON.

Korekta amortyzacji środków trwałych. Na jakim dokumencie?

Jakim dokumentem księgowym należy dokonać korekty amortyzacji środków trwałych?

Import węgla do Polski 2023 – odprawa, procedury, dokumenty

Aby zabezpieczyć w obecnym sezonie grzewczym potrzeby odbiorców indywidualnych i firm, Polska importuje węgiel z różnych regionów świata. Przy odprawie węgla obowiązują określone procedury. Co muszą wiedzieć spedytorzy, którzy obsługują importerów węgla?

e-Doręczenia już od 1 lutego 2023 r. Kolejny etap cyfryzacji urzędów

e-Doręczenia. Przedsiębiorcy zakładający działalność gospodarczą w CEIDG od 1 lutego 2023 r. będą musieli podać adres mailowy do e-Doręczeń korespondencji z urzędami.

Zarobki w ZUS 2023. Ile zarabiają pracownicy i dyrektorzy w ZUS-ie?

W odpowiedzi z 24 stycznia 2023 r. na interpelację poselską, sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej Stanisław Szwed (po uzyskaniu informacji od Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych), z upoważnienia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej, udzielił informacji w sprawie wynagrodzeń pracowników ZUS. Jakie jest przeciętne wynagrodzenie pracowników ZUS? Jakie podwyżki dostaną pracownicy ZUS w 2023 roku?

Sprzedaż internetowa: dropshipping. Kwestie podatkowe

Sprzedaż internetowa może przybierać różne formy. Decyzja o sposobie prowadzenia droppshipingu, często rzutuje na kwestie wyboru formy opodatkowania. Jak formy dropshippingu wpływają na wybór formy opodatkowania? Co o droppshipingu myśli Krajowa Informacja Skarbowa oraz sądy?

Wsteczna korekta stawek amortyzacyjnych – czy jest możliwa?

Podatnik, który stosuje liniową metodę amortyzacji środków trwałych, zasadniczo ma możliwość samodzielnego ustalenia stawek amortyzacyjnych do maksymalnych poziomów przewidzianych w ustawie o CIT. Wątpliwości podatników wciąż jednak budzi kwestia możliwości dokonania korekty stawki „wstecz”. 

Dochód minimalny w UE. Rada UE przyjęła zalecenie
30 stycznia 2023 r. Rada UE przyjęła zalecenie w sprawie odpowiedniego dochodu minimalnego. Zalecenie to przewiduje zwalczanie ubóstwa i wykluczenia społecznego oraz dążenie do wysokiego poziomu zatrudnienia. Cele te mają być zrealizowane poprzez propagowanie odpowiedniego wsparcia dochodu w formie dochodu minimalnego oraz skutecznego dostępu do usług wspierających i podstawowych dla osób niedysponujących wystarczającymi zasobami, a także poprzez propagowanie integracji na rynku pracy osób do niej zdolnych.
Czy ulga rehabilitacyjna obejmuje zakup bieżni?

Podatniczka skorzystała z ulgi rehabilitacyjnej i odliczyła od dochodu wydatki na zakup bieżni. Czy miała do tego prawo? Co uznał fiskus w interpretacji?

Przewalutowanie kredytu a przychód podatkowy

Przewalutowanie kredytów we frankach na kredyty w polskich złotych powoduje powstanie pewnej kwoty nadwyżki dotyczącej zapłaconego kapitału i odsetek, które podlegają zwrotowi. Wysokość tych kwot zależy od liczby zapłaconych rat i wielkości kredytu, aczkolwiek stany faktyczne zawarte we wnioskach o interpretacje podatkowe pokazują, że kwoty te mogą sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych. W efekcie po stronie osób fizycznych otrzymujących zwrot nadwyżki pojawiło się uzasadnione pytanie, czy taki zwrot powinien był opodatkowany. Jedną z takich spraw zajął się organ podatkowy w ramach interpretacji sygn. 0115-KDIT2.4011.395.2022.2.RS.

Oprocentowanie lokat bankowych i kont oszczędnościowych – styczeń/luty 2023

Początek 2023 roku nie rozpieszcza oszczędzających. Większość banków pogorszyła oferty promocyjnych depozytów. Najczęściej w dół poszło oprocentowanie lub co najmniej maksymalna kwota, którą można zainwestować na preferencyjnych warunkach. 

Substancja ekonomiczna spółki zagranicznej a klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

Wdrożenie klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania unormowanej, w art. 119a Ordynacji podatkowej, spowodowało wzmożenie kontroli podatkowych skupiających się głównie na podatnikach powiązanych transakcyjnie z podmiotami zagranicznymi. W toku przeprowadzania kontroli naczelną kwestią okazało się prawidłowe zdefiniowanie tzw. substancji ekonomicznej danej jednostki zagranicznej. Organy podatkowe nie posługują się w tym zakresie pożądaną praktyką wnikliwej analizy sytuacji danego podmiotu zagranicznego i jednocześnie pomijają przy tym kluczowe zagadnienie, jakim jest zakres działalności podejmowanej przez te podmioty. Liczne nieprawidłowości w tym zakresie dają podatnikom możliwość udowodnienia, że korzystają z wciąż w pełni legalnej optymalizacji podatkowej.

Kredyty hipoteczne 2023. Zamiana WIBOR-u na WIRON - jak zmieni się rata kredytu

Według szacunków Lendi, po zmianie wskaźnika z WOBOR-u na WIRON, dla kredytu 400 000 zł, zaciągniętego na 30 lat, wysokość miesięcznej raty może się obniżyć o blisko 400 zł. 

Ferie zimowe 2023 - jak zaoszczędzić na wydatkach
Na ferie zimowe w 2023 roku wybiera się co czwarty Polak. Wysokie i ciągle rosnące ceny powodują, że szukamy oszczędności. Polacy mocno tną wydatki, planując wyjazd – aż 73% będzie oszczędzać na standardzie hotelu i jego lokalizacji czy wyżywieniu – wynika z najnowszego badania przeprowadzonego na zlecenie firmy ubezpieczeniowej Wiener. Co drugi przeznaczy na zimowy wyjazd do 1,5 tys. zł na osobę. Jak zauważają eksperci Wiener, rośnie jednocześnie świadomość ubezpieczeniowa Polaków, bo już ponad 60% z nich wykupi na wyjazd przynajmniej jeden rodzaj ubezpieczenia. Nadal jednak oszczędza na tym aspekcie aż 17% badanych.
Dyrektywa w sprawie ESG - implementacja w Polsce - projekt w I kwartale 2023 r.
Ministerstwo Finansów w I kwartale 2023 r. skieruje do konsultacji projekt implementujący dyrektywę w sprawie ESG - poinformował cytowany w komunikacie po posiedzeniu plenarnym Rady Dialogu Społecznego wiceminister finansów Piotr Patkowski.
Czy samozatrudniony na zleceniu, czy umowie o dzieło ma prawo do wypoczynku?
Rzecznik Praw Obywatelskich na skutek wniosku Związku Zawodowego Filmowców (ZZF) zwrócił się do Ministra Rodziny i Polityki Społecznej o przedstawienie stanowiska w kwestii możliwości podjęcia działań legislacyjnych odnośnie uregulowania w przepisach prawa do wypoczynku osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych (np. umowa o dzieło, czy zlecenie). Zdaniem Ministra raczej nie można tego zrobić w przepisach kodeksu pracy, czy rozporządzeniu do tego kodeksu. Natomiast możliwe jest objęcie określonej grupy zawodowej przepisami odrębnej ustawy (i uregulowanie w niej np. prawa do minimalnego, obligatoryjnego odpoczynku dobowego dla osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych), tak, jak to zrobiono np. w ustawie o czasie pracy kierowców, czy ustawie o zawodach lekarza i lekarza dentysty.