REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Urlop ojcowski i tacierzyński - wymiar, formalności, różnice, jak uzyskać

SaldeoSMART
SaldeoSMART - zaufany partner w księgowości
Urlop ojcowski i tacierzyński - wymiar, formalności, różnice, jak uzyskać
Urlop ojcowski i tacierzyński - wymiar, formalności, różnice, jak uzyskać
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Urlop ojcowski i tacierzyński. Jak wynika z danych podanych przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej, tylko do końca maja 2021 r. z urlopu ojcowskiego skorzystało ponad 70 tysięcy mężczyzn. Porównywalnie – w zeszłym roku było to 60 tysięcy uprawnionych. Tatowie coraz chętniej korzystają zatem ze swoich praw. Jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać urlop ojcowski oraz jakie inne możliwości przysługują mężczyznom opiekującym się dziećmi?

Urlop ojcowski - wymiar

Podstawowym świadczeniem dla świeżo upieczonego taty jest urlop ojcowski. Trwa on 14 dni kalendarzowych. Mężczyźni mogą go jednak podzielić na dwie części i skorzystać z niego w dowolnym momencie.

REKLAMA

REKLAMA

Według przepisów znajdujących się w Kodeksie pracy mężczyzna, który wychowuje bądź adoptował dziecko, może spożytkować urlop na opiekę nad dzieckiem w określonym czasie:

1. do ukończenia przez dziecko 24. miesiąca życia lub
2. do upływu 24. miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie dziecka i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia. Natomiast w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia.

Formalności związane z urlopem ojcowskim

Z urlopu ojcowskiego mogą skorzystać zarówno osoby zatrudnione na umowie o pracę, jak i prowadzące własną działalność gospodarczą bądź pracujące na umowie cywilnoprawnej. Muszą jednak posiadać ubezpieczenie chorobowe.

REKLAMA

Wystarczy, że pracownik złoży stosowny wniosek nie później niż 7 dni przed datą rozpoczęcia wolnego. Jeśli wniosek będzie zgodny z przepisami prawa pracy, pracodawca musi go uwzględnić.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jakich dokumentów nie może zabraknąć we wniosku? Według rozporządzenia muszą to być:

1. Skrócony odpis aktu urodzenia dziecka lub dzieci bądź zagraniczny akt urodzenia,
2. Kopia prawomocnego postanowienia sądu o przysposobieniu dziecka (w przypadku adoptowanego lub przysposobionego dziecka),
3. Oświadczenie pracownika zawierające informację, czy korzystał już z urlopu ojcowskiego bądź jego części,
4. Kopia prawomocnej decyzji o odroczeniu obowiązku szkolnego (jeśli wniosek dotyczy dziecka, wobec którego podjęto taką decyzję).

A jak formalności wyglądają z punktu widzenia pracodawcy? Czy można usprawnić cały proces, tak aby przechowywanie dokumentów kadrowych nie było uciążliwym obowiązkiem?

- Podczas pandemii znacznie prościej jest kontrolować dokumenty związane z urlopami rodzicielskimi, gromadząc je w elektronicznym archiwum. Skany są zebrane w jednym miejscu, bezpiecznie archiwizowane, a w razie potrzeby zawsze można odszukać e-teczkę danego pracownika – wyjaśnia Krzysztof Wojtas, prezes zarządu BrainSHARE IT, producenta programu SaldeoSMART.

Samo wynagrodzenie za urlop ojcowski to zasiłek składający ze 100% podstawy wymiaru. Oblicza się go ze średniej pensji z ostatnich 12 miesięcy poprzedzających czas opieki nad dzieckiem.

Z kolei w sytuacji, gdy tata dziecka jest przedsiębiorcą, będzie musiał złożyć stosowny wniosek oraz druki do ZUS-u.

- W tym przypadku postępuje się dokładnie tak samo, ojciec dziecka składa dokumenty oraz informuje, czy wykorzysta przysługującą mu liczbę dni w całości, czy też częściowo. Wniosek można przesłać drogą elektroniczną przez PUE ZUS, pamiętając przy tym, aby został złożony najpóźniej 7 dni przed terminem wolnego – dodaje Krzysztof Wojtas.

Czym różni się urlop ojcowskim od urlopu tacierzyńskiego? Jest jeszcze urlop okolicznościowy

Innymi rozwiązaniami, z których mogą skorzystać tatowie, są urlop okolicznościowy z okazji urodzenia dziecka oraz urlop tacierzyński.

Urlop okolicznościowy trwa 2 dni.

Urlop tacierzyński to natomiast potoczna nazwa części macierzyńskiego, który tata przejmuje od mamy, jeśli rodzice uznają, że istnieje taka potrzeba.

Czas jego trwania zależy od okresu, jaki ma mama na opiekę nad dzieckiem. Według Kodeksu pracy macierzyński wynosi 20 tygodni, z czego 14 musi wykorzystać mama. Dla taty pozostaje więc maksymalnie 6 tygodni.

Urlopu tacierzyńskiego nie można wykorzystać równocześnie z macierzyńskim. Taka możliwość pojawia się jedynie w przypadku urlopu ojcowskiego.

Urlop tacierzyński może być jednak dłuższy, jeśli urodziło się bądź zostało adoptowane więcej niż jedno dziecko:

  • przy 2 dzieci – 17 tygodni
  • przy 3 dzieci – 19 tygodni
  • przy 4 dzieci – 21 tygodni
  • przy 5 lub większej liczbie dzieci – 23 tygodnie

Podczas wolnego ojciec otrzymuje zasiłek od ZUS-u, który wynosi 100% podstawy wymiaru, czyli 100% średniego wynagrodzenia pracownika w ciągu ostatnich 12 miesięcy.

Wiedząc już, jak wygląda w praktyce urlop tacierzyński, warto zastanowić się, czym różni się od ojcowskiego.

Urlop ojcowski zawsze trwa 14 dni i udziela się go niezależnie od tego, czy mama przebywa na macierzyńskim. Można go jednak podzielić, w przeciwieństwie do tacierzyńskiego. Ten ostatni daje także gwarancję, że tata nie zostanie w tym czasie zwolniony.

- Oba mają jednak dwa wspólne elementy. Wynagrodzenie wypłacane podczas ich trwania zawsze wynosi 100%. Ojciec musi mieć też umowę o pracę bądź – jeśli prowadzi własną działalność gospodarczą – odprowadzać na czas składki chorobowe – tłumaczy Krzysztof Wojtas.

Nowe przepisy Unii Europejskiej

W kwietniu 2019 Parlament Europejski przegłosował regulacje dotyczące urlopów dla tatów. Zgodnie z przepisami zyskają oni prawo do dwumiesięcznego wolnego rodzicielskiego. Dzięki temu rozwiązaniu szanse na rozwój zawodowy rodziców mają być wyrównane, zaś same urlopy staną się elastyczne i nie będą faworyzować żadnej ze stron.

Prawo wejdzie w życie, gdy zatwierdzą je wszystkie kraje należące do Unii Europejskiej. Prawdopodobnie stanie się to już w 2022 roku.

Jak wyglądają urlopy ojcowskie w innych krajach?

Najciekawsze rozwiązania dla tatów mają obecnie kraje skandynawskie. Za wzór szczególnie stawia się Szwecję, w której każdy z rodziców otrzymuje 480 dni wolnego. Co istotne, z tej puli muszą wykorzystać co najmniej 90 dni. Wysokość ich pensji zostaje wyliczona na podstawie maksymalnego miesięcznego dochodu i wynosi jego 80%. W razie potrzeby rodzice mogą też zmniejszyć czas pracy o 1 do momentu ukończenia przez dziecko 8 lat.

Również Finlandia nie pozostaje w tyle w temacie ułatwień dla ojców. Jesienią tego roku w życie wejdzie tam przepis, który wydłuża płatny urlop z 11,5 do 14 miesięcy. Każde z rodziców będzie mogło spędzić z dzieckiem 164 dni wolne, co łącznie daje im 328 dni.

Niemieckie regulacje wprowadzają jeszcze inne terminy. Na terenie tego kraju funkcjonuje określenie urlop wychowawczy, zwany Elterngeld. Dla obu rodziców trwa maksymalnie 3 lata, a w tym okresie mają oni prawo do pracy zmianowej przez 30 godzin miesięcznie. Z rozwiązania korzystają wspólnie bądź w różnym czasie.

Wszystko wskazuje na to, że urlopy ojcowskie oraz tacierzyńskie z biegiem lat będą stawać się coraz popularniejsze. Stale pojawiające się nowe rozwiązania w tym zakresie, często inspirowane przykładami z innych krajów, z pewnością ułatwią korzystanie z przysługujących tatom praw. Z kolei możliwość wykorzystania technologii podczas kompletowania dokumentacji usprawni dodatkowo cały proces.

SaldeoSMART

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Księgowość
Rezerwy na świadczenia pracownicze – tablice trwania życia 2025 a wycena aktuarialna rezerw

Rezerwy aktuarialne na świadczenia pracownicze zależą m.in. od dekrementu śmiertelności w populacji. Jak budowany jest model śmiertelności w aktuarialnej wycenie rezerw pracowniczych? Jak zmienią się rezerwy pośmiertne oraz rezerwy na ZFŚS po publikacji przez GUS najnowszych tablic trwania życia (TTŻ 2025)? Czy śmiertelność wpływa na pozostałe rezerwy na świadczenia pracownicze (jubileuszowe, emerytalne, rentowe itd.)?

Podatki seniorów na celowniku. Nadchodzi zmiana, która uderzy w budżet państwa

Starzenie się polskiego społeczeństwa wywoła w finansach publicznych znacznie głębszą wyrwę niż w innych rozwiniętych krajach – ostrzega Polski Instytut Ekonomiczny. Choć seniorów będzie przybywać, ich emerytury oraz posiadane mieszkania nie zrekompensują państwu gigantycznego ubytku w podatkach. Ekonomiści wskazują jednak na jedną grupę starszych Polaków, od której będzie zależeć stabilność całego systemu.

VAT w eksporcie i imporcie po nowemu – ważne uproszczenia i nowe zasady rozliczeń

Dwie nowelizacje ustawy o VAT wprowadzają istotne zmiany w rozliczaniu międzynarodowego obrotu towarowego. Przepisy wchodzą w życie etapami od listopada 2026 r., a w znacznej części od 1 stycznia 2027 r. – dotyczą przede wszystkim dokumentowania eksportu, rozliczania VAT importowego oraz stosowania uproszczeń celnych. Ich celem jest ograniczenie obowiązków administracyjnych i dostosowanie regulacji podatkowych do praktyki handlu międzynarodowego.

KSeF tworzy nową fakturę, ale czy również nową transakcję? Niebezpieczna luka między prawem a systemem

Krajowy System e-Faktur miał uprościć dokumentowanie transakcji gospodarczych i zwiększyć bezpieczeństwo rozliczeń podatkowych. Tymczasem jedno z przyjętych rozwiązań może prowadzić do poważnych problemów interpretacyjnych, szczególnie podczas kontroli podatkowych i celno-skarbowych. Chodzi o sytuację, w której przedsiębiorca wystawi fakturę na niewłaściwego nabywcę. Zamiast umożliwić poprawienie błędnych danych, KSeF wymaga wyzerowania pierwotnej faktury i wystawienia zupełnie nowej. Powstaje zatem zasadnicze pytanie: dlaczego błąd w identyfikacji kontrahenta ma być usuwany poprzez wystawienie dokumentu, który w obrocie gospodarczym może zostać odczytany jako potwierdzenie kolejnej transakcji?

REKLAMA

Zmiany w PIT, CIT, ryczałcie od 2027 r. Prezydent Nawrocki do 27 listopada ma czas na decyzję. Przedsiębiorcy powinni przeliczyć dwa warianty

Prezydent RP Karol Nawrocki ma czas do piątku 27 listopada, by zdecydować o ustawie, która łączy niższy PIT dla osób z dochodem powyżej 120 tys. zł z niższym limitem ryczałtu i wyższym CIT dla największych firm. Decyzja obejmie cały pakiet. Monika Piątkowska, doradca podatkowy w e-pity, radzi przeliczyć 2027 r. w obu wariantach. Ryczałtowcy blisko nowego limitu nie mogą czekać do lutego: jeśli ustawa wejdzie w życie, o ich prawie do ryczałtu zdecyduje przychód z 2026 r.

JPK CIT po pierwszym raportowaniu. Firmy już wiedzą, gdzie pojawiają się największe problemy

Pierwsze raportowanie JPK CIT jest już za nami. Dla firm objętych nowym obowiązkiem był to nie tylko test systemów księgowych i podatkowych, ale także organizacji procesów i jakości danych. Pierwsze doświadczenia pokazują, że o sprawnym wdrożeniu decyduje nie samo wygenerowanie pliku, lecz współpraca wielu zespołów, właściwe określenie źródeł danych oraz ich spójność z innymi obowiązkami raportowymi.

Darowizna pieniężna od brata bez podatku? Skarbówka potwierdza te zasady

Otrzymałaś pieniądze od brata i chcesz uniknąć podatku? Skarbówka właśnie potwierdziła, kiedy darowizna środków pieniężnych może być całkowicie zwolniona z podatku. Zobacz, jak prawidłowo udokumentować przelew i złożyć SD-Z2, żeby nie przepłacać!

Hala nie była budynkiem. Gmina i tak chce podatku od nieruchomości

Stalowa hala pokryta plandeką stoi na betonowych blokach, które leżą luzem na kostce brukowej. Prezydent Stalowej Woli uznał, że nie jest budynkiem, bo nie jest trwale związana z gruntem. W tej samej interpretacji stwierdził jednak, że jest trwale związanym z gruntem przekryciem namiotowym i podlega podatkowi jako budowla. Jak tę samą cechę jednego obiektu można ocenić na dwa przeciwne sposoby?

REKLAMA

VAT w 2027 r. Co obejmie solidarna odpowiedzialność?

Odpowiedzialność solidarna nabywcy za zaległości podatkowe sprzedawcy obejmie także wybrane usługi niematerialne, w tym doradcze, zarządcze i rachunkowo-księgowe. Nowe przepisy będą mieć zastosowanie do usług, dla których obowiązek podatkowy powstanie od dnia 1 stycznia 2027 r. Podatnik nie poniesie współodpowiedzialności jeśli zapłaci za taką usługę z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.

Wyższe stawki ZUS w 2027 r. po przekroczeniu limitu Małego ZUS Plus

Pełny ZUS za styczeń 2027 r. może wynieść 2052,15 zł. To o 125,39 zł miesięcznie więcej niż w 2026 r., co w skali roku oznacza wzrost o 1504,68 zł. Znacznie większą zmianę mogą odczuć osoby, które w 2027 r. stracą prawo do Małego ZUS Plus i będą musiały przejść na pełne składki. O utracie ulgi może przesądzić nawet niewielkie przekroczenie limitu przychodów w 2026 r.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA