Jak ustalić wysokość dodatku za nadgodziny dla pracownika wynagradzanego prowizyjnie

RADA

Dodatek za godziny nadliczbowe należy obliczyć biorąc pod uwagę 60% stawki godzinowej obliczonej na podstawie wynagrodzenia z 3 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym wystąpiła praca w godzinach nadliczbowych. W przypadku znacznych wahań wynagrodzenia należy uwzględnić w obliczeniach wynagrodzenie z 12 miesięcy.

UZASADNIENIE

Praca w godzinach nadliczbowych występuje wtedy, gdy pracownik wykonuje pracę ponad obowiązujące go normy czasu pracy lub ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy wynikający z obowiązującego go systemu i rozkładu czasu pracy.

Za pracę w godzinach nadliczbowych pracownikowi przysługuje normalne wynagrodzenie oraz dodatek w wysokości 100 lub 50% - w zależności od dnia, w jaki przypadła konieczność wykonywania tej pracy. Wysokość dodatku wynosi:

1) 100% wynagrodzenia - gdy praca w godzinach nadliczbowych przypadała:

• w nocy,

• w niedziele i święta niebędące dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy,

• w dniu wolnym od pracy udzielonym pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub w święto, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy,

Ponadto dodatek w wysokości 100% przysługuje za pracę nadliczbową, która powoduje przekroczenie normy średniotygodniowej, jeżeli pracownikowi nie przysługuje z tego tytułu inny dodatek;

2) 50% wynagrodzenia - gdy praca w godzinach nadliczbowych przypadała w innym dniu niż określony w pkt 1.

Wynagrodzenie, które stanowi podstawę obliczania dodatku za nadgodziny, obejmuje wynagrodzenie pracownika wynikające z jego osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60% wynagrodzenia liczonego przy zastosowaniu zasad określonych do obliczania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy (art. 151¹ § 3 Kodeksu pracy).

W opisanej sytuacji pracownik osiąga wynagrodzenie akordowe, dlatego nie można ustalić wysokości należnego mu dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych opierając się na stawce godzinowej lub miesięcznej wynagrodzenia. Podstawą ustalenia wysokości dodatku będzie 60% wynagrodzenia.

Aby ustalić wysokość dodatku, przyjmując za podstawę 60% wynagrodzenia, należy:

• składniki zmienne za okres nie dłuższy niż jeden miesiąc uwzględnić w łącznej wysokości wypłaconej w okresie 3 miesięcy poprzedzających miesiąc wystąpienia godzin nadliczbowych (w przypadku znacznych wahań - z 12 miesięcy),

• sumę zmiennych składników wynagrodzenia podzielić przez liczbę godzin przepracowanych w okresie 3 (lub 12) miesięcy, z których przyjęto wynagrodzenie,

• stawkę godzinową pomnożyć przez 60%,

• ustalone 60% wynagrodzenia godzinowego pomnożyć przez wskaźnik dodatku za nadgodziny, tj. 50% lub 100%, a następnie pomnożyć przez liczbę przepracowanych godzin nadliczbowych.

 

PRZYKŁAD

Pracownik wynagradzany prowizyjnie przepracował w lipcu br. 12 godzin nadliczbowych i nie odebrał w zamian czasu wolnego. Za 7 godzin nadliczbowych ma prawo do dodatku w wysokości 100%, a za pozostałe 5 nadgodzin - 50%. W okresie od kwietnia do czerwca pracownik otrzymał wynagrodzenie w wysokości odpowiednio 3345 zł, 2891 zł i 3625 zł. W tym czasie przepracował łącznie 496 godzin (176 godz., 152 godz. i 168 godz.).

Obliczamy dodatek za godziny nadliczbowe:

• suma wynagrodzenia z 3 miesięcy:

3345 zł + 2891 zł + 3625 zł = 9861 zł,

• wynagrodzenie za 1 godzinę pracy:

9861 zł : 496 godzin = 19,88 zł,

• 60% stawki za godzinę pracy:

19,88 zł × 60% = 11,93 zł,

• dodatek za 5 godzin nadliczbowych:

11,93 zł × 50% = 5,97 zł; 5,97 zł × 5 nadgodzin = 29,85 zł,

• dodatek za 7 godzin nadliczbowych:

11,93 zł × 7 nadgodzin = 83,51 zł,

• łączna kwota dodatku za pracę przez 12 godzin nadliczbowych w lipcu:

29,85 zł + 83,51 zł = 113,36 zł.

• art. 151¹ § 3 Kodeksu pracy,

• § 4 rozporządzenia z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU nr 62, poz. 289 ze zm.).

Izabela Nowacka

specjalista ds. kadr i płac