Ujęcie rachunkowe

W księgach rachunkowych nabyte udziały zalicza się do inwestycji.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 17 ustawy o rachunkowości (po nowelizacji ustawy z 2008 roku, Dz.U. nr 63, poz. 393), przez inwestycje rozumie się aktywa posiadane przez jednostkę w celu osiągnięcia z nich korzyści ekonomicznych wynikających z przyrostu wartości tych aktywów, uzyskania przychodów w formie odsetek, dywidend (udziałów w zyskach) lub innych pożytków, w tym również z transakcji handlowej, a w szczególności aktywa finansowe oraz te nieruchomości i wartości niematerialne i prawne, które nie są użytkowane przez jednostkę, lecz są posiadane przez nią w celu osiągnięcia tych korzyści.

Przychody i koszty dotyczące zbycia udziałów ujmuje się w księgach rachunkowych jako przychody i koszty finansowe. W myśl bowiem art. 42 ust. 3 ustawy o rachunkowości (po jej nowelizacji) wynik operacji finansowych stanowi różnicę między przychodami finansowymi, w szczególności z tytułu dywidend (udziałów w zyskach), odsetek, zysków ze zbycia oraz aktualizacji wartości inwestycji innych niż wymienione w art. 28 ust. 1 pkt 1a, nadwyżki dodatnich różnic kursowych nad ujemnymi a kosztami finansowymi, w szczególności z tytułu odsetek, strat ze zbycia oraz aktualizacji wartości inwestycji innych niż wymienione w art. 28 ust. 1 pkt 1a, nadwyżki ujemnych różnic kursowych nad dodatnimi, z wyjątkiem odsetek, prowizji, dodatnich i ujemnych różnic kursowych, o których mowa w art. 28 ust. 4 i ust. 8 pkt 2.

Obie zmiany w powyższym zakresie wejdą w życie 1 stycznia 2009 r.

Należy jednak pamiętać, że w ciągu roku przychody i koszty z operacji związanych ze zbyciem inwestycji ustala się oddzielnie, księgując:

• przychody na koncie Przychody finansowe,

• koszty na koncie Koszty finansowe.

Na dzień bilansowy ustalone na tych kontach oddzielnie wielkości przychodów i kosztów finansowych za dany rok obrotowy przenosi się na wynik finansowy.

Natomiast w rachunku zysków i strat wykazuje się jedynie wynik finansowy jako:

• zysk ze zbycia inwestycji,

• strata ze zbycia inwestycji.

Beata Piotrowska

ksiegowosc@infor.pl

Podstawa prawna

• Art. 180 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.).

• Art. 7 ust. 2, art. 14 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.).

• Art. 3 ust. 1 pkt 17, art. 42 ust. 3 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm., ost. zm. Dz.U. z 2008 r. nr 63, poz. 393).