Przeznaczenie obligacji decyduje o ich wycenie

Księgowi powinni pamiętać, że zgodnie z rozporządzeniem ministra finansów w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych, niektóre aktywa finansowe można kwalifikować do różnych kategorii wyceny w zależności od ich charakteru i zamiaru jednostki co do sposobu realizacji korzyści ekonomicznych.

Konieczność takiego ujmowania instrumentów finansowych w księgach potwierdza Szczepan Borowski z MAC Auditor. Jako przykład podaje nabyte obligacje skarbowe. Według eksperta mogą one zostać zakwalifikowane jako utrzymywane do upływu terminu wymagalności i wyceniane według skorygowanej ceny nabycia, tj. w cenie nabycia powiększonej o kwotę należnych odsetek i dyskonta ustaloną z wykorzystaniem efektywnej stopy procentowej. Przychody z wyceny na dzień bilansowy ujmowane są w rachunku zysków i strat.

Jeżeli obligacje nabyte są w celu realizacji korzyści z krótkookresowych zmian cen, należy je zakwalifikować jako przeznaczone do obrotu i wycenić według wartości godziwej, a skutki wyceny wpływają na wynik finansowy okresu.

- Według wartości godziwej wycenia się też obligacje, co do których jednostka nie posiada określonego zamiaru - twierdzi nasz rozmówca. Wyjaśnia, że kwalifikuje się je wtedy jako dostępne do sprzedaży, a efekt wyceny w zależności od przyjętych zasad rachunkowości ujmowany jest w wyniku finansowym lub odnoszony na kapitał z aktualizacji wyceny (poza przychodami ustalonymi z wykorzystaniem efektywnej stopy zwrotu) i ujmowany w rachunku zysków i strat dopiero w momencie zbycia inwestycji.

Szczepan Borowski podkreśla, że nie tylko charakter aktywów finansowych, ale również zamiar jednostki może wpływać na ich wartość wykazywaną w bilansie oraz kwotę przychodów lub kosztów wykazywanych w rachunku zysków i strat.

AGNIESZKA POKOJSKA

agnieszka.pokojska@infor.pl