Co oznacza dla spółki powstanie ujemnego kapitału własnego

RADA

Ujemny kapitał oznacza zagrożenie kontynuacji działalności spółki. Gdy strata przewyższa sumę kapitałów zapasowego i rezerwowego oraz połowę kapitału zakładowego, zarząd jest zobligowany do zwołania zgromadzenia wspólników w celu powzięcia uchwały dotyczącej dalszego istnienia spółki.

UZASADNIENIE

Kapitał własny należy wykazać w bilansie w wartości nominalnej według stanu na dzień bilansowy.

Kapitał (fundusz) własny wartościowo jest równy aktywom netto, czyli aktywom jednostki pomniejszonym o zobowiązania. Źródłem pochodzenia kapitałów własnych są pierwotne wkłady właścicieli, zysk netto z roku bieżącego, zyski zatrzymane z lat poprzednich i rezerwy.

Struktura kapitału własnego przedstawiona w bilansie kształtuje się następująco:

•  kapitał (fundusz) podstawowy,

•  należne wpłaty na kapitał podstawowy (wielkość ujemna),

•  udziały (akcje) własne (wielkość ujemna),

•  kapitał (fundusz) zapasowy,

•  kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny,

•  pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe,

•  zysk (strata) z lat ubiegłych,

•  zysk (strata) netto,

•  odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego (wielkość ujemna).

Jeśli wynik finansowy jest dodatni, wartość kapitału własnego rośnie, maleje zaś, gdy wynik jest ujemny. Ujemny kapitał własny wskazuje na zagrożenie kontynuacji działalności spółki.

Jeżeli bilans wykaże stratę przewyższającą sumę kapitałów zapasowego i rezerwowego oraz połowę kapitału zakładowego, zarząd jest obowiązany niezwłocznie zwołać zgromadzenie wspólników w celu powzięcia uchwały dotyczącej dalszego istnienia spółki - zgodnie z art. 233 § 1 k.s.h.

W takiej sytuacji wspólnicy mogą podjąć decyzję o pokryciu straty z dopłat. Jest to możliwe pod warunkiem, że umowa spółki to przewiduje i zgromadzenie wspólników podjęło uchwałę w tej sprawie. Jeżeli kolejne wyniki finansowe nadal będą wykazywały stratę, to zarząd może nawet zdecydować o przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego w oparciu o uchwałę o rozwiązaniu spółki powziętą przez wspólników w trybie art. 270-290 k.s.h. Likwidacja spółki, czyli wykreślenie jej z rejestru, nastąpi dopiero po przeprowadzeniu procedury likwidacyjnej, a nie z chwilą podjęcia uchwały przez wspólników.

Ujemny kapitał może również doprowadzić do niewypłacalności spółki. W takim przypadku może również nastąpić ogłoszenie upadłości przez wierzycieli spółki. Ogłoszenie upadłości jest możliwe jedynie po spełnieniu wszystkich warunków określonych w Prawie upadłościowym i naprawczym. Do najważniejszych z nich należą następujące przesłanki:

•  spółka przestaje regulować zobowiązania, ponieważ jej majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów,

•  majątek dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego.

•  art. 3 ust. 1 pkt 29 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 223, poz. 1466

•  art. 10-17, art. 20-25 ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz.U. Nr 60, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 116, poz. 731

•  art. 177-179, 231, art. 233 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz.U. Nr 94, poz. 1037; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 118, poz. 747

Maryla Piotrowska

główna księgowa z licencją MF