Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Realizacja zadań własnych gminy przez spółki

Barbara Wysocka
inforCMS
Jesteśmy spółką z o.o. ze 100-proc. udziałem gminy. Czy gmina może zlecić wykonanie robót budowlano-montażowych swojej spółce bez ogłaszania przetargu? Jeśli tak, to na jakiej podstawie?

Aby udzielić odpowiedzi na postawione pytanie, w pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga problematyka form realizacji zadań przez jednostki samorządu terytorialnego, w tym gminę. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 2 ustawy z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (dalej: ustawa o gospodarce komunalnej), spółki handlowe powoływane przez gminę tworzone są w celu prowadzenia gospodarki komunalnej. Stanowią one jedną z form realizacji zadań przez samorząd gminny. Gmina może bowiem wykonywać zadania własne:

• w formie jednostki organizacyjnej niewyodrębnionej ze swojej struktury (gospodarstwo pomocnicze, zakład budżetowy),

• w formie utworzonego samodzielnego podmiotu prawa prywatnego (np. spółki prawa handlowego), a także

• przez powierzenie wykonywania określonych zadań osobom trzecim na podstawie umowy zawartej zgodnie z art. 3 ustawy o gospodarce komunalnej.

Jednostki organizacyjne niewyodrębnione ze struktury gminy

W przypadku gdy gmina wykonuje swoje zadania poprzez jednostkę organizacyjną niewyodrębnioną ze swojej struktury (np. gospodarstwo pomocnicze), nie mają zastosowania przepisy ustawy z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (dalej: upzp). W treści upzp nie ma wprawdzie odpowiedniego wyłączenia przedmiotowego, jednak brak obowiązku stosowania przepisów o zamówieniach publicznych wynika z treści definicji zamówienia publicznego.

Słowniczek

Zamówieniem publicznym jest umowa odpłatna zawierana między zamawiającym a wykonawcą, której przedmiotem są usługi, dostawy lub roboty budowlane (zgodnie z art. 2 pkt 13 upzp).

W świetle definicji zamówienia publicznego, nie są zamówieniami zlecenia udzielane wewnątrz danej instytucji przez jednostkę organizacyjną innej jednostce organizacyjnej. Do zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego niezbędne jest bowiem występowanie dwóch niezależnych podmiotów prawa zdolnych do zawarcia umowy.

Tymczasem w takim przypadku wykonanie usługi miałoby być zlecone w ramach jednego podmiotu, a to wyłącza możliwość stosowania przepisów upzp (tak też sądzi Urząd Zamówień Publicznych w opinii „Stosowanie ustawy przy udzielaniu zamówień gospodarstwom pomocniczym oraz zakładom budżetowym”, www.uzp.gov.pl/zagadnienia-merytoryczne/prawo-polskie/opinie-prawne/aktualne).

Samodzielne podmioty prawa prywatnego

Natomiast nieco odmiennie kształtuje się obowiązek stosowania przepisów upzp przy udzielaniu wykonywania zadań przez gminę poprzez spółkę prawa handlowego. Wprawdzie spółka ta jest utworzona przez daną gminę, jednak nie wchodzi w strukturę organizacyjną gminy, a stanowi samodzielny podmiot prawa prywatnego.

W związku z tym dla ustalenia obowiązku stosowania przepisów upzp w relacjach pomiędzy gminą a spółką prawa handlowego utworzoną przez tę gminę, istotne będzie istnienie umowy odpłatnej.

Jak wskazuje powołana już definicja zamówienia publicznego, zamówieniem tym jest umowa odpłatna. A zatem upzp nie będzie miała zastosowania, „jeżeli wykonywanie przez jeden podmiot na rzecz drugiego usług, dostaw lub robót budowlanych, czyli świadczeń, które mogą być przedmiotem zamówienia publicznego, stanowi realizację zobowiązania wynikającego z innego tytułu prawnego niż umowa” (patrz uzasadnienie do wyroku NSA z 11 sierpnia 2005 r., sygn. akt II GSK 105/05, ONSAiWSA 2006/2/62).

Zapamiętaj!

Powołana przez gminę spółka prawa handlowego może realizować zadania:

1) ustalone uchwałą jednostki samorządu terytorialnego jako zadania statutowe spółki,

2) na podstawie umowy zawartej zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej (tak też Urząd Zamówień Publicznych w opinii „Wykonywanie zadań własnych przez jednostki samorządu terytorialnego a obowiązek stosowania ustawy - Prawo zamówień publicznych”, www.uzp.gov.pl/ zagadnienia-merytoryczne/prawo- polskie/opinie-prawne/aktualne).

Jeżeli gmina wykonuje zadania komunalne we własnym zakresie przez utworzoną w tym celu jednostkę organizacyjną, to nie jest wymagane zawieranie umowy. „Podstawą powierzenia wykonywania tych zadań jest bowiem sam akt organu gminy powołujący do życia tę jednostkę i określający przedmiot jej działania.” (patrz uzasadnienie do wyroku NSA z 11 sierpnia 2005 r., sygn. akt II GSK 105/05).

Skoro zatem nie występuje umowa pomiędzy gminą a utworzoną w tym zakresie jednostką, powierzenie zadań użyteczności publicznej spółce następuje z wyłączeniem obowiązku stosowania upzp. W tym przypadku spółka wykonuje bowiem powierzone jej zadania na podstawie aktu stanowiącego gminy, kreującego tę spółkę.

Natomiast w przypadku gdy gmina będzie powierzać realizację zadania spółce prywatnej czy też spółce, w której gmina posiada 100% udziałów, to należy przyjąć, że znajdą zastosowanie przepisy upzp.

Podmioty z art. 3 ustawy o gospodarce komunalnej

Artykuł 3 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej upoważnia gminę do powierzania wykonywania zadań z zakresu gospodarki komunalnej osobom fizycznym, osobom prawnym lub jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej, w drodze umowy na zasadach ogólnych.

Do katalogu podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej można zaliczyć również spółki prawa handlowego powołane przez gminę.

Z ORZECZNICTWA

W stosunkach zachodzących pomiędzy gminą i utworzoną przez nią jednostką organizacyjną jest również miejsce na zawarcie umowy o realizację zamówienia publicznego na rzecz gminy. Jednakże pod warunkiem, że mamy do czynienia ze zleceniem zamówienia nie mieszczącego się w zakresie zadań, dla których gmina powołała tę jednostkę.

W uzasadnieniu do wyroku NSA z 11 sierpnia 2005 r., sygn. akt II GSK 105/05

Podstawy prawne

• Ustawa z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655)

• Ustawa z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz.U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43; ost.zm. Dz.U. z 2003 r. Nr 199, poz. 1937)

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
PKPiR 2022
PKPiR 2022
Tylko teraz
Źródło: Rachunkowość Budżetowa
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek od spadków i darowizn
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Podatkowi od spadków i darowizn nie podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:
    spadku
    darowizny
    odpłatnego zniesienia współwłasności
    zasiedzenia
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Prezenty dla kontrahentów spoza UE - rozliczenie VAT
    Prowadzimy działalność gospodarczą w zakresie produkcji i montażu systemów alarmowych, antywłamaniowych. Nasza działalność jest opodatkowana VAT. Ponieważ współpracujemy w ramach działalności z producentami podzespołów z Chin i Japonii, zakupiliśmy prezenty, które zamierzamy przekazać naszym kontrahentom spoza UE. Czy takie przekazanie należy opodatkować VAT? Czy mamy prawo do odliczenia podatku naliczonego zapłaconego przy nabyciu prezentów?
    Czy będzie podatek od pustostanów?
    17 maja 2022 roku Prezes Rady Ministrów Mateusz Morawiecki zaprzeczył, że rząd pracuje nad specjalnym podatkiem od pustostanów. Przyznał jednak, że rząd zastanawia się, "co zrobić z firmami, funduszami, które kupują po 100 albo po 500 czy 1000 mieszkań". Był to komentarz premiera do medialnych pogłosek o planach wprowadzenia podatku od pustostanów. Tego samego dnia minister rozwoju i technologii Waldemar Buda stwierdził, że ponad 60 proc. pustostanów to lokale komunalne, często w bardzo złym stanie i że jego resort chce zachęcać gminy do wykorzystywania tych zasobów, m.in. przez skrócenie procedury ich remontu. 18 maja 2022 r. wiceminister rozwoju i technologii Piotr Uściński poinformował, że rozważane są zmiany w Prawie budowlanym, które ułatwią samorządom remont lub przystosowywanie pustostanów do celów mieszkaniowych, uproszczą związane z tym procedury.
    Aplikacja Podatnika KSeF - Ministerstwo Finansów udostępniło wersję produkcyjną
    Ministerstwo Finansów udostępniło 17 maja 2022 r. na podatki.gov.pl wersję produkcyjną Aplikacji Podatnika KSeF. Aplikacja ta umożliwia w szczególności wystawianie i odbieranie faktur z KSeF oraz podgląd faktur.
    Faktoring odwrotny - korzyści, zasady, rozliczenia
    Czym jest faktoring odwrotny (zwany też odwróconym, zakupowym, zamówieniowym, dłużnym, zwrotnym) i kiedy warto z niego skorzystać? Co można sfinansować faktoringiem odwrotnym? Jakie są główne korzyści faktoringu odwróconego?
    ING: prognozy wzrostu PKB bardziej optymistyczne niż publikuje KE
    Nasze prognozy wzrostu gospodarczego na najbliższe lata są nieco bardziej optymistyczne od prognoz Komisji Europejskiej - wskazali analitycy ING Banku Śląskiego, odnosząc się do poniedziałkowej publikacji KE
    Inspekcja Handlowa i straże gminne będą nakładać mandaty za wykroczenia skarbowe
    Inspekcja Handlowa i straże gminne uzyskają uprawnienia do prowadzenia postępowań mandatowych w sprawach o wybrane wykroczenia skarbowe. Tak zakłada projekt nowelizacji Kodeksu karnego skarbowego opublikowany 17 maja 2022 r.
    Wkrótce program „Mieszkanie bez wkładu własnego”
    Program "Mieszkanie bez wkładu własnego" rusza 26 maja tego roku - powiedziała na wtorkowej konferencji prasowej minister rozwoju i technologii Waldemar Buda. Dodał, że jest on skierowany dla osób bez mieszkania i rodzin chcących kupić większe mieszkanie.
    Polski Ład: Wiecej skarg do WSA na indywidualne interpretacje podatkowe. Wzrost na poziomie 34%
    W pierwszych trzech miesiącach 2022 roku do Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w całym kraju wpłynęło o przeszło 34% więcej skarg na indywidualne interpretacje podatkowe niż było to w analogicznym okresie ubiegłego roku. Najwięcej z nich było związanych z podatkiem VAT, a tylko nieznacznie mniej dotyczyło obszaru PIT. Komentujący dane eksperci z branży podatkowej prognozują, że w kolejnych kwartałach tego roku podatnicy zintensyfikują swoje działania, przede wszystkim ze względu na Polski Ład
    Ile zarabiają pracownicy ZUS?
    W odpowiedzi z 16 maja 2022 r. na interpelację poselską, sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej Stanisław Szwed (po uzyskaniu stosownych wyjaśnień od Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych) udzielił informacji w sprawie wynagrodzeń pracowników ZUS. Jakie jest przeciętne wynagrodzenie pracowników ZUS? Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy (ZUZP) pracowników ZUS-u zakłada waloryzację wynagrodzeń "o co najmniej 1% powyżej wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych z roku poprzedniego".
    Kredyty hipoteczne 2022 - zdolność kredytowa, raty, marża w II połowie maja
    W maju 2022 roku przeciętna marża kredytów mieszkaniowych (hipotecznych) osiągnęła poziom najniższy od kilku lat. Mimo to nadal rośnie oprocentowanie kredytów. Czy zdolność kredytowa jeszcze spadnie?
    Składka zdrowotna osób powołanych do pełnienia funkcji (np. prokurentów, członków zarządu) – zmiany od 1 lipca 2022 r.
    Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o PIT oraz niektórych innych ustaw (tzw. Polski Ład 2.0), który został 11 maja uchwalony przez Sejm i trafił do prac legislacyjnych w Senacie przewiduje istotne zmiany w ustawie z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Jakie zmiany w zakresie składki zdrowotnej osób powołanych do pełnienia funkcji (np. członków zarządów spółek, prokurentów) wprowadzi ta nowelizacja?
    WIRD zamiast WIBOR-u. O ile spadnie oprocentowanie kredytów?
    18 maja 2022 r. GPW Benchmark (spółka należąca do Giełdy Papierów Wartościowych) ma przedstawić szczegóły dotyczące Warszawskiego Indeksu Rynku Depozytowego (WIRD), który zamiast WIBOR–u będzie podstawą do wyliczania rat kredytów. W rozmowie z Dziennikiem Gazetą Prawną szef warszawskiej giełdy Marek Dietl ujawnia, że nowy wskaźnik może być niższy od stosowanych teraz aż o 1,5–2 pkt proc. (WIBOR 3-miesięczny wynosi 6,4 proc.).
    NBP: w kwietniu inflacja bazowa wyniosła 7,7 proc.
    W kwietniu inflacja bazowa, liczona po wyłączeniu cen żywności i energii wyniosła 7,7 proc. r/r – podał NBP w poniedziałkowym komunikacie
    Kiedy kasa online powinna być połączona z Internetem, gdy usługa jest wykonywana w domu klienta?
    Świadczę usługi informatyczne oraz serwisowe sprzętu komputerowego (drukarki, laptopy, skanery, komputery stacjonarne, składanie komputerów). Wykonuję je głównie na rzecz osób prywatnych. W związku z tym, że usługi świadczę przeważnie stacjonarnie w domu klienta, posiadam przenośną kasę online. Klienci nie odwiedzają mnie w mojej siedzibie (brak stałych godzin pracy). Pierwszy kontakt odbywa się na telefon lub e-mail, a zapłata po wykonaniu usługi. Czy w sytuacji gdy nie mam żadnego zlecenia (bywa tak nawet kilka dni), kasę online muszę mieć cały czas włączoną i połączoną z Internetem?
    Obowiązkowe eFaktury od 2023 roku – na co należy się przygotować?
    Komisja Europejska wyraziła Polsce zgodę na obowiązkowe powszechne stosowanie Krajowego Systemu eFaktur (KSeF). W konsekwencji, zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Finansów, czeka nas rewolucja w fakturowaniu polegająca na zastąpieniu dotychczasowych papierowych faktur eFakturami, czyli fakturami ustrukturyzowanymi.
    Pełne odliczenie VAT od samochodów. Zapisy regulaminu użytkowania pojazdów w firmie
    Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym 21 października 2021 r. wyroku (sygn. akt I FSK 1695/21) uznał, że podatnik, który w regulaminie określił zasady korzystania z pojazdów do celów służbowych wraz z karami za ich nieprzestrzeganie, wykluczającymi ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą, oraz zapewnił kontrolę przestrzegania tych zasad, może odliczać pełny VAT od wydatków samochodowych. Niestety, odmienne stanowisko prezentują organy podatkowe. Ich zdaniem określenie kar za nieprzestrzeganie zasad użytkowania pojazdu oznacza, że podatnik przewiduje możliwość złamania zasad. Dlatego nie może odliczać pełnego VAT.
    Komisja Europejska podwyższa prognozy dla inflacji w Polsce w 2022 r. i 2023 r.
    Komisja Europejska prognozuje, że inflacja w Polsce w 2022 r. wyniesie 11,6 proc., a w 2023 r. spadnie do 7,3 proc. Wcześniejsze, lutowe prognozy mówiły odpowiednio o 6,8 proc. i 3,8 proc.
    Komisja Europejska obniżyła prognozę wzrostu PKB Polski w 2022 r. i 2023 r.
    Komisja Europejska obniżyła w poniedziałek prognozę wzrostu PKB Polski w 2022 r. z 5,5 proc. do 3,7 proc. Jeszcze w lutym prognozowała, że w 2023 r. polski PKB wzrośnie o 4,2 proc. Obecne szacunki KE to 3 proc. Jak wskazuje, głównym powodem jest inwazja Rosji na Ukrainę.
    Program wsparcia kredytobiorców - w poniedziałek Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów zajmie się projektem
    W poniedziałek Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów a następnie Stały Komitet RM będą omawiały uwagi zgłoszone podczas konsultacji do programu wsparcia kredytobiorców; we wtorek projektem zajmie się Rada Ministrów - powiedział PAP rzecznik rządu Piotr Müller.
    Grupa VAT od 2023 roku? Podatek naliczony w grupie VAT – problemy sporne
    Przepisy dotyczące grupy VAT, które miały wejść w życie z dniem 1 lipca 2022 r. będą najprawdopodobniej obowiązywać dopiero od początku 2023 roku. Projekt „nowelizacji nowelizacji”, w tej sprawie został uchwalony przez Sejm i czeka uchwały Senatu. Profesor Witold Modzelewski wskazuje na najważniejsze problemy jakie mogą się pojawić podczas funkcjonowania grup VAT, w tym zwłaszcza na kwestię prawo do odliczenia podatku naliczonego.
    Jak sprawdzić czy akcyza za samochód została zapłacona?
    Znając numer VIN pojazdu, można na PUESC (Platformie Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych Krajowej Administracji Skarbowej) sprawdzić, czy zostały dopełnione: (1) formalności podatkowe w zakresie akcyzy – jeżeli samochód został przywieziony do kraju z innego państwa Unii Europejskiej lub zakupiony na terytorium kraju; (2) formalności celne oraz podatkowe w zakresie podatku VAT i akcyzy – jeżeli samochód został przywieziony do kraju spoza Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy. Usługa ta jest bezpłatna.
    Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania - 137 postępowań, 49 decyzji wymiarowych od 2016 roku
    „Według danych na koniec I kw. 2022 r. Szef KAS wszczął od początku działania tej procedury, czyli od 15 lipca 2016 r., 137 postępowań przeciwko unikaniu opodatkowania w pierwszej instancji, z czego w I kwartale 2022 r. – 18 postępowań. W pierwszej instancji sfinalizowanych zostało już 49 postępowań, w tym 29 zakończyło się już również rozstrzygnięciem drugiej instancji” – powiedział PAP zastępca dyrektora Departamentu Kluczowych Podmiotów w MF Dariusz Zasada.
    PIE: wojna i susza w Europie oznaczają jeszcze wyższą inflację
    W następstwie rosyjskiej agresji i suszy w Europie ceny żywności po wakacjach mogą być wyższe o prawie 20 proc. względem ubiegłego roku; wzrost cen żywności będzie dalej przyspieszać inflację – podano w piątkowym komentarzu Polskiego Instytutu Ekonomicznego
    Wakacje kredytowe raz na kwartał - żaden bank nie odmówi
    Rozwiązanie, które proponujemy, gwarantuje, że żaden bank nie odmówi kredytobiorcy wakacji kredytowych raz na kwartał do końca 2023 r., bank nie naliczy też za wakacje żadnej opłaty - podkreślił w opublikowanym w piątek 13 maja 2022 r. podcaście premier Mateusz Morawiecki.
    Nowe terminy składania zeznań rocznych w 2023 r. po Polskim Ładzie
    W 2023 r. zeznania PIT-28 oraz PIT-28S za 2022 r. można będzie złożyć najpóźniej 2 maja 2023 r. (30 kwietnia 2023 r. przypada w niedzielę). Zeznań tych nie będzie się już składało w terminie do końca lutego 2023 r.