Wydatki na założenie spółki z o.o., a koszty uzyskania przychodów

Spółka kapitałowa w organizacji (w tym spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji) powstaje z chwilą zawarcia umowy spółki. Spółka w takiej formie istnieje od chwili zawarcia umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością do czasu jej rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym. Do powstania spółki w organizacji wspólnicy nie muszą podejmować żadnych innych czynności (np. wnosić wkładu).

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych reguluje opodatkowanie tym podatkiem dochodów osób prawnych i spółek kapitałowych w organizacji. Oznacza to, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych. 

Kosztami uzyskania przychodów są natomiast koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w ustawie jako koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychodów.

Oznacza to, że podatnik może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wszelkie koszty, po wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie, pod warunkiem, że wykaże związek ponoszonych kosztów z prowadzoną działalnością gospodarczą, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu lub wiąże się z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów.

Spółki z o.o. w organizacji staje się podatnikiem podatku dochodowego dopiero w chwili podpisania umowy spółki. Dlatego wydatki poniesione w związku z zawarciem umowy tj. koszt aktu notarialnego, poświadczenie podpisu, podatek od czynności cywilnoprawnych uiszczony od aktu, czyli wydatki poniesione przed jej powstaniem nie obciążają spółki i nie mogą stanowić dla niej kosztów uzyskania przychodów. Podobnie należy traktować inne wydatki poniesione przed podpisaniem umowy spółki i związane z jej tworzeniem np.: koszty ekspertyz technicznych, ekonomicznych i finansowych, doradztwa prawnego.

Koszty zawarcia umowy spółki w organizacji należy przypisać założycielom, ponieważ stanowią one koszty udziałowców poniesione w celu nabycia udziałów.
Wspólnicy zawierający umowę spółki z ograniczoną odpowiedzialnością działają bowiem w swoim imieniu, a nie przyszłej spółki, która powstanie dopiero w wyniku podpisania umowy.

Warto zauważyć, że koszty zawarcia umowy obciążające jej założycieli będą stanowić dla nich koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia udziałów, tzw. udziałów założycielskich o ile wspólnicy będą podatnikami podatków dochodowych (od osób fizycznych albo od osób prawnych).

Podsumowując wydatki związane z zawarciem umowy spółki, tj. koszty aktu notarialnego i jego wypisów, podatek od czynności cywilnoprawnych od tej umowy oraz poświadczenie podpisu dotyczą czynności sprzed okresu jej istnienia. Tym samym wydatków tych spółka nie zaliczy do kosztów podatkowych, bowiem stanowią one koszty jej wspólników.

Takie też stanowisko reprezentują organy podatkowe - przykładem są interpretacje indywidualne: Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 24 lutego 2009 r., nr ILPB3/423-800/08-5/KS i Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 23 maja 2008 r. nr IP-PB3-423-372/08-2/JG.

Podstawa prawna:
- art. 1 ust. 1, art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.),
- art. 161 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.)