Rozliczanie kosztów w czasie metodą kasową (uproszczoną) i metodą memoriałową

Metoda kasowa (uproszczona) polega na zaliczaniu wydatków do kosztów uzyskania przychodów w tym roku podatkowym, w którym wydatki zostały poniesione i bez względu na fakt, czy w tym samym roku poniesione koszty doprowadziły do uzyskania przychodu. 

Co do zasady podatnicy stosujący tę metodę rozliczania kosztów zaliczają wydatki do kosztów podatkowych w momencie ich poniesienia. 

Dniem poniesienia kosztu jest dzień wystawienia faktury (rachunku) albo innego dowodu stanowiącego podstawę do zaksięgowania (ujęcia) kosztu.

Metodę kasową stosują podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile prowadzą ewidencję księgową w formie podatkowej księgi przychodów i rozchodów.

W przypadku metody uproszczonej nie jest potrzebne rozróżnianie kosztów podatkowych na koszty bezpośrednie i pośrednie. Stosując tę metodę wydatki zaliczymy do kosztów podatkowych w dacie poniesienia, niezależnie jakiego okresu koszty dotyczą i czy faktycznie zostały opłacone.

Rozliczanie wydatków zgodnie z metodą memoriałową oznacza, że podatnik powinien analizować związek kosztu z przychodem danego roku podatkowego.

Istotą tej metody jest bowiem przyporządkowanie kosztów podatkowych do roku podatkowego, którego koszty dotyczą. Wydatki uznamy za koszt uzyskania przychodu tego roku, w którym uzyskaliśmy przychód związany z poniesionym wydatkiem.

Jeżeli takiego związku nie można się doszukać (np. ponieśliśmy koszty pośrednio wpływające na powstawanie przychodów), wówczas należy odstąpić od zasady memoriału i koszt rozliczyć w tym momencie, w którym został on poniesiony.

Polecamy: Czy nieściągalne należności można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów

Polecamy: Jak rozliczać koszty w czasie

Metodę memoriałową stosują:

- podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych (np. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, spółki w organizacji, a więc podmioty, które prowadzą ewidencję księgową w formie ksiąg rachunkowych zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości,

- podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli prowadzą księgi rachunkowe,

- podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów, jeżeli wybrali taką metodę rozliczania kosztów w czasie. Podatnicy ci muszą jednak spełnić dodatkowy warunek, polegający na tym, że stale, w każdym roku podatkowym będą prowadzić księgi w sposób umożliwiający wyodrębnienie kosztów uzyskania przychodów odnoszących się tylko do tego roku podatkowego.