Czy czesne za studia można zaliczyć do kosztów podatkowych?

INFORAKADEMIA poleca: Zwolnienia w PIT

Chodzi tu najczęściej o wydatki na studia magisterskie, studia podyplomowe, kursy specjalistyczne, czy szkolenia, podręczniki, jak również koszty dojazdu na zajęcia.

Odnośnie źródła przychodów, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza należy przyjąć, iż kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie przychodów, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów.

Podatnicy podnoszą, że wydatki na czesne za studia nie są ujęte w katalogu zawartym w art. 23 ustawy o PIT, tj. katalogu wydatków nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów.

Oczywiście nie stanowi to jednak wystarczającej przesłanki do zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów. Dla uzyskania takiego statusu, konieczne jest również zaistnienie związku przyczynowego między poniesionym wydatkiem, a celem jakim jest osiągnięcie przychodu lub zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów.

Z reguły organy podatkowe odpowiadają podatnikom, że wydatki takie można zaliczyć do kosztów podatkowych jeżeli podatnik wykaże związek przyczynowy pomiędzy ponoszonymi wydatkami, a osiąganymi przychodami.

Zdaniem fiskusa podatnik powinien udowodnić, że poniesienie tych wydatków ma lub może mieć wpływ na:
- wysokość osiągniętych przychodów, bądź na
- zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza.

Wykazanie takiego związku jest warunkiem koniecznym dla uznania każdego wydatku za koszt uzyskania przychodu więc takie odpowiedzi fiskusa niewiele dają podatnikom.

Oczywiście wydatki trzeba też prawidłowo udokumentować.

Ponadto zdaniem organów podatkowych do stwierdzenia, czy poniesione opłaty za studia mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej istotnym jest ustalenie:
- czy taki wydatek związany jest ze zdobywaniem wiedzy i umiejętności, które są potrzebne w prowadzonej działalności gospodarczej i mają związek z tą działalnością,
- czy też, wydatek ten służy tylko podnoszeniu ogólnego poziomu wiedzy i wykształcenia nie związanego z działalnością gospodarczą, a więc który co do zasady ma charakter osobisty i nie powinien być zaliczany do kosztów podatkowych.

Studia niezbędne dla rozpoczęcia działalności

Przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie wydał 17 marca 2011 r. interpretację podatkową (nr IPPB1/415-1130/10-4/KS), dla podatnika, który ponosił wydatki na studia magisterskie niezbędne dla uzyskania certyfikatu księgowego Ministra Finansów uprawniającego do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Podatnik ten najpierw ukończył w 2008 r. studia magisterskie o profilu rachunkowość, następnie mając tytuł magistra uzyskał certyfikat księgowy i rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej – otworzył biuro rachunkowe.

Czesne za te studia opłacał z kredytu bankowego, w związku z czym zadał pytanie Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie, czy oprócz czesnego może zaliczyć do kosztów swojej działalności gospodarczej również i koszty tego kredytu (odsetki i prowizję).

Niestety. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie podatnik nie może zaliczyć tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, bowiem wiążą się one z podjęciem i zakończeniem studiów przed rozpoczęciem działalności gospodarczej. Zdaniem organu podatkowego oznacza to, że nie spełniają one przesłanek, o którym mowa w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dotyczy to również odsetek od kredytu płaconych już po rozpoczęciu działalności.

Zdaniem fiskusa skoro wydatki dotyczą studiów, które zostały zakończone w długim okresie czasu przed rozpoczęciem prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, to brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy ich poniesieniem, a uzyskaniem przychodu z działalności gospodarczej prowadzonej w późniejszym okresie.

Polecamy: Postępowanie podatkowe

Polecamy: VAT 2011

Polecamy: Podatki 2011

Studia niezbędne dla rozszerzenia zakresu już wcześniej prowadzonej działalności

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach (interpretacja indywidualna z 18 lutego 2011 r. – nr IBPBI/1/415-176/11/SK) rozpatrywał pytanie przedsiębiorcy, który prowadzi działalność gospodarczą w zakresie doradztwa dotyczącą prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. W związku z planowanym rozwojem firmy zamierzał ów podatnik poszerzyć prowadzoną działalność gospodarczą o wycenę nieruchomości.

Do realizacji tego zamiaru podatnik, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, musi posiadać ukończone studia podyplomowe z zakresu wyceny nieruchomości oraz zdobyć licencję zawodową zarządcy nieruchomości. W związku z powyższym podatnik ten podjął naukę na studiach podyplomowych na kierunku Szacowanie Nieruchomości i ponosi wydatki na czesne.

Obiektywnie rzecz ujmując poniesione przez podatnika wydatki związane z podjętymi studiami podyplomowymi, przyczynić się powinny do rozszerzenia oferty świadczonych usług, a konsekwencji do zwiększenia przychodów prowadzonej działalności gospodarczej. 

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach choć wydatki te trudno przypisać konkretnym przychodom, to jako przydatne do prawidłowego wykonywania działalności gospodarczej, mogą stanowić koszt uzyskania przychodów. Wnioskodawca słusznie uważa, iż powyższe opłaty można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, bowiem wydatek ten rzeczywiście pozostaje z związku przyczynowym z przychodem lub źródłem przychodu i ponoszony jest w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu.

Koszty dojazdu na zajęcia

Zdaniem DIS w Katowicach do kosztów podatkowych można zaliczyć również wydatki związane z dojazdem na uczelnię.

Jeżeli podróż odbywana jest samochodem wprowadzonym do ewidencji środków trwałych, za koszty uzyskania przychodów można uznać wszystkie wydatki dotyczące danego pojazdu, poniesione w czasie podróży, np. zakup paliwa, opłaty za parking.

Gdy podatnik korzysta z własnego samochodu osobowego nie będącego środkiem trwałym, wydatki związane z eksploatacją pojazdu stosownie do postanowień art. 23 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT, zalicza się do kosztów na podstawie ewidencji przebiegu pojazdu. Koszty eksploatacji pojazdu w tym przypadku nie mogą przekroczyć kwoty wynikającej z przemnożenia liczby kilometrów faktycznego przebiegu pojazdu oraz stawki za 1 km, właściwej dla danego pojazdu.

Zgodnie z art. 23 ust. 5 ustawy o PIT, przebieg pojazdu powinien być, z wyłączeniem ryczałtu pieniężnego, udokumentowany w ewidencji przebiegu pojazdu potwierdzonej przez podatnika na koniec każdego miesiąca.

Do prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu obowiązana jest osoba używająca tego pojazdu. W razie braku tej ewidencji wydatki ponoszone przez podatnika z tytułu używania samochodów na potrzeby podatnika nie stanowią kosztu uzyskania przychodów.

W myśl art. 23 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ewidencja przebiegu pojazdu, o której mowa w ust. 5, powinna zawierać co najmniej następujące dane: nazwisko, imię i adres zamieszkania osoby używającej pojazdu, numer rejestracyjny pojazdu i pojemność silnika, kolejny numer wpisu, datę i cel wyjazdu, opis trasy (skąd - dokąd), liczbę faktycznie przejechanych kilometrów, stawkę za 1 km przebiegu, kwotę wynikającą z przemnożenia liczby faktycznie przejechanych kilometrów i stawki za 1 km przebiegu oraz podpis podatnika (pracodawcy) i jego dane.

Oczywiście wydatki powyższe będą mogły stanowić koszty uzyskania przychodów prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, pod warunkiem należytego ich udokumentowania.

Wiedza z zarządzania przydatna w firmie

Ten sam Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach (interpretacja indywidualna z 25 lutego 2011 r. – nr IBPBI/1/415-1270/10/WRz) rozpatrywał pytanie przedsiębiorcy, który prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest m.in. sprzedaż hurtowa komputerów, urządzeń peryferyjnych, oprogramowania oraz usługi związane z doradztwem w zakresie informatyki, przetwarzanie danych, zarządzenie stronami internetowymi (hosting). 

Przedsiębiorca ten podjął w 2009 r. studia licencjacie na Wydziale Zarządzania, o specjalności "Zarządzanie firmą". 

Zdaniem organu podatkowego wydatki ponoszone w związku z podjęciem nauki na ww. kierunku studiów (czesne, zakup niezbędnej w toku studiów literatury), choć trudno je przypisać konkretnym przychodom, to są przydatne do prawidłowego wykonywania działalności gospodarczej. Dlatego też mogą stanowić koszty uzyskania przychodów prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, pod warunkiem ich należytego udokumentowania.