VAT od plastikowych opakowań już obowiązuje

• Opłata plastikowa - kto płaci podatek od plastiku
• Wyjaśnienia Ministerstwa Finansów w zakresie opłaty za plastikowe opakowania na gruncie VAT
• Opłata plastikowa - wyzwania dla przedsiębiorców
• Opłata plastikowa - obawy przedsiębiorców

Opłata plastikowa - kto płaci podatek od plastiku

Wprowadzona zmiana oznacza, że zakresem treści art. 3b ust. 1 ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej zostały objęte m.in. kawiarnie, firmy cateringowe czy restauracje, które prowadzą sprzedaż na wynos.

Przepisy nie regulują tego, czy dany towar ma być spożywany na miejscu czy na wynos, a jedynie to, w jakim naczyniu jest spożywany. Regulacje obejmują więc żywność:

• przeznaczoną do bezpośredniego spożycia, niezależnie od jej miejsca,
• spożywaną bezpośrednio z pojemnika,
• gotową do spożycia bez jej dalszej obróbki.

Wyjaśnienia Ministerstwa Finansów w zakresie opłaty za plastikowe opakowania na gruncie VAT

Zdaniem Ministerstwa Finansów opłata jest opodatkowana stawką VAT właściwą dla sprzedawanego towaru. Ministerstwo powołuje się przy tym na przepisy wynikające z ustawy o VAT, w tym na art. 29 ust. 1 ustawy o VAT definiujący podstawę opodatkowania jako całość zapłaty, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży oraz art. 29 ust. 6 ustawy o VAT, z którego wynika, że podstawa opodatkowania obejmuje podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku oraz koszty dodatkowe, takie jak: prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

W konsekwencji, opłata jest wliczona do ceny sprzedawanego towaru i tym samym jest objęta podatkiem VAT. W ocenie Ministerstwa podatnik nie będzie miał zatem obowiązku wyodrębniania na paragonie opłaty za plastikowe opakowanie jako odrębnej pozycji.

Opłata plastikowa - wyzwania dla przedsiębiorców

Pierwszym z problemów związanych z opłatą plastikową może stanowić odpowiednie ewidencjowanie sprzedaży towaru oraz opłaty, ponieważ nie będzie ona występować przy każdej sprzedaży towaru. Przedsiębiorcy powinni w takiej sytuacji zwrócić uwagę na odpowiednie rejestrowanie na kasie rejestrującej towaru z dodatkową opłatą, bądź bez niej, w zależności od opakowania dla sprzedawanej żywności lub napoju.

Dla przedsiębiorców problematyczna może być także sytuacja, w której towar i opakowanie jest sprzedawane oddzielnie. Ministerstwo Finansów nie rozstrzygnęło na tą chwilę w jaki sposób rozwiązać przedmiotową kwestię i wyjaśnia jedynie, że opłatę plastikową należy uwzględnić w cenie sprzedawanego towaru, co wyeliminuje potrzebę wyszczególnienia kwoty opłaty na dowodzie zakupu.

Rozdzielenie tego rodzaju transakcji jest istotne z perspektywy nadchodzących zmian w przepisach dotyczących ustawy o opłacie produktowej, które od 1 lipca 2024 r. wprowadzą w życie obowiązek zapewnienia przez przedsiębiorców dostępności w sprzedaży opakowań alternatywnych wielokrotnego użytku lub opakowań wytworzonych z innych materiałów niż tworzywa sztuczne, w tym ulegających biodegradacji. 

Biorąc pod uwagę sytuację, w której będzie istniała możliwość zakupu różnego rodzaju opakowań, tym bardziej zasadna staje się potrzeba wydania bardziej precyzyjnych wyjaśnień przez Ministerstwo Finansów w zakresie opłaty plastikowej.

Półprodukt czy produkt gotowy niewymagający dalszej obróbki – to ma znaczenie

Kolejny z problemów istnieje również na gruncie definicji produktu gotowego niewymagającego dalszej obróbki takiej jak przyrządzanie, podgrzewanie, gotowanie czy smażenie. Opłata plastikowa pobierana jest bowiem od sprzedaży żywności gotowej do spożycia bez dalszej obróbki, takiej jak przyrządzanie, gotowanie czy podgrzewanie. W sklepach spożywczych część produktów jest sprzedawana w opakowaniach z tworzyw sztucznych podlegających pod nową opłatę, natomiast w praktyce zaciera się różnica pomiędzy produktem gotowym a półproduktem, np. przy zakupie owoców spakowanych w plastikowe opakowanie, które można zjeść od razu po zakupie, bądź zrobić z nich np. koktajl. 

Dochodzi zatem do sytuacji, w której w zależności od tego, czy będziemy mieli do czynienia z półproduktem lub produktem gotowym do spożycia, powstanie obowiązek naliczenia opłaty plastikowej, a tym samym opodatkowanie VAT takiej opłaty.

Opłata plastikowa - obawy przedsiębiorców

Niewątpliwie brak określonych zasad co do ewidencjonowania opłaty plastikowej na gruncie VAT pozostawia pewną swobodę w zakresie wyboru rozwiązań ewidencyjnych. W sytuacji ewentualnego sporu z organami podatkowymi wątpliwości jednak pozostają. Podobnie jak wątpliwości co do kwestii, kiedy dany produkt jest gotowy do spożycia na miejscu, a kiedy wymaga dalszej obróbki, czy jest półproduktem. 

Niepewność w tej materii rozciąga się również na grunt przepisów regulujących podatki dochodowe CIT i PIT. Brak unormowań w zakresie opłaty plastikowej na gruncie tych podatków stanowi również znak zapytania z perspektywy podatkowego rozliczania tego rodzaju opłaty. Zasadne zatem wydaje się również, aby i ta kwestia została wyjaśniona przez Ministerstwo Finansów w najbliższym czasie.

Wiktor Kozieł, doradca Podatkowy ID Advisory

Zobacz także: Nakrętki na stałe przytwierdzone do butelek. Co ze zbiórkami dla potrzebujących?
Nowe nakrętki przy butelkach. Już denerwują klientów, a to jeszcze nie koniec zmian

Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Infor.pl