Kategorie

Umorzenie wierzytelności zaliczonej wcześniej do kosztów jako odpis aktualizujący - skutki podatkowe

Spółka wykonała dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą usługę budowlano-montażową w grudniu 2000 r., co potwierdzone zostało wystawioną fakturą VAT 30 grudnia 2000 r. z terminem płatności do 14 stycznia 2001 r.
Dnia 23 kwietnia 2001 r. zostało otwarte wobec naszego dłużnika postępowanie układowe. Układ został zatwierdzony 30 listopada 2001 r. i w tym dniu spółka zaliczyła do kosztów umorzoną zgodnie z układem część wartości wierzytelności. 14 października 2002 r. spółka skorzystała z premii podatkowej, tworząc na należność, pomniejszoną o umorzenie wynikające z układu, odpis aktualizacyjny, który zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów. Jednak 8 grudnia 2003 r. układ został uchylony, ponieważ dłużnik nie wywiązywał się z postanowień narzuconych układem. W momencie uchylenia układu spółka zaliczyła do przychodów tę część wierzytelności, która została umorzona w wyniku układu. Decyzją z 14 stycznia 2004 r. dłużnik został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej 31 grudnia 2003 r. W związku z powyższym spółka dokonała wyłączenia należności z premii podatkowej zaliczając ją do przychodu (jest to należność pomniejszona o umorzenie wynikające z układu), a następnie dokonała odpisu aktualizującego od całej wartości należności i zaliczyła ten odpis do kosztów uzyskania przychodów. Czy można umorzyć taką wierzytelność i jakie skutki podatkowe umorzenie to spowoduje dla wierzyciela? Czy wartość umorzonej wierzytelności będzie jego przychodem czy też kosztem?
W przypadku tzw. trudnych wierzytelności przepisy w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych czy od osób fizycznych są skonstruowane w ten sposób, aby zapewnić ich neutralność podatkową. Wiadomo, że przychód z działalności gospodarczej jest przychodem należnym, który dla celów podatkowych wykazujemy niezależnie od faktycznej zapłaty.
Jeżeli wierzyciel nie otrzyma wierzytelności, którą wcześniej wykazał jako przychód należny, to przy spełnieniu dalszych warunków może zaliczyć ją do kosztów uzyskania przychodów. Efektem tego jest wynik zerowy, jeśli chodzi o wpływ takiej wierzytelności na dochód podatkowy. To znaczy zaliczenie wierzytelności do kosztów równoważy jej wcześniejsze wykazanie na przychodzie.
Ustawodawca dość szczegółowo określa warunki, które pozwalają na zaliczenie „trudnej wierzytelności” do kosztów. Podstawowym warunkiem jest wcześniejsze wykazanie wierzytelności jako przychodu należnego. W przedstawionym przypadku spółka uczyniła to w grudniu 2000 r. Zawarcie układu w listopadzie 2001 r. uprawniało spółkę do zaliczenia do kosztów umorzonej w wyniku układu części wierzytelności. Prawo to przysługiwało stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w brzmieniu obowiązującym w listopadzie 2001 r. Następnie spółka w październiku 2002 r. skorzystała z premii podatkowej i zaliczyła pozostałą część wierzytelności, która nie została umorzona w wyniku układu, do kosztów uzyskania przychodów. Zaliczenie do kosztów wierzytelności nieściągalnych w ramach premii podatkowej nastąpiło na podstawie ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz. 1287 z późn.zm.). Zaliczenie wierzytelności do kosztów w ramach premii podatkowej spowodowało, że u podatnika przychody i koszty wynikłe z tej trudnej wierzytelności zrównoważyły się. Układ jednak został uchylony w grudniu 2003 r., co zmusiło podatnika do zaliczenia do przychodów części wierzytelności, która została umorzona w ramach układu. 31 grudnia 2003 r. dłużnik został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej, co spowodowało, że spółka postanowiła wyłączyć z premii podatkowej wierzytelność poprzez zaliczenie jej do przychodów, a następnie całość już wierzytelności spółka zaliczyła w ramach odpisu aktualizującego.
W wyniku tych działań ponownie przychody i koszty wynikłe z tej wierzytelności uległy zrównoważeniu dając w dochodzie wynik zerowy. Zaliczenie odpisów aktualizujących do kosztów uzyskania przychodów opiera się na uprawdopodobnieniu nieściągalności wierzytelności objętych odpisem. Przesłankami mającymi wpływ na uprawdopodobnienie nieściągalności wierzytelności objętej odpisem aktualizującym są:
• śmierć dłużnika, wykreślenie dłużnika z ewidencji działalności gospodarczej, postawienie go w stan likwidacji lub ogłoszenie jego upadłości obejmującej likwidację majątku, albo
• wszczęcie postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu w rozumieniu przepisów prawa upadłościowego i naprawczego lub wszczęcie na wniosek dłużnika postępowania ugodowego w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, albo
• potwierdzenie wierzytelności prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowanie jej na drogę postępowania egzekucyjnego, albo
• kwestionowanie wierzytelności przez dłużnika na drodze powództwa sądowego.
Także spółka, której dłużnika wykreślono z ewidencji działalności gospodarczej, miała prawo zaliczyć odpis aktualizujący do kosztów uzyskania przychodów. Z punktu widzenia przepisów kodeksu cywilnego wierzytelność jest prawem wierzyciela i wierzyciel może zrzec się tego prawa, czyli umorzyć zobowiązanie. Umorzenie należności może nastąpić poprzez zwolnienie dłużnika z długu w całości lub w części, które w konsekwencji powoduje wygaśnięcie zobowiązania lub jego części. W myśl art. 508 kodeksu cywilnego zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Z treści powyższego przepisu wynika, że zwolnienie wymaga akceptacji dłużnika.
Dokonując umorzenia wierzytelności wierzyciel musi się liczyć, że stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych będzie zmuszony wykazać przychód w tej części, w jakiej umarzalna wierzytelność w ramach odpisu aktualizującego została zaliczona do kosztów. Z drugiej strony umorzenie wierzytelności, która wcześniej została wykazana jako przychód należny, daje prawo zaliczyć tę wierzytelność do kosztów uzyskania przychodów (art. 16 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p). W konsekwencji umorzenie wierzytelności dla wierzyciela w przedstawionym przypadku jest neutralne podatkowo. Dla dłużnika umorzona wartość wierzytelności jest przychodem stosownie do art. 14 ust. 2 pkt 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn.zm.) Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zaliczają do przychodów dłużnika wszelkie umorzone zobowiązania za wyjątkiem:
• umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy oraz
• umorzonych zobowiązań, których umorzenie miało miejsce w ramach postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu.
Gdy dłużnik jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych umorzone zobowiązanie wykazuje jako przychód stosownie do treści art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a u.p.d.o.p.
Grzegorz Ziółkowski
Podstawa prawna:
art. 12 ust. 1 pkt 4d, art. 16 ust. 1 pkt 44 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn.zm.).


Źródło: Prawo Przedsiębiorcy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    ECOFIN o reformie stawek VAT i unii bankowej

    Reforma stawek VAT w UE. Reforma stawek podatku VAT, unia bankowa i usługi finansowe – to tematy posiedzenia Rady ECOFIN, które odbyło się 18 czerwca 2021 r. Dyskutowane przez Radę rozwiązania na tym etapie uwzględniają większość głównych priorytetów negocjacyjnych Polski w zakresie stosowania obniżonych stawek VAT. Polska liczy na ich przyjęcie w trakcie Prezydencji Słowenii w Radzie UE. Było to ostatnie planowane posiedzenie ECOFIN za Prezydencji Portugalii.

    Wymiana danych podatkowych w czasie rzeczywistym - Finlandia i Estonia są pierwsze

    Wymiana danych podatkowych. O przystąpieniu do elektronicznej wymiany informacji podatkowych w czasie rzeczywistym poinformowały w 18 czerwca 2021 r. władze Finlandii i Estonii. Według organów podatkowych dwóch sąsiednich krajów tego typu rozwiązanie jest "unikatowe" w skali światowej.

    Transakcje z rajami podatkowymi – kolejne obowiązki dla podmiotów powiązanych i niepowiązanych

    Transakcje z rajami podatkowymi. Od 1 stycznia 2021 r. obowiązek sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych dla podatników CIT, PIT i spółek niebędącymi osobami prawnymi dla transakcji o wartości powyżej 500 tys. PLN dotyczy zarówno podmiotów powiązanych, jak i niepowiązanych, jeżeli rzeczywisty właściciel ma miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, czyli w raju podatkowym.

    Wartość początkowa środka trwałego - jak ustalić

    Wartość początkowa środka trwałego. Przepisy ustawy o podatkach dochodowych (ustawa o PIT i ustawa o CIT) określają dość dokładnie zasady ustalania wartości początkowej środków trwałych. Ustalenie wartości początkowej wg wyceny podatnika jest możliwością daną przez przepisy jedynie w wyjątkowych przypadkach - jeżeli nie można ustalić tej wartości wg ceny zakupu. Podatnicy nabywający środki trwałe (np. samochody) i remontujący je mogą ustalić wartość początkową z uwzględnieniem wydatków poniesionych (do dnia oddania środka trwałego do użytkowania) na naprawę, remont, czy modernizację - o ile mogą udokumentować te wydatki.

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier na rynku wewnętrznym (wydanie II)

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii opublikowało 16 czerwca 2021 r. już drugą Czarną Księgę barier (administracyjnych i prawnych) na rynku wewnętrznym Unii Europejskiej, które utrudniają działalność transgraniczną polskich przedsiębiorców.

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT - 300 zł więcej netto

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT. Proponowana przez rząd podwyżka najniższej krajowej (płacy minimalnej) w 2022 r. do poziomu 3000 zł brutto (tj. o 7,1 proc. w porównaniu do minimalnego wynagrodzenia 2021 roku) nie jest rewolucyjna - wskazują ekonomiści. Jednocześnie zauważają, że efekt podwyżki będzie wzmocniony przez zapowiedziane w Polskim Ładzie zmiany w systemie podatkowym (głównie w podatku dochodowym pd osób fizycznych - PIT). Szacuje się, że wynagrodzenie netto osoby zarabiającej płacę minimalną wzrośnie w 2022 roku o ok. 300 zł miesięcznie.

    Problematyczne transakcje z rajami podatkowymi – ceny transferowe, dokumentacja, odpowiedzialność

    Transakcje z rajami podatkowymi a ceny transferowe. Od pewnego czasu polski ustawodawca wyjątkowo chętnie wykorzystuje przepisy z zakresu cen transferowych do pobierania informacji o transakcjach realizowanych z podmiotami zarejestrowanymi w rajach podatkowych. Obowiązki nakładane na polskich podatników w tym zakresie są coraz szersze i wymagają coraz większych nakładów administracyjnych. Jednocześnie, wprowadzane przepisy często są tworzone w sposób chaotyczny i nie zawsze uzasadniony.

    Fiskus zajął majątek firmy mimo braku dowodów

    Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego na majątku podatnika. Urząd skarbowy zajął konto firmy i należny jej zwrot VAT mimo braku dowodów i nieprawidłowości. Czy miał do tego prawo?

    Podatki 2021: osobista odpowiedzialność członków zarządu na nowo (bezpłatne webinarium 24 czerwca)

    24 czerwca 2021 r. o godz. 10:00 rozpocznie się bezpłatne webinarium (szkolenie online) poświęcone obowiązującym od 1 stycznia 2021 r. przepisom rozszerzającym obowiązki z zakresu cen transferowych dla podmiotów niepowiązanych. Za brak dopełnienia należytej staranności i nowych obowiązków dokumentacyjnych odpowiadają osobiście członkowie zarządu! Webinarium poprowadzą Artur Klęsk, Partner w Enodo Advisors oraz Jakub Beym, Senior Associate w Enodo Advisors. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.

    Skonta i rabaty przy rozliczaniu transakcji międzynarodowych

    W transakcjach handlowych rozróżniamy różnego rodzaju obniżki cen. Wśród najczęściej stosowanych są skonta i rabaty. Należy jednak pamiętać, że ich udzielenie ma wpływ na podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług (VAT), a tym samym także na wysokość podatku jaki zapłaci przedsiębiorca.

    Czym różni się najem prywatny od najmu w działalności gospodarczej?

    Podatek od najmu. W dniu 24 maja 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął ważną uchwałę (w składzie 7. sędziów) dotyczącą rozróżnienia najmu prywatnego i najmu prowadzonego w ramach działalności gospodarczej dla potrzeb opodatkowania PIT i ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Jak tę kwestię rozstrzygnął NSA?

    Czy wszyscy podatnicy muszą mieć kasę online od 1 stycznia 2023 r.?

    Kasy fiskalne online są już obowiązkowe dla wybranych grup podatników. Natomiast kasy z elektronicznym zapisem kopii będą dostępne tylko do końca 2022 r. Czy oznacza to, że wszyscy podatnicy będą musieli mieć kasy fiskalne online od 1 stycznia 2023 r.? Co warto wiedzieć o nowym rodzaju kas?

    Sprawozdania finansowe zakładów ubezpieczeń i reasekuracji - zmiany od 2022 r.

    Sprawozdania finansowe. Ustawodawca rozszerza zakres wymogów sprawozdawczych dla zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji. Nowe obowiązki sprawozdawcze będą stosowane od 2022 r., tj. do sprawozdań za rok obrotowy rozpoczynający się w 2021 r.

    Estoński CIT - zmiany od 2022 roku

    Estoński CIT. Od 2022 r. ryczałt od dochodów w CIT (czyli tzw. estoński CIT) będzie mogła wybrać każda spółka kapitałowa, niezależnie od wielkości, bo zniknie limit przychodów 100 mln zł. Estoński system będzie też dla spółek komandytowych i komandytowo-akcyjnych.

    E-faktury od 2022 r. Pilotaż od października 2021 r.

    E-faktury są już na kolejnym etapie procesu legislacyjnego. Ustawodawca chce wspólnie z biznesem testować nowe rozwiązanie już od października 2021 r., tak aby jak najwięcej firm korzystało w pełni z e-faktury w 2022 r. Korzystanie z e-faktury stanie się obligatoryjne od 2023 r.

    Rejestracja w CRPA (Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych) do 30 czerwca

    Rejestracja w CRPA. Ministerstwo Finansów przypomina, że 30 czerwca 2021 r. upływa termin (okres przejściowy) na dokonanie: zgłoszenia rejestracyjnego w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych (CRPA) dla podmiotów, które przed 1 lutego 2021 r. nie były objęte obowiązkiem dokonywania zgłoszeń rejestracyjnych w podatku akcyzowym albo zgłoszenia uzupełniającego w CRPA dla podmiotów, które przed 1 lutego 2021 r. zostały zarejestrowane na podstawie zgłoszenia rejestracyjnego AKC-R.

    Dotacja z gminy wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem a przedawnienie

    Dotacja z gminy a przedawnienie. Coraz więcej osób w swojej działalności stara się korzystać z różnych form pomocy. Jednym z popularnych rodzajów wsparcia, są różnego rodzaju dotacje – w tym dotacje z jednostek samorządu terytorialnego. W trakcie działalności podmiotu może jednak okazać się, że środki z dotacji zostały nieprawidłowo spożytkowane. W takiej sytuacji, zasadniczo, podatnik powinien zwrócić dotację – co w praktyce może jednak okazać się dla niego niemożliwe do wykonania (szczególnie po dłuższym czasie). Tak samo więc jak w innych przypadkach, ustawodawca przewidział odpowiedni okres przedawnienia dla konieczności zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Warto jednak dowiedzieć się, jak należy obliczać ten termin - w szczególności, że proces przyznania, korzystania i rozliczenia dotacji może być dość długi – i wskazywać na różne momenty, od których należałoby obliczać termin przedawnienia.

    Polski Ład. 2/3 emerytów z zerowym PIT

    Zerowy PIT dla emerytów. Dwie trzecie emerytów będzie miało zerowy PIT, a duża część zapłaci niższy podatek - zapewnił wiceminister finansów Piotr Patkowski. Seniorzy, którzy pobierają emerytury powyżej 5 tys. zł miesięcznie stracą rocznie 75 zł - dodał. Polski Ład dla emerytów - kto zyska, kto straci?

    Interpretacja podatkowa nie może pomijać przepisów

    Interpretacja podatkowa. Przedsiębiorca wdał się w spór z fiskusem o pieniądze należne z tytułu CIT. Oczywiście fiskus chciał ich więcej, w tym celu interpretował przepisy tak, a w zasadzie pomijał ich część, aby uzasadnić słuszność poboru wyższego podatku. Ale po stronie przedsiębiorcy stanął sąd, przypominając organom skarbowym, że: „Nie wolno jest również interpretować przepisów prawnych tak, by pewne ich fragmenty okazały się zbędne” (wyrok WSA w Krakowie z 5 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1262/20).

    Rekordowy Twój e-PIT w 2021 roku

    Twój e-PIT w 2021 roku. Ministerstwo Finansów podsumowało tegoroczny sezon rozliczeń podatkowych PIT, a w szczególności najbardziej popularną e-usługę Krajowej Administracji Skarbowej - Twój e-PIT.

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa – rozliczenia podatkowe (PIT, CIT, VAT, PCC)

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa. Rozważając możliwość restrukturyzacji działalności, oprócz standardowych rozwiązań takich jak m.in aporty przedsiębiorstw, połączeń lub sprzedaży (niezależnie czy mamy do czynienia z zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa czy przedsiębiorstwem), należy wziąć pod uwagę możliwości oferowane przez leasing finansowy przedsiębiorstwa. W analizie opłacalności przedsięwzięcia musimy wziąć pod uwagę nie tylko aspekt biznesowy, ale również kwestie opodatkowania danej transakcji. Należy zwrócić uwagę, zarówno na podatki dochodowe (odpowiednio PIT oraz CIT), podatek od towarów i usług oraz podatek od czynności cywilnoprawnych.

    Jak wygląda cyberatak na firmową sieć?

    Cyberatak na firmową sieć. W trakcie pandemii ponad połowa polskich firm (54%) zauważyła wzrost liczby cyberataków. W opublikowanej w maju br. analizie Active Adversary Playbook 2021 analitycy ujawniają, że przestępcy zostają wykryci średnio dopiero po 11 dniach od przeniknięcia do firmowej sieci. W tym czasie mogą swobodnie poruszać się po zasobach i wykradać dane przedsiębiorstwa. Coraz trudniej namierzyć złośliwą działalność, jednak pomocna w tym zakresie może okazać się pandemia. W ubiegłym roku wzrosły bowiem umiejętności i szybkość reagowania zespołów IT.

    Kasa fiskalna online - serwis klimatyzacji w samochodach

    Kasa fiskalna online. Czy prowadząc działalność w ramach punktu serwisowego klimatyzacji w samochodach osobowych podatnik jest zobowiązany do posiadania kasy fiskalnej online?

    CIT-8 za 2020 r. - wersja elektroniczna opublikowana

    CIT-8 za 2020 r. Ministerstwo Finansów opublikowało cyfrową wersję (30) CIT-8. Zrobiło to po trzech miesiącach od zapowiedzi, za to na dwa tygodnie przed upływem terminu na złożenie tego zeznania.

    Firmy z branży beauty nie mają kas fiskalnych online

    Kasy fiskalnej online. Co trzecia firma z branży kosmetycznej nie ma kasy fiskalnej online, która od 1 lipca 2021 r. będzie obowiązkowa - wskazała inicjatywa Beauty Razem. Branża apeluje do Ministra Finansów o przesunięcie o pół roku terminu obowiązkowej instalacji urządzeń.