Jak wykazać dopłaty bezpośrednie do gruntów w księgach rachunkowych

Kwota dopłat bezpośrednich do gruntów jest wartością istotną, której brak spowoduje, że wynik finansowy będzie ujemny. Jakie skutki podatkowe powstają w wyniku tego rodzaju opłaty?

RADA

Dopłaty bezpośrednie do gruntów zalicza się do pozostałych przychodów operacyjnych okresu, w którym zostały przyznane.

UZASADNIENIE

Dopłaty bezpośrednie do gruntów w myśl przepisów ustawy o rachunkowości to otrzymane środki pieniężne, które należy zaliczyć do pozostałych przychodów operacyjnych.

Ewidencja księgowa otrzymania dopłaty wynika z procesu jej przyznawania:

1. Sporządzenie wniosku o dopłatę nie wymaga ewidencji, ponieważ nie powoduje żadnych zmian w stanie aktywów i pasywów jednostki.

2. Otrzymanie decyzji o przyznaniu dopłaty:

Wn konto "Rozrachunki publicznoprawne",

Ma konto "Pozostałe przychody operacyjne".

3. Otrzymanie środków pieniężnych z tytułu dopłat:

Wn konto "Rachunek bankowy",

Ma konto "Rozrachunki publicznoprawne".

Z punktu widzenia podatku od towarów i usług tylko te dopłaty i dotacje zalicza się do obrotu podlegającego opodatkowaniu VAT, które są związane z dostawą lub świadczeniem usług. Otrzymanie dopłat bezpośrednich do gruntów do tego rodzaju dopłat nie należy, dlatego nie zalicza się ich do obrotu opodatkowanego.

Co zalicza się do pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych

Do pozostałych kosztów i przychodów operacyjnych zalicza się koszty i przychody niezwiązane bezpośrednio z działalnością jednostki, a w szczególności koszty i przychody związane:

a) z działalnością socjalną,

b) ze zbyciem środków trwałych, środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych i prawnych,

c) z odpisaniem należności i zobowiązań przedawnionych, umorzonych, nieściągalnych, z wyjątkiem należności i zobowiązań o charakterze publicznoprawnym nieobciążających kosztów,

d) z utworzeniem i rozwiązaniem rezerw, z wyjątkiem rezerw związanych z operacjami finansowymi,

e) z odpisami aktualizującymi wartość aktywów i ich korektami, z wyjątkiem odpisów obciążających koszty wytworzenia sprzedanych produktów lub sprzedanych towarów, koszty sprzedaży lub koszty finansowe,

f) z odszkodowaniami, karami i grzywnami,

g) z przekazaniem lub otrzymaniem nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny, aktywów, w tym także środków pieniężnych na inne cele niż nabycie lub wytworzenie środków trwałych w budowie albo wartości niematerialnych i prawnych.

Potwierdza to postanowienie Urzędu Skarbowego Warszawa-Targówek z 19 lipca 2006 r. (nr 1437/ZI/443/231/DJW/06).

W świetle przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 z późn.zm.) opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Podstawą opodatkowania, w myśl art. 29 ust. 1 powołanej ustawy, jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Z regulacji tej wynika, że do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług wliczane są tylko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które mają bezpośredni wpływ na cenę dokonanej dostawy lub na cenę świadczonej usługi. Jakiekolwiek dofinansowanie (dotacja, subwencja, dopłata) do danego towaru lub usługi, np. na pokrycie części ceny lub rekompensata z powodu obniżki ceny, stanowi obok ceny uzupełniający ją element podstawy opodatkowania z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług. Powyższe oznacza, że nie każda otrzymana dotacja podlega opodatkowaniu podatkiem, lecz jedynie ta, która jest związana z dostawą towarów lub świadczeniem usług. Przy czym związek musi być bezpośredni i bezsporny.

Zatem płatności bezpośrednich, otrzymywanych przez Podatnika na podstawie ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 z późn.zm.), nie można zaliczyć do obrotu podlegającego opodatkowaniu, gdyż bezpośredni związek między dofinansowaniem a konkretną dostawą lub świadczeniem usług w tym stanie faktycznym nie występuje .

Otrzymane środki pieniężne z tytułu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych nie rodzi skutków podatkowych, ponieważ są one wyłączone z przychodów podatkowych.

W tej sprawie decyzję podjęła m.in. Izba Skarbowa w Poznaniu 30 grudnia 2005 r. (nr BD-P/423-164/05/P):

Dla celów podatku dochodowego działalność rolniczą definiuje przepis art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.). Definicja ta określa jedynie w ujęciu rzeczowym rodzaje działalności zaliczanych do działalności rolniczej. Przyjmując tę działalność za źródło przychodów, uzasadnione jest uznanie wszystkich przychodów z tego źródła, a więc również dopłat bezpośrednich, za ich integralną część. Wobec powyższego przychody pochodzące ze środków pomocowych, wspierających bezpośrednio działalność rolniczą w gospodarstwach rolnych, należy uznać za przychody z działalności rolniczej gospodarstw rolnych.

Jak wynika z treści art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, chyba że ustalenie przychodów jest wymagane dla celów określenia dochodów wolnych od podatku dochodowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4e ustawy.

W świetle powyższego, należy stwierdzić, iż przyznane. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych stanowią źródło przychodów z działalności rolniczej, do których przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie mają zastosowania.

Dopłaty te więc stanowią przychody rachunkowe, ale nigdy nie będą przychodami podatkowymi. Przy wycenie wartości podatkowej przychodów powstają z tego tytułu tzw. różnice stałe, które nie znajdują odzwierciedlenia w ustaleniu podatku odroczonego.

PRZYKŁAD

20 października 2006 r. jednostka złożyła wniosek na dopłaty bezpośrednie do gruntów w kwocie 152 300 zł 2 grudnia 2006 r. otrzymała decyzję o przyznaniu dopłaty. Środki do końca roku nie wpłynęły na konto spółki.

Ewidencja księgowa

1. Otrzymanie decyzji o przyznaniu dopłaty:

Wn "Rozrachunki publicznoprawne" 152 300

Ma "Pozostałe przychody operacyjne" 152 300

2. Wpłata dopłat bezpośrednich na rachunek bankowy spółki:

Wn "Rachunek bankowy" 152 300

Ma "Rozrachunki publicznoprawne" 152 300

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


- art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119

Marianna Sobolewska

biegły rewident, właścicielka Zakładu Usług Rachunkowych "Buchalter" w Augustowie