Jak ująć w księgach rachunkowych umorzenie części podatku rolnego

rada

Umorzenie jednej raty podatku rolnego w związku z suszą powinno być zaliczone do zysków nadzwyczajnych. Szczegóły w uzasadnieniu.

uzasadnienie

Podatnicy obowiązani do zapłaty podatku rolnego powinni go uiszczać w czterech ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w okresach do:

- 15 marca,

- 15 maja,

- 15 września,

- 15 listopada roku podatkowego,

przelewem na konto lub - w przypadku osób fizycznych - również gotówką (w kasie urzędu lub za pośrednictwem inkasenta).

Deklaracje na podatek rolny (korekty deklaracji) składa się w terminie do 15 stycznia roku podatkowego, a jeżeli obowiązek podatkowy powstał po tym dniu - w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie tego obowiązku.

Odpowiedź na pytanie Czytelnika, jak zaewidencjonować umorzenie jednej raty podatku rolnego, należy rozpocząć od rozstrzygnięcia, czy dane zdarzenie miało charakter nadzwyczajny, czy też nie.

Artykuł 3 ust. 1 pkt 33 ustawy o rachunkowości definiuje straty i zyski nadzwyczajne jako straty i zyski powstające na skutek zdarzeń trudnych do przewidzenia, poza działalnością operacyjną jednostki i niezwiązane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia.

Ustawa o rachunkowości nie wymienia zdarzeń, które można zaliczyć do tej kategorii, jednak w praktyce zaliczane są tu przede wszystkim rzeczywiste zdarzenia nadzwyczajne, trudne do przewidzenia, powstające poza działalnością operacyjną jednostki, niezaliczane do normalnego ryzyka jej prowadzenia.

Natomiast do pozostałych przychodów operacyjnych zalicza się przychody niemieszczące się w zakresie podstawowej działalności jednostki i inne niż finansowe.

Tabela. Kategorie strat i przychodów niezwiązanych bezpośrednio z podstawową działalnością jednostki

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Analizując powyższe wyjaśnienia, można wnioskować, że umorzenie raty podatku rolnego powinno być zaliczone do pozostałych przychodów operacyjnych (umorzone lub przedawnione zobowiązania).

Skoro jednak umorzenie tej raty było spowodowane zdarzeniem nadzwyczajnym (suszą), a jej niezapłacenie stanowiło poniekąd rekompensatę z tytułu zdarzenia losowego, to zdaniem autora powyższa operacja powinna być zaewidencjonowana jako zyski nadzwyczajne.

Uwaga! Zarówno u osób prawnych, jak i u osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, w tym z tytułu zaciągniętych pożyczek (kredytów), podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Przykład

Spółka z o.o. jest płatnikiem podatku rolnego. 15 stycznia złożyła deklarację, w której wykazała podatek rolny za 2007 r. w wysokości 2400 zł. 15 marca opłaciła pierwszą ratę podatku rolnego w wysokości 600 zł. Rata dotyczyła pierwszego kwartału roku. Na skutek ubiegłorocznej suszy spółka wystąpiła do gminy z wnioskiem o umorzenie jednej raty podatku.

Ewidencja księgowa

1. Zarachowanie podatku rolnego:

Wn „Koszty według rodzajów” 2 400

- w analityce „Podatki i opłaty”

Ma „Pozostałe rozrachunki publicznoprawne” 2 400

- w analityce „Rozrachunki z tytułu podatku rolnego”

2. Przeniesienie kosztu do rozliczenia w czasie:

Wn „Rozliczenia międzyokresowe kosztów” 2 400

Ma „Rozliczenie kosztów” 2 400

3. Odpis w części przypadającej na dany miesiąc:

Wn „Rozliczenie kosztów” 200

Ma „Rozliczenia międzyokresowe kosztów” 200

4. Zapłata zobowiązania wobec gminy:

Wn „Pozostałe rozrachunki publicznoprawne” 600

- w analityce „Rozrachunki z tytułu podatku rolnego”

Ma „Rachunek bankowy” 600

5. Otrzymanie decyzji z gminy o umorzeniu jednej raty podatku:

Wn „Pozostałe rozrachunki publicznoprawne” 600

- w analityce „Rozrachunki z tytułu podatku rolnego”

Ma „Zyski nadzwyczajne” 600

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Podstawa prawna:
- art. 3 ust. 1 pkt 33, art. 6 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

Urszula Kucypera

główna księgowa