Jak odzyskać akcyzę od samochodu sprowadzonego z Unii Europejskiej

Rozmowa z WOJCIECHEM PIETRASIEWICZEM z Baker & McKenzie

Podatnicy, którzy zapłacili za wysoką akcyzę od auta sprowadzonego po 1 maja 2004 r. z innego kraju Unii Europejskiej, będą mogli ją teraz odzyskać. Kto dokładnie będzie mógł starać się o zwrot?

- Przede wszystkim z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym mogą występować podatnicy, którzy sprowadzili z UE samochód osobowy starszy niż dwa lata. Tylko podatek akcyzowy nakładany na takie samochody został uznany przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości za naruszanie przepisów prawa wspólnotowego. W pozostałych przypadkach, nawet jeżeli podatnik złoży wniosek o stwierdzenie nadpłaty akcyzy, wniosek ten może okazać się nieskuteczny.

Czy walka o zwrot podatku jest warta czasu i poświęcenia podatników?

- Każdy musi sam ocenić, czy warto złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku akcyzowego. Jeżeli wartość zwróconej akcyzy może wynieść kilka tysięcy złotych, warto chyba będzie przejść przez całą procedurę związaną ze stwierdzeniem nadpłaty i zwrotem akcyzy, aby odzyskać nadpłaconą kwotę. W każdym przypadku podatnik indywidualnie powinien przeanalizować, czy w jego sytuacji warto poświęcić swój czas, aby odzyskać nadpłaconą akcyzę.

Kiedy i gdzie złożyć wniosek o zwrot?

- Wniosek o stwierdzenie nadpłaty należy skierować do właściwego naczelnika urzędu celnego. Moim zdaniem, im podatnik szybciej złoży wniosek, tym lepiej. Organy podatkowe (w tym przypadku naczelnik urzędu celnego) mają określone terminy na rozpatrzenie wniosku podatnika i jeśli nie dotrzymają tego terminu, podatnikowi przysługuje oprocentowanie nadpłaty liczone od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Co powinno znaleźć się we wniosku składanym do naczelnika urzędu celnego?

- Jeśli chodzi o podstawę prawną wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku akcyzowego, to podatnik powinien powo- łać się na art. 75 par. 2 pkt 1 lit. a) i par. 3 Ordynacji podatkowej, stanowiący podstawę formalną wniosku. Jako że podstawą żądania jest niezgodność polskich przepisów z prawem wspólnotowym, warto w składanym wniosku o stwierdzenie nadpłaty powołać się także na art. 90 Traktatu o utworzeniu Wspólnoty Europejskiej (TWE) oraz wyrok ETS z 18 stycznia 2007 r. w sprawie Brzeziński (C-313/05).

Wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty należy złożyć skorygowaną deklarację na podatek akcyzowy. Choć na podstawie art. 76 Ordynacji podatkowej w razie braku zaległości podatkowych i niezapłaconych bieżących zobowiązań podatnika organ podatkowy ma obowiązek dokonać zwrotu nadpłaty, warto w treści wniosku złożyć dyspozycję, że żądamy zwrotu bezpośredniego na rachunek bankowy. Organy podatkowe, mimo jednoznacznego brzmienia przepisu, często w toku postępowania zwracają się o formalne złożenie dyspozycji co do ewentualnej formy zwrotu nadpłaty.

Podatnicy muszą jednak pamiętać, że nie odzyskają całej zapłaconej akcyzy...

- Tak, to prawda. Nadpłatą nie będzie cała kwota podatku akcyzowego zapłaconego od sprowadzanego z UE auta, a jedynie różnica pomiędzy podatkiem zapłaconym przez podatnika a obliczonym z zastosowaniem stawek funkcjonujących w przypadku sprzedaży w kraju (odpowiednio 3,1 proc. i 13,6 proc.).

Jakie dodatkowe dokumenty, poza wnioskiem, będzie trzeba przedstawić w toku postępowania?

- Wszystko zależy od okoliczności sprawy oraz dokumentów, jakimi dysponuje podatnik. Podstawą opodatkowania w przypadku sprowadzania samochodów osobowych z UE jest kwota, jaką podatnik jest zobowiązany zapłacić. Jeżeli więc podatnik dysponuje umową, w której określono cenę nabycia samochodu, warto dołączyć do wniosku o stwierdzenie nadpłaty kopię takiej umowy. Podobnie, jeżeli podatnik dysponuje dokumentami potwierdzającymi uiszczenie ceny za samochód (np. kopią przelewu bankowego) lub innymi dokumentami związanymi z rozliczeniem transakcji, można dołączyć je do składanego wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Wymienione dokumenty potwierdzą z jednej strony dokonanie transakcji oraz fakt, że doszło do płatności w określonej kwocie, z drugiej stanowią potwierdzenie prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania w podatku akcyzowym.

Biorąc pod uwagę zapowiedzi ministra finansów, że wszystkie transakcje nabycia samochodów osobowych będą badane przez pracowników urzędów celnych, warto zebrać i ewentualnie dołączyć do wniosków dokumentację potwierdzającą: dokonanie transakcji, uiszczenie ceny nabycia, wartość, za jaką podatnik nabył samochód osobowy. Jednocześnie podatnicy nie powinni zniechęcać się do składania wniosków o stwierdzenie nadpłaty, tylko ze względu na zapowiadaną przez MF szczegółową weryfikację prawidłowości transakcji. Jeśli racja jest po stronie podatników, to powinni oni skorzystać ze swych praw i ubiegać się o zwrot nadpłaconej akcyzy.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Wojciech Pietrasiewicz

doradca podatkowy współpracujący z Baker & McKenzie Doradztwo Podatkowe

Rozmawiała Ewa Matyszewska