Jak rozliczać prowizje bankowe pobrane bezpośrednio z należności

RADA

Prowizje bankowe pobrane przez bank stanowią koszty usług obcych. W omawianym przypadku potrąconą z należności prowizję należy przeliczyć po kursie sprzedaży banku, z którego usług spółka korzysta. Do wyceny otrzymanej należności stosuje się kurs kupna.

UZASADNIENIE

Operacje wyrażone w walutach obcych należy ująć w księgach rachunkowych na dzień ich przeprowadzenia po kursie:

• kupna walut stosowanym przez bank, z którego usług jednostka korzysta - w przypadku sprzedaży walut lub zapłaty należności,

• sprzedaży walut stosowanym przez bank, z którego usług jednostka korzysta - w przypadku kupna walut lub zapłaty zobowiązań,

• średnim NBP ustalonym dla danej waluty (chyba że w zgłoszeniu celnym lub innym wiążącym jednostkę dokumencie został ustalony inny kurs) - w przypadku pozostałych operacji.

Do wyceny pobranej przez bank prowizji należy zastosować kurs sprzedaży banku z dnia jej pobrania. Otrzymaną należność ewidencjonuje się w pełnej kwocie na koncie rozrachunkowym, przyjmując do wyceny kurs kupna banku. Pobraną prowizję należy potraktować jako odrębną transakcję obciążającą koszty usług obcych. W przypadku prowadzenia również ewidencji kosztów według miejsc ich powstawania koszty bankowe księguje się na koncie zespołu 5.

Prawo podatkowe traktuje prowizje bankowe jako koszty, które należy przeliczać po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.

Przykład

Spółka sprzedała kontrahentowi z Niemiec towar o wartości 1000 euro.

Kurs średni NBP zastosowany do wyceny przychodu wynosił 3,5166 PLN/EUR.

Na rachunek bankowy spółki wpłynęła należność od kontrahenta za sprzedany towar. Ostateczna wartość należności została pomniejszona o kwotę 7 euro stanowiącą prowizję bankową pobraną przez bank. Kurs kupna waluty stosowany przez bank obsługujący spółkę - 3,4952 PLN/EUR. Kurs sprzedaży zastosowany do przeliczenia pobranej prowizji - 3,4986 PLN/EUR.

1. Faktura sprzedaży:

1000 euro × 3,5166 PLN/EUR = 3516,60 zł

Wn „Rozrachunki z odbiorcami zagranicznymi” 3 516,60

Ma „Sprzedaż towarów” 3 516,60

2. Wpływ należności od kontrahenta w kwocie pomniejszonej o pobraną prowizję:

a) rozliczenie otrzymanej należności w pełnej wysokości z zastosowaniem kursu kupna banku

1000 euro × 3,4952 PLN/EUR = 3495,20 zł

Wn „Rachunek bankowy” 3 495,20

Ma „Rozrachunki z odbiorcami zagranicznymi” 3 495,20

b) rozliczenie pobranej prowizji - przeliczenie po kursie sprzedaży banku z dnia pobrania prowizji

7 euro × 3,4986 PLN/EUR = 24,49 zł

Wn „Usługi obce” 24,49

- w analityce „Prowizje bankowe”

Ma „Rachunek bankowy” 24,49

3. Rozliczenie różnic kursowych od otrzymanej należności:

1000 euro (3,4952 PLN/EUR - 3,5166 PLN/EUR) = -21,40 zł

Wn „Koszty finansowe” 21,40

- w analityce „Ujemne różnice kursowe”

Ma „Rozrachunki z odbiorcami zagranicznymi” 21,40

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Prowizji bankowych obciążających dostawcę towarów, pobieranych przez bank z tytułu regulowania należności, nie powinno się przeliczać po kursie, jaki zastosowano do wyceny otrzymanej należności, czyli po kursie kupna banku, z którego usług spółka korzysta. Zastosowanie kursu kupna do prowizji bezpośrednio potraconej z należności spowodowałoby, że pobierane przez bank prowizje byłyby różnie wyceniane, np. te za prowadzenie rachunku - według kursu sprzedaży, a opłaty potrącane z otrzymywanych należności - według kursu kupna. Ponadto takie podejście jest niezgodne z przepisami ustawy o rachunkowości, ponieważ art. 30 ust. 2 ustawy wyraźnie wskazuje, że przelicznikiem właściwym do wyceny w księgach rachunkowych rozchodu walut obcych, w tym również prowizji, jest kurs sprzedaży.

• art. 30 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

Wioletta Chaczykowska

księgowa z licencją MF