Czy trzeba wykazać kwotę wypłaconą przez pomyłkę

Tak. Nadpłatę zobowiązania, czytelnik powinien wykazać w aktywach bilansu w pozycji B.II.2 c) - Inne należności. Tylko w przypadku, gdy strony ustaliłyby, że nadpłata będzie stanowiła zaliczkę na poczet przyszłych dostaw kwotę należy wykazać w odpowiedniej pozycji bilansu jako zaliczka. Dostawca musi w takiej sytuacji wystawić fakturę VAT.

Analogicznie postępuje się w odwrotnym przypadku, jeżeli odbiorca np. pomyłkowo zapłacił większą kwotę, niż wynika z faktury. Taką nadpłatę wykazuje się w pasywach w pozycji B.III.2 i) - jako inne zobowiązania. Jeżeli jednak zostanie ona potraktowana zgodnie z ustaleniami kontrahentów jako zaliczka na poczet przyszłej dostawy, należy wystawić fakturę VAT. W takiej sytuacji nadpłatę wykazuje się w pasywach bilansu w pozycji B.III.2 e) - jako zaliczki otrzymane na dostawy.

Warto przypomnieć, że w bilansie w pozycji B.II.2 c) - Inne należności, oprócz tych, które powstały w wyniku nadpłaconych zobowiązań, w tym z tytułu dostaw i usług, (jeżeli nie zostały zakwalifikowane zgodnie z ustaleniami kontrahentów jako zaliczki na poczet przyszłych dostaw) wykazuje się również:

• podatek od towarów i usług należny, wynikający z faktur, który będzie stanowił zobowiązanie dopiero w następnym okresie sprawozdawczym (jeżeli zgodnie z polityką rachunkowości danej firmy nie jest wykazywany w bilansie w aktywach w pozycji B.IV. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe),

• należności z tytułu sprzedaży środków trwałych, środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych i prawnych oraz aktywów finansowych,

• należności od pracowników z tytułu: nierozliczonych zaliczek lub udzielonych pożyczek,

• należności od zakładów ubezpieczeń z tytułu: nadpłat składek ubezpieczeniowych, przyznanych odszkodowań,

• należności z tytułu rozliczenia szkód oraz niedoborów, które powstały w składnikach majątku lub przy przyjęciu dostaw.

Należy pamiętać, że z tej pozycji bilansu należy wyłączyć wszystkie te należności, które zostały skierowane na drogę sądową. Ujmuje się je bowiem w pasywach w pozycji B.II.2 d), pod warunkiem jednak, że nie zapadł jeszcze w tych sprawach wyrok. Należności w takiej sytuacji wykazuje się w sprawozdaniu finansowym w kwocie zgłoszonej sądowi (nie powiększa się jej o koszty sądowe).

Agnieszka Pokojska

PODSTAWA PRAWNA

• Art. 28 ust. 1 pkt 8 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm.).