Jak rozliczać wydatki na reprezentację i reklamę

Pojęcie reprezentacji i reklamy

Przepisy prawa podatkowego nie zawierają definicji reprezentacji i reklamy. Dlatego przed przystąpieniem do omówienia problemów związanych z podziałem wydatków na reprezentację i reklamę należy wskazać znaczenie tych pojęć.

Pojęcie reprezentacji dobrze zdefiniowano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 23 kwietnia 2010 r. (sygn. akt I SA/Wr 233/10). W wyroku tym WSA stwierdził:

Reprezentacja odnosi się do dobrego reprezentowania firmy, które może polegać na odpowiednim ubiorze, wystroju firmy, jej logo, tablicach informacyjnych, sposobie podejmowania interesantów i kontrahentów. Nie należy jej zatem utożsamiać jedynie z wystawnością, okazałością w celu wywołania jak najlepszego wrażenia, co wynika ze słownikowej definicji. Za reprezentację należy uznać wszelkie działania, związane z tworzeniem wizerunku firmy, utrzymywaniem dobrych relacji z kontrahentami, które wprawdzie nie są konieczne dla osiągania przychodu lub zabezpieczenia jego źródła, ale sprzyjają temu celowi, są z nim w sposób pośredni powiązane.

Z kolei pojęcie reklamy zdefiniował WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z 26 marca 2009 r. (sygn. akt I SA/Go 22/09):

Reklama oznacza zatem wszelkie działania podmiotu gospodarczego mające kształtować popyt poprzez poszerzenie wiedzy przyszłych nabywców o towarach (usługach), w celu zachęcenia ich do nabywania towarów (usług) właśnie od tego, a nie innego podmiotu gospodarczego.

Należy dodać, że od reklamy często odróżnia się promocję (tj. działania mające na celu uatrakcyjnienie sprzedaży) oraz informację (tj. działania mające na celu nie tyle zachęcenie do zakupów towarów czy usług podatnika, ile rozpowszechnienie informacji o tych towarach i usługach). Pojęcie reklamy (kosztów reklamy) w dalszej części będzie obejmować również te pojęcia. Oznacza to, że przez reklamę (koszty reklamy) rozumieć należy również promocję oraz informację (koszty promocji oraz informacji).

Wydatki na zakupy (wytworzenie) upominków oznaczonych logo

Podatnicy często przekazują swoim kontrahentom różnego rodzaju upominki. Działania te mają charakter reprezentacyjny. W konsekwencji wydatki na zakup takich upominków nie stanowią kosztów uzyskania przychodów podatników (ze względu na brzmienie art. 16 ust. 1 pkt 28 updop i art. 23 ust. 1 pkt 23 updof). Wyjątek od tej zasady dotyczy wydatków na zakup lub wytworzenie wręczanych kontrahentom (potencjalnym kontrahentom) upominków oznaczonych logo firmy podatnika. Przy czym „logo” to znak handlowy o charakterze graficznym, używany przez daną firmę do identyfikowania marki jej produktu lub oferowanych usług oraz odróżniania ich od innych. Logo może obejmować zarówno nazwę firmy, jej skrót, jak i nazwę konkretnego produktu lub usługi. W interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 8 grudnia 2009 r. (nr IBPBI/2/423-1047/09/PP) stwierdzono:

Reklama może być realizowana za pomocą rozmaitych środków wyrazu oraz przy użyciu zróżnicowanych środków przekazu, w tym także poprzez rozpowszechnianie logo firmy.

W konsekwencji, w przypadku oferowania kontrahentom prezentów z logo firmy mamy do czynienia z reklamą polegającą na promowaniu przedsiębiorstwa bez konieczności jednoczesnego bezpośredniego promowania oferowanych towarów bądź usług (interpretacja indywidualna Dyrektora IS w Warszawie z 30 stycznia 2009 r., nr IPPB5/423-233/08-2/MW).

 

Nie dotyczy to jednak wszystkich wydatków na zakup lub wytworzenie upominków oznaczonych logo firmy podatnika. Organy podatkowe stoją na stanowisku, że ocena charakteru wydatku (cel reprezentacyjny czy reklamowy) możliwa jest na podstawie całokształtu działalności prowadzonej przez podatnika, rozmiarów wydatków, ich jednostkowej wartości, ustalenia kręgu obdarowanych, okoliczności wręczania prezentów itp. Ocena powinna być dokonywana każdorazowo przez podatnika, który, prowadząc działalność gospodarczą, najlepiej może dokonać właściwej kwalifikacji danego wydatku pod kątem funkcji, jaką będzie spełniać w firmie.

O tym, czy wręczenie upominków oznaczonych logo ma charakter reprezentacyjny czy reklamowy, decyduje, między innymi, wartość tych upominków. Przykładowo: w interpretacji indywidualnej z 30 stycznia 2009 r. (nr IPP-B5/423-233/08-2/MW) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie stwierdził, że:

W przypadku przekazywania gadżetów o wyższej wartości wyselekcjonowanym kontrahentom lub potencjalnym kontrahentom, mimo iż będą one oznakowane logo firmy, gdy celem wydatku jest tworzenie pozytywnego wizerunku firmy i budowa odpowiednich relacji z klientami, wydatki takie będą miały charakter reprezentacyjny i w efekcie na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 28 updop nie będą mogły zostać uznane za koszty uzyskania przychodów. Natomiast w przypadku upominków o niewielkiej wartości należy stwierdzić, iż co do zasady drobne gadżety nie mają charakteru reprezentacyjnego - ich obecność jest dziś bowiem tak powszechna, że nie przyczynia się w znacznym stopniu do budowy wizerunku firmy, i to ich brak może uchodzić za odstępstwo od zwyczajowego postępowania.

Pojawia się pytanie, jaka wartość upominków powoduje, że są one upominkami o wyższej wartości. Można przyjąć, że taką graniczną kwotą jest 200 zł, stanowiąca limit zwolnienia od PIT wartości nieodpłatnych świadczeń otrzymywanych od świadczeniodawcy w związku z jego promocją lub reklamą (art. 21 ust. 1 pkt 68a updof). Możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów upominków oznaczonych logo o maksymalnej wartości 200 zł uznał m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 8 grudnia 2009 r. (nr IBPBI/2/423-1047/09/PP).

Należy jednak pamiętać, że nie tylko niewielka wartość upominków decyduje o możliwości uznania ich za koszty reklamy. Istotny jest również, między innymi, sposób ustalenia kręgu obdarowanych osób. Jak bowiem czytamy w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 7 grudnia 2007 r. (nr ITPB3/423-123/07/MT):

Niezwykle istotną kwestią jest ponadto ustalenie kręgu osób obdarowywanych gadżetami reklamowymi. Wydatki poniesione na zakup prezentów dla potencjalnych klientów Spółki mogą zostać zaliczone do kosztów reklamy tylko wówczas, gdy gadżety te były rozdawane masowo, tzn. przekazywane w taki sposób, by każdy zainteresowany podmiot miał możliwość ich otrzymania. Istota reklamy wiąże się bowiem z zamiarem dotarcia do jak najszerszej grupy odbiorców. W przypadku przeznaczenia ich wyłącznie dla ograniczonej grupy podmiotów, zwłaszcza partnerów handlowych, należy powiązać wydatki na zakup prezentów z reprezentacją.

PRZYKŁAD

Spółka nabywa drobne produkty promocyjne zaopatrzone w logo spółki, np. koszulki, długopisy, zestawy upominkowe (kawa, słodycze wraz z ulotką, z logo firmy), parasole, kalendarze, smycze, breloki, maskotki, kalkulatory. Produkty te są przekazywane uczestnikom organizowanych przez spółkę imprez promocyjnych oraz osobom odwiedzającym targi, w których uczestniczy spółka. Wydatki na zakupy produktów stanowią koszty uzyskania przychodów spółki.

Ponadto spółka nabyła pióra atramentowe znanej marki, które również zostały opatrzone logo spółki. Pióra te zostały wręczone 10 klientom, z którymi spółka współpracuje najdłużej. Wydatek na zakup piór stanowi koszt reprezentacji, a więc nie stanowi kosztu uzyskania przychodów spółki. Decyduje o tym wąski krąg osób obdarowanych tymi piórami.

 Więcej na ten temat przeczytasz w Internetowym Serwisie Księgowego w artykule Rozliczanie wydatków na reprezentację i reklamę - wybrane problemy podatkowe

• art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 14, 28 i 46 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 96, poz. 620

• art. 22 ust. 1, art. 23 ust. 1 pkt 11, 23 i 43 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych j.t. Dz.U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 105, poz. 655

• art. 7 ust. 2-7, art. 8 ust. 2, art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 107, poz. 679

Tomasz Krywan

doradca podatkowy