Kategorie

Kiedy można zaliczyć do kosztów kary umowne, odsetki, odszkodowania

Sebastian Bobrowski
inFakt
inFakt to firma oferująca nowoczesne usługi księgowe i fakturowe
inforCMS
Konieczność zapłaty kary umownej lub odszkodowania, obowiązek uiszczenia odsetek od zaległych zobowiązań czy przepadek wpłaconego zadatku lub kaucji – to dodatkowe, związane z ryzykiem gospodarczym wydatki firmowe, z którymi muszą mierzyć się przedsiębiorcy. Warto wiedzieć, że niektóre z nich można zaliczyć do kosztów podatkowych i dzięki temu zmniejszyć obciążenie finansowe.


Kary umowne, odszkodowania, odsetki. Kiedy można je wpisać w koszty?

Reklama


Niewywiązanie się z postanowień zawartej z kontrahentem umowy może wiązać się z koniecznością zapłaty przez przedsiębiorcę kary umownej lub odszkodowania. Konieczność zapłaty kary umownej powstaje wtedy, gdy strony ustaliły taki warunek w umowie. Nieco inaczej jest w przypadku odszkodowania. Konieczność jego zapłaty wynika z przepisów prawa, np. zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, jeżeli jedna strona odstępuje od umowy (zrywa umowę), to druga strona może wystąpić do sądu o odszkodowanie.

Na gruncie podatkowym istotne jest, z jakiego tytułu została zapłacona kara umowna lub odszkodowanie, gdyż od tego zależy, czy wydatek ten może stanowić koszt uzyskania przychodu. Przede wszystkim, zapłatę kary musi dać się powiązać z uzyskaniem przychodu lub zachowaniem (zabezpieczeniem) jego źródła. W przypadku kar jest to możliwe, przy czym zależy to od konkretnych okoliczności związanych z ich poniesieniem.

Kredyt na wypłatę dywidendy nie jest kosztem

Aby kara rozliczona w kosztach nie została zakwestionowana podczas kontroli podatkowej, muszą zostać spełnione pewne kryteria. Rozliczone wydatki związane z karami:

- powinny być wynikiem racjonalnego i celowego działania przedsiębiorcy, a nie skutkiem zaniedbań, czy nierzetelnego działania;

- muszą mieć charakter definitywny (wartość wydatku nigdy nie zostanie przedsiębiorcy zwrócona);

- pozostają w związku z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością gospodarczą lub zostały poniesione w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów albo mogą mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów;

- są odpowiednio udokumentowane;

- nie zostały wyraźnie wyłączone z kosztów podatkowych przez przepisy prawa.

Oczywiście, w toku prowadzenia firmy jak najbardziej pojawiają się kary spełniające te kryteria. Do przykładów zaliczają się:

- odszkodowanie lub kara umowna za rozwiązanie lub odstąpienie od umowy, jeżeli jest to działanie racjonalne i uzasadnione interesem ekonomicznym firmy (np. odstąpienie od umowy jest bardziej opłacalne finansowo ze względu na spadek popytu na towar, podwyżkę cen, wzrost kosztów, itp.);

- kara umowna za zerwanie umowy leasingowej, której kontynuacja byłaby dla przedsiębiorcy niekorzystna ekonomicznie;

- kara umowna za dostawę towaru niezgodną z treścią zamówienia;

- kara umowna z tytułu wcześniejszego zerwania umowy najmu;

- kara umowna za nieprzekazanie przez przedsiębiorcę drugiej stronie umowy określonych informacji lub dokumentów.

Czy obiad z kontrahentem można zaliczyć do kosztów

Oczywiście, nie każda kara może stanowić koszt. Można więc wymienić takie kary i odszkodowania, których zapłata na pewno nie stanowi kosztów. Są to m.in. kary umowne i odszkodowania z tytułu:

- wad dostarczonych towarów lub wykonanych robót czy usług (np. roboty budowlane nie zostały wykonane zgodnie z umową i przyjętymi standardami);

- zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad;

- zwłoki w usunięciu wad towarów, robót i usług.

Oczywiście należy założyć, że w razie kontroli urzędnicy szczegółowo przeanalizują związek zapłaty danej kary z przychodami firmy lub ich ewentualnym zabezpieczeniem, więc należy co do tego zachować ostrożność dokonując rozliczeń.


Odsetki i kary administracyjne nie mogą stanowić kosztów


Oprócz kar wynikających z umów na linii firma-firma, w toku prowadzenia działalności przedsiębiorcę może spotkać szereg kar ze strony państwa. Czy ich zapłata może zostać ujęta wśród kosztów uzyskania przychodów?

Pod tym względem niestety nie można liczyć na pobłażliwość państwa. Zgodnie z przepisami, kosztów uzyskania przychodu nie stanowią odsetki podatkowe od nieuregulowanych w terminie:

- składek ZUS;

- zobowiązań podatkowych;

- ceł;

- opłat za korzystanie ze środowiska;

Zapraszamy do dyskusji na forum o podatkach

Zmiany 2014 - Podatki, Księgowość, Kadry, Firma, Praw

- opłat za rekultywację gruntów.

Kosztem podatkowym nie są również nakładane na przedsiębiorców:

- grzywny i mandaty wymierzone w postępowaniu karnym, karnoskarbowym lub administracyjnym (w tym np. mandat drogowy);

- koszty związane z prowadzoną egzekucją komorniczą (w tym m.in. koszty sądowe; koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika; opłata stosunkowa pobierana przez komornika w wysokości 15% wartości wyegzekwowanych należności);

- kary nakładane za nieprzestrzeganie przepisów w zakresie ochrony środowiska;

- dodatkowe opłaty produktowe wymierzone w związku z nieprzestrzeganiem obowiązków w zakresie odzysku i recyklingu odpadów;

- dodatkowe opłaty produktowe za wprowadzenie do obrotu sprzętu elektrycznego i elektronicznego oraz baterii i akumulatorów przenośnych bez uiszczenia stosownej opłaty;

- kary nakładane za nieprzestrzeganie przepisów BHP przez Państwową Inspekcję Pracy;

- opłaty, które zgodnie z przepisami o cenach podlegają wpłacie do budżetu państwa;

- kwoty dodatkowych opłat wymierzone przez ZUS;

- inne opłaty sankcyjne, które zgodnie z odrębnymi przepisami podlegają wpłacie do budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.


Uwaga:

Inaczej niż w przypadku odsetek za zaległości podatkowe, odsetki karne naliczone w związku z opóźnieniami w płatnościach wynikających z umów z kontrahentami (np. zwłoka w zapłacie za zamówione towary czy zakupiony sprzęt) można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, ale tylko w sytuacji gdy zostały one faktycznie zapłacone. Odsetki naliczone, ale niezapłacone lub umorzone nie stanowią już kosztu podatkowego.

Korekta kosztów nabycia materiałów


Utracone wadium, zadatek, zaliczka

Reklama


Zawierając umowy z kontrahentami, przedsiębiorcy często zabezpieczają swoje interesy, uzależniając zawarcie kontraktu od wpłaty zaliczki lub zadatku. Zerwanie lub niewywiązanie się z postanowień umownych wiąże się wówczas z utratą dokonanej przedpłaty. Podobne zabezpieczenia są przewidziane w postępowaniach przetargowych - w wielu przypadkach przedsiębiorca, który chce wziąć udział w przetargu musi wpłacić wadium, czyli innymi słowy kaucję. Jeżeli następnie przedsiębiorca wygra przetarg, ale odmówi podpisania umowy lub nie dopełni stosownych formalności, wpłacone wadium może przepaść.

Na gruncie podatkowym powstaje pytanie czy takie wydatki, jak zadatek, zaliczka czy wadium, które z założenia mają charakter zwrotny, ale w określonych przypadkach jednak przepadają, można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

Niestety, z przepisów ustawy o podatku dochodowym jednoznacznie wynika, że wydatki powstałe w wyniku straty dokonanych przedpłat (zaliczek, zadatków) w związku z niewykonaniem umowy, nie stanowią kosztu podatkowego. Co do wadium, w 2013 r. wypowiedział się Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, również wykluczając ten wydatek z katalogu kosztów podatkowych.

Sebastian Bobrowski

Dyrektor Finansowy inFakt

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    16 cze 2021
    Zakres dat:

    Polski Ład. 2/3 emerytów z zerowym PIT

    Zerowy PIT dla emerytów. Dwie trzecie emerytów będzie miało zerowy PIT, a duża część zapłaci niższy podatek - zapewnił wiceminister finansów Piotr Patkowski. Seniorzy, którzy pobierają emerytury powyżej 5 tys. zł miesięcznie stracą rocznie 75 zł - dodał. Polski Ład dla emerytów - kto zyska, kto straci?

    Interpretacja podatkowa nie może pomijać przepisów

    Interpretacja podatkowa. Przedsiębiorca wdał się w spór z fiskusem o pieniądze należne z tytułu CIT. Oczywiście fiskus chciał ich więcej, w tym celu interpretował przepisy tak, a w zasadzie pomijał ich część, aby uzasadnić słuszność poboru wyższego podatku. Ale po stronie przedsiębiorcy stanął sąd, przypominając organom skarbowym, że: „Nie wolno jest również interpretować przepisów prawnych tak, by pewne ich fragmenty okazały się zbędne” (wyrok WSA w Krakowie z 5 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1262/20).

    Rekordowy Twój e-PIT w 2021 roku

    Twój e-PIT w 2021 roku. Ministerstwo Finansów podsumowało tegoroczny sezon rozliczeń podatkowych PIT, a w szczególności najbardziej popularną e-usługę Krajowej Administracji Skarbowej - Twój e-PIT.

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa – rozliczenia podatkowe (PIT, CIT, VAT, PCC)

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa. Rozważając możliwość restrukturyzacji działalności, oprócz standardowych rozwiązań takich jak m.in aporty przedsiębiorstw, połączeń lub sprzedaży (niezależnie czy mamy do czynienia z zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa czy przedsiębiorstwem), należy wziąć pod uwagę możliwości oferowane przez leasing finansowy przedsiębiorstwa. W analizie opłacalności przedsięwzięcia musimy wziąć pod uwagę nie tylko aspekt biznesowy, ale również kwestie opodatkowania danej transakcji. Należy zwrócić uwagę, zarówno na podatki dochodowe (odpowiednio PIT oraz CIT), podatek od towarów i usług oraz podatek od czynności cywilnoprawnych.

    Jak wygląda cyberatak na firmową sieć?

    Cyberatak na firmową sieć. W trakcie pandemii ponad połowa polskich firm (54%) zauważyła wzrost liczby cyberataków. W opublikowanej w maju br. analizie Active Adversary Playbook 2021 analitycy ujawniają, że przestępcy zostają wykryci średnio dopiero po 11 dniach od przeniknięcia do firmowej sieci. W tym czasie mogą swobodnie poruszać się po zasobach i wykradać dane przedsiębiorstwa. Coraz trudniej namierzyć złośliwą działalność, jednak pomocna w tym zakresie może okazać się pandemia. W ubiegłym roku wzrosły bowiem umiejętności i szybkość reagowania zespołów IT.

    Kasa fiskalna online - serwis klimatyzacji w samochodach

    Kasa fiskalna online. Czy prowadząc działalność w ramach punktu serwisowego klimatyzacji w samochodach osobowych podatnik jest zobowiązany do posiadania kasy fiskalnej online?

    CIT-8 za 2020 r. - wersja elektroniczna opublikowana

    CIT-8 za 2020 r. Ministerstwo Finansów opublikowało cyfrową wersję (30) CIT-8. Zrobiło to po trzech miesiącach od zapowiedzi, za to na dwa tygodnie przed upływem terminu na złożenie tego zeznania.

    Firmy z branży beauty nie mają kas fiskalnych online

    Kasy fiskalnej online. Co trzecia firma z branży kosmetycznej nie ma kasy fiskalnej online, która od 1 lipca 2021 r. będzie obowiązkowa - wskazała inicjatywa Beauty Razem. Branża apeluje do Ministra Finansów o przesunięcie o pół roku terminu obowiązkowej instalacji urządzeń.

    Jak firmy wpływają na edukację ekologiczną?

    Zrównoważony rozwój trafia do domu Kowalskich, czyli jak firmy i marketing wpływają na edukację ekologiczną.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych od 1 lipca 2021 r.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych. Ministerstwo Finansów udzieliło informacji i wyjaśnień odnośnie obowiązujących od 1 lipca 2021 r. zmian w zakresie deklaracji podatkowych w podatku akcyzowym. Zmiany te są wprowadzane do ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym przez ustawę z 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 694).

    Podmioty akcyzowe - aktualizacja zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r.

    Podmioty akcyzowe już zarejestrowane muszą dokonać aktualizacji zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r. Aktualizacja to efekt uruchomienia Centralnego Rejestru Podmiotów Akcyzowych (CRPA).

    Interpretacja 590, czyli porozumienie inwestycyjne z MF

    Interpretacja 590 (porozumienie inwestycyjne) oznacza wiążącą opinię dla inwestorów strategicznych o wszystkich skutkach podatkowych planowanej inwestycji. Jest to nowe rozwiązanie zaproponowane w ramach Polskiego Ładu. Na czym konkretnie będzie polegało? Kiedy wejdzie w życie?

    Polski Ład - ryczałt szansą dla przedsiębiorców?

    Polski Ład - ryczałt. Konferencja Premiera Mateusza Morawieckiego z 2 czerwca br. na temat Polskiego Ładu przyniosła nowe wskazówki odnośnie zmiany zasad opodatkowania jednoosobowych działalności gospodarczych od 2022 r. Z zapowiedzi wynika, że promowaną przez rządzących formą opodatkowania zarobków przedsiębiorców podatkiem PIT będzie ryczałt.

    Podatkowe Grupy Kapitałowe - zmiany w ramach Polskiego Ładu

    Podatkowe Grupy Kapitałowe. Ministerstwo Finansów poinformowało o planowanych ułatwieniach dla Podatkowych Grup Kapitałowych (PGK) w ramach Polskiego Ładu: obniżenie minimalnego kapitału zakładowego uprawniającego do stworzenia PGK, więcej możliwości w powiązaniach spółek, zlikwidowanie warunku rentowności, korzystniejsze warunki rozliczania strat.

    Profil zaufany - zmiany od 17 czerwca 2021 r.

    Profil zaufany. Od 17 czerwca 2021 r. w trakcie wideospotkania z urzędnikiem będzie można założyć tradycyjny, a nie tymczasowy profil zaufany (PZ) - poinformowała Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. Ponadto od 17 czerwca wydane wcześniej tymczasowe PZ staną się "tradycyjnymi" profilami zaufanymi, ważnymi przez 3 lata (tymczasowy profil był ważny tylko 3 miesiące).

    Polski Ład. Tworzenie Grup VAT

    Tworzenie Grup VAT (PGK VAT) to nowe rozwiązanie Polskiego Ładu, w ramach którego spółki należące do podatkowej grupy kapitałowej nie będą musiały w transakcjach między sobą rozliczać VAT. Na czym będzie polegało tworzenie Grupy VAT? Od kiedy będzie to możliwe?

    Fundacja rodzinna z ulgą repolonizacyjną

    Fundacje rodzinne. Propozycje zawarte w projekcie ustawy o fundacji rodzinnej zostały uzupełnione; ich skutkiem ma być niższe niż w oryginalnym projekcie opodatkowanie fundacji rodzinnych. Planowane jest m.in. wprowadzenie ulgi repolonizacyjnej, skierowanej do osób które chciałyby przenieść kapitał gromadzony w zagranicznych fundacjach czy trustach do polskiej fundacji rodzinnej.

    Wpłaty do PPK - kiedy pobrać zaliczkę na PIT?

    Wpłaty do PPK finansowane przez pracodawcę stanowią przychód pracownika oszczędzającego w PPK (art. 12 ust. 1 ustawy o PIT). Oznacza to, że pracodawca powinien naliczyć i pobrać od tych wpłat zaliczkę na PIT zgodnie z obowiązującą danego pracownika skalą podatkową (17% lub 32%).

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT w 2022 roku – jak być powinno

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT. Jak rozwiązać problem składki na ubezpieczenie zdrowotne w nowym systemie opodatkowania dochodów osób fizycznych (PIT), który ma obowiązywać od 2022 roku? Profesor Witold Modzelewski proponuje, by – przy spełnieniu dwóch innych warunków - kwota składki była dla wszystkich podatników kosztem uzyskania przychodów lub była wyłączona z podstawy opodatkowania.

    Opłata reprograficzna a komputery przenośne i stacjonarne

    Opłata reprograficzna nie powinna dotyczyć komputerów przenośnych i stacjonarnych, natomiast w przypadku pozostałych urządzeń i nośników powinna być znacznie obniżona - uważa Konfederacja Lewiatan.

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów. Ministerstwo Finansów informuje, że w ramach Polskiego Ładu zostaną wdrożone nowe rozwiązania prawne i organizacyjne mające na celu przyciąganie do Polski strategicznych inwestorów. Już w 2022 roku kompleksowa i szybka obsługa inwestorów ma stać się (wg zamierzeń MF i Rządu) wizytówką naszego kraju. Uruchomiony zostanie tzw. Investor Desk i Interpretacja 590. Będą też korzystne rozwiązania podatkowe dla holdingów (w tym PGK VAT) i zachęta do inwestycji dla instytucji finansowych.

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów”

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów” - to nowy standard rachunkowości, którego projekt został właśnie skierowany do dyskusji publicznej. Termin zgłaszania uwag do projektu upływa 8 sierpnia 2021 r. Co zawiera nowy KSR?

    SLIM VAT 2. Korekta deklaracji importowej

    SLIM VAT 2 zawiera rozwiązanie, które umożliwi podatnikowi rozliczającemu podatek z tytułu importu towarów bezpośrednio w deklaracji podatkowej dokonania korekty deklaracji, w sytuacji gdyby w pierwotnej deklaracji nie rozliczył w prawidłowej wysokości podatku.

    Kolejne deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym

    Deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym. Ministerstwo Finansów planuje poszerzenie listy deklaracji podatkowych, które mogą być podpisywane elektronicznie o deklaracje akcyzowe AKC-UAKZ i AKC-KZ. Ponadto możliwe będzie opatrywanie podpisem zaufanym albo podpisem osobistym - deklaracji uproszczonej w sprawie podatku akcyzowego od samochodów osobowych (AKC-US) oraz podań w sprawach dotyczących podatku akcyzowego − przesyłanych przez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych.

    Nadużywanie prawa przez organy podatkowe będzie utrudnione

    Postępowanie podatkowe. Fiskus decydując się na bezpodstawne wszczęcie postępowania podatkowego naraża się na ryzyko uchylenia decyzji administracyjnej i utratę kompetencji do zmiany rozliczenia podatkowego podatnika.