REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak wykorzystać bilans oraz rachunek zysków i strat do sporządzenia rachunku przepływów pieniężnych

REKLAMA

Części sprawozdania finansowego są ze sobą ściśle związane. Bilans, jako główny element sprawozdania, przedstawia majątek przedsiębiorstwa i źródła jego finansowania. Przyczyną zwiększenia majątku i źródeł finansowania - jeżeli przedsiębiorstwo nie sięgało po zewnętrzne finansowanie - jest wypracowany przez nie zysk, który jako pozycja kapitałów własnych figuruje w pozycji A.VIII bilansu.
O szczegółach wypracowania tego zysku dowiemy się z rachunku zysków i strat, w którym przedstawiane są wszystkie koszty i przychody przedsiębiorstwa w danym okresie. Zysk netto jest „tylko” wynikiem memoriałowym.
Zrealizowany wynik, tj. wpływy i wypływy gotówki w danym okresie, pokazuje wyprowadzona w rachunku przepływów pieniężnych zmiana środków pieniężnych. Dlatego rachunek jest w zasadzie wyszczególnieniem pozycji „Środki pieniężne”.
UWAGA!
Ewidencja księgowa następuje według zasady memoriałowej, dlatego sporządzenie bilansu oraz rachunku zysków i strat odbywa się na podstawie ksiąg rachunkowych. Księgi te nie umożliwiają natomiast sporządzenia rachunku przepływów pieniężnych.
Sporządzenie rachunku przepływów wymaga odpowiedniego ustawienia danych, które możemy uzyskać z bilansu i rachunku zysków i strat oraz z poprawnie sporządzonej informacji dodatkowej i pewnej kalkulacji. Proces ten prześledzimy na przykładzie spółki Alfa*.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Dodatkowe informacje na temat środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz inwestycji zgodnie z ustawą o rachunkowości spółka przedstawiła w dodatkowych informacjach i wyjaśnieniach do sprawozdania finansowego.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Sporządzenie rachunku przepływów pieniężnych wykonujemy w kilku etapach:
Etap 1. Przygotowanie pomocniczego zestawienia zmian, które zaszły w bilansie.
Etap 2. Na podstawie zestawienia ustalenie niektórych segmentów operacyjnych rachunku zysków i strat.
Etap 3. Na podstawie rachunku zysków i strat ustalenie brakujących składników działalności operacyjnej.
Etap 4. Ustalenie przepływów z działalności inwestycyjnej.
Etap 5. Ustalenie przepływów z działalności finansowej.
Etap 6. Sporządzenie rachunku przepływów pieniężnych.

Etap 1
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Etap 2
Zmiana stanu rezerw wynosi 390 zł. Ponieważ rezerwy wzrosły, a więc środki pieniężne zostały zatrzymane w spółce – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu zapasów wynosi 2200 zł. Ponieważ zapasy wzrosły, a więc środki pieniężne zostały przez spółkę wydane – korekta będzie dokonana in minus.
Zmiana stanu należności wynosi 4940 zł. Ponieważ należności uległy zmniejszeniu, a więc środki pieniężne wpłynęły do spółki – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów:
–4620 zł – 510 zł – 5 zł + 250 zł = –4885 zł. Oznacza to, że sumarycznie zobowiązania krótkoterminowe uległy zmniejszeniu, a co za tym idzie, spółka musiała wydać środki pieniężne na ich spłatę – korekta będzie dokonana in minus.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych czynnych
wynosi 350 zł.
Ponieważ krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe wykazywane w aktywach bilansu spadły, a więc nastąpił wpływ środków pieniężnych – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych biernych wynosi + 4120 zł. Rozliczenia międzyokresowe wykazywane w pasywach wzrosły, nastąpiło zatem zatrzymanie środków pieniężnych – korekta będzie dokonana in plus.

Etap 3
Amortyzacja obejmuje zarówno amortyzację środków trwałych 1600 zł, jak i wartości niematerialnych i prawnych 340 zł, a więc razem jest to 1940 zł – kwota równa odpowiedniej pozycji w rachunku zysków i strat.
Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych wynoszą 0 zł. W dodatkowych informacjach i wyjaśnieniach do rachunku zysków i strat została podana informacja, że dodatnie różnice kursowe dotyczą wyceny rozrachunków z tytułu dostaw. Nie jest zatem konieczne dokonywanie korekty z tego tytułu, ponieważ różnice te dotyczą działalności operacyjnej.
Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) – w tej pozycji należy skorygować wynik finansowy o wszystkie odsetki, które nie dotyczą działalności operacyjnej, zarówno zapłacone, jak i naliczone. Spółka Alfa w rachunku zysków i start wykazała zapłacone odsetki w wysokości 2550 zł od kredytów oraz 370 zł odsetek naliczonych. Ponieważ powiększają one koszty finansowe, automatycznie obniżając wynik finansowy, dlatego cała kwota odsetek w wysokości 2920 zł
będzie stanowiła korektę in plus.
Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej
– pozycja ta pozwoli „oczyścić” memoriałowy wynik finansowy z odpowiednich pozycji dotyczących segmentu inwestycyjnego. W przypadku spółki Alfa pojawią się tu dwa zdarzenia: sprzedaż środków trwałych oraz sprzedaż krótkoterminowych papierów wartościowych. Zysk ze sprzedaży środków trwałych wynosił 430 zł. Zysk ze sprzedaży krótkoterminowych papierów wartościowych – 250 zł. Łączna kwota korekty wyniesie 680 zł in minus, ponieważ w dalszej części rachunku wykażemy wpływy z działalności inwestycyjnej ze znakiem plus.

Etap 4
Wpływy ze zbycia środków trwałych w kwocie 1000 zł. W tabeli 3 znajdziemy wartość początkową sprzedanych środków trwałych w wysokości 1560 zł. Wartość ich umorzenia wynosi 990 zł, a więc wartość netto to 570 zł. Ponieważ zysk ze zbycia tych środków trwałych wynosi 430 zł, łączna wartość sprzedaży to 570 zł + 430 zł = 1000 zł.
Wpływy ze zbycia inwestycji krótkoterminowych
wynoszą 450 zł. Wartość netto sprzedanych aktywów według tabeli 5 to 200 zł, natomiast zysk ze zbycia wynosi 250 zł, dlatego łączny wpływ to 450 zł.
Wydatki na zakup środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych wynoszą 1065 zł. Dane z tabeli 3 i 4 pokazują, że spółka nabyła środki trwałe za kwotę 880 zł oraz wartości niematerialne i prawne za 185 zł. Łączna kwota wydatków to 1065 zł.

Etap 5
Wpływy z wydania udziałów wynoszą 1500 zł – zmiana stanu kapitału podstawowego z tabeli 6.
Wydatki na spłatę otrzymanych kredytów
wynoszą 7680 zł. Spłata kredytu długoterminowego wynosi 2900 zł, spłata kredytu krótkoterminowego – bez naliczonych odsetek – 4780 zł.
Wydatki na spłatę odsetek
wynoszą 2550 zł. W tej pozycji wykazujemy tylko odsetki zapłacone, ponieważ wiążą się one z przepływem środków, nie bierzemy natomiast pod uwagę odsetek naliczonych.

Etap 6
Rachunek przepływów pieniężnych (metoda pośrednia)
A. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I. Zysk (strata) netto 1 740
II. Korekty razem 6 895
 1. Amortyzacja 1 940
 2. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych
 3. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 2 920
 4. Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej –680
 5. Zmiana stanu rezerw 390
 6. Zmiana stanu zapasów –2 200
 7. Zmiana stanu należności 4 940
 8. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów –4 885
 9. Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych 4 470
10. Inne korekty
III. Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I ± II) 8 635
B. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I. Wpływy 1 450
1. Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 1 000
2. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3. Z aktywów finansowych, w tym:
a) w jednostkach powiązanych
b) w pozostałych jednostkach
– zbycie aktywów finansowych, 450
– dywidendy i udziały w zyskach
– spłata udzielonych pożyczek długoterminowych
odsetki
– inne wpływy z aktywów finansowych
4. Inne wpływy inwestycyjne
II. Wydatki 1 065
1. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 1 065
2. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3. Na aktywa finansowe, w tym:
a) w jednostkach powiązanych
b) w pozostałych jednostkach
– nabycie aktywów finansowych
– udzielone pożyczki długoterminowe
4. Inne wydatki inwestycyjne
III. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I – II) 385
C. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I. Wpływy 1 500
1. Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału 1 500
2. Kredyty i pożyczki
3. Emisja dłużnych papierów wartościowych
4. Inne wpływy finansowe
II. Wydatki 10 230
1. Nabycie udziałów (akcji) własnych
2. Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
3. Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
4. Spłaty kredytów i pożyczek 7 680
5. Wykup dłużnych papierów wartościowych
6. Z tytułu innych zobowiązań finansowych
7. Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
8. Odsetki 2 550
9. Inne wydatki finansowe
III. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I – II) –8 730
D. Przepływy pieniężne netto razem (A.III ± B.III ± C.III) 290
E. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym 290
– zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F. Środki pieniężne na początek okresu 75
G. Środki pieniężne na koniec okresu (F ± D) 365
Suma przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej (pozycja D) jest równa bilansowej zmianie stanu środków pieniężnych (pozycja E). Środki na koniec okresu są zgodne z kwotą wykazaną w bilansie zamknięcia. Można zatem stwierdzić, że przepływy wykazane w rachunku zostały przedstawione w sposób prawidłowy.

• art. 48b ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 267, poz. 2252
• Krajowy Standard Rachunkowości nr 1 – „Rachunek przepływów pieniężnych”

* W opracowaniu wykorzystane zostały następujące książki: W. Gos, Rachunek przepływów pieniężnych w świetle krajowego standardu rachunkowości, Difin 2004; E. Śnieżek, Rachunek przepływów pieniężnych, ODDK 2005; I. Olchowicz, A. Tłaczała, Sprawozdawczość finansowa, Difin 2004.

Katarzyna Kobiela-Pionnier
asystent w Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania w Warszawie
Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Skarbówka potwierdza: w KSeF brak przycisku „usuń”, jest tylko „skoryguj”. A podwójna faktura to ryzyko podwójnego podatku

Pierwsze miesiące obowiązkowego KSeF pokazują coś, co wielu z nas przeczuwało: system nie rozwiąże za nas problemów z fakturowaniem, jeśli na etapie wdrożenia nie przeanalizujemy wszystkich procesów związanych z wystawianiem faktur funkcjonujących w organizacji. Efekt? Każdy błąd pojawiający się na fakturze – niezależnie od tego czy jest merytoryczny czy czysto techniczny – trzeba skorygować w myśl regulacji VAT-owskich i możliwości schemy danego typu faktury. Bywa to dużym wyzwaniem.

D. Tusk: od 2027 r. 130 tys. zł II. próg podatkowy w PIT i nowa stawka 24% z nowym progiem 150 tys. zł. Niższy limit dla ryczałtu a CIT wzrośnie do 22% dla największych firm

Rząd proponuje podniesienie II. progu podatkowego ze 120 tys. do 130 tys. zł oraz 24-proc. stawkę PIT dla osób zarabiających od 130 do 150 tys. zł - poinformował 19 sierpnia 2026 r. premier Donald Tusk. Zapowiedział też podwyżki podatków, które mają sfinansować te zamiany w PIT, w tym wyższy CIT dla największych firm.

Omyłkowe przesłanie faktur do KSeF. Czy korekta jest konieczna?

Wdrożenie obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur wiąże się nie tylko z koniecznością dostosowania systemów informatycznych, ale również z ryzykiem wystąpienia błędów podczas ich wdrażania. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 23 czerwca 2026 r., sygn. 0114-KDIP1-3.4012.298.2026.1.KP odniósł się do skutków omyłkowego przesłania do KSeF faktur, które wcześniej zostały prawidłowo wystawione poza systemem oraz wskazał, jakie działania powinien podjąć podatnik w takiej sytuacji.

Wnioski z „wycieku” danych medycznych: trzeba zawiesić obowiązkowy KSeF i zlikwidować inne nakazy przymusowego gromadzenia wrażliwych danych obywateli

Możemy przyjąć prognozę, że wcześniej niż później dane z KSeF „wyciekną” (podobnie dotyczy to ewidencji podatkowej JPK_VAT i JPK_CIT) – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski. I dodaje, że trzeba zlikwidować wszystkie nakazy przymusowego gromadzenia wrażliwych danych dotyczących obywateli.

REKLAMA

Amortyzacja i KUP bez własności maszyny – co wynika z wyroku NSA?

Przy ustalaniu skutków podatkowych związanych z nabyciem środków trwałych niejednokrotnie dochodzi do zderzenia regulacji prawa cywilnego z przepisami podatkowymi. Dotyczy to w szczególności sytuacji, w których strony decydują się na zastrzeżenie prawa własności rzeczy do czasu zapłaty całej ceny. W wyroku z 25 czerwca 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do skutków podatkowych takiej konstrukcji umowy oraz odpowiedział na pytanie, czy podatnik może amortyzować środek trwały, z którego korzysta, mimo że formalnie nie jest jeszcze jego właścicielem.

Kawa z INFORLEX: JPK_KR_PD pod lupą fiskusa - gdzie rodzi się ryzyko?

Jak fiskus analizuje dane przekazywane w JPK_KR_PD? Które elementy ksiąg mogą wzbudzić jego zainteresowanie i gdzie najczęściej pojawiają się błędy? Zapraszamy na bezpłatne wydarzenie online z cyklu Kawa z INFORLEX, które odbędzie się 27 sierpnia 2026 r. o godz. 9:00.

Kontrahent zmarł i nie zapłacił faktury? Skarbówka: VAT można odzyskać!

Spółka wystawiła faktury, odprowadziła VAT, a kontrahent zmarł nagle i jak wskazała we wniosku-odzyskanie należności na zwykłej drodze stało się niemożliwe. Czy w takiej sytuacji można odzyskać zapłacony VAT? Skarbówka odpowiada twierdząco: śmierć dłużnika nie pozbawia wierzyciela prawa do ulgi na złe długi.

Wyciek danych z MyDr a bezpieczeństwo finansów firmy. Jak działać, gdy dane już wyciekną?

Wyciek danych z MyDr jest potężnym ostrzeżeniem dla biznesu. To zdarzenie pokazało, że cyberprzestępcy coraz rzadziej atakują same firmy, a uderzają w ich zewnętrznych dostawców. W obszarze księgowości i kadr taki atak to nie tylko kryzys wizerunkowy, ale natychmiastowy paraliż operacyjny, brak wypłat i ryzyko wysokich kar od UODO czy KAS. Słowne obietnice i deklaracje o „dbaniu o bezpieczeństwo” przestały mieć znaczenie. W świecie cyfrowym i pracy zdalnej liczą się twarde normy (ISO 27001, ISO 9001), zasada Zero Trust oraz sprawdzone procedury reagowania na kryzys. Jak więc chronić finanse, kadry i księgowość przed atakami łańcucha dostaw i jak krok po kroku działać, gdy dane już wyciekną?

REKLAMA

Skarbówka wydała właśnie korzystną interpretację. Studia podyplomowe można zaliczyć do kosztów

Aplikant adwokacki prowadzący jednoosobową działalność chciał ująć w kosztach czesne, opłatę rekrutacyjną, dojazdy na uczelnię i podręczniki związane ze studiami podyplomowymi z zakresu rynków kapitałowych. Dyrektor KIS potwierdził, że to koszt podatkowy. Kluczowe jest jednak spełnienie pewnych warunków.

Zmiany w VAT od 2027 roku. Mniej formalności, ale większa odpowiedzialność nabywców

W dniu 17 lipca 2026 r. Sejm uchwalił nowelizację obejmującą ponad 20 obszarów podatku VAT. Z jednej strony ograniczy ona część formalności i ułatwi niektóre rozliczenia, z drugiej – rozszerzy odpowiedzialność solidarną nabywców wybranych usług za zaległości podatkowe usługodawców. Ustawa trafiła do Senatu 20 lipca a 6 lipca Senat wniósł poprawki do tej ustawy.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA