REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak wykorzystać bilans oraz rachunek zysków i strat do sporządzenia rachunku przepływów pieniężnych

REKLAMA

Części sprawozdania finansowego są ze sobą ściśle związane. Bilans, jako główny element sprawozdania, przedstawia majątek przedsiębiorstwa i źródła jego finansowania. Przyczyną zwiększenia majątku i źródeł finansowania - jeżeli przedsiębiorstwo nie sięgało po zewnętrzne finansowanie - jest wypracowany przez nie zysk, który jako pozycja kapitałów własnych figuruje w pozycji A.VIII bilansu.
O szczegółach wypracowania tego zysku dowiemy się z rachunku zysków i strat, w którym przedstawiane są wszystkie koszty i przychody przedsiębiorstwa w danym okresie. Zysk netto jest „tylko” wynikiem memoriałowym.
Zrealizowany wynik, tj. wpływy i wypływy gotówki w danym okresie, pokazuje wyprowadzona w rachunku przepływów pieniężnych zmiana środków pieniężnych. Dlatego rachunek jest w zasadzie wyszczególnieniem pozycji „Środki pieniężne”.
UWAGA!
Ewidencja księgowa następuje według zasady memoriałowej, dlatego sporządzenie bilansu oraz rachunku zysków i strat odbywa się na podstawie ksiąg rachunkowych. Księgi te nie umożliwiają natomiast sporządzenia rachunku przepływów pieniężnych.
Sporządzenie rachunku przepływów wymaga odpowiedniego ustawienia danych, które możemy uzyskać z bilansu i rachunku zysków i strat oraz z poprawnie sporządzonej informacji dodatkowej i pewnej kalkulacji. Proces ten prześledzimy na przykładzie spółki Alfa*.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Dodatkowe informacje na temat środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz inwestycji zgodnie z ustawą o rachunkowości spółka przedstawiła w dodatkowych informacjach i wyjaśnieniach do sprawozdania finansowego.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Sporządzenie rachunku przepływów pieniężnych wykonujemy w kilku etapach:
Etap 1. Przygotowanie pomocniczego zestawienia zmian, które zaszły w bilansie.
Etap 2. Na podstawie zestawienia ustalenie niektórych segmentów operacyjnych rachunku zysków i strat.
Etap 3. Na podstawie rachunku zysków i strat ustalenie brakujących składników działalności operacyjnej.
Etap 4. Ustalenie przepływów z działalności inwestycyjnej.
Etap 5. Ustalenie przepływów z działalności finansowej.
Etap 6. Sporządzenie rachunku przepływów pieniężnych.

Etap 1
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Etap 2
Zmiana stanu rezerw wynosi 390 zł. Ponieważ rezerwy wzrosły, a więc środki pieniężne zostały zatrzymane w spółce – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu zapasów wynosi 2200 zł. Ponieważ zapasy wzrosły, a więc środki pieniężne zostały przez spółkę wydane – korekta będzie dokonana in minus.
Zmiana stanu należności wynosi 4940 zł. Ponieważ należności uległy zmniejszeniu, a więc środki pieniężne wpłynęły do spółki – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów:
–4620 zł – 510 zł – 5 zł + 250 zł = –4885 zł. Oznacza to, że sumarycznie zobowiązania krótkoterminowe uległy zmniejszeniu, a co za tym idzie, spółka musiała wydać środki pieniężne na ich spłatę – korekta będzie dokonana in minus.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych czynnych
wynosi 350 zł.
Ponieważ krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe wykazywane w aktywach bilansu spadły, a więc nastąpił wpływ środków pieniężnych – korekta będzie dokonana in plus.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych biernych wynosi + 4120 zł. Rozliczenia międzyokresowe wykazywane w pasywach wzrosły, nastąpiło zatem zatrzymanie środków pieniężnych – korekta będzie dokonana in plus.

Etap 3
Amortyzacja obejmuje zarówno amortyzację środków trwałych 1600 zł, jak i wartości niematerialnych i prawnych 340 zł, a więc razem jest to 1940 zł – kwota równa odpowiedniej pozycji w rachunku zysków i strat.
Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych wynoszą 0 zł. W dodatkowych informacjach i wyjaśnieniach do rachunku zysków i strat została podana informacja, że dodatnie różnice kursowe dotyczą wyceny rozrachunków z tytułu dostaw. Nie jest zatem konieczne dokonywanie korekty z tego tytułu, ponieważ różnice te dotyczą działalności operacyjnej.
Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) – w tej pozycji należy skorygować wynik finansowy o wszystkie odsetki, które nie dotyczą działalności operacyjnej, zarówno zapłacone, jak i naliczone. Spółka Alfa w rachunku zysków i start wykazała zapłacone odsetki w wysokości 2550 zł od kredytów oraz 370 zł odsetek naliczonych. Ponieważ powiększają one koszty finansowe, automatycznie obniżając wynik finansowy, dlatego cała kwota odsetek w wysokości 2920 zł
będzie stanowiła korektę in plus.
Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej
– pozycja ta pozwoli „oczyścić” memoriałowy wynik finansowy z odpowiednich pozycji dotyczących segmentu inwestycyjnego. W przypadku spółki Alfa pojawią się tu dwa zdarzenia: sprzedaż środków trwałych oraz sprzedaż krótkoterminowych papierów wartościowych. Zysk ze sprzedaży środków trwałych wynosił 430 zł. Zysk ze sprzedaży krótkoterminowych papierów wartościowych – 250 zł. Łączna kwota korekty wyniesie 680 zł in minus, ponieważ w dalszej części rachunku wykażemy wpływy z działalności inwestycyjnej ze znakiem plus.

Etap 4
Wpływy ze zbycia środków trwałych w kwocie 1000 zł. W tabeli 3 znajdziemy wartość początkową sprzedanych środków trwałych w wysokości 1560 zł. Wartość ich umorzenia wynosi 990 zł, a więc wartość netto to 570 zł. Ponieważ zysk ze zbycia tych środków trwałych wynosi 430 zł, łączna wartość sprzedaży to 570 zł + 430 zł = 1000 zł.
Wpływy ze zbycia inwestycji krótkoterminowych
wynoszą 450 zł. Wartość netto sprzedanych aktywów według tabeli 5 to 200 zł, natomiast zysk ze zbycia wynosi 250 zł, dlatego łączny wpływ to 450 zł.
Wydatki na zakup środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych wynoszą 1065 zł. Dane z tabeli 3 i 4 pokazują, że spółka nabyła środki trwałe za kwotę 880 zł oraz wartości niematerialne i prawne za 185 zł. Łączna kwota wydatków to 1065 zł.

Etap 5
Wpływy z wydania udziałów wynoszą 1500 zł – zmiana stanu kapitału podstawowego z tabeli 6.
Wydatki na spłatę otrzymanych kredytów
wynoszą 7680 zł. Spłata kredytu długoterminowego wynosi 2900 zł, spłata kredytu krótkoterminowego – bez naliczonych odsetek – 4780 zł.
Wydatki na spłatę odsetek
wynoszą 2550 zł. W tej pozycji wykazujemy tylko odsetki zapłacone, ponieważ wiążą się one z przepływem środków, nie bierzemy natomiast pod uwagę odsetek naliczonych.

Etap 6
Rachunek przepływów pieniężnych (metoda pośrednia)
A. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I. Zysk (strata) netto 1 740
II. Korekty razem 6 895
 1. Amortyzacja 1 940
 2. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych
 3. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 2 920
 4. Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej –680
 5. Zmiana stanu rezerw 390
 6. Zmiana stanu zapasów –2 200
 7. Zmiana stanu należności 4 940
 8. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów –4 885
 9. Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych 4 470
10. Inne korekty
III. Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I ± II) 8 635
B. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I. Wpływy 1 450
1. Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 1 000
2. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3. Z aktywów finansowych, w tym:
a) w jednostkach powiązanych
b) w pozostałych jednostkach
– zbycie aktywów finansowych, 450
– dywidendy i udziały w zyskach
– spłata udzielonych pożyczek długoterminowych
odsetki
– inne wpływy z aktywów finansowych
4. Inne wpływy inwestycyjne
II. Wydatki 1 065
1. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 1 065
2. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3. Na aktywa finansowe, w tym:
a) w jednostkach powiązanych
b) w pozostałych jednostkach
– nabycie aktywów finansowych
– udzielone pożyczki długoterminowe
4. Inne wydatki inwestycyjne
III. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I – II) 385
C. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I. Wpływy 1 500
1. Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału 1 500
2. Kredyty i pożyczki
3. Emisja dłużnych papierów wartościowych
4. Inne wpływy finansowe
II. Wydatki 10 230
1. Nabycie udziałów (akcji) własnych
2. Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
3. Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
4. Spłaty kredytów i pożyczek 7 680
5. Wykup dłużnych papierów wartościowych
6. Z tytułu innych zobowiązań finansowych
7. Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
8. Odsetki 2 550
9. Inne wydatki finansowe
III. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I – II) –8 730
D. Przepływy pieniężne netto razem (A.III ± B.III ± C.III) 290
E. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym 290
– zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F. Środki pieniężne na początek okresu 75
G. Środki pieniężne na koniec okresu (F ± D) 365
Suma przepływów pieniężnych netto z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej (pozycja D) jest równa bilansowej zmianie stanu środków pieniężnych (pozycja E). Środki na koniec okresu są zgodne z kwotą wykazaną w bilansie zamknięcia. Można zatem stwierdzić, że przepływy wykazane w rachunku zostały przedstawione w sposób prawidłowy.

• art. 48b ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 267, poz. 2252
• Krajowy Standard Rachunkowości nr 1 – „Rachunek przepływów pieniężnych”

* W opracowaniu wykorzystane zostały następujące książki: W. Gos, Rachunek przepływów pieniężnych w świetle krajowego standardu rachunkowości, Difin 2004; E. Śnieżek, Rachunek przepływów pieniężnych, ODDK 2005; I. Olchowicz, A. Tłaczała, Sprawozdawczość finansowa, Difin 2004.

Katarzyna Kobiela-Pionnier
asystent w Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania w Warszawie
Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
KSeF zmienia zasady gry. Koniec wymówki, że nie mamy faktury?

Wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) miało raz na zawsze rozwiązać problem sporów o doręczenie faktur. W praktyce branża transportowa wchodzi jednak w nowy etap – zamiast starych wymówek pojawiają się nowe pola konfliktu, a kluczowe staje się precyzyjne definiowanie momentu rozpoczęcia biegu terminu płatności.

Nowelizacja ustawy o VAT: zmiany w rozliczeniach eksportu i importu

W dniu 17 kwietnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług. Zmiany będą dotyczyć zasad rozliczania eksportu i importu na gruncie podatku VAT.

Minimalne wynagrodzenie - jak w 2026 r. wpływa na odprawy, ekwiwalenty, dodatki i strukturę płac. Jakie błędy co do płacy minimalnej wyłapuje PIP?

Minimalne wynagrodzenie to dziś nie tylko najniższa pensja w tabeli płac. To kwota, która wyznacza granice odpowiedzialności pracodawców, determinuje wysokość odpraw, podnosi ekwiwalenty za urlop i zmienia proporcje między doświadczonymi pracownikami a nowo zatrudnionymi. Od 1 stycznia 2026 r. ta liczba wynosi 4 806 zł brutto. W praktyce oznacza to znacznie więcej niż 140 zł podwyżki — to impuls, który uruchamia efekt domina w całym systemie prawa pracy. Bo gdy rośnie płaca minimalna, rosną nie tylko wynagrodzenia. Zmienia się konstrukcja umów, kalkulacja kosztów zwolnień, sposób naliczania świadczeń i relacje płacowe w firmach. Minimalne wynagrodzenie przestaje być jedynie narzędziem ochrony najniżej zarabiających. Coraz wyraźniej staje się fundamentem, na którym opiera się cała architektura wynagrodzeń.

Bez PIT rozliczenia w nieformalnych związkach. Dzięki kodeksowi cywilnemu

Pary żyjące w nieformalnym związkach (konkubinat) mogą przekazywać między sobą przelewy (albo płatności gotówkowe - nie jest wymagane rozliczenie poprzez bank) znacznych kwot bez podatku PIT i podatku od darowizn. O ile są to rozliczenia na koniec związku wynikające z nierównomiernego wkładu partnerów w prowadzenie domu i wychowanie dzieci. W praktyce chodzi o płatności znacznych kwot na rzecz kobiet, które zrezygnowały z pracy zawodowej. Stanowisko fiskusa jest bardzo korzystne w sytuacji, gdy kobiety żyjące w nieformalnych związkach nie mają ochrony wynikającej ze statusu żony i posiadania wspólności majątkowej.

REKLAMA

Skrócenie czasu zwrotu podatku VAT od wartości dodanej z 60 do 40 dni. Kolejny krok KSeF - dane otwarte?

Jakie korzyści płyną z KSeF? M.in. skrócenie czasu zwrotu podatku od wartości dodanej (VAT) z 60 do 40 dni czy wygodniejsze przechowywanie faktur w formie cyfrowej przez okres 10 lat. Kolejny krok w KSeF to będą dane otwarte? Mogą uprościć proces wystawiania faktur.

KSeF a faktury, rachunki, potwierdzenia transakcji, wizualizacje. Prof. Modzelewski: Pseudointerpretacje oficjalne sprzeczne z prawem pogłębiają istniejący chaos

Chaos i dezinformacja niepodzielnie rządzą oficjalnym i półoficjalnym przekazem na temat KSeF. Co najmniej raz w tygodniu jesteśmy zaskakiwani nowymi „wynalazkami” w tym zakresie, które nie mają jakiejkolwiek podstawy prawnej lub są wprost sprzeczne z porządkiem prawnym, w tym zwłaszcza z przepisami o VAT – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

JPK CIT: Obowiązek dziś, ułatwienie jutro? Jak to zrobić prawidłowo?

Wprowadzenie JPK_KR_PD (potocznie JPK CIT) budzi wśród firm a w szczególności w środowisku księgowych sporo emocji. Dla jednych to kolejny obowiązek raportowy. Dla innych to realna zmiana, która zdecydowanie ujednolici od strony technicznej rozliczanie podatków. Prawda, jak zwykle, leży pośrodku - pisze Anna Bujarska – Dyrektor Finansowy i Główna Księgowa grupy ADN.

Kwalifikowana pieczęć elektroniczna firmy a KSeF: dlaczego dla wielu firm to konieczność, jak uzyskać

Od początku kwietnia 2026 r. kolejne firmy w Polsce mierzą się z obowiązkową cyfryzacją procesów fakturowania. Rozszerzenie obowiązku korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) np. na małe i średnie przedsiębiorstwa oznacza w praktyce konieczność wdrożenia nowych narzędzi uwierzytelniania dokumentów elektronicznych. Jednym z nich jest kwalifikowana pieczęć elektroniczna. Dla wielu przedsiębiorstw jest to pierwsze zetknięcie z technologią, która od lat funkcjonuje już w bankowości, administracji publicznej czy dużych korporacjach. Wraz z cyfryzacją obiegu dokumentów narzędzia takie jak podpis elektroniczny czy pieczęć kwalifikowana przestają być rozwiązaniami niszowymi, a stają się elementem codziennej infrastruktury biznesowej.

REKLAMA

Osoby, które zarabiają około 14 tys. brutto zaoszczędzą ponad 2 600 zł. Idą zmiany w progach podatkowych?

Polska 2050 proponuje podniesienie drugiego progu podatkowego do 140 tys. zł, co ma odciążyć klasę średnią i ograniczyć rosnące obciążenia fiskalne. Projekt zakłada wejście zmian w życie od 2027 roku, a jego koszt – szacowany na 9 mld zł – miałby zostać pokryty m.in. z podatku cyfrowego i wyższej akcyzy na alkohol.

Donosy do skarbówki - do 70% zgłoszeń bywa motywowanych konfliktami osobistymi

Liczba tzw. donosów do skarbówki rośnie z roku na rok, ale eksperci studzą emocje. Wskazują, że za większością zgłoszeń nie stoją realne nadużycia, lecz konflikty osobiste, zazdrość i napięcia społeczne. Dane pokazują też, że ogromna część sygnałów trafiających do KAS jest anonimowa i często trudna do zweryfikowania.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA