REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Sposoby szybkiej amortyzacji w świetle prawa bilansowego i podatkowego

REKLAMA

Jakie ograniczenia ma jednostka przy wyborze metod amortyzacji? Na jakich zasadach dokonywać jednorazowych odpisów w koszty? Jak ująć w ewidencji księgowej odpis amortyzacyjny?
Określenie metody stosowanej przez jednostkę
Ustawa o rachunkowości nie wskazuje, jakimi metodami należy dokonywać odpisów amortyzacyjnych. Oznacza to, że pozostawiono w gestii jednostki wybór metody amortyzacji. Tę dowolność jednak ograniczają przepisy podatkowe, które dopuszczają amortyzację wyłącznie metodą liniową lub degresywną. Przy wyborze metody amortyzacji należy kierować się także aspektem podatkowym. Wynika to z faktu, że odpisy dokonane zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych mają wpływ na podstawę opodatkowania, a tym samym i na wysokość podatku dochodowego.
Polityka rachunkowości obejmuje zasady i procedury przyjęte przez kierownictwo przedsiębiorstwa przy opracowywaniu i prezentacji sprawozdań finansowych. Zadaniem kierownictwa firmy jest wybór i stosowanie takiej polityki, która najlepiej będzie odpowiadać pozycji finansowej i profilowi działalności przedsiębiorstwa. Wybrane przez jednostkę metody amortyzacji należy określić w zakładowym planie kont. Wybór metody amortyzacji powinien nastąpić jeszcze przed rozpoczęciem amortyzacji. Stosując uproszczenia w ramach przyjętych przez jednostkę zasad rachunkowości, jednostka musi pamiętać, że nie mogą one wywierać istotnie ujemnego wpływu na rzetelne i jasne przedstawienie sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego (art. 4 ust. 4 ustawy o rachunkowości).
Amortyzacja ujęta w księgach rachunkowych na podstawie ustawy o rachunkowości może być ustalona z uwzględnieniem stawek wynikających z przepisów podatkowych, wówczas amortyzacja księgowa będzie zgodna z amortyzacją podatkową. Obowiązująca obecnie ustawa o rachunkowości nie odwołuje się już do stawek amortyzacyjnych wynikających z przepisów podatkowych.
Tabela 1. Przegląd metod amortyzacji podatkowej
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Dokonanie jednorazowego odpisu i odniesienie go w koszty
Przepisy podatkowe nakładają obligatoryjny obowiązek dokonywania odpisów amortyzacyjnych metodą liniową lub degresywną w odniesieniu do środków trwałych, których wartość początkowa przekracza 3500 zł w dniu przyjęcia do użytkowania. W przypadku gdy wartość początkowa jest równa albo niższa niż 3500 zł, podatnicy mogą dokonywać odpisów według przedstawionych zasad albo zastosować jednorazowy odpis całej wartości środka trwałego w miesiącu oddania do używania albo w następnym. Warunkiem takiego jednorazowego odpisu jest oczywiście fakt, że składnik majątku stanowi środek trwały podlegający amortyzacji, czyli spełnia następujące wymagania (art. 16a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych):
stanowi własność lub współwłasność podatnika,
jest kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia do używania,
przewidywany okres używania go jest dłuższy niż rok,
jest wykorzystywany przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo
oddany do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingowej.
W tej sytuacji jednostka ma dwie możliwości:
nie zaliczać tego składnika do środków trwałych i wówczas wydatki poniesione na jego nabycie zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów w miesiącu oddania go do używania,
zaliczyć składnik majątku do środków trwałych i wówczas dokonywać odpisów amortyzacyjnych na zasadach ogólnych, albo dokonać jednorazowego odpisu amortyzacyjnego w miesiącu oddania środka trwałego do używania lub w miesiącu następnym.
Powyższe dwa rozwiązania wynikają z faktu, że ustawa o rachunkowości nie określa dolnej granicy wartości środków trwałych. Wartości te określone są jedynie w przepisach podatkowych. Tym samym, zaliczając rzeczowe składniki majątku do środków trwałych, należy kierować się ustalonymi w jednostce zasadami rachunkowości. W zależności więc od przyjętych zasad, przedmioty o niskiej jednostkowej wartości, które spełniają kryteria dla środków trwałych (zgodnie z ustawą o rachunkowości), mogą (lub nie) być zaliczone do środków trwałych w zależności od obowiązującej w jednostce polityki rachunkowości w tym zakresie.
Może się jednak zdarzyć, że jednostka będzie użytkowała składnik dłużej niż zakładała w momencie nabywania środka trwałego, np. zamiast planowanych 10 miesięcy będzie to 15 miesięcy. Z tego między innymi powodu (aby wyeliminować błędne naliczanie amortyzacji) jednostka powinna okresowo weryfikować poprawność stosowanych okresów i stawek amortyzacji środków trwałych, powodując odpowiednią korektę dokonywanych w następnych latach obrotowych odpisów amortyzacyjnych.
Przykład
Firma KOR zakupiła urządzenie za 3000 zł, ale za pół roku zamierza go zbyć. W tej sytuacji firma zaliczyła wartość urządzenia w koszty działalności i nie wprowadziła do ewidencji środków trwałych. Jest to możliwe, ponieważ przedsiębiorstwo kupując ten środek nie zamierza wykorzystywać go przez pełny rok. Zgodnie przecież z art. 3 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 z późn.zm.), aby dany składnik majątku mógł zostać zaliczony do środków trwałych, musi spełniać określone warunki, tzn.
– jego przewidywany okres ekonomicznej użyteczności powinien być dłuższy niż rok,
– powinien być kompletny, zdatny do użytku i
– przeznaczony na potrzeby jednostki.
Firma KOR postąpiła prawidłowo, ponieważ środek trwały nie spełniał jednego z powyższych warunków.
Na dzień przyjęcia środka trwałego do używania należy ustalić okres lub stawkę i metodę jego amortyzacji. Jednostka powinna ustalić we własnym zakresie wartość graniczną dla niskocennych składników majątku trwałego i zamieścić odpowiednią informację wraz z uzasadnieniem w dokumentacji opisującej politykę rachunkowości jednostki. Wartość 3500 zł przewidziana jest jedynie w przepisach podatkowych. Wiele firm dla ułatwienia przyjmuje tę wartość także dla celów amortyzacji bilansowej.
Ewidencja księgowa amortyzacji
Koszty amortyzacji środków trwa-łych oraz wartości niematerialnych i prawnych ewidencjonowane są na koncie 410 „Amortyzacja”. Na tym koncie ujmuje się również wartość środków trwałych odpisanych w koszty w całości w chwili przekazania ich do używania. W ciągu roku konto wykazuje saldo Wn, które w końcu roku przenosi się na konta:
860 „Wynik finansowy” przy sporządzaniu rachunku zysków i strat w wersji porównawczej, lub
490 „Rozliczenie kosztów” przy sporządzaniu rachunku zysków i strat w wersji kalkulacyjnej.
Na koncie tym nie występuje saldo na początek i na koniec roku.
Tabela 2. Zapisy na koncie 410 „Amortyzacja”
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Przykład
Firma KORAL kupiła zestaw komputerowy, którego wartość netto wynosi 2000 zł (brutto 2440 zł). Zgodnie z przyjętą polityką rachunkowości firma zalicza zestaw komputerowy do środków trwałych, od których dokonuje jednorazowego odpisu amortyzacyjnego w miesiącu oddania środka trwałego do używania (firma mogłaby z uwagi na niską wartość nie zaliczać zestawu komputerowego do środków trwałych, a poniesione wydatki zaliczyć bezpośrednio w koszty).
Tabela 3. Ewidencja księgowa do przykładu
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Amortyzacja jako instrument zarządzania finansami firmy
Ważność amortyzacji wynika także z faktu, że jest ona instrumentem w polityce zarządzania finansami. Wybór metody amortyzacji wiąże się z możliwościami kształtowania poziomu kosztów, a więc i wyniku finansowego firmy. Amortyzacja kształtuje w istotny sposób płynność finansową firmy. Odpisy amortyzacyjne nie są bowiem rzeczywistym wydatkiem, ale są niejako refundacją poniesionych nakładów pieniężnych na nabycie składników aktywów trwałych. Wybór metody amortyzacji z jednej strony ma wpływ na wysokość kosztów, a z drugiej strony powinien zapewniać właściwe relacje pomiędzy funduszem amortyzacyjnym a potrzebami odtworzeniowymi jednostki.
Amortyzacja jest uwzględniana także przy sporządzaniu wszelkiego rodzaju kalkulacji, biznesplanach, a więc przy obliczaniu efektywności planowanych przedsięwzięć. Wybór metody amortyzacji istotny jest dla wyceny aktywów. Zbyt wysokie stawki amortyzacyjne powodują zaniżenie wartości bilansowej środków trwałych i nierzetelną prezentację wyników w stosunku do rzeczywistości. W takiej sytuacji wartość rzeczywista środka trwałego przekracza jego wartość bilansową. Pojawia się więc swoista „cicha” rezerwa nieujawniona w żadnej ewidencji. Wybór zbyt niskich stawek amortyzacyjnych niesie za sobą także sporo negatywnych skutków. Amortyzacja w takiej sytuacji nie odzwierciedla rzeczywistego tempa utraty wartości majątku, a zatem wartość majątku jest zawyżona. W konsekwencji tym samym zawyżony jest zysk. Rozdysponowanie zawyżonego zysku pomiędzy właścicieli może skutkować w efekcie problemami ze zdobyciem środków na odtworzenie zużytych środków trwałych.
Podstawa prawna:
ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 z późn.zm.),
ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późń.zm.).
Masz wątpliwości, napisz: prawo.autorzy@infor.pl

Andrzej Bryłowski
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Prawo Przedsiębiorcy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Nowości w KSeF: faktury konsumenckie, złożone załączniki, faktury poza KSeF. Konsultacje Ministerstwa Finansów

W dniu 18 lipca 2024 r. w Ministerstwie Finansów przy ul. Świętokrzyskiej 12 odbyło się kolejne spotkanie konsultacyjne dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur zorganizowane przez Ministerstwo Finansów i Krajową Administrację Skarbową. Przedstawiciele MF podsumowali dotychczasowe prekonsultacje zmian w zakresie obowiązkowego KSeF. Eksperci Ministerstwa Finansów zaprezentowali też propozycje rozwiązań biznesowych tj. wymianę środowiska KSeF na docelowe, wdrożenie załączników i aktualizację struktury e-faktury,  a także planowane rozwiązania i nowe funkcjonalności KSeF.

Nowe dane o wynagrodzeniach Polaków. GUS odsłania karty

GUS opublikował dane dotyczące przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czerwcu 2024 r. Przeciętna płaca wyniosła 8144,83 zł. Wzrost okazał się niższy od prognozowanego przez ekspertów. Mamy też nowe statystyki dotyczące zatrudnienia.

Podatek od nieruchomości od obiektów sportowych. Będą zmiany od 2025 roku. Czy podatek obejmie place zabaw?

W ramach analiz opublikowanego projektu zmian w podatku od nieruchomości, chwilę uwagi należy poświęcić obiektom sportowym. Jako że standardowo ich wartość nie należy do niskich, ewentualne ruchy w tym zakresie, mogą generować istotne skutki podatkowe. Aczkolwiek, akurat w tym obszarze, MF zaproponował też trochę korzyści. Niekorzyści też.

Większe sumy gwarancyjne w OC posiadaczy pojazdów i rolników. Jednolity formularz zaświadczeń o przebiegu ubezpieczenia. Rząd przyjął projekt nowelizacji

W dniu 16 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy, która ma dostosować polskie prawo do unijnych przepisów dotyczących ubezpieczenia OC za szkody, które powstały w związku z ruchem pojazdów mechanicznych. Projekt ten przewiduje m.in. zwiększenie minimalnych sum gwarancyjnych w ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych a także rolników. Czy w związku z tymi zmianami wzrosną ceny polis OC?

REKLAMA

Drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Najwięcej na płyn do e-papierosów, aż o 75 proc.

Rząd chce wprowadzić drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Ich skala ma być kilkukrotnie większa, niż zakładała mapa akcyzowa. Już w 20225 r. akcyza na wyroby tytoniowe ma wzrosnąć: o 25 proc. na papierosy, o 38 proc. na tytoń do palenia oraz o 50 proc. na wkłady do podgrzewaczy tytoniu. Będzie podwyżka również płynów do e-papierosów, na które w 2025 r. akcyza wzrośnie aż o 75 proc.

Zakup sprzętu IT? Czasem lepiej wynająć. Na czym polega DaaS?

Na czym polega model biznesowy Device as a Service (DaaS)? Komu i kiedy się opłaca? Co sprawia, że jest to rosnący trend nie tylko w polskich firmach?

Twój biznes działa dobrze ale pieniądze gdzieś wyciekają. Ekspert podpowiada gdzie szukać przyczyn i źródeł wycieków

Takie pytanie często zadają sobie przedsiębiorcy, którzy osiągając spore przychody, realizując duże i zyskowne projekty nagle stwierdzają brak gotówki na koncie. Dlaczego tak się dzieje? Gdzie są pieniądze? Na te i inne pytania odpowiada dr nauk ekonomicznych Elżbieta Sobów – specjalistka ds. finansów z kilkudziesięcioletnim doświadczeniem.

Korekta podatku naliczonego: kiedy trzeba rozliczyć fakturę korygującą

Jak należy rozliczyć faktury korygujące? Podatnik będący nabywcą zgłosił reklamację oraz otrzymał mailową odpowiedź, w której sprzedawca uznał reklamację i wskazał kwotę korekty. Wiadomości mailowe są z marca 2024 r., a korekta wpłynęła w kwietniu 2024 r. Podatnik odliczył VAT naliczony z faktury pierwotnej w marcu 2024 r. Czy korektę należy rozliczyć w marcu 2024? 

REKLAMA

Prezesa skazano za zaległości podatkowe spółki. Ale to sąd popełnił błąd

Samo tylko objęcie funkcji prezesa zarządu spółki nie może powodować automatycznego przyjęcia na siebie odpowiedzialności karnej za cudze działania. Tak uznał Rzecznik Praw Obywatelskich, informując o wniesieniu skargi kasacyjnej na korzyść prezesa spółki, którego sąd skazał za nieodprowadzenie zaliczek na podatek dochodowy, powstałych w okresie gdy nie objął jeszcze funkcji.

Podatek od nieruchomości obejmie nawet panele fotowoltaiczne. Takie zmiany już od 2025 roku

Zmiany w podatku od nieruchomości zmierzają do opodatkowania urządzeń energetycznych, np. paneli fotowoltaicznych. Budowle mają być opodatkowane jako całość techniczno-użytkowa. Podatkiem od nieruchomości (inaczej niż obecnie) już od 2025 roku objęte zostaną więc wszystkie elementów farmy fotowoltaicznej (w tym panele).

REKLAMA