Kategorie

Wady estońskiego CIT i konieczność gruntownej reformy PIT

Wady estońskiego CIT i konieczność gruntownej reformy PIT
Jakie są najważniejsze wady ryczałtu od spółek kapitałowych (czyli polskiej wersji tzw. estońskiego CIT)? Dlaczego konieczna jest przebudowa generalnej koncepcji podatku dochodowego od osób fizycznych? Wyjaśnia profesor Witold Modzelewski.

Estoński CIT w Polsce – najważniejsze wady

Reklama

Próba szerszego zainteresowania podatników tzw. estońskim CITem skończyła się jak dotąd porażką, choć na osłodę dla resortu finansów mamy dużo lepsze niż prognozowano dochody budżetu państwa w obiektywnie złym 2020 roku: wystąpiły spadki, ale nie było katastrofy, którą (jak zawsze) głosił tzw. antypis. Do jego pomyłek zdążyliśmy się przyzwyczaić, więc nie będę się dalej znęcał nad „ekonomicznym zapleczem” opozycji. Dlatego tak ważna idea przebudowy podatku dochodowego od osób prawnych, który obciążać miałby tylko te dochody spółek, które byłyby transferowane na rzecz wspólników (akcjonariuszy), nie wzbudzała zainteresowania istniejących podmiotów? Odpowiedź jest zarazem prosta i złożona.

Nie wiadomo, kto w rzeczywistości napisał przepisy, które wprowadzając ów „ryczałt od spółek kapitałowych” (formalna nazwa), ale – oględnie mówiąc – nie przyłożył się do tej roboty i znów resortowi finansów podrzucono jakieś śmierdzące jajko, którego musi się wstydzić. Co jest zasadniczymi wadami tych przepisów? Wymieńmy te najważniejsze:

  • zupełnie niepotrzebne przekształcanie ewidencyjnego przedmiotu opodatkowania z dochodu podatkowego w zysk bilansowy: typowe zawracanie głowy i dodatkowa robota – przecież nie jest istotne, czy się nie opodatkuje zysku bilansowego czy też dochodu podatkowego,
  • wprowadzenie jednorazowego podatku od wyboru tej metody opodatkowania za ostatni rok poprzedzający zastosowanie nowych zasad: czyli ukarano tych, którzy chcieliby skorzystać z rządowych propozycji,
  • zbyt daleko idące restrykcje dotyczące spółek, które mają prawo do wyboru tej metody opodatkowania: oczywiście są tu potrzebne ograniczenia przedmiotowe i podmiotowe, ale to, co nakazano faktycznie, uniemożliwia „płynne przejście” do zastosowania tej metody dla większości istniejących spółek. Trzeba tworzyć nową spółkę, a to w dzisiejszych czasach nie jest zbyt modne: rządzi nami wszechwładny biznes szczepionkowy, który jest w stanie wymyślić kolejne „lokdałny”, grzecznie wprowadzane przez polityków,
  • wysokie (nadmierne) opodatkowanie zysków nieinwestycyjnych oraz niepotrzebnie poszerzana podstawa opodatkowania o inne, w większości zbędne elementy.

Koncepcja nieopodatkowania dochodów inwestowanych

Proponuję, aby po tym falstarcie wrócić do koncepcji nieopodatkowania dochodów inwestowanych, która powstała w 2010 r. (był projekt opracowany przez PiS, trzeba dostosować go do obecnych realiów systemowych; od tego czasu dużo zmieniło się, również na gorsze, w podatku dochodowym osób prawnych). Przypomnę, że tę inicjatywę storpedował (tu bywał skuteczny) ówczesny szef resortu finansów, którego przedstawiano jako najlepszego ministra finansów Europy Wschodniej.
Jak napisać ten projekt? Należy po pierwsze kierować się „zasadą jednego pióra” – ktoś musi odpowiadać za kształt tej koncepcji oraz po drugie, przepędzić (raz na zawsze) od wpływu na te prace ekspertów tzw. międzynarodowego biznesu zajmującego się ucieczką od opodatkowania, który zapewne przekształci tę metodę albo w tzw. wehikuł optymalizacyjny dla swoich klientów, albo w kolejnego potworka, którym można będzie straszyć niegrzeczne dzieci. Ale drugie podejście do tego rozwiązania będzie dopiero za rok.

Konieczna przebudowa PIT

Dziś najważniejsze jest coś innego: trzeba jeszcze w tym roku przebudować generalną koncepcję podatku dochodowego od osób fizycznych likwidując występującą tu od trzydziestu lat dyskryminację dochodów z pracy oraz rent i emerytur, co w oczywisty sposób zmniejszy zainteresowanie tzw. samozatrudnieniem.

Skutkiem tego będzie nie tylko wzrost nominalny wynagrodzeń netto, ale również… wpłat składek na ubezpieczenie społeczne.

Można to osiągnąć poprzez istotne podwyższenie kosztów uzyskania przychodów ze stosunku pracy albo poprzez istotny wzrost minimum wolnego: nie bez satysfakcji mogę tylko stwierdzić, że stanowi to powrót do koncepcji opozycji sprzed 11 laty; tak jak wtedy i dziś są dwa najważniejsze cele strategiczne w podatkach dochodowych:

  1. likwidacja nadmiernego opodatkowania dochodów z pracy oraz rent i emerytur w porównaniu z innymi źródłami przychodu (dochody te są opodatkowane tak, jakby były dywidendami lub dochodami z kapitału),
  2. nieopodatkowanie podatkiem dochodowym zysków inwestowanych w majątek trwały firm, a zwłaszcza spółek kapitałowych.

Spowoduje to oczywisty i bezpośredni spadek dochodów budżetowych, który musi być zrekompensowany z innych źródeł.

Reklama

Tu jeszcze jest wiele rezerw nachalnie bronionych przez beneficjentów luk podatkowych: obywatele dowiedzieli się niedawno, że istnieją przywileje podatkowe dla niektórych używek (wielokrotnie niższe opodatkowanie akcyzą tzw. podgrzewaczy oraz etanolu zawartego w piwie, które odpowiada za ok. 60% spożycia czystego spirytusu). Takich luk jest dużo więcej w podatku akcyzowym – trzeba je usunąć, bo jest kompletnym absurdem, aby dyskryminować podatkami np. emerytów i rozdawać pieniądze przez przywileje podatkowe kilku zagranicznym koncernom, które nie chcą płacić w Polsce podatków na poziomie zbliżonym do obciążenia konkurencyjnych wyrobów.

Na przysłowiowej ulicy leży nawet kilkanaście miliardów złotych: czym bardziej agresywnie będą bronione te przywileje (przy okazji kompromitując przedstawicieli rządzącej większości), tym szybciej należy to zrobić. To są oczywiście decyzje polityczne, ale gdy politycy nie zajmują się podatkami, to do władzy dorwą się lobbyści i będzie gorzej niż głupio.

Witold Modzelewski
Profesor Uniwersytetu Warszawskiego
Instytut Studiów Podatkowych

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    17 maja 2021
    Zakres dat:

    Termin ważności banderol na wyroby spirytusowe przedłużony do 31 grudnia 2021 r.

    Akcyza na wyroby spirytusowe. Ustawodawca przedłużył do 31 grudnia 2021 r. okresu ważności znaków akcyzy naniesionych na opakowania jednostkowe wyrobów spirytusowych.

    Zmiany w PIT od 2022 roku - kto zyska, a kto straci?

    Zmiany w PIT od 2022 roku - kto zyska, a kto straci? Celem zmian podatkowych w Polskim Ładzie jest wyrównanie szans na dobre życie między najwięcej i najmniej zarabiającymi - deklarowali 17 maja 2021 r. Minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński i przedstawiciele Ministerstwa Finansów na spotkaniu prasowym. Kto zapłaci w 2022 roku mniejszy PIT, a kto większy?

    "Ulga dla klasy średniej" - niższy PIT dla zarabiających do 11 tys. zł miesięcznie

    Ulga dla klasy średniej w PIT. Specjalny algorytm obliczy wysokość odpisu, czyli ulgi podatkowej, z której będzie mogła skorzystać klasa średnia; dzięki temu ci, którzy mogliby stracić na zmianach przewidzianych w Polskim Ładzie, nie stracą - poinformowali 17 maja 2021 r. przedstawiciele resortu finansów. Wiceminister Jan Sarnowski powiedział, że celem "ulgi dla klasy średniej" jest to, aby całościowy prezentowany pakiet zmian nie prowadził do tego, że jakikolwiek pracownik zarabiający do 11 tys. zł miesięcznie musiałby dopłacić przynajmniej złotówkę.

    Polski Ład, czyli wyższe podatki dla przedsiębiorców

    Polski Ład a podatki przedsiębiorców. Zjednoczona Prawica przedstawiła Polski Ład, czyli nowy program społeczno-gospodarczy na okres pocovidowy. Co to oznacza dla przedsiębiorców?

    Lokaty a obligacje - opłacalność

    Lokaty a obligacje - opłacalność. Inflacja i niemal nieoprocentowane lokaty to prosty przepis na to, abyśmy za nasze oszczędności mogli z czasem kupić coraz mniej. W ciągu zaledwie 12 miesięcy siła nabywcza każdych 10 tysięcy trzymanych na rocznej lokacie spadła o 352 złote. Obligacje skarbowe wygrywają z lokatami tym, że łatwo je kupić, a w regulaminach próżno szukać gwiazdek. Niekoniecznie jednak udaje się dzięki nim zachować siłę nabywczą oszczędności. Zwłaszcza przy coraz szybszej inflacji.

    Spółka komandytowa podatnikiem CIT – ograniczenia w zwolnieniu z opodatkowania dochodu komandytariusza

    Zdążyliśmy się przyzwyczaić, że spółki komandytowe kojarzyły się z optymalną formą prowadzenia biznesu. Z jednej strony z uwagi na ograniczoną odpowiedzialność wspólników-komandytariuszy za zobowiązania spółki, z drugiej natomiast ze względu na ich transparentność podatkową i brak opodatkowania zysku generowanego przez samą spółkę. Dotychczasowe doświadczenia z funkcjonowania spółek komandytowych straciły jednak na znaczeniu z początkiem 2021 r. (względnie z 1 maja 2021 r.), gdyż od tego czasu w spółkach komandytowych występuje już efekt podwójnego opodatkowania dochodów, zarówno na poziomie samej spółki (CIT) jak również na poziomie wspólników (CIT w przypadku osób prawnych bądź PIT w przypadku osób fizycznych).

    Polski Ład. Jakie zmiany dla przedsiębiorcy?

    Polski Ład a przedsiębiorcy. Rząd opiera strategię społeczno-gospodarczą na najbliższe lata na pięciu filarach. Pandemia spowodowała, że najważniejszy stał się system ochrony zdrowia.

    Podatkowy Polski Ład. Jak wpłynie na wynagrodzenie?

    Polski Ład został zaprezentowany 15 maja. Ważna część programu to zapowiadany „reset podatkowy”, czyli zmiany w przepisach dotyczących podatków, zwłaszcza w PIT. Czy wprowadzone będą też zmiany w innych podatkach? Jak wpłyną na wynagrodzenie? Komentuje ekspert Grant Thornton.

    Polski Ład - zmiany w PIT i brak odliczenia składki zdrowotnej

    Polski Ład - zmiany w PIT. Polski Ład premiuje najmniej zarabiających, lepiej zarabiający będą szukać optymalizacji - ocenił ekspert podatkowy Marek Kolibski z kancelarii KNDP. Dodał, że naliczanie składki zdrowotnej od dochodu i brak możliwości odliczenia jej od podatku to podwójne uderzenie w polskich przedsiębiorców.

    10-krotne podniesienie kwoty wolnej od podatku a szara strefa

    Polski Ład - kwota wolna od podatku. 10-krotne podniesienie kwoty wolnej od podatku pomoże w walce z szarą strefą - komentuje rozwiązania podatkowe zawarte w Polskim Ładzie Jakub Sawulski z Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

    Polski Ład: gospodarka, biznes, budownictwo

    Polski Ład: gospodarka, biznes, budownictwo. Nowa Polityka Przemysłowa Polski i polityka eksportowa, Tarcza Prawna i ustawa o fundacji rodzinnej, reforma planowania przestrzennego i instytucji rynku pracy, praca zdalna i cyfryzacja procedur inwestycyjno-budowlanych - to najważniejsze inicjatywy, związane z rozwojem polskiej gospodarki, za które w ramach Polskiego Ładu odpowiada Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii.

    Nowe ulgi podatkowe dla firm - plany MF

    Nowe ulgi podatkowe dla firm. Ministerstwo Finansów planuje udogodnienia dla dużych inwestorów, ulgi podatkowe związane z powrotem do Polski oraz przeniesieniem tu działalności, ulgi na prototyp i robotyzację - informuje PAP wiceminister finansów Jan Sarnowski. Dodał, że MŚP dostaną ulgę dotyczącą wejście na giełdę.

    Polski Ład. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u

    Polski Ład. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u. Oddzielenie składek zdrowotnych od PIT-u to najważniejszy podatkowy element Polskiego Ładu - uważa dyrektor Fundacji Centrum Analiz Ekonomicznych CenEA dr Michał Myck. Jego zdaniem ciekawym rozwiązaniem jest zwolnienie z podatku dochodów z pracy uzyskiwanych przez osoby w wieku emerytalnym.

    Polski Ład. Zwrot akcyzy za paliwo rolnicze - 110 zł za ha

    Polski Ład - zwrot akcyzy za paliwo rolnicze. Zwiększenie stawki dopłat do paliwa rolniczego ze 100 do 110 zł za ha; przygotowanie ustawy o rodzinnym gospodarstwie rolnym; mniejsza biurokracja i większa możliwość prowadzenia działalności gospodarczej - m.in. takie rozwiązania przygotowano w "Polskim Ładzie" dla rolników.

    Prawo celne - zmiany od 1 czerwca 2021

    Prawo celne. W Dzienniku Ustaw ogłoszona została ustawa z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo celne oraz niektórych innych ustaw. Zmiany od 1 czerwca 2021 r.

    Mariański: podniesienie kwoty wolnej do 30 tys. zł jak najbardziej zasadne

    Kwota wolna od podatku. Zaprezentowany 15 maja w Polskim Ładzie program podatkowy zakładający poprawę sytuacji osób o dochodach minimalnych należy ocenić pozytywnie, a podniesienie kwoty wolnej do 30 tys. zł jest jak najbardziej zasadne - uważa przewodniczący Krajowej Izby Doradców Podatkowych prof. Adam Mariański.

    Kościński: Restart podatkowy zajmuje ważne miejsce w Polskim Ładzie

    Polski Ład a podatki. Restart podatkowy zajmuje ważne miejsce w Polskim Ładzie; chcemy, by w kieszeniach Polaków zostawało więcej pieniędzy - zapewnia minister finansów, funduszy i polityki regionalnej Tadeusz Kościński.

    Polski Ład: emerytury do 2,5 tys. zł bez podatku

    Polski Ład a emerytury. W ramach reformy systemu podatkowego emerytury i renty zostaną podwyższone o wysokość podatku dla świadczeń do poziomu 2500 zł – przewiduje Polski Ład. Są również rozwiązania na rzecz wydłużania okresu aktywności zawodowej seniorów.

    Polski Ład. Drugi próg podatkowy z 85 tys. zł do 120 tys. zł

    Polski Ład. Drugi próg podatkowy zostanie podniesiony z obecnych 85 tys. zł do 120 tys. zł. Polski Ład zakłada również podniesienie kwoty wolnej od podatków dla wszystkich pracujących Polaków (18 mln osób) do 30 tys. zł. Jakie jeszcze zmiany podatkowe przewiduje Polski Ład?

    Kwota wolna od podatku PIT - 30 tys. zł od 2022 roku

    Kwota wolna od PIT. Nowa kwota wolna od podatku w wysokości 30 tys. zł będzie dotyczyć wszystkich podatników PIT rozliczanych wg skali podatkowej, czyli nie tylko pracowników ale również m.in. przedsiębiorców. Będzie powszechna, nie będzie maleć z rosnącymi dochodami. Wejdzie w życie w styczniu 2022, czyli będzie obowiązywać w rozliczeniu za przyszły rok. Tak doprecyzował Jan Sarnowski, wiceminister finansów, informacje podane podczas prezentacji Polskiego Ładu w dniu 15 maja 2021 r.

    Prezentacja Polskiego Ładu [spot]

    Nowy Polski Ład. W sobotę o godz. 10 rozpocznie się konwencja programowa Prawa i Sprawiedliwości, na której zostanie zaprezentowany Polski Ład, czyli nowy społeczno-gospodarczy program ugrupowania na okres pocovidowy. [Spot zapowiadający Polski Ład]

    Wymiana udziałów lub akcji a podatek dochodowy - interpretacja ogólna

    Wymiana udziałów lub akcji a podatek dochodowy. 7 maja 2021 r. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej wydał interpretację ogólną w sprawie stosowania przepisów o podatku dochodowym regulujących transakcje wymiany udziałów (akcji). Przyjęta przez Ministra wykładnia uznaje za prawidłową taką interpretację przepisów art. 24 ust. 8a- 8c ustawy PIT oraz art. 12 ust. 4d, 11 i 12 ustawy CIT, która dopuszcza ich stosowanie również w modelu, w którym większość głosów w spółce nabywanej jest uzyskiwana przez spółkę nabywającą w wyniku nabycia udziałów (akcji) w tej spółce od większej liczby udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki w drodze odrębnych transakcji zawartych w okresie 6 miesięcy. Publikujemy pełną treść tej interpretacji.

    Jak chronić dane firmy na pendrive'ach (przenośnych pamięciach USB)?

    Ochrona danych. Po 25 latach od premiery oficjalnej specyfikacji USB 1.0, USB pozostaje kamieniem węgielnym w kategorii interfejsu sprzętu komputerowego – poczynając od serwerów, a kończąc na smartfonach. Przenośne pamięci USB zyskały ogromną popularność dzięki prostocie rozwiązania typu plug-and-play. Ta wygoda wiąże się z pewnym kompromisem, jeśli chodzi o bezpieczeństwo danych. Zabezpieczenia mogą przybrać różne formy: od wykorzystania gotowych do użycia urządzeń szyfrowanych sprzętowo, po bardziej rozbudowane i dopasowane do konkretnej firmy rozwiązania. Jak skutecznie zapewnić ochronę?

    Czy kara umowna wypłacona przez dłużnika solidarnego jest kosztem?

    Kara umowna wypłacona przez dłużnika solidarnego stanowi jego koszt uzyskania przychodu. Przedsiębiorca wygrał w NSA spór z fiskusem w tej sprawie.

    Korekta JPK_V7 bez czynnego żalu

    Korekta JPK_V7. Złożenie korekty Jednolitego Pliku Kontrolnego JPK_V7 nie będzie wymagało przesłania tzw. czynnego żalu. W sprawie interweniował Rzecznik MŚP.