Po sześciu latach sprzedaż majątku bez podatku PROBLEM

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

W marcu 1988 roku podatnik nabył wraz z małżonką - na prawach współwłasności ustawowej - nieruchomość gruntową niezabudowaną. W latach 1989-1991 nieruchomość ta została zabudowana budynkami, które podatnik wykorzystywał w prowadzonej działalności. Nieruchomość gruntowa nie została ujęta w ewidencji środków trwałych. W ewidencji tej wykazane zostały jedynie budynki gospodarcze. Od 31 października 2006 r. podatnik zaprzestał prowadzenia działalności. Czy przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości gruntowej nabytej w 1988 roku, nieujętej w ewidencji środków trwałych, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym?

ODPOWIEDŹ IZBY

Budynek trwale związany z gruntem jako jego część składowa dzieli los prawny tej nieruchomości (gruntu). W omawianej sytuacji wybudowane przez podatnika budynki nie stanowią odrębnego od gruntu przedmiotu własności, lecz część składową nieruchomości, której podatnik jest wraz z żoną współwłaścicielem.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.; dalej ustawa o PIT), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Z treści art. 10 ust. 2 pkt 3 ustawy o PIT wynika jednak, że tego przepisu nie stosuje się do odpłatnego zbycia składników majątku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT, z zastrzeżeniem ust. 3, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia nie upłynęło sześć lat.

Artykuł 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT stanowi, że przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej składników majątku będących: a) środkami trwałymi, b) składnikami majątku, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa nie przekracza 1,5 tys. zł, c) wartościami niematerialnymi i prawnymi - ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b), spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

W konsekwencji przychodami z działalności gospodarczej są zarówno przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością składników majątku używanych obecnie w działalności, jak i przychody uzyskane ze sprzedaży tych składników majątku, które zostały z działalności z różnych względów wycofane, w tym z powodu jej likwidacji. Jeżeli jednak między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia upłynęło sześć lat, to przychód uzyskany ze sprzedaży tych składników majątku nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej.

W omawianej sprawie odpłatnego zbycia nieruchomości będących składnikami majątku (środkami trwałymi) wykorzystywanymi na potrzeby związane z prowadzoną działalnością podatnik dokonał przed upływem sześcioletniego terminu. Zatem przychód uzyskany ze sprzedaży tej nieruchomości jest przychodem z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT. Ponadto dochodem lub stratą z odpłatnego zbycia składników majątku - środków trwałych, jest różnica między przychodem z odpłatnego zbycia a wartością początkową wykazaną w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych powiększona o sumę odpisów amortyzacyjnych, dokonanych od tych środków. Dochód ten podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym na ogólnych zasadach według skali podatkowej.

Ewa Matyszewska