REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Majątek pozostały po wykreśleniu spółki z o.o. z rejestru

Dorota Bugajna-Sporczyk

REKLAMA

Już po wykreśleniu spółki z o.o. z KRS, został ujawniony jej majątek, nie znany wcześniej likwidatorowi ani wspólnikom. Czy w tej sytuacji należy zwrócić się o wznowienie postępowania w przedmiocie wykreślenia tej spółki z rejestru?

Nie. Likwidacja spółki z o.o. ma na celu zakończenie interesów tej spółki oraz wypełnienie jej zobowiązań, a w przypadku, gdy zobowiązania zostały spłacone - podział pozostałego majątku pomiędzy wspólników (podział ten następuje w stosunku do ich udziałów, chyba że umowa spółki stanowi inaczej).

Do czynności likwidatora należy m.in. sporządzenie bilansu otwarcia likwidacji (czynność ta pozwala na ustalenie stanu majątku podlegającego likwidacji oraz wielkości zobowiązań).

W zasadzie prawidłowo przeprowadzona likwidacja zakłada całkowite upłynnienie i rozdysponowanie majątku spółki. Bardzo rzadko zdarza się, aby likwidator pominął jakąś część majątku należącego do spółki i nie objął jej likwidacją.

Przeprowadzenie likwidacji - nawet jeśli likwidator nie wie, że spółka posiada jakiś nieujawniony majątek - prowadzi do wykreślenia spółki z rejestru (mimo że spółka posiada majątek, niewiedza na ten temat powoduje zaprzestanie egzystencji spółki poprzez fakt jej wykreślenia). Jeśli po wykreśleniu spółki z rejestru okaże się, że pozostał po niej majątek nieobjęty likwidacją, problemem staje się stwierdzenie, do kogo należy ten majątek i co należy z nim należy zrobić.

W uchwale z 24 stycznia 2007 r., sygn. akt III CZP 143/06, Sąd Najwyższy wyraził stanowisko, że - jeśli po wykreśleniu spółki z o.o. z rejestru okaże się, że pozostała po niej część majątku nieobjęta likwidacją - dopuszczalne jest ustanowienie likwidatora w celu dokończenia likwidacji. SN nie podzielił zatem dotychczas prezentowanego stanowiska, zawartego w orzeczeniu z 26 maja 1936 r., sygn. akt II C 331/36, zgodnie z którym niepodzielony majątek spółki, ujawniony po jej wykreśleniu z rejestru, należy do wspólników. Uznał on, że skoro przepisy prawa nie przewidują przejścia majątku spółki na rzecz jej wspólników, to wypełnienie luki w prawie poprzez przyjęcie, że „odnaleziony” majątek spółki należy do wspólników, byłoby zbyt daleko idące. Ponadto, przyjęcie takiego stanowiska prowadziłoby do nadużyć polegających na zatajaniu majątku spółki i działaniu w ten sposób na szkodę wierzycieli.

Nie podzielono również wyrażanego uprzednio poglądu, że dla takiego majątku należy ustanowić kuratora. SN słusznie podkreślił, że przepisy prawa nie przewidują ustanowienia kuratora dla osoby nieistniejącej. Nie znaleziono także analogii do przepisów o ustanowieniu kuratora spadku.

SN nie odniósł się co prawda do możliwości wznowienia postępowania o wykreślenie spółki z rejestru, należy jednak podkreślić, że takie postępowanie jest z góry skazane na niepowodzenie. Skoro SN w swoim orzeczeniu uznał możliwość prowadzenia dalszej likwidacji - już po wykreśleniu spółki z rejestru - to takie stanowisko zaprzecza możliwości reaktywowania spółki dla dokończenia postępowania likwidacyjnego. Skoro bowiem jest możliwa kontynuacja likwidacji bez potrzeby reaktywowania spółki, to osoby żądające wznowienia nie są w stanie wykazać, że wykreślenie narusza ich prawa.

Niewyobrażalna jest poza tym sytuacja, aby podmiot już nieistniejący mógł zostać reaktywowany. Powstanie osoby prawnej regulują określone przepisy, a reaktywowanie będzie niczym innym, jak utworzeniem tej osoby na nowo, z tym że dokonanym z pominięciem przepisów o utworzeniu osoby prawnej. Dlatego też takie „reaktywowanie” spółki naruszałoby w oczywisty sposób porządek prawny.

Zdaniem SN, powołanie likwidatora dla ujawnionego majątku spółki, nieobjętego likwidacją, wynika z konieczności dokończenia przedwcześnie zakończonej likwidacji. Posiłkując się przepisem art. 170 kodeksu spółek handlowych, który przewiduje dokonanie likwidacji spółki z o.o. w organizacji, sąd stwierdził, że - skoro możliwe jest prowadzenie likwidacji takiej spółki - to odpowiednio można zastosować tę instytucję do majątku pozostałego po formalnie zakończonym postępowaniu likwidacyjnym spółki wykreślonej z rejestru.

Powołane wyżej orzeczenie SN nie rozstrzyga jednak wielu kwestii. Należy zauważyć, że choć znany jest właściciel majątku spółki w organizacji, której likwidacja jest prowadzona (jest nim sama spółka w organizacji jako ułomna osoba prawna), to nie sposób ustalić komu przysługuje majątek należący niegdyś do spółki aktualnie nieistniejącej.

Stosunkowo najmniej kontrowersji budzi sytuacja, w której spółka pozostawiła niespłacone długi - wówczas ujawniony majątek powinien zostać przeznaczony na uregulowanie długów spółki, niespłaconych w poprzednim postępowaniu likwidacyjnym. Jeśli jednak majątek istnieje nadal po spłaceniu długów, to nie sposób uznać, że należy on do spółki - spółka bowiem nie istnieje. Zazwyczaj spółka nie posiada też następców prawnych.

Biorąc pod uwagę stanowisko SN, że majątek pozostały po spółce nie jest majątkiem wspólników, z czego wynikać miałaby podstawa do rozdysponowania tego majątku właśnie pomiędzy wspólników? Kto i w jaki sposób miałby dzielić taki majątek? Trudno zastosować tu analogię do przepisów o likwidacji istniejącej spółki z o.o., gdyż podział majątku pomiędzy wspólników dokonywany jest na podstawie umowy spółki, a z chwilą wykreślenia spółki z rejestru akt ten przestaje obowiązywać.

Polemizując z SN, należy podkreślić, że likwidacja z art. 170 k.s.h. (dokonywana w odniesieniu do spółki z o.o. w organizacji) dotyczy podmiotu istniejącego, posiadającego majątek i rządzącego się zasadami określonymi w umowie spółki. W przeciwieństwie do przypadku likwidacji spółki w organizacji, likwidacja majątku „niczyjego” nie jest oparta na żadnej podstawie prawnej, a specyfika przedmiotu tej likwidacji uniemożliwia zastosowanie analogii do likwidacji określonej przepisami regulującymi ten proces w poszczególnych podmiotach prawnych.

Ponadto nie jest jasne, jak miałoby być zainicjowane postępowanie o ustanowienie likwidatora. Żaden przepis prawa nie daje możliwości wszczęcia takiego postępowania i to ani z urzędu, ani na wniosek. Należy zauważyć, że sąd powołuje likwidatorów tylko w przypadkach, gdy sam orzekł o rozwiązaniu spółki lub w przypadku złożenia wniosku o odwołanie likwidatorów już ustanowionych, z jednoczesnym powołaniem innych.

Nie wiadomo też, kto miałby brać udział w takim postępowaniu - czy wszyscy wspólnicy, czy też ewentualni wierzyciele, bądź może ostatni likwidator spółki? Zachodzi pytanie czy powołanego likwidatora obowiązywałyby takie same zasady działania, jak w przypadku likwidacji majątku istniejącej jeszcze spółki z o.o., a zatem czy należałoby dokonać ogłoszenia, sporządzić sprawozdania likwidacyjne, a także kto (w braku struktur organizacyjnych spółki) miałby je zatwierdzać? Czy sąd rejestrowy miałby jakikolwiek udział w czynnościach „ponownej likwidacji”, a jeśli tak, to jakie byłyby jego uprawnienia?

Ogrom pytań wiążących się z takim rozwiązaniem problemu, jakie przedstawił SN, czyni praktycznie niemożliwym zastosowanie tej uchwały - bez zmian w przepisach.

Z tego względu problem, co zrobić z majątkiem należącym do byłej spółki, ujawnionym po jej wykreśleniu, nadal pozostaje w praktyce nie wyjaśniony.

Dorota Bugajna-Sporczyk

sędzia sądu rejonowego wydział KRS

Podstawa prawna:

art. 170 § 2, art. 272-288 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 z późn.zm.).

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Prawo Przedsiębiorcy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Twój e-PIT – przedsiębiorca musi uważać! Może pozbawić korzyści finansowych, a nawet narazić na straty

Twój e-PIT, czyli oferowana przez MF usługa jest dla podatnika bardzo wygodna, bo deklarację rozliczeniową wypełnia za niego skarbówka. Ale z racji tego, że żaden system czy urzędnik nie ma pełnej wiedzy na temat zmian jakie zachodzą w życiu podatnika, może pozbawić go wymiernych korzyści finansowych, czyli mówiąc wprost – narazić na straty.

System kaucyjny a VAT. MKiŚ ma opinię MF

Ministerstwo Klimatu i Środowiska uzyskało od Ministerstwa Finansów opinię, że VAT nie będzie naliczany dla opakowań jednorazowych, a w przypadku opakowań wielokrotnego użytku, pojawi się tylko dla tych, które nie wrócą do systemu.

Podatek dla superbogaczy, by zwalczać uchylanie się od opodatkowania

Globalny podatek od superbogatych. Francuski minister finansów Bruno Le Maire poinformował, że wraz ze swoim brazylijskim odpowiednikiem Haddadem Fernando rozpoczyna wspólną inicjatywę, by na szczycie G20 w Waszyngtonie podjąć decyzję w sprawie minimalnego opodatkowania najbogatszych osób na świecie.

PFRON 2024. Zasady obliczania wpłat

Regulacje dotyczące dokonywania wpłat na PFRON zawarte są w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Warto też pamiętać, że ustawa ta była wielokrotnie nowelizowana, z dwoma poważnymi zmianami z 2016 i 2018 roku. Jakie zasady obliczania wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych obowiązują aktualnie w kwietniu 2024 roku?

Praca w Wielkiej Brytanii – czy i kiedy trzeba rozliczyć podatek w Polsce? Jak rozliczyć się z brytyjskim urzędem?

Mimo wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej nasi rodacy dalej wybierają ten kraj jako miejsce pracy. Destynacja ta jest wygodna pod wieloma względami. Jednym z nich jest łatwość dotarcia poprzez liczne połączenia samolotowe, dostępne prawie z każdego portu lotniczego w Polsce. Zebraliśmy garść informacji o rozliczeniu podatkowym w tym kraju. Warto je poznać zanim podejmiesz tam pracę.

Zmiany w e-Urzędzie Skarbowym 2024. Nie trzeba już upoważniać pełnomocników do składania deklaracji podatkowych

Ministerstwo Finansów poinformowało 17 kwietnia 2024 r., że Krajowa Administracja Skarbowa wprowadziła nowe funkcjonalności konta organizacji w e-Urzędzie Skarbowym (e-US). Organizacje (np. spółki, fundacje, stowarzyszenia) nie muszą już upoważniać pełnomocników do składania deklaracji drogą elektroniczną (UPL-1), by rozliczać się elektronicznie. Serwis e-Urząd Skarbowy pozwala teraz organizacji na składanie deklaracji podatkowych online bez podpisu kwalifikowanego i bez dodatkowego umocowania dla pełnomocnika.

Rozliczenie PIT emeryta lub rencisty w 2024 roku. Kiedy nie trzeba składać PIT-a? Kiedy można się rozliczyć wspólnie z małżonkiem (także zmarłym) i dlaczego jest to korzystne?

Zbliża się powoli koniec kwietnia a więc kończy się czas na rozliczenie z fiskusem (złożenie PIT-a za 2024 rok). Ministerstwo Finansów wyjaśnia co musi zrobić emeryt albo rencista, który otrzymał z ZUSu lub organu rentowego PIT-40A lub PIT-11A. Kiedy trzeba złożyć PIT-a a kiedy nie jest to konieczne? Kiedy emeryt nie musi zapłacić podatku wynikającego z zeznania podatkowego? Kiedy można się rozliczyć wspólnie ze zmarłym małżonkiem i dlaczego jest to korzystne?

MKiŚ: z tytułu plastic tax trzeba będzie zapłacić nawet 2,3 mld zł

Plastic tax. W 2024 roku Polska zapłaci 2,3 mld zł tzw. podatku od plastiku - wynika z szacunków resortu klimatu i środowiska, o których poinformowała w środę wiceminister Anita Sowińska. Dodała, że z tego tytułu za ub.r. zapłacono 2 mld zł.

Zwrot podatku PIT (nadpłaty) w 2024 roku. Kiedy (terminy)? Jak (zasady)? Dla kogo? PIT-37, PIT-36, PIT-28 i inne

Kiedy i jak urząd skarbowy zwróci nadpłatę podatku PIT z rocznego zeznania podatkowego? Informacja na ten temat ciekawi zwłaszcza tych podatników, którzy korzystają z ulg i odliczeń. Czym jest nadpłata podatku? Kiedy powstaje nadpłata? W jakiej formie jest zwracana? Kiedy urząd skarbowy powinien zwrócić nadpłatę PIT? Jak wskazać i jak zaktualizować rachunek do zwrotu PIT? Jak uzyskać informację o stanie zwrotu nadpłaty podatku?

Dopłata do PIT-a w 2024 roku. Kogo to dotyczy? Jak sobie poradzić z wysoką dopłatą podatku?

W 2023 roku podatnicy musieli dopłacić 11,2 mld zł zaległości podatkowych za 2022 rok. W 2022 roku (w rozliczeniu za 2021 r.) ta smutna konieczność dotyczyła aż 4,9 mln podatników, a kwota dopłat wyniosła 14,9 mld. zł. W 2024 roku skala dopłat będzie mniejsza, ale dla wielu osób znalezienie kilku lub kilkunastu tysięcy złotych na rozliczenie się ze skarbówką to spory kłopot. Możliwe jest jednak wnioskowanie do Urzędu Skarbowego o rozłożenie dopłaty na raty, skorzystanie z kredytu lub (w przypadku firm) sfinansowanie zaległości przez przyspieszenie przelewów od kontrahentów.  W rozliczeniu za 2022 rok podatnicy przesłali za pomocą Twój e-PIT prawie 12 mln deklaracji, a kolejne 8 mln przez e-Deklaracje. Tylko 1,3 mln – czyli około 6% złożyli w wersji papierowej.

REKLAMA