Ewidencja przychodów z tytułu dotacji - umiejscowienie w rachunku wyników

Ustawa o rachunkowości dzieli przychody na cztery podstawowe grupy:

1) przychody działalności podstawowej (tj. operacyjnej lub statutowej),

2) pozostałe przychody operacyjne, tj. przychody związane pośrednio z działalnością operacyjną jednostki,

3) przychody finansowe (np. z tytułu sprzedaży aktywów finansowych, należnych dywidend od akcji i udziałów, dodatnich różnic kursowych, odsetek itp.),

4) zyski nadzwyczajne, tj. powstające na skutek zdarzeń trudnych do przewidzenia, poza działalnością operacyjną jednostki i niezwiązane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. g) ustawy do pozostałych przychodów operacyjnych zalicza się przychody związane z: przekazaniem lub otrzymaniem nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny aktywów, w tym także środków pieniężnych na inne cele niż nabycie lub wytworzenie środków trwałych, środków trwałych w budowie albo wartości niematerialnych i prawnych.

Takie brzmienie przepisów powoduje, że otrzymane dotacje do przychodu, które w odróżnieniu od dotacji do aktywów są przeznaczone na dofinansowanie bieżącej działalności (dotacje podmiotowe), należałoby, co do zasady, zaliczać do pozostałych przychodów operacyjnych.

Dotacje to podstawa

Pamiętać jednak należy, że dla wielu organizacji nieprowadzących działalności gospodarczej przychody z dotacji są przeważającą częścią przychodów. W pewnych okresach działalności dotacje są wręcz jedynym źródłem przychodów. Umiejscowienie więc przychodów z tego tytułu w rachunku wyników w części związanej z pozostałą działalnością operacyjną powoduje powstanie określonych konsekwencji.

Organizacja uzyskująca niewielkie przychody z działalności statutowej, wykazując koszty bieżącej działalności statutowej finansowane w części lub w całości z dotacji w działalności operacyjnej (statutowej), a przychody z dotacji w pozostałej działalności operacyjnej, wykazuje stratę na działalności operacyjnej (statutowej). Czasem strata jest równa poniesionym kosztom (jedynym przychodem organizacji są dotacje).

Przychód z działalności statutowej

W tej sytuacji należy wziąć pod uwagę zapisy art. 4 ust. 2 ustawy o rachunkowości, zgodnie z którym zdarzenia, w tym operacje gospodarcze, ujmuje się w księgach rachunkowych i wykazuje w sprawozdaniu finansowym zgodnie z ich treścią ekonomiczną. Jeżeli więc dotacja przekazana została na cele działalności podstawowej (operacyjnej, statutowej), nie będzie błędem księgowanie przychodu z tego tytułu jako przychodu z działalności statutowej.

Zasada ta powinna znajdować oparcie w zapisach statutu jednostki. Pamiętać również należy, że stosowane metody ewidencji przychodów z tytułu dotacji powinny zostać opisane w zasadach (polityce) rachunkowości danego podmiotu gospodarczego.

Reasumując:

Gdy dotacje stanowią podstawowe źródło przychodów, to można księgować przychód z tego tytułu jako przychód z działalności statutowej.

Podstawa prawna:

l ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540