REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Granice należytej staranności w podatku u źródła

Paula Kołodziejska, aplikant radcowski, BG Tax & Legal
BG TAX & LEGAL
Spółka BG TAX & LEGAL od 2015 r. świadczy usługi profesjonalnego doradztwa podatkowego na rzecz średnich i dużych przedsiębiorstw, specjalizując się w bieżącym doradztwie podatkowym, jak i transakcyjnym.
Granice należytej staranności w podatku u źródła
Granice należytej staranności w podatku u źródła

REKLAMA

REKLAMA

Należyta staranność w podatku u źródła, nie powinna być już zaskoczeniem dla polskich płatników tego podatku. Pomimo konsekwentnego odraczania wejścia w życie nowych zasad jego poboru, począwszy od 1 stycznia 2019 r., obowiązek jej dochowania pojawia się zawsze wtedy, gdy płatnik chce zastosować inną stawkę podatku niż podstawowa (20%/10%/19%), czy skorzystać z preferencji, które dają zapisy odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

W ostatnim czasie, Lubelski Urząd Skarbowy – dedykowany do obsługi podatników i płatników WHT, wysyła do wybranych podmiotów komunikaty, w których zwraca się z prośbą o weryfikację dokonanych rozliczeń w zakresie poboru podatku u źródła oraz sprawdzenie, czy została dochowana należyta staranność. Z tego też względu, pytanie o jej istotę i zakres, jest coraz częściej słyszalne.

Autopromocja

Brak definicji legalnej i brak limitu kwotowego

Już na początku należy wskazać, że w obu ustawach dochodowych, brak definicji legalnej należytej staranności. W praktyce rozumie się ją najczęściej jako ocenę zachowań kontrahenta – przy uwzględnieniu zasad logiki, doświadczenia życiowego i racjonalnego postępowania przedsiębiorcy. Przy jego weryfikacji, należy zatem zwrócić uwagę na wszelkie nietypowe działania, które odbiegają od standardowo występujących w obrocie gospodarczym.

Słuszne można postawić w tym miejscu pytanie, czy obowiązek dochowania należytej staranności aktywuje się po przekroczeniu oznaczonego limitu kwotowego?

Przykład: przedsiębiorca nabył usługę doradczą za kwotę 100. Posiada jednak certyfikat rezydencji kontrahenta, który uprawnia do skorzystania z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a na jej podstawie (co do zasady) zwolnienia z zapłaty podatku. Czy przy tak obiektywnie niewielkiej kwocie, ustawodawca podatkowy także oczekuje dochowania należytej staranności przez płatnika? Odpowiedź jest niestety twierdząca. Weryfikacja kontrahenta jest koniecznością niezależnie od wartości transakcji.

Przykłady czynności, które powinien podjąć płatnik

Ustalając pulę czynności, które płatnik może wykonać chcąc dochować należytej staranności, warto skorzystać z objaśnień podatkowych z dnia 19 czerwca 2019 r. w zakresie zasad poboru podatku u źródła (dalej także jako ,,Objaśnienia podatkowe”). Wynika z nich, że powinien on:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • zweryfikować otrzymane dokumenty pod kątem ich zgodności ze stanem faktycznym;
  • zweryfikować rezydencję podatkową odbiorcy należności;
  • zweryfikować status kontrahenta jako podatnika, który uzyskuje przychód z tytułu otrzymanej należności oraz jej rzeczywistego właściciela, w tym poprzez pryzmat prowadzenia rzeczywistej działalności gospodarczej przez ten podmiot.

Chcąc uczynić zadość powyższemu, płatnicy proszą podatnika najczęściej o certyfikat rezydencji, dokumenty potwierdzające wpis do zagranicznego rejestru przedsiębiorców (na których podstawie analizują też skuteczność umocowania pełnomocników), nierzadko pytają o koncesje czy zezwolenia. Z tych bardziej przyziemnych czynności – weryfikują ogólnodostępne informacje, czyli sprawdzają przykładowo czy kontrahent posiada stronę internetową lub jest widoczny w mediach społecznościowych.

Pozyskiwanie oświadczenia beneficial owner, jest dość rozległym zagadnieniem w tej materii. Upraszczając: choć sądy administracyjne są w tym zakresie po stronie płatników (a właściwie literalnego brzmienia przepisów), organy stoją na stanowisku, że to nieodłączny element należytej staranności. Z tego względu, rekomendujemy jednak ich pozyskiwanie (albo alternatywnie odpisu z zagranicznego Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych). Przemawia za tym chociażby to, że aspekt ten jest obecnie widoczny w komunikatach Lubelskiego Urzędu Skarbowego.

Już z powyższego wynika, że przedsiębiorca jest zmuszony do podjęcia daleko idącego monitoringu podatnika, co w przypadku płatników prowadzących działalność na szeroką skalę, wiąże się często z zatrudnieniem dedykowanej temu osoby. Mimo to, nadal słychać pytanie: czy to wystarczy?

Chcąc na nie odpowiedzieć, a właściwie wykazać groteskowość omawianego zagadnienia, można przytoczyć kilka przykładów z Objaśnień podatkowych. Wskazano w nich, że przy weryfikacji prowadzenia przez odbiorcę należności rzeczywistej działalności gospodarczej, płatnik może przykładowo dowiedzieć się, jaki personel oraz zaplecze sprzętowe i lokalowe posiada spółka, albo czy dokumenty dotyczące prowadzenia jej spraw, są podpisywane faktycznie w miejscu (kraju) rejestracji. Wspomnieć warto także o innej ,,podpowiedzi” Objaśnień podatkowych – w przypadku najistotniejszych wypłat, płatnik może uzyskać opinię niezależnego audytora lub doradcy podatkowego w zakresie działalności odbiorcy należności.

Jeśli zatem istnieją granice należytej staranności, to z perspektywy polskich przedsiębiorców, są daleko przesunięte. Tak nieostra klauzula i szerokie spektrum potencjalnych form jej dochowania, zasadnie budzą grozę wśród płatników. Wydaje się bowiem, że organ będzie miał dość dużą swobodę przy jej ocenie i prawdopodobnie często dojdzie do przekonania, że płatnik mógł zrobić więcej, pójść w weryfikacji kontrahenta o krok dalej i poprosić o jeszcze jeden, ten ostatni dokument. A on (płatnik) spotyka się przecież często z prozą życia – choćby w postaci tajemnicy przedsiębiorstwa podatnika. To, czy jest zainteresowany udzieleniem odpowiedzi na serię tak drobiazgowych pytań, jest w istocie pytaniem retorycznym.

Należyta staranność między podmiotami powiązanymi – przykład zwolnienia dywidendowego

Objaśnienia podatkowe akcentują także istotę powiązań podatnika z płatnikiem. W praktyce oznacza to często pytanie o bezpieczeństwo transakcji w postaci wypłaty dywidendy do zagranicznego udziałowca. W przypadku spełnienia przesłanek z art. 22 ust. 4 i nast. ustawy o CIT, zwalnia się ją od podatku dochodowego. Skoro płatnik nie jest wówczas obowiązany do poboru stawki podstawowej, to zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o CIT, powinien dochować należytej staranności przy jej wypłacie.

Co na to Objaśnienia podatkowe? ,,(…) w przypadku podmiotów powiązanych należyta staranność powinna obejmować uzyskanie dokumentów grupowych wskazujących na przepływy finansowe między podmiotami w grupie oraz rolę poszczególnych podmiotów w jej strukturze, a także dokumentów, na podstawie których będzie można ustalić substancję biznesową powiązanego odbiorcy należności. (…) Przykładowym dokumentem, który może być szczególnie przydatny przy analizie substancji biznesowej powiązanego odbiorcy należności, może być jego lokalna dokumentacja cen transferowych (ang. Local file).”

Oznacza to, w obecnych warunkach, że preferencyjna wypłata dywidendy, to nie tylko spełnienie przesłanek ustawowych, ale i w szczególności certyfikat rezydencji podatnika, jego sprawozdanie finansowe, dokumentacja cen transferowych i oświadczenie o statusie beneficjenta rzeczywistego (zgodnie ze stanowiskiem organów podatkowych). Przy czym, ponownie, pytanie czy jest to wystarczające – pozostaje otwarte.

Podsumowanie

Wypracowanie uniwersalnego modelu należytej staranności, wobec różnorodności sytuacji gospodarczych, jak również konieczności każdorazowego uwzględnienia towarzyszących im zmiennych (takich jak wysokość transakcji czy powiązania), wydaje się niemożliwe, ale i niewskazane. Z tego względu, wobec widma rychłej kontroli przestrzegania tego obowiązku, rekomendujemy płatnikom przeprowadzenie audytu dokonanych transakcji transgranicznych, a w oparciu o płynące z niego wnioski – zabezpieczenie prowadzonej działalności poprzez wdrożenie odpowiednich procedur. Identyfikacja potrzeb pozwoli na opracowanie wytycznych, które będą dostosowane do charakteru i skali działalności prowadzonej przez płatnika. Warto podkreślić, że procedury ułatwiają nie tylko bieżące funkcjonowanie, ale i są pomocne w trakcie kontroli, bo samo posiadanie jej w spisanej formie, uznaje się za element dochowywania należytej staranności.

Autopromocja

Paula Kołodziejska, aplikant radcowski, BG Tax & Legal

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Dlaczego gospodarka strefy euro słabnie wobec USA od czasu wprowadzenia waluty euro?

    W ciągu 25 lat od wprowadzenia euro przewaga gospodarcza Stanów Zjednoczonych nad strefą euro zwiększyła się niemal trzykrotnie. W 1999 r. roku, kiedy wprowadzono walutę euro, gospodarka USA była o 11% większa niż gospodarka strefy euro pod względem parytetu siły nabywczej. Od tego czasu różnica ta wzrosła do 30% - piszą eksperci Allianz Trade w obszernym opracowaniu Allianz Research: „Europa wydaje się pozostawać w tyle za Stanami Zjednoczonymi na wielu frontach” w lutym 2024 r.

    Masz czteroletnie obligacje skarbowe indeksowane inflacją? Opłaca się teraz sprzedać i kupić nowe takie same

    Czteroletnie obligacje indeksowane inflacją otrzymają w marcu 2024 r. oprocentowanie niższe niż Ministerstwo Finansów oferuje za nowe papiery tego samego typu. Ze strony inwestorów racjonalnym działaniem byłoby umorzenie starszych serii i zakup nowych papierów. Konwersja może dotyczyć papierów o wartości około…  84 mld zł. Tak radzi w komentarzu z 23 lutego 2024 r. Emil Szweda z Obligacje.pl,

    Zakup startupu - jak nie kupić kota w worku? Kluczowe: due dilligence. Poradnik dla inwestora

    Akwizycja firmy jest inwestycją, która ma się opłacać. To oczywiste twierdzenie staje się jeszcze bardziej prawdziwe w przypadku nabycia startupu, który kupuje się po to, by rozwijać biznes z pomysłem, mający duży potencjał. Zakup startupu zazwyczaj jest łatwiejszy niż założenie firmy od zera, szczególnie takiej, która ma się okazać jednorożcem w świecie biznesu. Jednak podjęcie takiego kroku jest obarczone sporym ryzykiem. Aż 9 na 10 nowo tworzonych startupów upada, z czego 20 proc. kończy działalność w ciągu pierwszego roku, a kolejne 50 proc. nie utrzymuje się na rynku dłużej niż 5 lat [Źródło: Startup Genome]. Można dyskutować z tymi statystykami, ale jeżeli nawet są prawdziwie tylko w połowie, to i tak wskazują na pewne negatywne zjawisko. Ryzyka biznesowego przy zakupie startupu nie da się zupełnie wyeliminować, ale można zadbać o to, by ograniczyć je do minimum. 

    Żądanie zmniejszenia kary umownej – sąd nie może sam z urzędu podejmować się miarkowania. Orzeczenie Sądu Najwyższego

    Występując o zmniejszenie kary umownej dłużnik jest zobligowany wskazać, do jakiej wysokości zmniejszenia żąda. Wyinterpretować to może również sąd, pod warunkiem, że taką możliwość daje całokształt działań procesowych dłużnika. Sąd nie może sam z urzędu podejmować się miarkowania, jeśli z działań strony nie wynika chęć zgłoszenia żądania o to - orzekł w wyroku z 16 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy (sygn. akt II CSKP 578/22).

    Przekształcenie, połączenie, wniesienie aportu a możliwość stosowania estońskiego CIT

    Estoński CIT staje się coraz bardziej popularną formą opodatkowania spółek. Warto jednak wskazać, że wiąże się z nią szereg ograniczeń i warunków, jakie musi spełnić spółka, aby móc korzystać z dobrodziejstw estońskiego CIT.

    MF: Kasowy PIT od 2025 roku. Niedługo pojawi się projekt

    W Ministerstwie Finansów toczą się już prace nad projektem nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dot. wdrożenia w polskim systemie podatkowym kasowego PIT. W najbliższych dniach projekt ten ma zostać wpisany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Takie informacje przekazał 22 lutego 2024 r. w Sejmie wiceminister finansów Jarosław Neneman. Ale te nowe przepisy wejdą w życie nie wcześniej niż od 2025 roku.

    Jakie są kary za wykroczenia i przestępstwa skarbowe?

    Jakie są kary za wykroczenia i przestępstwa skarbowe w 2024 roku? Od czego zależy wysokość kary?

    Składka zdrowotna na ryczałcie - progi przychodów w 2024 roku

    O wysokości składki zdrowotnej dla podatników na ryczałcie decydują progi osiąganych przychodów oraz wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Jak prawidłowo obliczyć składkę zdrowotną dla ryczałtu w 2024 roku?

    Ulga dla seniorów przed otrzymaniem emerytury - co mówi prawo?

    Czy seniorzy mogą korzystać z ulgi podatkowej w PIT przed otrzymaniem emerytury, mimo osiągnięcia wieku emerytalnego? Chodzi o zwolnienie w podatku dochodowym nazywane „ulgą dla pracujących seniorów”.

    Niestaranny pracodawca zapłaci podatek za oszustwo pracownika. Wyrok TSUE nie usuwa wszystkich wątpliwości i nie daje wytycznych

    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 30 stycznia 2024 r. orzekł, że pracownik wykorzystujący dane swego pracodawcy do wystawiania fałszywych faktur jest zobowiązany do zapłaty wskazanej w nich kwoty podatku  Ale takie konsekwencje powinny dotknąć pracownika pod warunkiem, że pracodawca (podatnik VAT) dochował należytej staranności, rozsądnie wymaganej w celu kontrolowania działań swojego pracownika. Jeżeli pracodawca takiej staranności nie dochował, to poniesie konsekwencje sam i będzie musiał zapłacić podatek.

    REKLAMA