Jak przekazać 1% swego podatku organizacji pożytku publicznego

Od 2004 r. każda osoba, zasilając fundusze różnych organizacji pożytku publicznego, może zmniejszać z tego tytułu podatek dochodowy do wysokości kwoty stanowiącej 1% należnego podatku dochodowego. W 2007 roku zmieniły się w istotny sposób zasady korzystania z tej ulgi. Teraz urząd skarbowy przekaże wpłatę organizacji pożytku publicznego o ile w zeznaniu podatkowym wskażemy nazwę organizacji i jej numer KRS

Co więcej, Narodowy Bank Polski nie będzie pobierał prowizji od urzędów skarbowych przy wpłatach dla organizacji pożytku publicznego (tak poinformowało Biuro Prasowe NBP 7 stycznia br) - czyli możemy mieć pewność, że cały 1% naszego podatku bez żadnych potrąceń powinien wpłynąć na konto wybranej organizacji.

Ważne !
Dokonanie samodzielnej wpłaty na rzecz organizacji pożytku publicznego na dotychczasowych zasadach nie pozwoli na skorzystanie z tego odliczenia.

Przypomnijmy krótko na jakich zasadach dokonywaliśmy odliczeń w poprzednich latach.

Każdy kto chciał zasilić fundusz wybranej organizacji pożytku publicznego sam dokonywał wpłaty na jej rzecz. Na podstawie bankowego dowodu wpłaty mógł w zeznaniu rocznym pomniejszyć podatek dochodowy o dokonaną wpłatę. Musiał jednak pamiętać aby nie pomniejszyć więcej niż o kwotę stanowiącą 1% podatku należnego, wykazanego w zeznaniu. Dodatkowym wymogiem pomniejszenia podatku w minionych latach było dokonanie wpłaty na rzecz organizacji pożytku publicznego w terminie od dnia 1 maja do dnia 31 grudnia roku podatkowego oraz od dnia 1 stycznia do dnia złożenia zeznania za rok podatkowy, nie później jednak niż do upływu terminu określonego dla złożenia tego zeznania.

Inaczej też wybieraliśmy organizacje pożytku publicznego. Według poprzednio obowiązujących przepisów prawo do odliczenia od podatku dawały wpłaty dokonane na rzecz organizacji pożytku publicznego, z wyjątkiem tych organizacji, które prowadziły działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu wyrobów między innymi przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego. O prawie do odliczenia decydował status organizacji w momencie dokonywania wpłaty.

A jak to wygląda w tym roku? Aby dokładnie prześledzić zasady odliczania od podatku kwoty przekazanej na rzecz organizacji pożytku publicznego odpowiemy sobie na kilka pytań. Pozwoli to każdemu bez problemu skorzystać z tej ulgi.

1. Kto może przekazać 1% podatku organizacjom pożytku publicznego.

Osobami, które mogą, a jednocześnie chcą poprzeć ten szczytny cel wpłatą, są ci którzy:

- nie prowadzą działalności gospodarczej i nie rozlicza ich organ rentowy bądź zakład pracy (tzn. składają PIT-37),

- prowadzą działalność gospodarczą i są na tzw. ryczałcie (tzn. składają PIT-28),

- prowadzą jednoosobową działalność gospodarczą na zasadach ogólnych lub korzystają z liniowej, 19-procentowej stawki podatku (tzn. składają PIT-36).

2. Jak znaleźć organizację pożytku publicznego.

Uwaga ! Jest zaktualizowany wykaz organizacji pożytku publicznego. Stanowi załącznik do obwieszczenia MPiPS z 12 marca 2008 r. (M.P. Nr 23, poz. 233).

Chcąc przekazać 1% podatku organizacji pożytku publicznego musimy wybrać ją z wykazu opublikowanego przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości 31 grudnia 2007. w Monitorze Polskim Nr 99, poz. 1078. 20 marca 2008 r. został opublikowany zaktualizowany wykaz (patrz ramka wyżej).

Na wykazie znajdują się organizacje, które miały status organizacji pożytku publicznego na dzień 30 listopada roku podatkowego (czyli na 30 listopada 2007 roku) i które mają prawo otrzymywać 1% (tzn. nie prowadzą działalności gospodarczej polegającej między innymi na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego). Do tej pory to podatnik miał obowiązek sprawdzić, czy organizacja, której chce przekazać 1% nie prowadzi takiej działalności. Teraz zrobił to za niego Minister Pracy i Polityki Społecznej.

Warto więc podkreślić, iż o prawie do zadysponowania 1% podatku decyduje to, czy organizacja, którą chcemy wspomóc została uwzględniona w wykazie

Ważne !
Jeżeli organizacja pożytku publicznego powstanie np. w grudniu 2007 r., wówczas nie zostanie uwzględniona w wykazie i podatnik nie będzie mógł w zeznaniu za 2007 r. zadysponować na rzecz takiej organizacji kwotą 1% swego podatku.

3. W której rubryce PIT-a wskazać organizację i jak obliczyć kwotę 1% podatku.

Kolejnym krokiem jest wypełnienie odpowiedniej rubryki w rocznym zeznaniu podatkowym (PIT-36 – część P: poz. 312-314, PIT-37 – część I: poz. 124-126, PIT-28 – część O: poz. 136-138). Po wyliczeniu, ile podatku będziemy mieli do zapłacenia w tym roku, w ostatnich rubrykach zeznania podatkowego wpisujemy nazwę i numer pod jakim widnieje w Krajowym Rejestrze Sądowym organizacja, której chcemy przekazać 1 % należnego podatku. Numer ten znajdziemy w wykazie opp Ministra Pracy i Polityki Społecznej.

Nie możemy zapomnieć też o wpisaniu kwoty, którą chcemy przekazać dla organizacji.

Ważne !
Kwota ta nie może przekraczać 1% podatku należnego, wynikającego z zeznania podatkowego, po zaokrągleniu do pełnych dziesiątek groszy w dół.

Na tak złożony wniosek (bo wypełnienie w zeznaniu odpowiednich pozycji traktowane jest na równi ze złożeniem wniosku) naczelnik urzędu skarbowego przekazuje kwotę zadeklarowaną w zeznaniu na rachunek bankowy wybranej przez nas organizacji pożytku publicznego. Organ podatkowy ma na to trzy miesiące od chwili złożenia przez nas zeznania rocznego.

Przykład Pan Jan Nowak w lutym 2008 r. złożył w urzędzie skarbowym zeznanie roczne za 2007 r. Wykazał w nim należny podatek dochodowy za rok 2007 w wysokości 6 754 zł. Wolą Pana Jana było przekazanie 1% podatku na rzecz jednej z fundacji zajmującej się działalnością charytatywną. Wskazał w związku z tym w zeznaniu powyższą organizację jako podmiot uprawniony do otrzymania darowizny w kwocie 67,50 zł. Na tej podstawie naczelnik urzędu skarbowego przekazał tej organizacji powyższą kwotę.

Warto też zauważyć, że istnieje nadal możliwość wskazania konkretnego celu na jaki ma pójść 1% naszego podatku. Ministerstwo Finansów potwierdziło w komunikacie z 21 grudnia 2007 r. , że podatnik w składanym przez siebie zeznaniu podatkowym może wskazać na jaki konkretny cel (np. na leczenie konkretnej osoby) organizacja pożytku publicznego ma spożytkować kwotę 1% podatku.

Ministerstwo Finansów wskazało, że informację tę podatnik będzie mógł zamieścić w rubryce „Inne informacje, w tym ułatwiające kontakt z podatnikiem”, znajdującej się bezpośrednio nad wnioskiem o przekazanie 1% podatku należnego, odpowiednio w: poz. 135 – PIT-28, poz. 311 – PIT-36, poz. 107 – PIT‑36L, poz. 123 – PIT-37, poz. 59 – PIT-38. Taką informację urząd skarbowy przekaże organizacji pożytku publicznego jako uszczegółowienie przekazanych kwot.

Ważne !
Te osoby, które dokonały po dniu 30 kwietnia 2007 r. wpłaty na rzecz organizacji pożytku publicznego z zamiarem pomniejszenia o nią podatku za 2007 r., nie będą mogły powyższej kwoty uwzględnić. Mogą ją jednak potraktować jako darowiznę i odliczyć od dochodu, jeżeli spełnione zostaną pozostałe przesłanki, które warunkują odliczenie darowizny na cele pożytku publicznego

W przypadku gdy podatnik składa kilka zeznań podatkowych (np. PIT-37 bo uzyskał dochody ze stosunku pracy, PIT-38 bo uzyskał dochód ze sprzedaży akcji na giełdzie i PIT-28 bo ryczałtem rozliczał przychody z najmu) może wskazać w każdym zeznaniu inną organizację pożytku publicznego, która będzie uprawniona do otrzymania 1% podatku z danego zeznania. Tą możliwość potwierdziło Ministerstwo Finansów (zob. Gazeta Prawna nr 10 z 15 stycznia 2008 r., str. 13).

Podstawa prawna:

- art. 45 ust. 5c-5g ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 (tekst jednolity) – ostatnia zmiana Dz.U. z 2007 r., Nr 191, poz. 1367;

- art. 21 ust. 3a-3d ustawy z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne – Dz. U. z 1998 r. Nr 144, poz. 930 – ostatnia zmiana Dz.U. z 2006 r., Nr 217, poz. 1588;

Wioletta Jurczuk

Ekspert podatkowy