Podatek PIT od zwrotu zwaloryzowanej kaucji za najem

• Zwrot kaucji za najem – waloryzacja jako przychód z obowiązkiem zapłaty podatku PIT
• Stan faktyczny, który spowodował obowiązek zapłaty podatku PIT od zwrotu kaucji
• Dlaczego od nadwyżki zwróconej kaucji należy zapłacić podatek PIT?
• PIT od kaucji - wątpliwości interpretacyjne

Zwrot kaucji za najem – waloryzacja jako przychód z obowiązkiem zapłaty podatku PIT

Zapłata kaucji jednocześnie z podpisaniem umowy najmu to w zasadzie standard stanowiący zabezpieczenie wynajmującego za potencjalne roszczenia majątkowe związane z najmem (np. uszkodzenia mienia lub zaległości w opłatach). Zwykle kaucja jest zwracana w tej samej wartości nominalnej.

Możliwe są jednak przypadki obniżenia siły nabywczej pieniądza, co w konsekwencji powoduje zwrot kaucji w kwocie zwaloryzowanej. Mogłoby się wydawać, że waloryzacja jest czynnikiem równoważącym inflację, zatem nie wystąpi przychód podlegający opodatkowaniu. Organ podatkowy uznał jednak inaczej.

Stan faktyczny, który spowodował obowiązek zapłaty podatku PIT od zwrotu kaucji

Wynajmującym była spółka, a najemcą osoba fizyczna. Kaucja została wpłacona na długo przed zakończeniem umowy najmu. Wynajmujący chciał dokonać zwrotu w kwocie nominalnej, obecnie bardzo niewielkiej.

Najemca zażądał zwrotu w kwocie zwaloryzowanej, złożył pozew, a sąd przyznał mu rację. Powstało pytanie o konsekwencję otrzymania zwrotu zwaloryzowanej kaucji w podatku PIT.

Dlaczego od nadwyżki zwróconej kaucji należy zapłacić podatek PIT?

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji podatkowej z dnia 23 maja 2023 r. sygn. 0112-KDWL.4011.8.2023.1.TW uznał, że powstaje przychód podlegający opodatkowaniu PIT.

Podlegający opodatkowaniu przychód jest zdefiniowany w ustawie PIT szeroko. Zgadnie z art. 11 ustawy PIT:

„Przychodami (…) są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.”

Jednocześnie art. 20 ustawy PIT wymienia podlegające opodatkowaniu przychody z innych źródeł. Zgodnie ze stanowiskiem organu podatkowego:

„Użyte w tym przepisie sformułowanie „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii można zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy.” 

Dyrektor KIS uznał, że w tym otwartym katalogu opodatkowanych przychodów, należy umieścić również nadwyżkę w przypadku zwrotu zwaloryzowanej kaucji.

PIT od kaucji - wątpliwości interpretacyjne

W treści interpretacji organ podatkowy uznał, że „podstawą uzyskania przychodów z innych źródeł mogą być tylko takie czynności, w wyniku których następuje po stronie osoby fizycznej przysporzenie majątkowe.”

Można polemizować, czy zwiększenie kwoty nominalnej z powodu waloryzacji faktycznie stanowi przysporzenie majątkowe, skoro funkcją tej konstrukcji jest ochrona przed utratą siły nabywczej pieniądza, a nie umożliwienie osiągnięcia dochodu.

Zobacz także: Kaucja