Czy zapłacimy PIT od wierzytelności zajętej w związku z prowadzoną egzekucją?

Przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze, wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W sytuacji, gdy najem nie jest przedmiotem działalności gospodarczej, a wynajmowane składniki nie są związane z działalnością gospodarczą, wówczas najem stanowi odrębne źródło przychodu, które z tego tytułu powstaje w momencie jego faktycznego otrzymania lub postawienia do dyspozycji.

Na podstawie umowy najmu wynajmujący zobowiązuje się do oddania najemcy rzeczy do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a na najemcy ciąży zobowiązanie wobec wynajmującego płacenia czynszu. Czynsz stanowi wierzytelność, z której można prowadzić egzekucję, a więc jest środkiem egzekucyjnym.

Polecamy: serwis PIT

Polecamy: serwis VAT

Na skutek zastosowania egzekucji z czynszu najmu, organ egzekucyjny nabywa prawo rozporządzania składnikiem majątkowym zobowiązanego w zakresie niezbędnym do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Będący dłużnikiem podatnika najemca nieruchomości jest obowiązany realizować na wezwanie organu egzekucyjnego czynności mające na celu zapewnienie wykonania obowiązku podatnika. Oznacza to przede wszystkim, że na dłużniku podatnika ciąży obowiązek przekazywania czynszu nie jemu (wynajmującemu), ale organowi egzekucyjnemu.

Na skutek zajęcia egzekucyjnego podatnik – właściciel mieszkania - traci swobodę rozporządzania przysługującym mu prawem majątkowym.

Zauważyć jednak należy, że skuteczna egzekucja prowadzi do zmniejszenia zobowiązań podatnika, bądź do ich uregulowania. A więc podatnik, skoro jego zobowiązanie zostaje zmniejszone na skutek egzekucji otrzymuje środki finansowe.

Ogólna definicja przychodu, nie uzależnia faktu otrzymania wartości pieniężnych przez podatnika od jakichkolwiek dodatkowych warunków. Ustawodawca posługując się określeniem „otrzymane” nie zastrzegł, w jaki sposób ma do tego otrzymania dojść, ani też nie uzależnił go od możliwości swobodnego dysponowania wartościami pieniężnymi.

W związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym podatnik otrzymuje środki pieniężne, lecz nie może nimi swobodnie rozporządzać, bo doszło do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci przymusowego ściągnięcia czynszu przez organ.

W opisanej sprawie po stronie podatnika nadal powstaje przychód a wraz z nim obowiązek podatkowy i w związku z tym podatnik w dalszym ciągu jest obowiązany jest do wpłacania zaliczek na podatek dochodowy (PIT).

Podstawa prawna: art. 10 ust. 1 pkt 6, art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,

art. 89 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Orzecznictwo: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3039/10, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2001 r. sygn. akt SA/Sz 1911/99