Udostępnianie akt

Uprawnienie to strony mogą realizować w każdym stadium postępowania od momentu jego wszczęcia. Zapoznawać się z aktami danej sprawy strony mogą również po zakończeniu postępowania. Mogą to robić osobiści jak również przez przedstawicieli i pełnomocników, stosownie do udzielonego pełnomocnictwa.

Przeglądanie akt oraz sporządzanie z nich notatek, kopi odpisów jest możliwe jedynie w lokalu organu podatkowego w obecności pracownika tego organu. Ma to na celu zapobieżenie wprowadzaniu nieuprawnionych modyfikacji do udostępnianych materiałów. 

Ponieważ to od samej strony zależy czy i w jakim zakresie chce się ona zapoznawać z aktami sprawy, może ona udawać się w tym celu do siedziby organu podatkowego tak często jak sama uzna to za wskazane, a organ podatkowy nie może jej tego utrudniać lub uniemożliwiać.

Strona może również w ogóle nie zapoznawać się z aktami sprawy, gdyż nie jest to dla niej obowiązkowe. 

Warto pamiętać, iż Ordynacja podatkowa nie nakłada na organy podatkowe obowiązku sporządzania kopi lub odpisów akt i doręczania ich stronie. Akt nie można również wypożyczyć. Strona może jedynie żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów.

Nie udostępnia się znajdujących się w aktach sprawy dokumentów objętych ochroną tajemnicy państwowej, a także innych dokumentów, które organ podatkowy wyłączy z akt sprawy ze względu na interes publiczny.

Odmowa umożliwienia stronie zapoznania się z takimi dokumentami, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż odmowa taka powinna być umotywowana. Niedopuszczalne jest powołanie się przez organ podatkowy ogólnikowo na interes publiczny, bez sprecyzowania o jaki interes faktycznie chodzi.

Na postanowienie o odmowie udostępnienia akt służy zażalenie.