Gdzie podlega opodatkowaniu usługa przygotowania dokumentacji dla kontrahenta unijnego

RADA

W sytuacji gdy polska spółka świadczy w Polsce usługi w zakresie przygotowania dokumentacji technicznej budowlano-montażowej wykorzystywanej do celów architektoniczno-inżynierskich (PKWiU 74.2) oraz badań i analiz technicznych (PKWiU 74.3) na rzecz kontrahenta włoskiego mającego status podatnika podatku od wartości dodanej, miejscem świadczenia usług są Włochy. Jest to miejsce, gdzie nabywca usług posiada siedzibę. Polska spółka nie opodatkowuje w Polsce tych czynności, ponieważ nie podlegają one opodatkowaniu w Polsce. Podlegają one opodatkowaniu we Włoszech. Polska spółka musi wystawić fakturę uproszczoną z adnotacją, że „na podstawie art. 27 ust. 3 i 4 ustawy o VAT podatek VAT zostanie rozliczony przez nabywcę usługi”. Ponadto polska spółka będzie miała prawo odliczyć VAT wynikający z nabycia towarów i usług związanych ze świadczeniem usług na rzecz włoskiego kontrahenta.

UZASADNIENIE

Świadczone przez polską spółkę usługi, mimo że czynności te są wykonywane w Polsce, będą podlegały opodatkowaniu we Włoszech, tj. miejscu siedziby włoskiego podatnika podatku od wartości dodanej.

Polska spółka świadczy usługi sklasyfikowane w grupowaniu PKWiU 74 na rzecz włoskiego podatnika podatku od wartości dodanej. Przedmiotem umowy są usługi w zakresie przygotowania dokumentacji technicznej budowlano-montażowej wykorzystywanej dla celów architektoniczno-inżynierskich (PKWiU 74.20.10-00.11) oraz usługi z zakresu badań i analiz technicznych (PKWiU 74.30.16-00.00). Dokumentacja projektowa i ekspertyzy przygotowane są przez polską spółkę w jej siedzibie w Katowicach. Odbiorcą świadczonej usługi jest podatnik posiadający siedzibę we Włoszech.

Jak ustalać miejsce świadczenia usługi

W przypadku świadczenia usług na rzecz podmiotów z innych państw Wspólnoty istotne dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia tego miejsca zależy bowiem, czy będzie ona podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w kraju, czy w innym państwie członkowskim.

Odpowiedzi na to pytanie należy szukać m.in. w treści art. 27 ust. 1 ustawy o VAT. Wynika z niego, że opodatkowanie usług powinno nastąpić w kraju, w którym świadczący usługę posiada siedzibę.

Od tej zasady ustawa przewiduje jednak wyjątki. Szczególny sposób określania miejsca świadczenia przewidziano dla usług świadczonych dla:

• osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego,

• podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę.

WAŻNE!

Opodatkowanie usług powinno nastąpić w kraju, w którym świadczący usługę posiada siedzibę. Ale szczególny sposób ustalania miejsca świadczenia dotyczy usług świadczonych m.in. dla podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę.

Wyjątek ten dotyczy m.in. usług doradztwa w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 72.1); w zakresie oprogramowania (PKWiU 72.2); prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU 74.1); architektonicznych i inżynierskich (PKWiU 74.2) -- z zastrzeżeniem art. 27 ust. 2 pkt 1; w zakresie badań i analiz technicznych (PKWiU 74.3); przetwarzania danych i dostarczania informacji; tłumaczeń.

 

W takich wypadkach miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności -- stały adres lub miejsce zamieszkania.

Jak rozliczyć usługę, której miejsce opodatkowania jest w kraju nabywcy

Tak więc w sytuacji, gdy polska spółka świadczy w Polsce usługi w zakresie przygotowania dokumentacji technicznej budowlano-montażowej wykorzystywanej do celów architektoniczno-inżynierskich (PKWiU 74.2) oraz badań i analiz technicznych (PKWiU 74.3) na rzecz kontrahenta włoskiego będącego jednoczenie podatnikiem podatku od wartości dodanej, miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie ich nabywca posiada siedzibę, tj. terytorium Włoch.

Polska spółka nie nalicza zatem podatku, ani nie dokonuje rozliczenia tej usługi w Polsce, ponieważ nie podlega ona opodatkowaniu w Polsce. Podlega opodatkowaniu we Włoszech.

Polska spółka ma jedynie obowiązek wystawić fakturę uproszczoną. A więc fakturę, na której nie wykazuje kwoty i stawki podatku oraz kwoty należności wraz z podatkiem. Na fakturze jednak powinna się znaleźć adnotacja, że usługa nie podlega opodatkowaniu VAT z uwagi na art. 27 ust. 3 i 4 ustawy o VAT oraz że podatek zostanie rozliczony przez nabywcę usługi.

Podatek należny rozliczony przez nabywcę usługi będzie stanowił dla niego kwotę podatku naliczonego podlegającą odliczeniu.

Polska spółka będzie jednak mogła odliczyć naliczony VAT z tytułu nabycia towarów i usług związanych ze świadczeniem usługi na rzecz włoskiego kontrahenta.

Polski podatnik ma bowiem prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą świadczenia usług przez podatnika poza terytorium Polski, pod warunkiem:

• że kwotę taką mógłby odliczyć, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium Polski i

• posiadałby dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

• art. 27 ust. 1-4, art. 86 ust. 2 pkt 4, art. 106 ust. 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 74, poz. 444

Magdalena Jabłecka

ekspert w zakresie VAT