Akcyza na olej napędowy 2012 - dlaczego rośnie i czemu tak dużo?

Nie można jednak powyższego wzrostu akcyzy (a w konsekwencji i cen paliw) zrzucać tylko i wyłącznie na pazerność Ministra Finansów, ale trzeba uczciwie wskazać na dwóch winnych, którymi wspólnie jesteśmy my sami oraz tzw. kryzys finansowy.

Dlaczego my ? Gdyż w referendum akcesyjnym zgodziliśmy się na wejście do Unii Europejskiej oraz na wszystkie z tym związane plusy i minusy.

Jednym z takich minusów jest to, że w myśl tzw. dyrektywy energetycznej (tj. dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r.), każde państwo członkowskie, w tym i Polska, nie może w pełni dowolny sposób ustalać wysokości akcyzy na paliwa.

Projekt z 13 listopada 2011 r. ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej

Zgodnie z powyższą dyrektywą, każdy kraj może teoretycznie ustalić dowolną akcyzę na paliwa, ale nie może być ona niższa, niż podane w tej dyrektywie wartości progowe.

Od 1 stycznia 2010 r. obowiązują stawki minimalne w wysokości 359 euro za 1.000 litrów benzyny bezołowiowej oraz 330 euro za 1.000 litrów oleju napędowego. Jeżeli jakiś kraj ustaliłby krajową akcyzę w niższej wysokości, to zostałby podwójnie ukarany, tj. z jednej strony straciłby pewną część dochodów budżetowych, a z drugiej niewątpliwie musiałby zapłacić karę na rzecz UE, a więc nie opłaca się być „dobroczyńcą”.

Prawidłowość ustalenia przez poszczególne kraje stawek akcyzy na dany rok ustala się poprzez przemnożenie powyższych stawek minimalnych przez odpowiedni kurs euro, tj. wykorzystuje się do tego celu kurs obowiązujący w pierwszym dniu roboczym października poprzedniego roku i ogłoszony w Dzienniku Urzędowym UE. Do obliczeń limitów na rok 2012 stosujemy zatem kurs ogłoszony w dniu 3 października 2011 r. w wysokości 4,3815 zł za 1 euro.

Ponieważ zatem na skutek kryzysu finansowego doszło do stosunkowo dużego wzrostu kursu euro (z 3,9370 zł), koniecznym stało się ponowne wyliczenie ww. równowartości 330 i 395 euro i porównanie ich z obecnymi stawkami akcyzy.

Po użyciu do tego celu kalkulatora wychodzi nam, że minimalna stawka akcyzy na benzynę bezołowiową w roku 2012 musi wynieść 1.572,96 zł, a na olej napędowy 1.445,90 zł za 1.000 litrów.

Benzyna

W przypadku benzyny nie zachodzi potrzeba podnoszenia akcyzy krajowej. Co prawda nowa stawka minimalna (1.572,96 zł) jest wyższa od obecnie obowiązującej stawki akcyzy (1.565,00 zł), ale:

- z jednej strony różnica ta jest mniejsza od 5%, co w myśl dyrektywy energetycznej nie wymaga korekty stawki, jak też

- z drugiej strony dla celów „zaliczenia” minimalnego poziomu opodatkowania należy również dodać stawkę opłaty paliwowej (95,19 zł za 1.000 litrów), co w konsekwencji daje wyższe opodatkowanie krajowe, niż wymagane minimum unijne.

Dlatego w powyższym projekcie ustawy okołobudżetowej nie zaproponowano zwiększenia stawki podatku akcyzowego na rok 2012, przy czym wspomniana wcześniej ewentualna podwyżka ceny litra benzyny o niecały grosz wynikać będzie z podniesienia stawki opłaty paliwowej o 0,4 grosza na litrze, co wraz z VAT da niecałe 0,5 grosza podwyżki na litrze.

Olej napędowy (ON)

W przypadku oleju napędowego nie jest już tak różowo, jak w przypadku benzyn, gdyż obecna minimalna stawka akcyzy wraz z opłatą paliwową wynoszą w sumie  1.287,84 zł za 1.000 litrów oleju (tj. 1.048,00 zł akcyzy i 239,84 zł opłaty paliwowej), a więc są za niskie o ponad 158 złotych, czyli o 15,8 groszy na litrze.

Tym samym Minister Finansów zmuszony został do zaproponowania podwyżki akcyzy na olej napędowy, a Sejm nie będzie mógł tego zakwestionować i obowiązkowo „zaklepie” podwyżkę akcyzy co najmniej w wysokości zaproponowanej przez p. Ministra.

Planowana podwyżka akcyzy nie może być niższa, niż zapisana w ww. projekcie ustawy budżetowej, gdyż Minister Finansów tak skalkulował tą podwyżkę, aby wraz z planowaną podwyżką opłaty paliwowej (która wzrasta co roku automatycznie o wskaźnik inflacji), osiągnąć dokładnie minimum wymagane przez Unię Europejską, a więc Sejm może ewentualnie uchwalić jeszcze wyższą stawkę akcyzy, jeżeli chciałby być „pazernym”.

Ponieważ akcyza i opłata paliwowa wchodzą w podstawę opodatkowania podatkiem VAT, to łączna skumulowana podwyżka cen oleju napędowego od 1 stycznia 2012 r., związana z powyższą podwyżką akcyzy, wyniesie 19,5 grosza na litrze tego oleju - chyba że dojdzie do uchwalenia jeszcze wyższych stawek akcyzy, niż zaproponowane przez Ministra Finansów.

Warto wiedzieć, że oprócz omawianej podwyżki akcyzy, mogą dotknąć nas jeszcze inne podwyżki cen paliw. Podstawowym zmiennym składnikiem cen tych paliw jest bowiem cena ropy na rynkach zagranicznych oraz kurs euro, które to wielkości, jak wiemy z doświadczenia, mogą nas często zaskakiwać i to przeważnie negatywnie.

Kalkulator odsetek podatkowych

Polecamy: Kontrola podatkowa