Czy można ubiegać się o odsetki z tytułu nieterminowego zwrotu VAT?

Tak wynika z orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 stycznia 2011 r. (III SA/Wa 1353/10).

Sprawa dotyczyła spółki z siedzibą w Szwajcarii, która zwróciła się do naczelnika właściwego urzędu skarbowego o zwrot VAT za poszczególne miesiące 2006 r. Częściowy zwrot został dokonany w 2008 r.

W związku z powyższym spółka zwróciła się z wnioskiem do organów podatkowych o zwrot pozostałej kwoty, a także o wypłatę oprocentowania z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu. Uzasadniając swój wniosek, spółka wskazała, że organ dokonał zwrotu VAT po terminie wynikającym z § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (dalej: rozporządzenie). Zaznaczyła, że zwrot obejmować winien zarówno należność główną, jak i odsetki.

W odpowiedzi organ podatkowy wydał decyzję, w której odmówił dokonania zwrotu. Argumentował, że rozporządzenie określa przypadki, warunki i tryb zwrotu podatku dla podmiotów uprawnionych, nie będących podatnikami w rozumieniu ustawy o VAT i nie zawiera przepisów, które wprowadzałyby oprocentowanie od niewypłaconego w terminie zwrotu VAT. Organ wskazał również, że w sprawie nie ma zastosowania art. 87 ustawy o VAT bowiem podmiot zagraniczny ubiegający się o zwrot VAT nie jest i nie może być podatnikiem lecz jest jedynie „podmiotem uprawnionym" do zwrotu podatku od towarów i usług.

Polecamy: serwis VAT

Status podatnika – kategorią obiektywną

W wyniku nieuwzględnienia odwołania spółki, sprawa trafiła do WSA. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, orzekając jednocześnie o braku możliwości jej wykonania.

Wyjaśnił, że posiadanie statusu podatnika VAT stanowi kategorię obiektywną, bowiem przysługuje on każdemu podmiotowi, który dokonał czynności opodatkowanej.

Sąd wywiódł dalej, że zarówno podmioty uznane za podatników VAT na podstawie przepisów ustawy o VAT, jak i podmioty uprawnione do otrzymania zwrotu na podstawie rozporządzenia posiadają tą samą cechę wspólną - dokonują opodatkowanych zakupów towarów i usług na terytorium kraju.

Z chwilą przekroczenia przez organ podatkowy terminu zwrotu obie te grupy stają się - wobec budżetu państwa - wierzycielami z tytułu VAT, należnego im z tytułu zrealizowania prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Spółka ma prawo do odsetek

Sąd przyznał, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania decyzji, rzeczywiście – jak argumentowały organy podatkowe – nie istniał przepis, na podstawie którego organy miały obowiązek wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego zwrotu VAT.

Jednak, zdaniem sądu, oprocentowanie należy się na mocy przepisów prawa publicznego. Do wniosku takiego prowadzi, zdaniem sądu, odpowiednia wykładnia art. 87 ust. 7 ustawy o VAT oraz art. 49 TWE i art. 32 Konstytucji RP, a dodatkowo wspiera go § 8 ust. 1 rozporządzenia w związku z art. 78 Ordynacji podatkowej.

Jak polski podatnik może uzyskać zwrot VAT naliczonego w innym państwie UE

Sąd wskazał sposób procedowania

Opisywany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest kolejnym z serii pozytywnych wyroków wydanych na rzecz podmiotów zagranicznych ubiegających się o oprocentowanie od opóźnionych zwrotów podatku od towarów i usług.

Wyrok ten zasługuje na miano szczególnego, ponieważ w tym konkretnym przypadku sąd wskazał, że przy obliczaniu wysokości kwoty odsetek należy kierować się wskazaniem zawartym w przepisie art. 78a o.p. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, bez względu na przyczynę, nie zwróci kwoty wystarczającej na pokrycie kwoty zwrotu podatku i oprocentowania, kwotę zwrotu powinno zaliczyć się proporcjonalnie na poczet nadpłaty (tj. zwrotu podatku od towarów i usług) i oprocentowania w takim stosunku, w jakim w dniu zwrotu pozostaje kwota nadpłaty do kwoty oprocentowania. W efekcie kwota z opóźnieniem zwrócona przez organ podatkowy podmiotowi zagranicznemu nie pokryje w całości kwoty zwrotu oznaczonej w decyzji, a tym samym spowoduje konieczność dalszego naliczania odsetek w odniesieniu do niezwróconej części zwrotu podatku.

W dotychczasowych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zasadą było, że Sąd przyznawał podmiotom zagranicznym prawo do ubiegania się o oprocentowanie od opóźnionych zwrotów podatku od towarów i usług, nie udzielając przy tym dalszych wskazówek co do okresu i sposobu kalkulacji kwot, które pozostawały do zwrotu.

Natomiast omawiany wyrok wprost potwierdził prawo podmiotów zagranicznych do stosowania przepisu art. 78a o.p. Przepis ten znajdzie zastosowanie we wszystkich sytuacjach, w których organ podatkowy zwraca jedynie część należności, nie pokrywającą całej kwoty należnego zwrotu wraz z oprocentowaniem.