REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak wykazywać w sprawozdaniu finansowym obroty wewnętrzne oraz zmianę stanu produktów

Subskrybuj nas na Youtube

REKLAMA

Jesteśmy firmą produkcyjną. Dość często nasze wydziały pomocnicze świadczą usługi na własne potrzeby jednostki (np. wydział remontowy dokonuje ulepszeń środków trwałych). Jak ewidencjonować takie działania i jak wykazywać je w rachunku zysków i strat?
RADA
Określone zdarzenia gospodarcze (np. ulepszenia środków trwałych dokonywane przez własne wydziały pomocnicze) powodują wyjście z tzw. kręgu kosztów i dlatego są ujmowane na kontach 790 „Obroty wewnętrzne” i 791 „Koszt obrotów wewnętrznych”, co ma ułatwić sporządzanie rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym. Zapisy na kontach 790 i 791 nie wpływają na wynik finansowy jednostki, doprowadzają jedynie do zgodności danych ujmowanych w rachunku zysków i strat przez specyficzne funkcjonowanie zapisów na tych kontach operacji wychodzących z kręgu kosztów.
UZASADNIENIE
Rachunek zysków i strat powinien być sporządzany w wariancie kalkulacyjnym lub porównawczym. Decyzję w tym zakresie podejmuje kierownik jednostki. Jeżeli ewidencję kosztów prowadzi się tylko w układzie rodzajowym na kontach zespołu 4, to rachunek zysków i strat musi być sporządzony w wariancie porównawczym.
Natomiast jeżeli ewidencję kosztów prowadzi się zarówno w układzie rodzajowym, jak i funkcjonalnym według typów działalności, a także według produktów lub ich grup na kontach zespołu 5, to o wyborze odpowiedniego wariantu rachunku zysków i strat decyduje kierownik jednostki.
Przy sporządzaniu rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym stosuje się określone przepisami zasady zamykania kont na koniec roku obrotowego i przestrzeganie tych zasad w dużym stopniu decyduje o prawidłowości i zgodności wewnętrznej tego rachunku.
Problem jest nieco większy, jeżeli prowadzimy ewidencję kosztów w układzie rodzajowym i jednocześnie funkcjonalnym według typów działalności oraz występują rozliczenia międzyokresowe kosztów i operacje wychodzące z tzw. kręgu kosztów, jak np. roboty i usługi wykonywane we własnym zakresie na rzecz środków trwałych w budowie.
Dla prawidłowego rozliczenia kosztów na miejsca ich powstawania należy prowadzić konto 490 „Rozliczenie kosztów”. Równowartością kosztów zaewidencjonowanych na kontach układu rodzajowego (konta zespołu 4) uznaje się konto 490, a obciąża odpowiednie konta kosztów w układzie funkcjonalnym w zespole 5 i konta grupy 64 „Rozliczenia międzyokresowe kosztów”.
Roczne zamknięcie kont przedstawia się wówczas następująco:
1) koszty zebrane na kontach zespołu 4 przenosi się na stronę Wn konta 860 „Wynik finansowy”,
2) koszt wytworzenia sprzedanych produktów i usług przenosi się z odpowiedniego konta kosztu własnego sprzedaży (np. 701) na stronę Wn konta 490 „Rozliczenie kosztów”,
3) koszty działalności handlowej, koszty sprzedaży i koszty ogólne przenosi się na stronę Wn konta 490 z odpowiednich kont zespołu 5,
4) koszt obrotów wewnętrznych z konta 791 przenosi się na stronę Wn konta 490.
Po tych przeksięgowaniach konto 490 „Rozliczenie kosztów” może wykazywać saldo Wn lub Ma.
Saldo Wn konta 490 wyraża zmniejszenie stanu wyrobów gotowych, produkcji w toku i rozliczeń międzyokresowych kosztów w porównaniu ze stanem na początek roku i podlega przeniesieniu z konta 490 na stronę Wn konta 860 „Wynik finansowy”.
Saldo Ma konta 490 wyraża zwiększenie stanu wyrobów gotowych, produkcji w toku i rozliczeń międzyokresowych czynnych kosztów działalności operacyjnej (i zmniejszenia rozliczeń międzyokresowych biernych kosztów działalności operacyjnej) podlegające przeniesieniu z konta 490 na stronę Ma konta 860 „Wynik finansowy”.
W porównawczym rachunku zysków i strat wykazuje się wówczas:
• w pozycji A.II. „Zmiana stanu produktów” – saldo Ma konta 490 ze znakiem (+), a saldo Wn konta 490 – ze znakiem (–),
• w pozycji A.III. „Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki” – saldo Ma konta 790 „Obroty wewnętrzne”.
Dane dotyczące zmiany stanu produktów poz. A.II. rachunku zysków i strat uzyskujemy z kont:
• 600 „Produkty gotowe”,
• 501 „Koszty działalności podstawowej produkcyjnej” (chodzi o salda na początek i koniec roku dotyczące produkcji w toku),
• 640 „Rozliczenia międzyokresowe czynne kosztów operacyjnych”,
• 641 „Rozliczenia międzyokresowe bierne kosztów operacyjnych”.
Do rozliczeń międzyokresowych czynnych kosztów operacyjnych zalicza się poniesione wydatki, które zostaną rozliczone w koszty następnego roku lub następnych lat po dniu bilansowym.
Zalicza się do nich przykładowo:
• koszty większych remontów,
• koszty ubezpieczeń majątkowych,
• opłaconą z góry prenumeratę czasopism i inną fachową literaturę,
• czynsze opłacone z góry.
Rozliczenia międzyokresowe bierne kosztów operacyjnych dotyczą zwłaszcza świadczeń dla pracowników wypłacanych w przyszłości, np. odpraw emerytalnych i nagród jubileuszowych, przewidzianych w odpowiednich przepisach i umowach o pracę czy układach zbiorowych. Rezerwy takie powinno się tworzyć wtedy, gdy świadczenia, o których mowa, występują w znaczących kwotach, mogących spowodować zniekształcenia wyniku finansowego w roku ich wypłaty (przy braku tworzenia rezerw).
Ponadto do rezerw obciążających koszty działalności operacyjnej zalicza się świadczenia wykonane na rzecz jednostki przez kontrahentów dotyczące przyszłych okresów, jeżeli kwotę zobowiązania można oszacować w sposób wiarygodny. Zarówno przy rozliczeniach międzyokresowych czynnych kosztów, jak i tworzeniu rezerw na koszty powinny być zachowane zasady ostrożności.
Dane dotyczące pozycji A.III. rachunku zysków i strat „Koszt wytwarzania produktów na własne potrzeby jednostki” wynikają z ewidencji na koncie 790 „Obroty wewnętrzne” i obejmują głównie koszt:
• świadczeń na rzecz budowy lub ulepszenia środków trwałych,
• wytworzenia wyrobów przekazanych jako towary do własnych sklepów,
• niedoborów produktów obciążających osoby winne ich powstania,
• likwidacji środków trwałych.
Wymienione operacje powodują wyjście z tzw. kręgu kosztów i dlatego są ujmowane na kontach 790 „Obroty wewnętrzne” i 791 „Koszt obrotów wewnętrznych”, co ma ułatwić sporządzanie rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym. Zapisy na kontach 790 i 791 nie wpływają na wynik finansowy jednostki, ale doprowadzają jedynie do zgodności danych ujmowanych w rachunku zysków i strat przez specyficzne funkcjonowanie zapisów na tych kontach operacji wychodzących z kręgu kosztów.
Przykładowo, jeżeli niedobór wyrobów gotowych w koszcie wytworzenia wynosi 4000 zł i obciążono nim osobę winną, to zapisy będą się przedstawiać następująco:
1) wartość niedoboru według kosztu wytworzenia:
Wn 230 „Rozrachunki z pracownikami”,
Ma 790 „Obroty wewnętrzne”,
2) zapis równoległy:
Wn 791 „Koszt obrotów wewnętrznych”,
Ma 600 „Produkty gotowe”.
W pozycji A.III. rachunku zysków i strat zostanie wykazana kwota 4000 zł, przeciwstawna kosztom w układzie rodzajowym, co pozostaje bez wpływu na wynik finansowy.
Sposoby wykazywania danych w rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym przedstawia przykład.
Przykład
Objaśnienia:
1. Poniesione koszty rodzajowe 325 000
2. Równowartość kosztów rodzajowych przeniesiona na pozycje kosztowe w układzie funkcjonalnym 325 000
3. Koszty rozliczane w czasie przypadające na okres sprawozdawczy 35 000
4. Utworzenie rezerwy na koszty (rozliczenia międzyokresowe bierne) 10 000
5. Rozliczenie kosztów wydziałowych na koszty produkcji podstawowej 45 000
6. Wyroby gotowe w koszcie wytworzenia przyjęte do magazynu 255 000
7. Rozchód wyrobów gotowych sprzedanych 205 000
8. Usługi własnego wydziału remontowego na rzecz ulepszenia środków trwałych 25 000
8a. Zapis równoległy do zapisu 8 25 000
9. Sprzedaż wyrobów gotowych 240 000
10. Przeniesienie kosztów rodzajowych na wynik finansowy na dzień bilansowy 325 000
11. Przeniesienie kosztu własnego sprzedanych produktów na konto 490 na dzień bilansowy 205 000
12. Przeniesienie kosztu obrotów wewnętrznych na konto 490 na dzień bilansowy 25 000
13. Przeniesienie wartości sprzedaży na wynik finansowy na dzień bilansowy 240 000
14. Przeniesienie obrotów wewnętrznych na wynik finansowy na dzień bilansowy 25 000
15. Przeniesienie salda konta 490 na wynik finansowy na dzień bilansowy 95 000
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Zestawienie zmian sald stanu produktów i rozliczeń międzyokresowych
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Wzrost rozliczeń międzyokresowych biernych (w przykładzie 10 000 zł) wpływa ze znakiem (–) na zmianę stanu produktów.
Świadczenia na własne potrzeby jednostki (w przykładzie 25 000 zł) dotyczą robót wykonanych przez wydział remontowy na rzecz środków trwałych (ulepszenia) i wynikają z kont 790, 791.
Rachunek zysków i strat w wariancie porównawczym (fragment)
A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównanie z nimi 360 000
I. Przychody netto ze sprzedaży produktów 240 000
II. Zmiana stanu produktów (zwiększenie – wartość dodatnia, zmniejszenie – wartość ujemna) +95 000
III. Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki 25 000
B. Koszty działalności operacyjnej 325 000
C. Zysk (strata) ze sprzedaży (A-B) 35 000

Henryk Kalota
biegły rewident

• art. 17, art. 28, art. 34 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 184, poz. 1539


Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: Serwis Finansowo-Księgowy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dobroczynność, dzięki której zapłacisz niższy podatek. Sprawdź, jak to zrobić!

Angażujesz się w działania filantropijne? Wspierasz darowiznami fundacje i stowarzyszenia? Choć robisz to bezinteresownie, możesz na tym zyskać nie tylko w wymiarze społeczno-emocjonalnym. Darowiznę możesz odliczyć od dochodu przed opodatkowaniem podatku. Pamiętaj jednak, że to nie jest to samo co przekazanie 1,5% podatku.

Rozliczenie VAT przy uznanej reklamacji, gdy kupujący zatrzymuje część wadliwego towaru

Zgłosiliśmy reklamację w związku z wadliwym towarem. Kontrahent uznał reklamację, ale zamiast wystawić fakturę korygującą, wystawił notę uznaniową. Zwrócił nam zapłatę za część towaru, który został u nas i który sami zutylizujemy. Część towaru została wymieniona na towar wolny od wad. Czy korygujemy odliczony VAT? Czy dokonując utylizacji we własnym zakresie świadczymy usługę na rzecz sprzedawcy? Czy ta wymiana towaru powinna być rozliczona w VAT?

Odstąpienie od umowy: kiedy trzeba skorygować VAT z faktury zaliczkowej

Otrzymanie zaliczki na poczet dostawy towarów lub świadczenia usług wiąże się zasadniczo z powstaniem obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług. Rezygnacja z transakcji, skutkująca zwrotem zaliczki i wystawieniem faktury korygującej, umożliwia sprzedawcy obniżenie kwoty podatku należnego. Nabywca jest z kolei obowiązany do odpowiedniej korekty odliczonego wcześniej podatku naliczonego. Jak jednak postąpić w sytuacji, gdy kontrahenci odstępują wprawdzie od zawartej umowy, lecz zaliczka zostaje zwrócona znacznie później lub jej zwrot w ogóle nie następuje. Transakcja nie dochodzi ostatecznie do skutku. Nie ma jednak również zwrotu zaliczki, a to jej wpłata generowała powstanie obowiązku podatkowego.

Ulga na ekspansję

Ulga na ekspansję to jedno z rozwiązań podatkowych, które miało na celu wsparcie przedsiębiorców w pozyskiwaniu nowych rynków poprzez możliwość zaliczenia do kosztów wydatków na reklamę nowych produktów oraz udział w targach. Przepisy w tym zakresie budzą jednak liczne wątpliwości interpretacyjne, zwłaszcza w odniesieniu do podmiotów, które nie wytwarzają fizycznie produktów, lecz jedynie sprzedają je pod własną marką.

REKLAMA

Czy można sprzedać środek trwały w czasie zawieszenia działalności gospodarczej.? Jak rozliczyć podatki od tej sprzedaży?

Wielu przedsiębiorców, którzy decydują się na zawieszenie działalności gospodarczej, zastanawia się, jak prawidłowo rozliczyć sprzedaż środków trwałych. Często pojawiają się pytania, czy w trakcie zawieszenia można sprzedać firmowy majątek i czy od takiej transakcji należy odprowadzić podatek. Wbrew pozorom, sprawa nie jest skomplikowana.

CFO w firmie – dlaczego warto go docenić, zwłaszcza w sytuacji kryzysowej

O roli dyrektorów finansowych w zarządzaniu kryzysowym na przykładzie sytuacji, w jakiej znalazły się międzynarodowe organizacje pozarządowe – pisze Jarosław Czubacki, Head of Finance w Fundacji Save the Children Polska.

KSeF tuż za rogiem! Księgowi mówią jasno: za zgodność e-faktur odpowiadać będą przedsiębiorcy

KSeF już jest na horyzoncie. Przedsiębiorcy wciąż jednak zwlekają z przygotowaniami do e-faktur, licząc na pomoc księgowych z biur rachunkowych. Tymczasem to oni sami będą odpowiadać za zgodność z nowymi przepisami. Jak dobrze przygotować firmę i uniknąć kosztownych potknięć? Sprawdź, co zrobić już teraz.

Umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Wielką Brytanią – kompendium wiedzy dla polskich rezydentów podatkowych

W erze globalnej mobilności zawodowej i kapitałowej coraz więcej Polaków uzyskuje dochody z zagranicy. Najczęściej chodzi o Wielką Brytanię – kraj, który od lat przyciąga naszych obywateli do pracy, prowadzenia działalności gospodarczej czy inwestowania. W takim kontekście kluczowa staje się znajomość zasad opodatkowania dochodów uzyskiwanych w UK przez osoby będące polskimi rezydentami podatkowymi.

REKLAMA

Prof. W. Modzelewski: VAT unijny to największe zagrożenie dla uczciwych podatników. Trzeba zrezygnować z pozornych działań uszczelniających i napisać od nowa ustawę o VAT

Powoli ale skutecznie przebija się do świadomości podatników diagnoza, że VAT unijny, wprowadzony w Polsce w 2004 r., był od początku nieznaną w historii pułapką zastawioną nie tylko na nasze państwo, lecz również na dziesiątki tysięcy naiwnych i uczciwych podatników, którzy mieli być (i są nadal) ofiarami tego eksperymentu – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Ordynacja podatkowa - MF szykuje liczne zmiany od 2026 r. Przedawnienie, zapłata podatku, zwrot nadpłaty, MDR i wiele innych nowości w projekcie nowelizacji

W dniu 28 marca 2025 r. opublikowany został projekt bardzo obszernej nowelizacji Ordynacji podatkowej i kilkunastu innych ustaw. Zmiany są bardzo liczne i mają wejść w życie 1 stycznia 2026 r. Ministerstwo Finansów informuje, że celem tej nowelizacji jest poprawa relacji między podatnikami i organami podatkowymi, zwiększenie efektywności działania organów podatkowych oraz doprecyzowanie przepisów, których stosowanie budzi wątpliwości. Zobaczmy jakie zmiany czekają podatników od początku przyszłego roku.

REKLAMA