REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak rozliczać współwłaściciela, który dokonuje zakupów niezwiązanych z prowadzoną działalnością

REKLAMA

Współwłaściciel spółki jawnej dokonuje zakupów, które nie dotyczą prowadzonej przez spółkę działalności. Zakupy dokonywane są na kwoty do 8000 zł. Rozumiem, że będą to wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodu.
Jak należy ewidencjonować te zdarzenia? Czy kwotę brutto mogę zaksięgować następująco: Wn konto 250 „Rozrachunki z właścicielami”, Ma konto 201 „Rozrachunki z dostawcami”? A może lepiej jest np. zaksięgować fakturę jak wszystkie inne i wystawić refakturę?

RADA
Oba rozwiązania nie są dobre. Podstawowym ich mankamentem jest to, że nie odzwierciedlają charakteru ekonomicznego ewidencjonowanych operacji, oraz to, że mogą powodować problemy podatkowe.
Najlepszym rozwiązaniem jest wypłata wspólnikom zaliczek na poczet zysku przysługującego im po zakończeniu roku obrotowego. Z tych pieniędzy mogą kupować potrzebne im towary na własny rachunek, a nie na rachunek spółki. Jedynym problemem jest to, że wysokość ewentualnych zysków spółki, które mogą podlegać podziałowi między wspólników, będzie znana dopiero po zamknięciu roku obrotowego. Z tego względu wskazane byłoby określenie w umowie spółki sposobu postępowania z otrzymanymi zaliczkami. Może się bowiem okazać, że spółka na koniec roku nie wypracowała zysku bądź też wypracowała niższy zysk niż wypłacone zaliczki.

UZASADNIENIE
Sądząc z opisu, wspólnicy kupowali potrzebne im produkty, biorąc faktury wystawiane na spółkę jawną. Świadczy o tym propozycja księgowania tych zakupów jako zobowiązania spółki albo ich „refakturowania”.
Zakupy niezwiązane z prowadzoną działalnością rozliczane przez konto rozrachunków z właścicielami
W pierwszym przypadku ewidencjonowanie zakupów: Wn konto 250, Ma konto 201 może spowodować problemy na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług. Spółka formalnie nabywa towary i następnie dokonuje ich dostawy dla wspólników, a więc w zasadzie powinna wykazać podatek należny. Jak rozumiem, nie wystawia ona faktur na wspólników i nie wykazuje podatku należnego w deklaracji VAT-7.
Zakupy niezwiązane z prowadzoną działalnością rozliczane przez refakturowanie
Drugi sposób (refakturowanie) również budzi szereg zastrzeżeń. W opisanej sytuacji należałoby raczej mówić o odsprzedaży niż o refakturowaniu. Refakturowanie dotyczy bowiem zakupu usług. Teoretycznie można by przyjąć, że spółka w ramach działalności handlowej nabywa towary (np. ubrania, żywność, sprzęt gospodarstwa domowego itp.), które następnie odprzedaje wspólnikom. Z formalnego punktu widzenia jest to możliwe, bowiem żaden przepis nie zabrania dokonywania wspólnikowi zakupów w spółce, którą zawiązał.
W takim przypadku spółka uzyskiwałaby przychód ze sprzedaży towarów i mogłaby zaliczyć „wartość sprzedanych towarów w cenach nabycia (zakupu)” do kosztów uzyskania przychodów. Równocześnie odliczałaby podatek VAT zawarty w fakturach i wykazywałaby podatek należny. Ewidencja tych zdarzeń odbywałaby się w sposób „normalny”, jak w przypadku każdej działalności handlowej. Wydaje się, że sprzedaż wspólnikom powinna być jednak ewidencjonowana przy użyciu kasy fiskalnej.
Rozwiązanie to nie jest godne polecenia, gdyż, tak naprawdę, nabycie i sprzedaż towarów przez spółkę miałyby charakter fikcyjny. Nawet wtedy, kiedy transakcje zostałyby udokumentowane fakturami nabycia i paragonami z kas fiskalnych – w przypadku sprzedaży. Poza tym zobowiązania wspólników ewidencjonowane byłyby jako zobowiązania handlowe, podczas gdy ich charakter jest zupełnie inny.
Trudno jest przewidywać, do jakich wniosków mogłyby dojść osoby przeprowadzające kontrolę podatkową w Państwa spółce i co dalej mogłoby z tego wyniknąć.
Wypłata zaliczek na poczet zysku
Istnieje proste rozwiązanie, pozbawione wad oraz ryzyka podatkowego, które powinno być zastosowane w opisanej sytuacji, tj. wypłata w ciągu roku obrotowego zaliczek na poczet zysku.
Zgodnie z przepisami ustawy Kodeks spółek handlowych każdy wspólnik ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w tym samym stosunku, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. Jednakże w umowie spółki może zostać określony udział wspólnika w zysku, który w razie wątpliwości odnosi się także do udziału w stratach (umowa spółki może zwolnić wspólnika spółki jawnej od partycypowania w stratach).
W myśl przepisu art. 52 § 1 k.s.h. wspólnik spółki jawnej może żądać podziału i wypłaty całości zysku z końcem każdego roku obrotowego. Ponadto – zgodnie z art. 53 k.s.h. – ma prawo żądać corocznie wypłacenia odsetek w wysokości 5% od swojego udziału kapitałowego, nawet gdy spółka poniosła stratę.
Przepisy k.s.h. nie mówią o możliwości wypłaty „zaliczek” na poczet zysku w spółce jawnej. Chociaż uprawnienie do otrzymania przypadającej części zysku powstaje po zakończeniu roku obrotowego, to jednak należy zauważyć, że zgodnie z art. 37 k.s.h. przepisy kodeksu dotyczące spółki jawnej stosuje się, o ile umowa spółki nie stanowi inaczej (umową nie można zmieniać postanowień przepisów o zarządzie i reprezentacji spółki).
WAŻNE!
Kodeks spółek handlowych nie mówi o możliwości wypłaty zaliczek na poczet zysku w spółce jawnej. Dopuszczalne jest jednak zawarcie w umowie spółki zastrzeżenia o dokonywaniu takich wypłat w ciągu roku obrotowego.
Dopuszczalne zatem jest zastrzeżenie w umowie spółki możliwości wypłaty zaliczek na zysk w ciągu roku obrotowego. Jest to praktykowane, bowiem wspólnicy spółek jawnych pobierają w trakcie roku obrotowego wynagrodzenie „na życie” w formie zaliczek. Częstotliwość i wysokość wypłacanych zaliczek na poczet zysku za rok obrotowy uzależniona jest, w zasadzie, od decyzji właścicieli.
Jedynym problemem jest to, że wysokość ewentualnych zysków spółki, które mogą podlegać podziałowi między wspólników, będzie znana dopiero po zamknięciu roku obrotowego. Z tego względu wskazane byłoby określenie w umowie spółki sposobu postępowania z otrzymanymi zaliczkami, gdyby okazało się, że spółka na koniec roku nie wypracowała zysku bądź też wypracowała niższy zysk niż wypłacone zaliczki.

PRZYKŁAD
W umowie spółki jawnej przewidziana została możliwość wypłaty zaliczek na poczet zysku rocznego. Wspólnicy podjęli uchwałę o wypłacie zaliczki. Wypłata powinna zostać zaksięgowana:
Wn konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”,
Ma konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”, w analityce konta imienne wspólników, oraz
Wn konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”, w analityce konta imienne wspólników,
Ma konto 101 „Kasa krajowych środków pieniężnych” lub konto 131 – „Bieżący rachunek bankowy”.
Po zakończeniu roku obrotowego, zatwierdzeniu sprawozdania i podjęciu uchwały o wypłaceniu należnych wspólnikom części zysku – następuje przeniesienie zysku za poprzedni rok obrotowy:
Wn konto 860 „Wynik finansowy”,
Ma konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie” oraz „doksięgowanie” zysku należnego za rok obrotowy na konto rozrachunków z tytułu wypłat z zysku,
Wn konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”:
Ma konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”
lub w sytuacji odwrotnej, tj. wyższych zaliczek od przysługującego zysku:
Wn konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”
Ma konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”.
Z pobranych zaliczek wspólnicy mogą (i powinni) dokonywać swoich prywatnych zakupów, a nie na rachunek spółki, którą zawiązali.
Należy dodać, że dokonanie wypłaty środków pieniężnych dla wspólników spółki jawnej nie rodzi skutków podatkowych na gruncie podatku dochodowego. Oznaczałoby to bowiem podwójne opodatkowanie tych samych środków: raz – jako dochodu z działalności gospodarczej, drugi raz – z chwilą wypłaty tych środków, u tej samej osoby (wspólnika).
Takie zaliczki, czy wypłata zysku na koniec roku obrotowego w spółce jawnej, nie są dywidendą ani dochodem kapitałowym. Sposób opodatkowania spółek jawnych – jak i innych spółek osobowych – podatkiem dochodowym ma charakter, jak wiadomo, szczególny. Podatnikiem tego podatku nie jest bowiem spółka, lecz jej wspólnicy.

• art. 37, art. 52 § 1, art. 53 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych – Dz.U. Nr 94, poz. 1037; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 184, poz. 1539

Tadeusz Waślicki
autor jest biegłym rewidentem
Źródło: Monitor Księgowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
2 maja nowy dzień ustawowo wolny, 4 maja – wolne za święto w niedzielę. Są takie projekty, ale czy staną się obowiązującym prawem

Pierwszy długi weekend majowy w tym roku jest rozczarowujący – niczym nie wyróżnia się od innych takich trzydniowych weekendów. Bywały jednak takie gdy układ kalendarza pozwalał wypoczywać w taką majówkę ciągiem przez pięć dni albo i tydzień. Co musi się stać, by tak długi weekend był na stałe.

KSeF zmienia zasady gry. Koniec wymówki, że nie mamy faktury?

Wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) miało raz na zawsze rozwiązać problem sporów o doręczenie faktur. W praktyce branża transportowa wchodzi jednak w nowy etap – zamiast starych wymówek pojawiają się nowe pola konfliktu, a kluczowe staje się precyzyjne definiowanie momentu rozpoczęcia biegu terminu płatności.

Nowelizacja ustawy o VAT: zmiany w rozliczeniach eksportu i importu

W dniu 17 kwietnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług. Zmiany będą dotyczyć zasad rozliczania eksportu i importu na gruncie podatku VAT.

Minimalne wynagrodzenie - jak w 2026 r. wpływa na odprawy, ekwiwalenty, dodatki i strukturę płac. Jakie błędy co do płacy minimalnej wyłapuje PIP?

Minimalne wynagrodzenie to dziś nie tylko najniższa pensja w tabeli płac. To kwota, która wyznacza granice odpowiedzialności pracodawców, determinuje wysokość odpraw, podnosi ekwiwalenty za urlop i zmienia proporcje między doświadczonymi pracownikami a nowo zatrudnionymi. Od 1 stycznia 2026 r. ta liczba wynosi 4 806 zł brutto. W praktyce oznacza to znacznie więcej niż 140 zł podwyżki — to impuls, który uruchamia efekt domina w całym systemie prawa pracy. Bo gdy rośnie płaca minimalna, rosną nie tylko wynagrodzenia. Zmienia się konstrukcja umów, kalkulacja kosztów zwolnień, sposób naliczania świadczeń i relacje płacowe w firmach. Minimalne wynagrodzenie przestaje być jedynie narzędziem ochrony najniżej zarabiających. Coraz wyraźniej staje się fundamentem, na którym opiera się cała architektura wynagrodzeń.

REKLAMA

Bez PIT rozliczenia w nieformalnych związkach. Dzięki kodeksowi cywilnemu

Pary żyjące w nieformalnym związkach (konkubinat) mogą przekazywać między sobą przelewy (albo płatności gotówkowe - nie jest wymagane rozliczenie poprzez bank) znacznych kwot bez podatku PIT i podatku od darowizn. O ile są to rozliczenia na koniec związku wynikające z nierównomiernego wkładu partnerów w prowadzenie domu i wychowanie dzieci. W praktyce chodzi o płatności znacznych kwot na rzecz kobiet, które zrezygnowały z pracy zawodowej. Stanowisko fiskusa jest bardzo korzystne w sytuacji, gdy kobiety żyjące w nieformalnych związkach nie mają ochrony wynikającej ze statusu żony i posiadania wspólności majątkowej.

Skrócenie czasu zwrotu podatku VAT od wartości dodanej z 60 do 40 dni. Kolejny krok KSeF - dane otwarte?

Jakie korzyści płyną z KSeF? M.in. skrócenie czasu zwrotu podatku od wartości dodanej (VAT) z 60 do 40 dni czy wygodniejsze przechowywanie faktur w formie cyfrowej przez okres 10 lat. Kolejny krok w KSeF to będą dane otwarte? Mogą uprościć proces wystawiania faktur.

KSeF a faktury, rachunki, potwierdzenia transakcji, wizualizacje. Prof. Modzelewski: Pseudointerpretacje oficjalne sprzeczne z prawem pogłębiają istniejący chaos

Chaos i dezinformacja niepodzielnie rządzą oficjalnym i półoficjalnym przekazem na temat KSeF. Co najmniej raz w tygodniu jesteśmy zaskakiwani nowymi „wynalazkami” w tym zakresie, które nie mają jakiejkolwiek podstawy prawnej lub są wprost sprzeczne z porządkiem prawnym, w tym zwłaszcza z przepisami o VAT – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

JPK CIT: Obowiązek dziś, ułatwienie jutro? Jak to zrobić prawidłowo?

Wprowadzenie JPK_KR_PD (potocznie JPK CIT) budzi wśród firm a w szczególności w środowisku księgowych sporo emocji. Dla jednych to kolejny obowiązek raportowy. Dla innych to realna zmiana, która zdecydowanie ujednolici od strony technicznej rozliczanie podatków. Prawda, jak zwykle, leży pośrodku - pisze Anna Bujarska – Dyrektor Finansowy i Główna Księgowa grupy ADN.

REKLAMA

Kwalifikowana pieczęć elektroniczna firmy a KSeF: dlaczego dla wielu firm to konieczność, jak uzyskać

Od początku kwietnia 2026 r. kolejne firmy w Polsce mierzą się z obowiązkową cyfryzacją procesów fakturowania. Rozszerzenie obowiązku korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) np. na małe i średnie przedsiębiorstwa oznacza w praktyce konieczność wdrożenia nowych narzędzi uwierzytelniania dokumentów elektronicznych. Jednym z nich jest kwalifikowana pieczęć elektroniczna. Dla wielu przedsiębiorstw jest to pierwsze zetknięcie z technologią, która od lat funkcjonuje już w bankowości, administracji publicznej czy dużych korporacjach. Wraz z cyfryzacją obiegu dokumentów narzędzia takie jak podpis elektroniczny czy pieczęć kwalifikowana przestają być rozwiązaniami niszowymi, a stają się elementem codziennej infrastruktury biznesowej.

Osoby, które zarabiają około 14 tys. brutto zaoszczędzą ponad 2 600 zł. Idą zmiany w progach podatkowych?

Polska 2050 proponuje podniesienie drugiego progu podatkowego do 140 tys. zł, co ma odciążyć klasę średnią i ograniczyć rosnące obciążenia fiskalne. Projekt zakłada wejście zmian w życie od 2027 roku, a jego koszt – szacowany na 9 mld zł – miałby zostać pokryty m.in. z podatku cyfrowego i wyższej akcyzy na alkohol.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA