REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak rozliczać współwłaściciela, który dokonuje zakupów niezwiązanych z prowadzoną działalnością

REKLAMA

Współwłaściciel spółki jawnej dokonuje zakupów, które nie dotyczą prowadzonej przez spółkę działalności. Zakupy dokonywane są na kwoty do 8000 zł. Rozumiem, że będą to wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodu.
Jak należy ewidencjonować te zdarzenia? Czy kwotę brutto mogę zaksięgować następująco: Wn konto 250 „Rozrachunki z właścicielami”, Ma konto 201 „Rozrachunki z dostawcami”? A może lepiej jest np. zaksięgować fakturę jak wszystkie inne i wystawić refakturę?

RADA
Oba rozwiązania nie są dobre. Podstawowym ich mankamentem jest to, że nie odzwierciedlają charakteru ekonomicznego ewidencjonowanych operacji, oraz to, że mogą powodować problemy podatkowe.
Najlepszym rozwiązaniem jest wypłata wspólnikom zaliczek na poczet zysku przysługującego im po zakończeniu roku obrotowego. Z tych pieniędzy mogą kupować potrzebne im towary na własny rachunek, a nie na rachunek spółki. Jedynym problemem jest to, że wysokość ewentualnych zysków spółki, które mogą podlegać podziałowi między wspólników, będzie znana dopiero po zamknięciu roku obrotowego. Z tego względu wskazane byłoby określenie w umowie spółki sposobu postępowania z otrzymanymi zaliczkami. Może się bowiem okazać, że spółka na koniec roku nie wypracowała zysku bądź też wypracowała niższy zysk niż wypłacone zaliczki.

UZASADNIENIE
Sądząc z opisu, wspólnicy kupowali potrzebne im produkty, biorąc faktury wystawiane na spółkę jawną. Świadczy o tym propozycja księgowania tych zakupów jako zobowiązania spółki albo ich „refakturowania”.
Zakupy niezwiązane z prowadzoną działalnością rozliczane przez konto rozrachunków z właścicielami
W pierwszym przypadku ewidencjonowanie zakupów: Wn konto 250, Ma konto 201 może spowodować problemy na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług. Spółka formalnie nabywa towary i następnie dokonuje ich dostawy dla wspólników, a więc w zasadzie powinna wykazać podatek należny. Jak rozumiem, nie wystawia ona faktur na wspólników i nie wykazuje podatku należnego w deklaracji VAT-7.
Zakupy niezwiązane z prowadzoną działalnością rozliczane przez refakturowanie
Drugi sposób (refakturowanie) również budzi szereg zastrzeżeń. W opisanej sytuacji należałoby raczej mówić o odsprzedaży niż o refakturowaniu. Refakturowanie dotyczy bowiem zakupu usług. Teoretycznie można by przyjąć, że spółka w ramach działalności handlowej nabywa towary (np. ubrania, żywność, sprzęt gospodarstwa domowego itp.), które następnie odprzedaje wspólnikom. Z formalnego punktu widzenia jest to możliwe, bowiem żaden przepis nie zabrania dokonywania wspólnikowi zakupów w spółce, którą zawiązał.
W takim przypadku spółka uzyskiwałaby przychód ze sprzedaży towarów i mogłaby zaliczyć „wartość sprzedanych towarów w cenach nabycia (zakupu)” do kosztów uzyskania przychodów. Równocześnie odliczałaby podatek VAT zawarty w fakturach i wykazywałaby podatek należny. Ewidencja tych zdarzeń odbywałaby się w sposób „normalny”, jak w przypadku każdej działalności handlowej. Wydaje się, że sprzedaż wspólnikom powinna być jednak ewidencjonowana przy użyciu kasy fiskalnej.
Rozwiązanie to nie jest godne polecenia, gdyż, tak naprawdę, nabycie i sprzedaż towarów przez spółkę miałyby charakter fikcyjny. Nawet wtedy, kiedy transakcje zostałyby udokumentowane fakturami nabycia i paragonami z kas fiskalnych – w przypadku sprzedaży. Poza tym zobowiązania wspólników ewidencjonowane byłyby jako zobowiązania handlowe, podczas gdy ich charakter jest zupełnie inny.
Trudno jest przewidywać, do jakich wniosków mogłyby dojść osoby przeprowadzające kontrolę podatkową w Państwa spółce i co dalej mogłoby z tego wyniknąć.
Wypłata zaliczek na poczet zysku
Istnieje proste rozwiązanie, pozbawione wad oraz ryzyka podatkowego, które powinno być zastosowane w opisanej sytuacji, tj. wypłata w ciągu roku obrotowego zaliczek na poczet zysku.
Zgodnie z przepisami ustawy Kodeks spółek handlowych każdy wspólnik ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w tym samym stosunku, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. Jednakże w umowie spółki może zostać określony udział wspólnika w zysku, który w razie wątpliwości odnosi się także do udziału w stratach (umowa spółki może zwolnić wspólnika spółki jawnej od partycypowania w stratach).
W myśl przepisu art. 52 § 1 k.s.h. wspólnik spółki jawnej może żądać podziału i wypłaty całości zysku z końcem każdego roku obrotowego. Ponadto – zgodnie z art. 53 k.s.h. – ma prawo żądać corocznie wypłacenia odsetek w wysokości 5% od swojego udziału kapitałowego, nawet gdy spółka poniosła stratę.
Przepisy k.s.h. nie mówią o możliwości wypłaty „zaliczek” na poczet zysku w spółce jawnej. Chociaż uprawnienie do otrzymania przypadającej części zysku powstaje po zakończeniu roku obrotowego, to jednak należy zauważyć, że zgodnie z art. 37 k.s.h. przepisy kodeksu dotyczące spółki jawnej stosuje się, o ile umowa spółki nie stanowi inaczej (umową nie można zmieniać postanowień przepisów o zarządzie i reprezentacji spółki).
WAŻNE!
Kodeks spółek handlowych nie mówi o możliwości wypłaty zaliczek na poczet zysku w spółce jawnej. Dopuszczalne jest jednak zawarcie w umowie spółki zastrzeżenia o dokonywaniu takich wypłat w ciągu roku obrotowego.
Dopuszczalne zatem jest zastrzeżenie w umowie spółki możliwości wypłaty zaliczek na zysk w ciągu roku obrotowego. Jest to praktykowane, bowiem wspólnicy spółek jawnych pobierają w trakcie roku obrotowego wynagrodzenie „na życie” w formie zaliczek. Częstotliwość i wysokość wypłacanych zaliczek na poczet zysku za rok obrotowy uzależniona jest, w zasadzie, od decyzji właścicieli.
Jedynym problemem jest to, że wysokość ewentualnych zysków spółki, które mogą podlegać podziałowi między wspólników, będzie znana dopiero po zamknięciu roku obrotowego. Z tego względu wskazane byłoby określenie w umowie spółki sposobu postępowania z otrzymanymi zaliczkami, gdyby okazało się, że spółka na koniec roku nie wypracowała zysku bądź też wypracowała niższy zysk niż wypłacone zaliczki.

PRZYKŁAD
W umowie spółki jawnej przewidziana została możliwość wypłaty zaliczek na poczet zysku rocznego. Wspólnicy podjęli uchwałę o wypłacie zaliczki. Wypłata powinna zostać zaksięgowana:
Wn konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”,
Ma konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”, w analityce konta imienne wspólników, oraz
Wn konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”, w analityce konta imienne wspólników,
Ma konto 101 „Kasa krajowych środków pieniężnych” lub konto 131 – „Bieżący rachunek bankowy”.
Po zakończeniu roku obrotowego, zatwierdzeniu sprawozdania i podjęciu uchwały o wypłaceniu należnych wspólnikom części zysku – następuje przeniesienie zysku za poprzedni rok obrotowy:
Wn konto 860 „Wynik finansowy”,
Ma konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie” oraz „doksięgowanie” zysku należnego za rok obrotowy na konto rozrachunków z tytułu wypłat z zysku,
Wn konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”:
Ma konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”
lub w sytuacji odwrotnej, tj. wyższych zaliczek od przysługującego zysku:
Wn konto 257 „Rozrachunki z tytułu wypłat z zysku”
Ma konto 821 „Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie”.
Z pobranych zaliczek wspólnicy mogą (i powinni) dokonywać swoich prywatnych zakupów, a nie na rachunek spółki, którą zawiązali.
Należy dodać, że dokonanie wypłaty środków pieniężnych dla wspólników spółki jawnej nie rodzi skutków podatkowych na gruncie podatku dochodowego. Oznaczałoby to bowiem podwójne opodatkowanie tych samych środków: raz – jako dochodu z działalności gospodarczej, drugi raz – z chwilą wypłaty tych środków, u tej samej osoby (wspólnika).
Takie zaliczki, czy wypłata zysku na koniec roku obrotowego w spółce jawnej, nie są dywidendą ani dochodem kapitałowym. Sposób opodatkowania spółek jawnych – jak i innych spółek osobowych – podatkiem dochodowym ma charakter, jak wiadomo, szczególny. Podatnikiem tego podatku nie jest bowiem spółka, lecz jej wspólnicy.

• art. 37, art. 52 § 1, art. 53 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych – Dz.U. Nr 94, poz. 1037; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 184, poz. 1539

Tadeusz Waślicki
autor jest biegłym rewidentem
Źródło: Monitor Księgowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Ulga na robotyzację w 2026 r. Platforma jezdna w magazynie też może być robotem przemysłowym

Najnowsza interpretacja Dyrektora KIS potwierdza: automatyczny system składowania palet może dawać prawo do 50-procentowego odliczenia w ramach ulgi na robotyzację, jeżeli jest funkcjonalnie związany z cyklem produkcyjnym. Uwaga jednak na cztery pułapki, które mogą zniweczyć ekonomiczny sens preferencji – od definicji „zastosowań przemysłowych", przez fabryczną nowość, po sposób rozliczania kosztu w czasie.

KSeF w 2026 roku jest już faktem. Ale co czeka przedsiębiorców od stycznia 2027?

Papierowa faktura odchodzi do historii. Od ponad miesiąca dziesiątki tysięcy polskich firm wystawiają dokumenty wyłącznie przez Krajowy System e-Faktur. To efekt rewolucji, która ruszyła w lutym i kwietniu 2026 – i która jeszcze nie powiedziała ostatniego słowa. Przed nami kluczowy termin: styczeń 2027.

Nie wystarczy wystawić fakturę w KSeF - w tych przypadkach trzeba jeszcze wydać nabywcy potwierdzenie transakcji. W jakiej formie i treści?

Przepisy ustawy o VAT dopuszczają wystawienie faktury ustrukturyzowanej w innym modelu niż online w określonych trybach, jednak nie rozstrzygają wprost, jaki dokument w tym czasie powinien otrzymać nabywca. Kluczowe znaczenie ma nadanie fakturze numeru KSeF, od którego według resortu finansów zależy możliwość przekazania jej wizualizacji. W przeciwnym razie sprzedawca przekazuje jedynie potwierdzenie transakcji, które nie jest fakturą i nie uprawnia do odliczenia VAT. Potwierdzenie transakcji wydawane, gdy nie można wystawić wizualizacji faktury, choć na pierwszy rzut oka może wydawać się dokumentem pomocniczym, w praktyce pełni istotną rolę.

Można złożyć lub skorygować PIT-a także w maju: Twój e-PIT wraca po przerwie. Jak uniknąć kary i dostać wyższy zwrot podatku? Na czym polega "czynny żal"?

W poprzednim roku ok. 6 mln podatników skorzystało z automatycznej akceptacji swojego zeznania PIT, nie wprowadzając w nim żadnych zmian. Tegoroczny termin na rozliczenia (30 kwietnia) już minął ale eksperci wskazują, że taka bierność często oznacza utratę ulg i odliczeń. Na szczęście przepisy pozwalają na skorygowanie błędów: 7 maja po godzinie 21:00, ponownie ruszyła usługa Twój e-PIT, co pozwala spóźnialskim na złożenie „czynnego żalu”, a pozostałym "zapominalskim" na korektę, która otwiera drogę w szczególności do uwzględnienia ulg podatkowych, a tym samym odzyskania nadpłaconego podatku.

REKLAMA

Faktury i korekty wystawiane poza KSeF w 2026 r. - co wyszło po kilku tygodniach stosowania KSeF w praktyce

Czy z faktury wystawionej poza Krajowym Systemie e-Faktur można odliczyć VAT? Czy można wystawić poza KSeF fakturę korygującą do faktury ustrukturyzowanej? Na te pytania odpowiada doradca podatkowy Marcin Chomiuk, Partner zarządzający ADN Podatki sp. z o.o.

Przekroczysz w 2026 limit choćby o złotówkę, a w 2027 zapłacisz wtedy ponad dwa razy wyższy podatek

Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok, który powinni przeczytać wszyscy mali podatnicy korzystający z preferencyjnej stawki CIT. Sprawa dotyczy pozornie prostego pytania: co się dzieje, gdy firma przekroczy roczny limit przychodów uprawniający do stosowania 9 procent podatku dochodowego? Czy można wówczas podzielić dochód i zastosować dwie stawki? NSA odpowiedział jednoznacznie – i niekoniecznie po myśli przedsiębiorców.

Pieniądze zebrane przez fundację Cancer Fighters zwolnione z podatku. Darowiznę można odliczyć w PIT lub CIT - trzeba mieć dowód wpłaty

Zbiórka pieniędzy dla fundacji Cancer Fighters jest zwolniona z podatku – tak odpowiedziało Ministerstwa Finansów na pytania PAP. Darowizny pieniężne wpłacone na fundację mogą zostać odliczone od podatku dochodowego - zarówno PIT jak i CIT za 2026 rok.

Składka zdrowotna: uwaga na zmiany w rozliczeniu rocznym przedsiębiorców (ryczałt, skala podatkowa, podatek liniowy). Rok składkowy nie zawsze pokrywa się z kalendarzowym

Maj dla wielu przedsiębiorców wygląda podobnie: dużo spraw bieżących, terminy się piętrzą, a gdzieś pomiędzy fakturami, podatkami i codziennym prowadzeniem firmy wraca temat, który co roku budzi ten sam niepokój: roczne rozliczenie składki zdrowotnej. W 2026 roku to rozliczenie wygląda trochę inaczej niż rok wcześniej. Co ważne, część zmian można odczuć jako ulgę. Choć sam obowiązek nie zniknął, zmieniły się niektóre zasady, które dla przedsiębiorców są teraz korzystniejsze.

REKLAMA

KSeF 2026: unikamy katastrofy, bo faktury wystawiamy po staremu. Nie będzie kar za niewystawianie faktur ustrukturyzowanych także w 2027 roku?

Minął pierwszy miesiąc obowiązkowego KSeF. Podatnicy zachowali się w pełni racjonalnie, bo w przytłaczającej większości wystawiają po staremu faktury papierowe i elektroniczne, a niewielka ich część robi to podwójnie: po staremu i po nowemu (do KSeF). Zgodnie z przewidywaniami jedynym sposobem uniknięcia katastrofy rozliczeniowej, którą niesie za sobą nakaz powszechnego wystawiania faktur ustrukturyzowanych, było przysłowiowe „olanie” tego obowiązku – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Rewolucja w sporach z fiskusem: ugoda zamiast kontroli. Podatnik zapłaci o połowę mniej

W wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów opublikowano projekt nowelizacji ordynacji podatkowej (UDER110), który przewiduje wprowadzenie tzw. ugody podatkowej. Jeżeli projektowane przepisy wejdą w życie, podatnik i organ będą mogli polubownie zamknąć sprawę zaległości podatkowej, a wnioskodawca będzie mógł uzyskać obniżenie odsetek, ochronę przed odpowiedzialnością karnoskarbową w zakresie objętym ugodą oraz odroczenie albo rozłożenie spłaty na raty.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA