REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak wykazać w księgach sprzedaż udziałów

Małgorzata Kawczyńska
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Spółka z o.o. posiada w innej spółce 200 udziałów o wartości nominalnej 100 zł. Podjęto decyzję o sprzedaży 100 udziałów. Jak będzie wyglądał zapis tej operacji w księgach rachunkowych?

rada

REKLAMA

Autopromocja

Z tytułu sprzedaży udziałów powstaje przychód finansowy. Wartość księgowa udziałów stanowi w momencie ich zbycia koszt finansowy.

uzasadnienie

Udziały w obcych jednostkach stanowią instrument kapitałowy spółki i mogą być przedmiotem obrotu. Cena zbycia może być ustalana na dowolnym poziomie. Kwota otrzymana za udziały może odpowiadać ich wartości nominalnej lub znacznie się od niej różnić. Zwykle cenę sprzedaży ustala się na poziomie cen rynkowych.

Początkowa kwalifikacja nabytych udziałów zależy od tego, czy są one traktowane jako inwestycja długo- czy krótkoterminowa. Inwestycje krótkoterminowe ujmowane są na kontach w zespole 1, natomiast inwestycje długoterminowe kwalifikuje się w zespole 0.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Sprzedaż inwestycji krótkoterminowych

Sprzedaż udziałów stanowiących inwestycje krótkoterminowe ujmowana jest w przychodach finansowych, natomiast wartość netto sprzedanych udziałów stanowi koszt finansowy.

Przykład 1

Spółka A kupiła w roku X1 200 udziałów w spółce B o wratości nominalnej 100 zł. Zakup ten został potraktowany jako inwestycja krótkoterminowa. Spółka wycenia inwestycje krótkoterminowe według wartości rynkowej. Na koniec roku X1 uznano, że wartość jednego udziału wynosi 90 zł. W roku X2 spółka sprzedała 100 udziałów w cenie 120 zł za udział.

Ewidencja księgowa w roku X1

1. Zakup przez spółkę A 200 udziałów po 100 zł każdy:

Wn „Inwestycje krótkoterminowe” 20 000

Ma „Inne rozrachunki” 20 000

2. Wycena udziałów na dzień bilansowy w wartości rynkowej - 90 zł/udział:

(100 zł - 90 zł) × 200 udziałów = 2000 zł

Wn „Koszty finansowe” 2 000

Ma „Odpis aktualizujący inwestycje krótkoterminowe” 2 000

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Ewidencja księgowa w roku X2

1. Sprzedaż 100 udziałów w cenie 120 zł każdy:

Wn „Inne rozrachunki” 12 000

Ma „Przychody finansowe” 12 000

2. Koszt sprzedanej inwestycji - odwrócenie odpisu aktualizującego i ustalenie kosztu własnego sprzedanych udziałów:

10 zł × 100 udziałów = 1000 zł - wartość korygująca odpis aktualizujący

(100 zł - 10 zł) × 100 udziałów = 9000 zł - wartość netto inwestycji

Wn „Odpis aktualizujący inwestycje krótkoterminowe” 1 000

Wn „Koszty finansowe” 9 000

Ma „Inwestycje krótkoterminowe” 10 000

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Przykład 2

Spółka A kupiła w roku X1 200 udziałów w spółce B po 100 zł każdy.

Zakup ten został potraktowany jako inwestycja krótkoterminowa.

Spółka wycenia inwestycje krótkoterminowe według wartości rynkowej.

Na koniec roku X1 uznano, że wartość rynkowa jednego udziału wynosi 110 zł.

W roku X2 spółka sprzedała 100 udziałów w cenie 120 zł za udział.

Ewidencja księgowa w roku X1

1. Zakup przez spółkę A 200 udziałów po 100 zł każdy:

Wn „Inwestycje krótkoterminowe” 20 000

Ma „Inne rozrachunki” 20 000

2. Wycena udziałów w wartości rynkowej - 110 zł/udział:

(110 zł - 100 zł) × 200 udziałów = 2000 zł

Wn „Odpis aktualizujący inwestycje krótkoterminowe” 2 000

Ma „Przychody finansowe” 2 000

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Ewidencja księgowa w roku X2

1. Sprzedaż 100 udziałów w cenie 120 zł każdy:

Wn „Inne rozrachunki” 12 000

Ma „Przychody finansowe” 12 000

2. Koszt sprzedanej inwestycji:

a) odwrócenie wcześniejszego odpisu aktualizującego zwiększającego wartość sprzedanych udziałów

10 zł × 100 udziałów = 1000 zł

Wn „Koszty finansowe” 1 000

Ma „Odpis aktualizujący inwestycje krótkoterminowe” 1 000

b) wartość netto inwestycji

100 zł × 100 udziałów = 10 000 zł

Wn „Koszty finansowe” 10 000

Ma „Inwestycje krótkoterminowe” 10 000

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Sprzedaż inwestycji długoterminowych

Sprzedaż udziałów stanowiących inwestycje długoterminowe, podobnie jak w przypadku inwestycji krótkoterminowych, ujmowana jest w przychodach finansowych, a wartość netto sprzedanych udziałów stanowi koszt finansowy.

Przykład 3

Spółka A kupiła w roku X1 200 udziałów w spółce B po 100 zł każdy.

Zakup ten został potraktowany jako inwestycja długoterminowa.

W wyniku osiągania zysków przez spółkę B na koniec roku X1 uznano, że wartość jednego udziału wynosi 120 zł.

W kolejnym roku X2 spółka poniosła stratę i wartość udziału wyceniono na poziomie 90 zł.

W roku X3 spółka znowu osiągnęła zysk i wycena jednego udziału wyniosła 110 zł. Na początku roku X4 sprzedano 100 udziałów po 130 zł.

Ewidencja księgowa

1. Zakup przez spółkę A 200 udziałów:

Wn „Inwestycje długoterminowe” 20 000

Ma „Inne rozrachunki” 20 000

2. Wzrost wartości udziału ze 100 zł do 120 zł:

20 zł × 200 udziałów = 4000 zł

Wn „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 4 000

Ma „Kapitał z aktualizacji wyceny” 4 000

3. Zmniejszenie wartości udziału ze 120 zł do 90 zł:

30 zł × 200 zł = 6000 zł

a) wartość odniesiona wcześniej na kapitał z aktualizacji wyceny - 4000 zł

Wn „Kapitał z aktualizacji wyceny” 4 000

Ma „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 4 000

b) pozostała część obniżenia wartości udziału

6000 zł - 4000 zł = 2000 zł

Wn „Koszty finansowe” 2 000

Ma „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 2 000

4. Wzrost wartości udziału z 90 zł do 110 zł:

20 zł × 200 udziałów = 4000 zł

a) przyrost wartości związany z wcześniejszym obniżeniem wartości odniesionym w koszty - 2000 zł

Wn „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 2 000

Ma „Przychody finansowe” 2 000

b) przyrost wartości powyżej ceny nabycia udziału - 2000 zł

Wn „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 2 000

Ma „Kapitał z aktualizacji wyceny” 2 000

5. Sprzedaż 100 udziałów w cenie 130 zł za udział:

Wn „Inne rozrachunki” 13 000

Ma „Przychody finansowe” 13 000

6. Koszt sprzedaży inwestycji:

a) kapitał z aktualizacji wyceny: (2000 zł : 200 udziałów) = 10 zł/udział

10 zł × 100 udziałów = 1000 zł

Wn „Kapitał z aktualizacji wyceny” 1 000

Ma „Odpis aktualizujący długoterminowe aktywa finansowe” 1 000

b) wartość netto udziałów

100 udziałów × 100 zł = 10 000 zł

Wn „Koszty finansowe” 10 000

Ma „Inwestycje długoterminowe” 10 000

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Zgodnie z art. 15 ust. 1k ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jeżeli zbywane udziały zostały objęte za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, to koszt uzyskania przychodu ustala się w wysokości nominalnej wartości objętych udziałów (akcji) z dnia ich objęcia. Powyższa zasada ustalania kosztów uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia udziałów dotyczy tych udziałów, które zostały objęte, począwszy od 1 stycznia 2001 r. Natomiast do ustalenia przychodu z odpłatnego zbycia udziałów zastosowanie znajdzie art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym przychodem z odpłatnego zbycia praw majątkowych jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Ustawodawca zastrzegł jednak, że jeżeli przyjęta cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej.

Dochód lub strata osiągana ze sprzedaży udziałów podlega rozliczeniu na ogólnych zasadach. Podatnik nie określa dochodu na poszczególnych transakcjach, lecz stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Taką interpretację przedstawił Podkarpacki Urząd Skarbowy w piśmie nr PUS. I/423/118/06 z 13 lutego 2007 r.

Należy również zwrócić uwagę na interesującą decyzję w sprawie interpretacji prawa podatkowego Izby Skarbowej w Rzeszowie, nr IS. I/2-4230/10/06, z 7 grudnia 2006 r., która uznała, że przy sprzedaży udziałów wydatki poniesione na objęcie udziałów powinny zostać zakwalifikowane jako koszty uzyskania przychodów przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów, natomiast nie uznała za koszt uzyskania przychodu wniesionych, a niezwróconych dopłat, związanych ze sprzedanymi udziałami.

• art. 3 ust. 1 pkt 17, 18, 24 i 26, art. 28 ust. 1 pkt 3 i 5, art. 35 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

• rozporządzenie Ministra Finansów z 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych - Dz.U. Nr 149, poz. 1674; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 256, poz. 2146

Małgorzata Kawczyńska

główna księgowa, finalistka konkursu Księgowy Roku 2005

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/9
Są kosztem uzyskania przychodu:
koszty reprezentacji, w szczególności poniesione na usługi gastronomiczne, zakup żywności oraz napojów, w tym alkoholowych
udzielone pożyczki, w tym stracone pożyczki
wydatki na wystrój wnętrza biurowego nie będące wydatkami reprezentacyjnymi
wpłaty dokonywane do pracowniczych planów kapitałowych, o których mowa w ustawie o pracowniczych planach kapitałowych – od nagród i premii wypłaconych z dochodu po opodatkowaniu podatkiem dochodowym
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Pracownik może czasem nie wykonywać pracy i zachować prawo do wynagrodzenia. W jakich przypadkach?

Wynagrodzenie jest – co do zasady - świadczeniem przysługującym w zamian za świadczoną przez pracownika pracę (czyli wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną). Za czas niewykonywania pracy pracownik ma prawo do wynagrodzenia, jeżeli wynika to z przepisów prawa pracy.

Wyślesz pismo do urzędu i sądu ostatniego dnia terminu nie tylko Pocztą Polską. Nowelizacja ordynacji podatkowej, kpa i kpc już w Sejmie

Do Sejmu trafił już rządowy projekt nowelizacji Ordynacji podatkowej i kilku innych ustaw, który ma na celu dostosowania polskiego prawa do dwóch wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Nowe przepisy przewidują, że m.in. w procedurze podatkowej, administracyjnej, cywilnej, można będzie nadać pismo (z zachowaniem terminu) do urzędu u dowolnego operatora pocztowego, a nie jak do tej pory tylko za pośrednictwem Poczty Polskiej. Zmienione omawianą nowelizacją przepisy zapewnią też oprocentowanie nadpłat powstałych w wyniku orzeczeń TSUE lub TK za okres od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu, niezależnie od czasu złożenia wniosku o zwrot nadpłaty.

Bałagan w dokumentach firmy? Sprawdź, jak skutecznie nad nimi zapanować

Papierowy bałagan w dokumentacji firmowej. Dlaczego tradycyjne przechowywanie dokumentów sprawia tyle problemów? Co musisz wiedzieć, aby to zmienić?

Ile wyniesie rata kredytu po obniżce stóp procentowych o 0,5 pp, 0,75 pp, 1 pp? Jak wzrośnie zdolność kredytowa? Stopy NBP spadną dopiero w II połowie 2025 r.?

Rada Polityki Pieniężnej na posiedzeniu w dniach 15-16 stycznia 2024 r. utrzymała wszystkie stopy procentowe NBP na niezmienionym poziomie. RPP nie zmieniła poziomu stóp procentowych w styczniu 2025 r. Rankomat.pl zwraca jednak uwagę, że jest szansa na to, że w 2025 roku (raczej w II połowie) stopy spadną o 0,75 p.p. (punkt procentowy). To wywołałoby spadek raty przeciętnego kredytu o 196 zł i wzrost zdolności kredytowej. Okazuje się, że bankach obniżki już się zaczęły i to nie tylko w przypadku lokat, ale również kredytów. Jak wynika z danych NBP, średnie oprocentowanie lokat założonych w listopadzie (najnowsze dostępne dane) spadło poniżej 4% po raz pierwszy od maja 2022 r. Średnie oprocentowanie kredytów hipotecznych również było najniższe od maja 2022 r. i wyniosło 7,35%. Zauważalnie staniały nawet kredyty konsumpcyjne, których RRSO po raz pierwszy od grudnia 2021 r. spadło poniżej 13%.

REKLAMA

E-akta osobowe pracowników: co muszą zawierać i jak je prowadzić?

Elektroniczna forma akt osobowych, czyli e-akta, staje się coraz bardziej popularna, oferując wygodę, efektywność i oszczędność czasu. Ale czym właściwie są e-akta osobowe pracowników i jak je prawidłowo prowadzić?

Procedura VAT-OSS – na czym polega, jak stosować i dlaczego warto. Jak wypełnić zgłoszenie VIU-R

Wprowadzenie procedury VAT-OSS (One Stop Shop – co można przetłumaczyć jako: Sklep w jednym miejscu), to istotne uproszczenie rozliczeń podatkowych dla firm prowadzących działalność transgraniczną w Unii Europejskiej. Procedura ta umożliwia przedsiębiorcom rozliczać w jednym miejscu podatek VAT z tytułu sprzedaży towarów i usług na rzecz konsumentów w innych krajach UE. Pozwala to na uniknięcie skomplikowanych procesów rejestracji i rozliczeń w każdym państwie członkowskim oddzielnie.

Automatyzacja i sztuczna inteligencja w księgowości: przykłady konkretnych zastosowań. System wykryje oszusta i fałszywego dostawcę

Automatyzacja procesów finansowych (w tym zastosowanie sztucznej inteligencji) już teraz pomaga przedsiębiorcom oszczędzać czas, redukować koszty oraz minimalizuje ryzyko błędów. I choć jej korzyści odkrywają głównie najwięksi rynkowi gracze, wkrótce te narzędzia mogą stać się niezbędnym elementem każdej firmy, chociażby ze względu na ich nieocenioną pomoc w wykrywaniu cyberoszustw. O tym, dlaczego automatyzacja w księgowości jest niezbędna, mówi Marzena Janta-Lipińska, ekspertka ds. podatków, specjalizująca się w księgowości zewnętrznej i propagatorka nowoczesnych, elastycznych rozwiązań z zakresu usług operacyjnych, zgodności z przepisami i sprawozdawczości.

Świetna wiadomość dla podatników. Chodzi o odsetki z urzędu skarbowego

Odsetki od nadpłat podatkowych będą naliczane już od dnia ich powstania aż do momentu zwrotu – taką zmianę przewiduje projekt nowelizacji ordynacji podatkowej przyjęty przez rząd. Co jeszcze ulegnie zmianie?

REKLAMA

Podatek od nieruchomości w 2025 r. Budynek i budowla mają inne definicje, przesunięcie terminu złożenia deklaracji DN-1, inna stawka dla garaży

Budynek i budowla zmieniły od początku 2025 r. swoje definicje w podatku od nieruchomości.  Do tej pory podatnicy posługiwali się uregulowaniami pochodzącymi z prawa budowlanego, dlatego wprowadzenie przepisów regulujących te kwestie bezpośrednio w przepisach podatkowych to spora zmiana. Sprawdzamy, w jaki sposób wpłynie ona na obowiązki podatkowe polskich przedsiębiorców. 

Tsunami zmian podatkowych – kto ucierpi najbardziej?

Rok 2025 przynosi kolejną falę zmian podatkowych, które dotkną zarówno najmniejszych przedsiębiorców, jak i największe firmy. Eksperci alarmują, że brak stabilności prawa zagraża inwestycjom w Polsce, a wprowadzenie nowych przepisów w pośpiechu prowadzi do kosztownych błędów. Czy czeka nas poprawa w zakresie przewidywalności i uproszczenia systemu fiskalnego?

REKLAMA