ESEF – ostudzona (r)ewolucja w raportowaniu spółek giełdowych

Terminy - jest jeszcze czas

Mimo tych zmian prawnych, spółki, które jeszcze nie dostosowały sprawozdań rocznych do wymogów ESEF, wciąż mają na to czas i w zależności od ustalonego wcześniej terminu raportowania, mogą składać dokumenty w nowej formule. Część spółek zdecydowała się też na zmianę terminu udostępnienia raportów, aby dostosować je do wymogów ESEF.

13 kwietnia 2021 roku została opublikowana ustawa zawierająca m.in. przepisy regulujące termin rozpoczęcia raportowania zgodnego z Jednolitym Europejskim Formatem Raportowania (ESEF). Zgodnie z zapisami tego przepisu emitent może zdecydować o niestosowaniu ESEF w stosunku do raportów rocznych oraz skonsolidowanych raportów rocznych za rok obrotowy rozpoczynający się od dnia 1 stycznia 2020 roku i sporządzić te raporty na zasadach dotychczasowych.

Przepis ten wszedł w życie 14 kwietnia 2021 roku i ma zastosowanie również do raportów rocznych sporządzonych przed dniem wejścia w życie.

Czym jest ESEF?

Sprawozdanie w formacie ESEF stanowi nową formę komunikacji emitentów z inwestorami oraz innymi interesariuszami. Spółki muszą „tagować” sprawozdania przy użyciu języka znaczników XBRL. Jest to zbiór pojęć zawartych w taksonomii, czyli słowniku pojęć służących do znakowania danych w sprawozdaniach w standardzie XBRL. Terminologia wykorzystana w słowniku jest oparta na Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej. Co to oznacza w praktyce?

- Aktualnie spółki notowane na giełdach papierów wartościowych przygotowują sprawozdania skonsolidowane według standardów MSSF. Dla specjalistów relacji inwestorskich i kontrolingu analiza takich dokumentów, nie jest dużym wyzwaniem, ale już dla osób z mniejszym doświadczeniem, może stanowić problem, w szczególności jeśli jest to sprawozdanie spółki działającej w innym kraju. Standardy ESEF ujednolicą oraz zdigitalizują sposób prezentowania informacji zawartych w raportach i będą przygotowywane w ten sam sposób zarówno przez spółki przykładowo z Francji, jak i te z Polski. Przyniesie to z pewnością emitentom korzyści wizerunkowe, ale co najważniejsze, może przełożyć się również na większe zainteresowanie inwestorów z uwagi na łatwiejszy dostęp do danych umożliwiającą mniej lub bardziej algorytmiczne inwestowanie – tłumaczy Paweł Krupa, product menager systemów Comarch ERP.

Jakie korzyści dają standardy ESEF?

Dla uczestników rynku kapitałowego, czyli spółek notowanych na giełdach papierów wartościowych, analityków i inwestorów oraz instytucji sprawujących nadzór nowe regulacje dają wiele korzyści, a będą one najbardziej widoczne po powstaniu centralnego systemu gromadzącego i przetwarzającego dane. Taki system pozwoli w łatwy sposób raportować dane finansowe spółek z wszystkich rynków regulowanych UE. Obecnie największą korzyścią, jaką daje format ESEF jest pełniejszy dostęp do danych. Zgodnie z nowymi regulacjami dane prezentowane są w postaci XHTML i ich zapis widoczny jest w dowolnej przeglądarce internetowej, bez konieczności instalowania zewnętrznego systemu informatycznego. Dla spółek wprowadzenie regulacji ESEF daje możliwość przejrzenia, uporządkowania i ustandaryzowania danych w raportach finansowych, a przez to zmniejszenie prawdopodobieństwa wystąpienia błędów.

­Jak przygotować raport ESEF?

Do przygotowania sprawozdania finansowego według standardów Jednolitego Europejskiego Formatu Raportowania niezbędne jest dedykowane narzędzie informatyczne wspomagające proces interaktywnego raportowania.

- Na rynku są dostępne aplikacje, które umożliwiają użytkownikowi tworzenie sprawozdania finansowego przy zachowaniu wytycznych ESEF. Takie oprogramowania posiadają m.in. wbudowane zbiory najnowszych znaczników taksonomii ESEF czy walidacji. Dużą zaletą narzędzi informatycznych jest również możliwość przenoszenia raz wprowadzonych danych na kolejne lata. Tagowanie pozycji raportu w dłuższej perspektywie przynosi realne oszczędności czasu, a tworzenie sprawozdania z roku na rok będzie znacznie mniej czasochłonne – zauważa Paweł Krupa.

Spółki mogą zastosować też inne rozwiązanie i zlecić cały proces tworzenia raportu w formacie iXBRL wyspecjalizowanej firmie zewnętrznej, ale w takim przypadku trzeba pamiętać o tym że część procesów dotychczas zachodzących w spółce, zostanie przeniesione poza organizację. Taki sposób mimo początkowego entuzjazmu ostatecznie nie stał się popularnym rozwiązaniem wśród emitentów.