Kategorie

Jak w postępowaniu podatkowym ustanowić pełnomocnika

Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski ukończył Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz studia LL.M. na Wydziale Prawa Uniwersytetu Indiany w Bloomington w USA. Od 2012 r. jest adwokatem w Nowym Jorku, a od 2017 r. w Polsce (obecnie radcą prawnym). W wyborach samorządowych 2018 r. kandyduje do Rady Dzielnicy Wola m.st. Warszawy w okręgu Mirów - Czyste z list KWW Jana Śpiewaka - Wygra Warszawa.
inforCMS
Jakie wymogi musi dopełnić podatnik, który chce działać w postępowaniu podatkowym przez pełnomocnika?

 

Działanie poprzez pełnomocnika jest jednym z podstawowych uprawnień podatnika w postępowaniu podatkowym, które zostało mu zagwarantowane na mocy przepisów Ordynacji podatkowej. W celu prawidłowego umocowania pełnomocnika podatnik jest zobowiązany do złożenia pełnomocnictwa na piśmie lub zgłoszenia go ustnie do protokołu (art. 137 par. 2 Ordynacji podatkowej). Jeżeli chodzi o formę pisemną, to z przepisów nie wynika, aby pełnomocnictwo miało zostać udzielone w jakiejś szczególnej formie, stąd wystarczająca jest zwykła forma pisemna.

Oświadczenie woli o udzieleniu pełnomocnictwa składane jest pełnomocnikowi i nie jest potrzebne przyjęcie pełnomocnictwa przez pełnomocnika. Z treści pełnomocnictwa powinien jasno wynikać jego zakres. Udzielone przez podatnika pełnomocnictwo może posiadać charakter ogólny (upoważnia do prowadzenia wszelkich spraw, ale tylko w zakresie zwykłego zarządu) bądź też szczególny (upoważnia do prowadzenia konkretnej sprawy albo do dokonania poszczególnych czynności).

Czynność udzielenia pełnomocnictwa daje pełnomocnikowi kompetencję do dokonywania czynności prawnych w imieniu i ze skutkiem dla mocodawcy. Pełnomocnik zobowiązany jest dołączyć do akt sprawy z zakresu postępowania podatkowego oryginał udzielonego mu pełnomocnictwa lub też urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Jeżeli pełnomocnikiem jest adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy, może on sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. Natomiast momentem, od którego pełnomocnictwo zostaje skutecznie ustanowione, jest złożenie do akt sprawy oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa albo też dzień zgłoszenia pełnomocnictwa ustnie do protokołu. Co niezwykle istotne, w poszczególnych wynikających w toku postępowania kwestiach mniejszej wagi organ podatkowy może nie żądać pełnomocnictwa, jeżeli pełnomocnikiem jest małżonek strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu jego upoważnienia do występowania w imieniu strony.

Od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa podatnik powinien uiścić opłatę skarbową. Obowiązek jej zapłaty powstaje z chwilą złożenia dokumentu w organie podatkowym. Opłata od każdego pełnomocnictwa wynosi 17 zł. W razie złożenia do akt sprawy jednego dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa więcej niż jednemu pełnomocnikowi należna jest jednokrotna wysokość opłaty skarbowej. Będzie tak jednak tylko wtedy, gdy pełnomocnicy uprawnieni są do łącznego działania wynikającego z treści pełnomocnictwa. W razie natomiast samodzielnego działania każdego z pełnomocników należna jest wielokrotność opłaty skarbowej, uzależniona od liczby pełnomocników wymienionych w jednym pełnomocnictwie.

Czy ustanowienie jednego pełnomocnika w konkretnej sprawie oznacza, że ma on umocowanie do występowania w postępowaniu podatkowym przed organami podatkowymi obu instancji oraz przed sądami administracyjnymi obu instancji?

Udzielone pełnomocnictwo może wskazywać w sposób szczegółowy na zakres umocowania pełnomocnika do określonej czynności (np. zapoznanie się z aktami sprawy) czy też do występowania przed organem danej instancji (np. dyrektorem izby skarbowej). Jednakże ustanowienie pełnomocnika dla konkretnej sprawy, bez określania szczegółowego zakresu pełnomocnictwa, oznacza, że posiada on kompetencje do reprezentowania podatnika przed organami podatkowymi wszystkich instancji, jak również przed sądami administracyjnymi.

Należy pamiętać, że w postępowaniu podatkowym pełnomocnikiem może być każda osoba fizyczna, która posiada pełną zdolność do czynności prawnych. Co więcej, pełnomocnik w postępowaniu podatkowym nie jest zobowiązany posiadać kwalifikacje fachowe ani doświadczenie zawodowe w sprawach podatkowych. Jedynym wyjątkiem od powyższej reguły jest sporządzenie oraz wniesienie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która musi być sporządzona i podpisana przez doradcę podatkowego, adwokata lub radcę prawnego.

Czy działanie przez pełnomocnika zwalnia podatnika udzielającego pełnomocnictwa z obowiązków strony w postępowaniu podatkowym? W jakich przypadkach podatnik musi stawić się osobiście?

Co do zasady, podatnik może działać w postępowaniu podatkowym poprzez prawidłowo ustanowionego pełnomocnika. Trzeba jednak podkreślić, że stosownie do art. 136 Ordynacji podatkowej, podatnik nie może działać przez pełnomocnika w sytuacji, gdy charakter czynności wymaga osobistego działania. Przykładem takiej czynności jest przeprowadzenie przez organ podatkowy dowodu z przesłuchania strony (art. 199 Ordynacji podatkowej). Podatnik nie może działać przez pełnomocnika również w sytuacji, gdy przepisy ustaw podatkowych nakładają na stronę obowiązek osobistego działania. Jednakże, stosownie do treści art. 155 par. 1 i art. 159 par. 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, organ, wzywając stronę do dokonania czynności osobiście, powinien wyraźnie to wskazać. Należy jednak zaznaczyć, że zakaz działania za pośrednictwem pełnomocnika może dotyczyć tylko przeprowadzenia poszczególnych czynności, nie zaś całego postępowania podatkowego.

Warto również dodać, że w przepisach Ordynacji podatkowej określono także sytuacje, w których podatnik ma obowiązek lub powinien ustanowić pełnomocnika. Chodzi o dwa przypadki. Po pierwsze, gdy podatnik opuszcza terytorium kraju na okres co najmniej dwóch miesięcy powinien ustanowić pełnomocnika do spraw doręczeń. Po drugie, w chwili wszczęcia kontroli podatkowej podatnik powinien wskazać osobę, która będzie go reprezentowała w postępowaniu kontrolnym podczas jego nieobecności.

Czy można udzielić pełnomocnikowi, doradcy podatkowemu, adwokatowi lub radcy prawnemu pełnomocnictwa ogólnego do występowania we wszystkich sprawach spółki? Czy w pełnomocnictwie musi zostać określony jego zakres?

Podatnik, który decyduje się na udzielenie pełnomocnictwa, może swobodnie kształtować zakres, w jakim pełnomocnik będzie uprawniony do działania w jego imieniu. Jednak zakres udzielonego pełnomocnictwa nie może przekroczyć zakresu czynności, do których dokonywania uprawniony jest sam podatnik.

Podatnik posiada prawo do ustanowienia tzw. pełnomocnika ogólnego, który będzie reprezentował go we wszystkich sprawach. Podkreślić należy, iż zakres umocowania procesowego pełnomocnika w postępowaniu podatkowym został określony w art. 91 kodeksu postępowania cywilnego (Dz.U. z 1964 r. nr 43, poz. 296 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem pełnomocnictwo procesowe obejmuje z mocy prawa umocowanie do:

l wszystkich łączących się ze sprawą czynności procesowych, nie wyłączając powództwa wzajemnego, skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego ich wniesieniem, jak też wniesieniem interwencji głównej przeciwko mocodawcy;

l wszelkich czynności dotyczących zabezpieczenia i egzekucji;

l udzielenia dalszego pełnomocnictwa procesowego adwokatowi lub radcy prawnemu;

l zawarcia ugody, zrzeczenia się roszczenia albo uznania powództwa, jeżeli czynności te nie zostały wyłączone w danym pełnomocnictwie;

l odbioru kosztów procesu od strony przeciwnej.

Począwszy od 1 stycznia 2007 r., na mocy art. 80a Ordynacji podatkowej, pełnomocnik posiada również uprawnienie do podpisywania deklaracji podatkowych, co zwalnia z obowiązku podpisywania deklaracji podatnika.

Czy podatnik, który uczestniczy w rozprawie sądowej wraz z pełnomocnikiem, jest uprawniony, aby udzielić pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnik zapomniał pisemnego upoważnienia?

Ustawodawca przewidział dwie formy ustanawiania pełnomocnika. Jedną z nich, najczęściej stosowaną w praktyce, jest udzielenie pełnomocnictwa w formie pisemnej. Jednakże drugim sposobem ustanowienia pełnomocnika jest złożenie pełnomocnictwa ustnie do protokołu. Tym samym, w przypadku braku pełnomocnictwa w formie pisemnej, podatnik może udzielić pełnomocnictwa poprzez złożenie oświadczenia przed sądem administracyjnym o ustanowieniu pełnomocnika. Pełnomocnictwo ustanowione w ten sposób jest skuteczne od chwili złożenia oświadczenia oraz zaprotokołowania go przez sąd administracyjny.

Czy podatnik, który ustanowił pełnomocnika, może poinformować o tym fakcie organ podatkowy, przesyłając do organu pismo informujące o ustanowieniu pełnomocnika?

W wielu przypadkach dla skutecznego ustanowienia pełnomocnika konieczne będzie doręczenie organowi podatkowemu pełnomocnictwa. Trzeba bowiem pamiętać, że momentem, od którego pełnomocnictwo zostaje skutecznie ustanowione, jest złożenie do akt sprawy oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa albo też dzień zgłoszenia pełnomocnictwa ustnie do protokołu. Począwszy od chwili złożenia pełnomocnictwa organ podatkowy będzie zobowiązany do doręczania wszelkich pism związanych z postępowaniem pełnomocnikowi, o ile z treści pełnomocnictwa nie wynika, że pełnomocnictwo swoim zakresem nie obejmuje pełnomocnictwa do spraw doręczeń.

Należy również dodać, że stosownie do treści art. 281a Ordynacji podatkowej podatnikowi przysługuje prawo do wyznaczenia osoby fizycznej, która będzie upoważniona do reprezentowania go w trakcie kontroli podatkowej. Wyznaczenie to jest skuteczne tylko, gdy zostanie zgłoszone naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu w sprawie opodatkowania danym podatkiem.

Podatnik może również poinformować organ podatkowy o ustanowieniu pełnomocnika przed wszczęciem postępowania podatkowego. W tym przypadku, w razie wszczęcia postępowania przez organ podatkowy, postanowienie o wszczęciu postępowania powinno zostać doręczone ustanowionemu pełnomocnikowi.


Radosław Żuk

Europejskie Centrum Doradztwa i Dokumentacji Podatkowej

 

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    14 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?