Długi większe, szara strefa mniejsza

Jak wynika z pisma, które Ministerstwo Finansów przesłało Gazecie Prawnej, głównym powodem zwiększania się zadłużenia z tytułu podatku akcyzowego było sukcesywne przenoszenie od września 2003 roku egzekucji akcyzy z urzędów skarbowych do izb celnych.

Według MF, na koniec ubiegłego roku akcyzowe długi firm zwiększyły się jedynie o 198 tys. zł, czyli tylko o 8,5 proc. w stosunku do stanu na koniec 2004 roku. 70 proc. zaległości w akcyzie powstało po przeprowadzonych przez służbę celną kontrolach, a 16 proc. zaległości to podatek zadeklarowany, a nie uiszczony przez podatnika. MF podkreśla, że na koniec pierwszego kwartału tego roku zaległości akcyzowe wyniosły ponad 2,2 mld zł, co oznacza ich spadek o 12,5 proc. w porównaniu z końcem ubiegłego roku.

Z kolei jednym z powodów wzrostu zaległości z tytułu ceł są według MF naliczone odsetki, które stanowią 41,86 proc. całej kwoty zaległości wynoszącej ponad miliard złotych. Około 60 proc. zaległości celnych ogółem stanowią te, które powstały w wyniku nieprawidłowości stwierdzonych podczas powtórnych kontroli celnych, dokonanych w siedzibach firm.

Zdaniem MF, windykacja takich długów jest szczególnie trudna, a w niektórych przypadkach wręcz niemożliwa, np. gdy firma została zlikwidowana lub dłużnik nie posiada majątku. Resort zwraca uwagę, że kontrole, w tym również powtórne w siedzibie firm, co prawda przyczyniają się do wzrostu zaległości celnych i podatkowych, ale także do likwidacji szarej strefy i motywują firmy do regulowania należności budżetu państwa.

Z danych ministerstwa na koniec ubiegłego roku wynika, że na każde 10 złotych ściągniętego podatku przypada złotówka zaległości podatkowej. Długi wobec fiskusa wyniosły bez odsetek ponad 17,4 mld złotych. To prawie o 800 milionów więcej niż na koniec 2004 roku i o 1,7 mld więcej niż w grudniu 2003 roku. W ubiegłym roku fiskus ściągnął 178 mld złotych. Eksperci są zdania, że kwota długów jest olbrzymia. Winą obarcza się między innymi niewielką skuteczność egzekucji zaległości przy jednoczesnym wzroście ich ujawniania.

Marcin Musiał