Ulga na prototypy w PIT i CIT - kto i co może odliczyć?

Ulga na prototypy – czym jest

Ulga na prototypy to rozwiązanie, które podatkowo wspomoże podatników prowadzących działalność badawczo-rozwojową w przekuciu pomysłu w praktyczne rozwiązanie. Pozwoli taniej wytworzyć prototyp, a następnie wdrożyć wynalazek do produkcji.

System podatkowy powinien wspierać wysiłki przedsiębiorców w tworzeniu prototypów. Dlatego Ministerstwo Finansów przygotowało i wdrożyło rozwiązanie pozwalające podatnikom, którzy w wyniku prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej wytworzyli nowy produkt, a następnie komercjalizują innowacyjne konstrukcje prototypowe, na odliczenie 30% poniesionych kosztów na produkcję nowego produktu i wprowadzenia go na rynek. Wysokość odliczenia nie może przekroczyć jednak w roku podatkowym 10% dochodu osiągniętego z prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej.

Ulga na prototypy wspiera podatników, którzy poniosą wydatki na etapie testowania wynalazku, przed rozpoczęciem jego produkcji na masową skalę i wprowadzeniem go na rynek. Firma, która zdecyduje się przygotować prototyp, może zaliczyć wydatki poniesione na jego wytworzenie w koszty uzyskania przychodu, a ponadto - z tytułu ulgi na prototypy - zyska możliwość odliczenia dodatkowych 30% wydatków od podstawy opodatkowania.  Oznacza to, że za każdą złotówkę wydaną na opracowanie prototypu i próbną produkcję nowego towaru, dochód firmy zmniejszy się o 1,30 zł.

Które wydatki można odliczyć

Aby ułatwić firmom stosowanie ulgi, przepisy ustawy PIT i CIT zawierają precyzyjną listę wydatków (koszty kwalifikowane), które będą uznawane za służące opracowaniu prototypu (produkcji próbnej) i wprowadzeniu go na rynek.

Należą do nich m.in. koszty poniesione przez podatnika na rozruch technologiczny produkcji stanowiący efekt prac B+R prowadzonych przez przedsiębiorcę, na nabycie lub wytworzenie maszyn niezbędnych do uruchomienia produkcji próbnej nowego produktu, koszty poniesione na ulepszenie i dostosowanie środków trwałych do uruchomienia produkcji próbnej nowego produktu oraz  koszty nabycia materiałów i surowców poniesione wyłącznie w celu produkcji próbnej nowego produktu.

Z kolej do kosztów kwalifikowanych dotyczących wprowadzenia na rynek nowego produktu zalicza się m.in. wydatki poniesione na przygotowanie dokumentacji niezbędnej do uzyskania certyfikatów, zezwoleń, homologacji dotyczących nowego produktu powstałego w wyniku działalności B+R, które umożliwią podatnikowi sprzedaż tego produktu.

Przedsiębiorcy korzystający z ulgi na prototypy są uprawnieni do odliczenia poniesionych kosztów produkcji próbnej nowego produktu i wprowadzenia go na rynek w zeznaniu za rok podatkowy, w którym te wydatki zostaną poniesione. W przypadku jednak, gdy podatnik poniesie stratę lub uzyska dochód w wysokości niższej od przysługujących mu odliczeń – ma prawo do odliczenia – odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części – tych wydatków w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych.

Nowe ulgi podatkowe wspierające innowacje

W ramach Polskiego Ładu został od 2022 roku wprowadzony system ulg, które wspierają innowacje. Firmy, które inwestują w rozwój działalności, mogą skorzystać z ulgi na prototypy, ulgi na robotyzację i ulgi na wsparcie innowacyjnych pracowników. Mogą też łącznie stosować ulgi B+R i IP-Box.