Kategorie

Bez sankcji kary będą jednolite

Ewa Matyszewska
Ewa Matyszewska
Przedsiębiorcy ponoszą różną odpowiedzialność za popełniane błędy. System kar, zwłaszcza stosowanie 30-proc. sankcji VAT, jest surowszy dla osób prawnych. Póki przepisy nie zostaną zmienione, podatnicy mogą odwoływać się od nakładanych kar.

ANALIZA

Podatnik, który popełni błąd w swoich rozliczeniach podatkowych, w tym również w zakresie VAT, musi być przygotowany na poniesienie kary. Jednak polski system podatkowy przewiduje inne kary dla osób fizycznych, a inne dla osób prawnych. Co ciekawe, osoby prawne traktowane są surowiej. Przykładowo, osoba fizyczna nie może być ukarana dwa razy, tj. sankcją VAT i za czyn wynikający z kodeksu karnego skarbowego (k.k.s.). Inaczej jest z osobami prawnymi lub jednostkami organizacyjnymi nieposiadajacymi osobowości prawnej. Przedsiębiorca może otrzymać zarówno sankcję VAT, jak i karę z k.k.s. Nasuwa się więc pytanie, czy regulacje takie są prawidłowe?

Eksperci uważają, że nie. Zarówno osoby fizyczne, jak i prawne powinny być traktowane jednakowo. Według specjalistów porządki w tym zakresie należałoby zacząć od likwidacji 30-proc. sankcji VAT, która jest wątpliwa, jeśli chodzi o jej zgodność z regulacjami europejskimi.

Potrzebna równość

Reklama

Osoby prawne ponoszą odpowiedzialność na zasadach wynikających z ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary. Jak wyjaśnił nam dr Tomasz Nowak, prawnik w departamencie prawa podatkowego kancelarii prawnej Grynhoff Woźny Maliński, odpowiedzialność ta dotyczy również przestępstw karnych skarbowych. Ustalenie sankcji VAT dla osoby prawnej - w sytuacji, w której wobec tego podmiotu może zostać orzeczona odpowiedzialność wynikająca z ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych - oznacza nałożenie na jeden podmiot dwóch sankcji za jeden czyn.

- Za sprzeczne z art. 2 Konstytucji RP Trybunał Konstytucyjny uznał - w odniesieniu do osób fizycznych - możliwość jednoczesnego nałożenia sankcji VAT oraz orzeczenia kary z kodeksu karnego skarbowego (sygn. akt K 17/97 oraz P 43/06). Należy zatem rozważyć rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny kwestii konstytucyjności sankcji VAT wobec osób prawnych - tłumaczył Tomasz Nowak.

Według niego, należy jednocześnie pamiętać, że nałożenie sankcji na osobę prawną nie wyłącza możliwości orzeczenia kary z k.k.s. wobec osoby odpowiedzialnej za rozliczenia podatkowe tego podmiotu.

Światowe schematy

Reklama

Odsetki podatkowe oraz kary dla osób fizycznych odpowiedzialnych za płacenie zobowiązań podatkowych występują również w innych krajach. Na ten aspekt zwróciła uwagę Barbara Pyzel, doradca podatkowy w KPMG. Jej zdaniem, wyjątkiem jest jednak 30-proc. dodatkowe zobowiązanie wynikające z ustawy o VAT. Kara tego rodzaju nakładana jest tylko w Polsce.

- Istnieją wątpliwości co do tego, czy stosowanie dodatkowego zobowiązania podatkowego jest zgodne z europejskim prawem wspólnotowym. Szczególnie, że dodatkowe zobowiązanie jest nakładane również w sytuacjach, w których nie nastąpiło zaniżenie podstawowego zobowiązania podatkowego. Przez wiele lat sankcja ta była także wymagana od osób fizycznych. Dopiero po wyroku TK w 1998 roku zaniechano jej nakładania na tych podatników - tłumaczyła Barbara Pyzel.

Dodała, że od momentu wejścia w życie nowej ustawy o VAT zdania organów podatkowych w tej sprawie podzieliły się. Znów niektóre urzędy skarbowe zaczęły nakładać 30-proc. sankcję na osoby fizyczne.

- We wrześniu tego roku TK ponownie orzekał w sprawie dodatkowego zobowiązania i potwierdził swoje poprzednie stanowisko - argumentowała nasza rozmówczyni z KPMG.

Droga odwoławcza

Jak widać z opinii naszych ekspertów, system kar nie dość, że jest niesprawiedliwy, traktując inaczej osoby fizyczne i prawne, to dodatkowo budzi sporo kontrowersji, czego dowodem mogą być rozstrzygnięcia TK w takich sprawach. Jednak otrzymanie kary, a jej wykonanie to dwie różne sprawy.

Katarzyna Bieńkowska, doradca podatkowy w Kancelarii Dewey & LeBoeuf, wyjaśniła, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w rozliczeniach VAT podatnik musi liczyć się z tym, że konieczna jest zapłata podatku wraz z odsetkami (w przypadku zaniżenia zobowiązania) oraz z wynikającą z ustawy sankcją w wysokości 30 proc. takiego zaniżenia lub 30 proc. kwoty zawyżenia (w przypadku wykazania w deklaracji zawyżonej kwoty zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego). Niezależnie od tego w grę mogą wchodzić przepisy kodeksu karnego skarbowego.

- Kwestię stosowania wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn, kilku sankcji (w przypadku VAT - dodatkowego zobowiązania podatkowego, czyli tzw. sankcji VAT, oraz pociągnięcia podatnika do odpowiedzialności karnej skarbowej za przestępstwo albo wykroczenie skarbowe) było już przedmiotem rozważań TK, który w zakresie zarówno starej, jak i nowej ustawy o VAT wskazywał jednoznacznie, że kumulacja sankcji wobec osób fizycznych, które podlegają obu rodzajom odpowiedzialności, stanowi naruszenie zasad konstytucyjnych -przypomniała Katarzyna Bieńkowska.

Dodała, że sytuacja, gdy wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, stosowana jest sankcja VAT jako dodatkowe zobowiązanie podatkowe i odpowiedzialność karna skarbowa, jest sprzeczna z zasadą państwa prawnego. Zatem, w świetle tego wywodzenie szeregu sankcyjnych obciążeń z jednego zdarzenia prawnego (będących konsekwencją tego samego czynu) jest niedopuszczalne.

Nasza ekspert podkreśliła, że wydaje się, że wszelkie obecne ewentualne próby organów skarbowych, aby kumulować sankcje i obciążyć podatnika - osobę fizyczną zarówno dodatkowym zobowiązaniem VAT, jak i sankcją karną są niezgodne z prawem, i mogą być przez podatników skutecznie kwestionowane w toku odwoławczym.

- Wątpliwości co do karania podatnika z dwóch różnych tytułów potęguje także to, że nierozstrzygnięta pozostaje zgodność sankcji VAT z przepisami unijnymi- zauważyła Katarzyna Bieńkowska.

Podsumowała też, że na tym tle trwa spór i sprawa zostanie prawdopodobnie w przyszłości rozstrzygnięta dopiero przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości (na gruncie nowej ustawy). Wydaje się zasadne postulowanie, aby do czasu takiego rozstrzygnięcia ETS organy podatkowe po prostu wstrzymały się z orzekaniem o sankcji, i zawieszały postępowania podatkowe do czasu rozstrzygnięcia sprawy.

POSTULUJEMY

Nowy minister finansów, pracując nad zmianami podatkowymi, powinien w pierwszej kolejności przygotować propozycję nowelizacji ustawy o VAT, która likwidowałaby 30-proc. sankcję VAT.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Odpowiedzialność za niezapłacony VAT

EWA MATYSZEWSKA

ewa.matyszewska@infor.pl

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    ECOFIN o reformie stawek VAT i unii bankowej

    Reforma stawek VAT w UE. Reforma stawek podatku VAT, unia bankowa i usługi finansowe – to tematy posiedzenia Rady ECOFIN, które odbyło się 18 czerwca 2021 r. Dyskutowane przez Radę rozwiązania na tym etapie uwzględniają większość głównych priorytetów negocjacyjnych Polski w zakresie stosowania obniżonych stawek VAT. Polska liczy na ich przyjęcie w trakcie Prezydencji Słowenii w Radzie UE. Było to ostatnie planowane posiedzenie ECOFIN za Prezydencji Portugalii.

    Wymiana danych podatkowych w czasie rzeczywistym - Finlandia i Estonia są pierwsze

    Wymiana danych podatkowych. O przystąpieniu do elektronicznej wymiany informacji podatkowych w czasie rzeczywistym poinformowały w 18 czerwca 2021 r. władze Finlandii i Estonii. Według organów podatkowych dwóch sąsiednich krajów tego typu rozwiązanie jest "unikatowe" w skali światowej.

    Transakcje z rajami podatkowymi – kolejne obowiązki dla podmiotów powiązanych i niepowiązanych

    Transakcje z rajami podatkowymi. Od 1 stycznia 2021 r. obowiązek sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych dla podatników CIT, PIT i spółek niebędącymi osobami prawnymi dla transakcji o wartości powyżej 500 tys. PLN dotyczy zarówno podmiotów powiązanych, jak i niepowiązanych, jeżeli rzeczywisty właściciel ma miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, czyli w raju podatkowym.

    Wartość początkowa środka trwałego - jak ustalić

    Wartość początkowa środka trwałego. Przepisy ustawy o podatkach dochodowych (ustawa o PIT i ustawa o CIT) określają dość dokładnie zasady ustalania wartości początkowej środków trwałych. Ustalenie wartości początkowej wg wyceny podatnika jest możliwością daną przez przepisy jedynie w wyjątkowych przypadkach - jeżeli nie można ustalić tej wartości wg ceny zakupu. Podatnicy nabywający środki trwałe (np. samochody) i remontujący je mogą ustalić wartość początkową z uwzględnieniem wydatków poniesionych (do dnia oddania środka trwałego do użytkowania) na naprawę, remont, czy modernizację - o ile mogą udokumentować te wydatki.

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier na rynku wewnętrznym (wydanie II)

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii opublikowało 16 czerwca 2021 r. już drugą Czarną Księgę barier (administracyjnych i prawnych) na rynku wewnętrznym Unii Europejskiej, które utrudniają działalność transgraniczną polskich przedsiębiorców.

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT - 300 zł więcej netto

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT. Proponowana przez rząd podwyżka najniższej krajowej (płacy minimalnej) w 2022 r. do poziomu 3000 zł brutto (tj. o 7,1 proc. w porównaniu do minimalnego wynagrodzenia 2021 roku) nie jest rewolucyjna - wskazują ekonomiści. Jednocześnie zauważają, że efekt podwyżki będzie wzmocniony przez zapowiedziane w Polskim Ładzie zmiany w systemie podatkowym (głównie w podatku dochodowym pd osób fizycznych - PIT). Szacuje się, że wynagrodzenie netto osoby zarabiającej płacę minimalną wzrośnie w 2022 roku o ok. 300 zł miesięcznie.

    Problematyczne transakcje z rajami podatkowymi – ceny transferowe, dokumentacja, odpowiedzialność

    Transakcje z rajami podatkowymi a ceny transferowe. Od pewnego czasu polski ustawodawca wyjątkowo chętnie wykorzystuje przepisy z zakresu cen transferowych do pobierania informacji o transakcjach realizowanych z podmiotami zarejestrowanymi w rajach podatkowych. Obowiązki nakładane na polskich podatników w tym zakresie są coraz szersze i wymagają coraz większych nakładów administracyjnych. Jednocześnie, wprowadzane przepisy często są tworzone w sposób chaotyczny i nie zawsze uzasadniony.

    Fiskus zajął majątek firmy mimo braku dowodów

    Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego na majątku podatnika. Urząd skarbowy zajął konto firmy i należny jej zwrot VAT mimo braku dowodów i nieprawidłowości. Czy miał do tego prawo?

    Podatki 2021: osobista odpowiedzialność członków zarządu na nowo (bezpłatne webinarium 24 czerwca)

    24 czerwca 2021 r. o godz. 10:00 rozpocznie się bezpłatne webinarium (szkolenie online) poświęcone obowiązującym od 1 stycznia 2021 r. przepisom rozszerzającym obowiązki z zakresu cen transferowych dla podmiotów niepowiązanych. Za brak dopełnienia należytej staranności i nowych obowiązków dokumentacyjnych odpowiadają osobiście członkowie zarządu! Webinarium poprowadzą Artur Klęsk, Partner w Enodo Advisors oraz Jakub Beym, Senior Associate w Enodo Advisors. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.

    Skonta i rabaty przy rozliczaniu transakcji międzynarodowych

    W transakcjach handlowych rozróżniamy różnego rodzaju obniżki cen. Wśród najczęściej stosowanych są skonta i rabaty. Należy jednak pamiętać, że ich udzielenie ma wpływ na podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług (VAT), a tym samym także na wysokość podatku jaki zapłaci przedsiębiorca.

    Czym różni się najem prywatny od najmu w działalności gospodarczej?

    Podatek od najmu. W dniu 24 maja 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął ważną uchwałę (w składzie 7. sędziów) dotyczącą rozróżnienia najmu prywatnego i najmu prowadzonego w ramach działalności gospodarczej dla potrzeb opodatkowania PIT i ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Jak tę kwestię rozstrzygnął NSA?

    Czy wszyscy podatnicy muszą mieć kasę online od 1 stycznia 2023 r.?

    Kasy fiskalne online są już obowiązkowe dla wybranych grup podatników. Natomiast kasy z elektronicznym zapisem kopii będą dostępne tylko do końca 2022 r. Czy oznacza to, że wszyscy podatnicy będą musieli mieć kasy fiskalne online od 1 stycznia 2023 r.? Co warto wiedzieć o nowym rodzaju kas?

    Sprawozdania finansowe zakładów ubezpieczeń i reasekuracji - zmiany od 2022 r.

    Sprawozdania finansowe. Ustawodawca rozszerza zakres wymogów sprawozdawczych dla zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji. Nowe obowiązki sprawozdawcze będą stosowane od 2022 r., tj. do sprawozdań za rok obrotowy rozpoczynający się w 2021 r.

    Estoński CIT - zmiany od 2022 roku

    Estoński CIT. Od 2022 r. ryczałt od dochodów w CIT (czyli tzw. estoński CIT) będzie mogła wybrać każda spółka kapitałowa, niezależnie od wielkości, bo zniknie limit przychodów 100 mln zł. Estoński system będzie też dla spółek komandytowych i komandytowo-akcyjnych.

    E-faktury od 2022 r. Pilotaż od października 2021 r.

    E-faktury są już na kolejnym etapie procesu legislacyjnego. Ustawodawca chce wspólnie z biznesem testować nowe rozwiązanie już od października 2021 r., tak aby jak najwięcej firm korzystało w pełni z e-faktury w 2022 r. Korzystanie z e-faktury stanie się obligatoryjne od 2023 r.

    Rejestracja w CRPA (Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych) do 30 czerwca

    Rejestracja w CRPA. Ministerstwo Finansów przypomina, że 30 czerwca 2021 r. upływa termin (okres przejściowy) na dokonanie: zgłoszenia rejestracyjnego w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych (CRPA) dla podmiotów, które przed 1 lutego 2021 r. nie były objęte obowiązkiem dokonywania zgłoszeń rejestracyjnych w podatku akcyzowym albo zgłoszenia uzupełniającego w CRPA dla podmiotów, które przed 1 lutego 2021 r. zostały zarejestrowane na podstawie zgłoszenia rejestracyjnego AKC-R.

    Dotacja z gminy wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem a przedawnienie

    Dotacja z gminy a przedawnienie. Coraz więcej osób w swojej działalności stara się korzystać z różnych form pomocy. Jednym z popularnych rodzajów wsparcia, są różnego rodzaju dotacje – w tym dotacje z jednostek samorządu terytorialnego. W trakcie działalności podmiotu może jednak okazać się, że środki z dotacji zostały nieprawidłowo spożytkowane. W takiej sytuacji, zasadniczo, podatnik powinien zwrócić dotację – co w praktyce może jednak okazać się dla niego niemożliwe do wykonania (szczególnie po dłuższym czasie). Tak samo więc jak w innych przypadkach, ustawodawca przewidział odpowiedni okres przedawnienia dla konieczności zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Warto jednak dowiedzieć się, jak należy obliczać ten termin - w szczególności, że proces przyznania, korzystania i rozliczenia dotacji może być dość długi – i wskazywać na różne momenty, od których należałoby obliczać termin przedawnienia.

    Polski Ład. 2/3 emerytów z zerowym PIT

    Zerowy PIT dla emerytów. Dwie trzecie emerytów będzie miało zerowy PIT, a duża część zapłaci niższy podatek - zapewnił wiceminister finansów Piotr Patkowski. Seniorzy, którzy pobierają emerytury powyżej 5 tys. zł miesięcznie stracą rocznie 75 zł - dodał. Polski Ład dla emerytów - kto zyska, kto straci?

    Interpretacja podatkowa nie może pomijać przepisów

    Interpretacja podatkowa. Przedsiębiorca wdał się w spór z fiskusem o pieniądze należne z tytułu CIT. Oczywiście fiskus chciał ich więcej, w tym celu interpretował przepisy tak, a w zasadzie pomijał ich część, aby uzasadnić słuszność poboru wyższego podatku. Ale po stronie przedsiębiorcy stanął sąd, przypominając organom skarbowym, że: „Nie wolno jest również interpretować przepisów prawnych tak, by pewne ich fragmenty okazały się zbędne” (wyrok WSA w Krakowie z 5 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1262/20).

    Rekordowy Twój e-PIT w 2021 roku

    Twój e-PIT w 2021 roku. Ministerstwo Finansów podsumowało tegoroczny sezon rozliczeń podatkowych PIT, a w szczególności najbardziej popularną e-usługę Krajowej Administracji Skarbowej - Twój e-PIT.

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa – rozliczenia podatkowe (PIT, CIT, VAT, PCC)

    Leasing finansowy przedsiębiorstwa. Rozważając możliwość restrukturyzacji działalności, oprócz standardowych rozwiązań takich jak m.in aporty przedsiębiorstw, połączeń lub sprzedaży (niezależnie czy mamy do czynienia z zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa czy przedsiębiorstwem), należy wziąć pod uwagę możliwości oferowane przez leasing finansowy przedsiębiorstwa. W analizie opłacalności przedsięwzięcia musimy wziąć pod uwagę nie tylko aspekt biznesowy, ale również kwestie opodatkowania danej transakcji. Należy zwrócić uwagę, zarówno na podatki dochodowe (odpowiednio PIT oraz CIT), podatek od towarów i usług oraz podatek od czynności cywilnoprawnych.

    Jak wygląda cyberatak na firmową sieć?

    Cyberatak na firmową sieć. W trakcie pandemii ponad połowa polskich firm (54%) zauważyła wzrost liczby cyberataków. W opublikowanej w maju br. analizie Active Adversary Playbook 2021 analitycy ujawniają, że przestępcy zostają wykryci średnio dopiero po 11 dniach od przeniknięcia do firmowej sieci. W tym czasie mogą swobodnie poruszać się po zasobach i wykradać dane przedsiębiorstwa. Coraz trudniej namierzyć złośliwą działalność, jednak pomocna w tym zakresie może okazać się pandemia. W ubiegłym roku wzrosły bowiem umiejętności i szybkość reagowania zespołów IT.

    Kasa fiskalna online - serwis klimatyzacji w samochodach

    Kasa fiskalna online. Czy prowadząc działalność w ramach punktu serwisowego klimatyzacji w samochodach osobowych podatnik jest zobowiązany do posiadania kasy fiskalnej online?

    CIT-8 za 2020 r. - wersja elektroniczna opublikowana

    CIT-8 za 2020 r. Ministerstwo Finansów opublikowało cyfrową wersję (30) CIT-8. Zrobiło to po trzech miesiącach od zapowiedzi, za to na dwa tygodnie przed upływem terminu na złożenie tego zeznania.

    Firmy z branży beauty nie mają kas fiskalnych online

    Kasy fiskalnej online. Co trzecia firma z branży kosmetycznej nie ma kasy fiskalnej online, która od 1 lipca 2021 r. będzie obowiązkowa - wskazała inicjatywa Beauty Razem. Branża apeluje do Ministra Finansów o przesunięcie o pół roku terminu obowiązkowej instalacji urządzeń.