Projekt ustawy o kryptoaktywach. Będzie nadzór nad rynkiem i ochrona inwestorów

• Projekt ustawy o kryptoaktywach
• Kryptoaktywa jako instrumenty finansowe
• Przepisy dla rynku kryptoaktywów
• Jakie rozwiązania znalazły się w projekcie ustawy o kryptoaktywach?
• Od kiedy ustawa o kryptoaktywach?

Na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji w dniu 23 lutego br. został zamieszczony projekt ustawy o kryptoaktywach (nr UC2).

Projekt ustawy o kryptoaktywach

Zgodnie z wyjaśnieniami ustawodawcy, projekt ustawy jest wynikiem przyjęcia przez Parlament Europejski i Radę (UE) rozporządzenia 2023/1113 z dnia 31 maja 2023 r. w sprawie informacji towarzyszących transferom środków pieniężnych i niektórych kryptoaktywów oraz zmiany dyrektywy (UE) 2015/849 oraz rozporządzenia 2023/1114 z dnia 31 maja 2023 r. w sprawie rynków kryptoaktywów oraz zmiany rozporządzeń (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 1095/2010 oraz dyrektyw 2013/36/UE i (UE) 2019/1937, zwanego dalej „rozporządzeniem 2023/1114”.

Wprowadzenie nowych przepisów podyktowane jest koniecznością przygotowania ram prawnych dla prawidłowego funkcjonowania rynku kryptoaktywów, niezbędne jest tym samym zapewnienie skutecznego nadzoru i ochrony inwestorów przez wyposażenie Komisji Nadzoru Finansowego w odpowiednie do tego środki.

Kryptoaktywa jako instrumenty finansowe

W ocenie skutków regulacji do projektu wskazuje się, że kryptoaktywa stanowią rodzaj aktywów cyfrowych, które zależą głównie od kryptografii i technologii rozproszonego rejestru (DLT – Distributed Ledger Technology). Niektóre kryptoaktywa można zaklasyfikować jako instrumenty finansowe zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie rynków instrumentów finansowych oraz zmieniającą dyrektywę 2002/92/WE i dyrektywę 2011/61/UE (Dz. Urz. UE L 173 z 12.06.2014, str. 349, z późn. zm.) lub jako pieniądz elektroniczny zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością, zmieniającą dyrektywy 2005/60/WE i 2006/48/WE oraz uchylającą dyrektywę 2000/46/WE (Dz. Urz. UE L 267 z 10.10.2009, str. 7, z późn. zm.). Większość z nich nie wchodzi natomiast w zakres istniejących unijnych przepisów regulujących sektor finansowy.

Stan, w którym nie obowiązują ogólne ramy regulacyjne dotyczące rynków kryptoaktywów, a przede wszystkim dotyczące świadczenia usług związanych z nieuregulowanymi kryptoaktywami, w tym funkcjonowania platform obrotu, wymiany kryptoaktywów na środki pieniężne lub inne kryptoaktywa oraz zapewniania przechowywania i administrowania nimi w imieniu klientów, naraża posiadaczy tych kryptoaktywów na ryzyko, w szczególności w obszarach nieobjętych przepisami dotyczącymi ochrony konsumentów. Brak takich przepisów może również powodować znaczne zagrożenie nadużyciami na rynku finansowym i przestępstwami finansowymi.

Chociaż rynek kryptoaktywów w swej wielkości nadal nie jest znaczny, przez co nie stanowi obecnie zagrożenia dla stabilności finansowej, dzienny wolumen obrotu stale rośnie. Powszechne stosowanie przez klientów tak zwanych stabilnych kryptowalut (kryptoaktywów mających cechy zapewniające stabilizację ich ceny) może stwarzać dodatkowe wyzwania (np. w zakresie stabilności finansowej i suwerenności monetarnej).

Przegląd prasy i portali na INFOR.PL Subskrybuj nas na YOUTUBE!

Przepisy dla rynku kryptoaktywów

Celem projektu ustawy jest zatem zapewnienie stosowania przepisów rozporządzenia 2023/1114, które ustanawia ramy emisji kryptoaktywów i świadczenia związanych z nimi usług, a także wprowadza przepisy dotyczące ochrony klientów i inwestorów oraz integralności rynku kryptoaktywów.

Projekt ustawy zapewnia również stosowanie przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1113 z dnia 31 maja 2023 r. w sprawie informacji towarzyszących transferom środków pieniężnych i niektórych kryptoaktywów oraz zmiany dyrektywy (UE) 2015/849.

Jakie rozwiązania znalazły się w projekcie ustawy o kryptoaktywach?

Projekt ustawy o kryptoaktywach przewiduje wprowadzenie nowych rozwiązań w obszarze sektora rynku kryptoaktywów, mających na celu realizację zadań wynikających z rozporządzenia 2023/1114, w szczególności w zakresie skutecznego nadzoru nad tym rynkiem i ochrony inwestorów. Podjęcie działań zmierzających do realizacji wspomnianych celów zapewni rozwój tego rynku w perspektywie wieloletniej oraz bezpieczeństwo przez rozszerzenie kompetencji nadzorczych KNF.

Najważniejsze rozwiązania przewidziane w proponowanych przepisach:

1. wyznaczenie KNF jako organu właściwego w zakresie stosowania rozporządzenia 2023/1114 oraz wprowadzenie narzędzi służących skutecznemu wykonywaniu przez KNF nadzoru i realizacji postanowień przedmiotowego rozporządzenia;
2. określenie obowiązków emitentów tokenów powiązanych z aktywami i tokenów powiązanych z e-pieniądzem oraz dostawców usług w zakresie kryptoaktywów, w tym zobowiązanie ww. emitentów do przekazywania KNF informacji dotyczących ich działalności, które podlegają ocenie nadzorcy;
3. w przypadku naruszenia przepisów rozporządzenia 2023/1114, aktów delegowanych lub wykonawczych, proponuje się przyznanie KNF środków nadzorczych służących przeciwdziałaniu naruszeniom, których mogą dopuścić się podmioty nadzorowane;
4. wprowadzenie możliwości nakładania sankcji administracyjnych przez KNF na oferujących, emitentów tokenów powiązanych z aktywami lub tokenów będących e-pieniądzem, osoby ubiegające się o dopuszczenie kryptoaktywów do obrotu oraz dostawców usług w zakresie kryptoaktywów; 
5. wprowadzenie odpowiedzialności karnej podmiotów nadzorowanych; surowość środków penalnych będzie uzależniona od stopnia przewinienia i będzie pozostawała w ścisłym związku z rodzajem czynu poddanego kryminalizacji (rozwiązanie ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa obrotu kryptoaktywami, w tym przede wszystkim klientów, ochronę państwa i inwestorów);
6. ustalenie zakresu i zasad zachowania tajemnicy zawodowej obejmującej informacje uzyskane w związku ze świadczeniem usług w zakresie kryptoaktywów; projektowane rozwiązanie przewiduje stworzenie katalogu sytuacji, w których ujawnienie informacji nie będzie stanowiło niedochowania tajemnicy zawodowej, zostanie także określony krąg podmiotów, na żądanie których ww. informacje będą ujawniane;
7. wprowadzenie możliwości składania oświadczeń woli w postaci elektronicznej w odniesieniu do usług dotyczących kryptoaktywów lub ich oferty publicznej; przewiduje się nadanie tak złożonemu oświadczeniu woli mocy równej oświadczeniu złożonemu w formie pisemnej zastrzeżonej pod rygorem nieważności.

Od kiedy ustawa o kryptoaktywach?

W projekcie zapisano, że przepisy ustawy w zakresie świadczenia usług w zakresie kryptoaktywów będą miały zastosowanie od dnia 30 grudnia 2024 r. A sama ustawa, z pewnymi wyjątkami, ma wejść w życie z dniem 30 czerwca 2024 r.

Zobacz: Projekt ustawy o kryptoaktywach