Kategorie

Jak obliczyć potrącenia niealimentacyjne z pensji

Renata Majewska
Niezależny ekspert z zakresu prawa pracy, prawnik, doświadczony szkoleniowiec w dziedzinie prawa pracy, w tym w praktycznym rozliczaniu wynagrodzeń. Autorka licznych artykułów poświęconych praktycznym aspektom stosowania prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Autorka licznych artykułów publikowanych w: Monitorze Prawa Pracy i Ubezpieczeń, Dzienniku Gazeta Prawna.
inforCMS
Pracownik otrzymuje wyłącznie 2000 zł brutto wynagrodzenia. Niedawno komornik nakazał mi potrącenie z jego poborów niespłaconej pożyczki w wysokości 600 zł. Jak wygląda schemat obliczenia kwoty, jaką mogę potrącić z jego pensji z tytułu egzekucji należności niealimentacyjnych?

RADA

Ma Pan prawo potrącić z wynagrodzenia zatrudnionego z tytułu długów niealimentacyjnych (np. kredytu bankowego, pożyczki) tyle, by na rękę zostało pracownikowi minimalne wynagrodzenie netto. Ile wynosi tzw. kwota wolna od potrąceń, zależy od tego, jakie koszty uzyskania przychodów przysługują pracownikowi, oraz od tego, czy złożył PIT-2. Jeśli kwoty świadczeń niealimentacyjnych nie są zbyt wysokie, być może uda się je odliczyć w pełnej wysokości. Schemat dokonywania potrąceń świadczeń niealimentacyjnych z wynagrodzenia pracownika przedstawiono w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Z wynagrodzenia pracownika, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz zaliczki podatkowej, wolno dokonywać tylko ściśle określonych w Kodeksie pracy potrąceń. Wśród nich figurują m.in. sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie należności innych niż alimentacyjne. Świadczenia niealimentacyjne możemy potrącić z wynagrodzenia maksymalnie do jego połowy. Ponadto zatrudnionemu musimy zostawić tzw. kwotę wolną od potrąceń, która w tej sytuacji wynosi minimalne wynagrodzenie za pracę po odjęciu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Pełna kwota wolna od potrąceń przysługuje pracującemu przez część miesiąca, np. z powodu choroby czy rozpoczęcia urlopu wychowawczego. Kwota wolna od potrąceń jest jednak proporcjonalna do wymiaru czasu pracy pracownika.

Nie ma jednak jednej kwoty wolnej od potrąceń (minimalnego wynagrodzenia netto), ale w rzeczywistości są cztery - w zależności od:

• kosztów uzyskania przychodu przysługujących pracownikowi,

• tego, czy złożył on w firmie PIT-2.

Oświadczenie dla celów obliczania miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych PIT-2 pracownik składa pracodawcy przed pierwszą wypłatą wynagrodzenia w roku podatkowym. Składa je po to, by jego miesięczne zaliczki zmniejszać o tzw. ulgę obniżającą podatek (46,33 zł miesięcznie). Oświadczenie może złożyć zatrudniony, który nie otrzymuje:

• emerytury ani renty za pośrednictwem płatnika,

• dochodów z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną,

• dochodów, od których jest zobowiązany sam opłacać zaliczki na podatek dochodowy (np. działalność gospodarcza, najem),

• świadczeń pieniężnych od organu zatrudnienia lub od biura terenowego FGŚP (art. 32 ust. 3 updof).

W związku z tym opisanych niżej sposobów rozliczenia dokonujemy w podziale na cztery warianty:

• wariant I - dla pracownika, który ma prawo do podstawowych kosztów uzyskania przychodu (111,25 zł miesięcznie) i złożył PIT-2,

• wariant II - dla pracownika, który ma prawo do podstawowych kosztów uzyskania przychodu (111,25 zł miesięcznie ) i nie złożył PIT-2,

• wariant III - dla pracownika, który ma prawo do podwyższonych kosztów uzyskania przychodu (139,06 miesięcznie) i złożył PIT-2,

• wariant IV - dla pracownika, który ma prawo do podwyższonych kosztów uzyskania przychodu (139,06 miesięcznie ) i nie złożył PIT-2.

Schemat dokonywania potrąceń świadczeń niealimentacyjnych z wynagrodzenia pracownika wygląda następująco:

KROK 1 - OBLICZAMY PODSTAWĘ DO POTRĄCEŃ

Podstawą dokonywania potrąceń jest pensja netto pracownika, czyli w wysokości brutto po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (stanowisko Departamentu Prawa Pracy w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej z 16 października 2007 r.) oraz zaliczki na podatek dochodowy.

Obliczamy po kolei:

a) składki na ubezpieczenia społeczne finansowane z przychodów pracownika (wspólne dla wszystkich wariantów)

- emerytalna 2000 zł x 9,76% = 195,20 zł

- rentowe 2000 zł x 1,5% = 30 zł

- chorobowa 2000 zł x 2,45% = 49 zł

- razem 274,20 zł

b) składkę na ubezpieczenie zdrowotne (wspólna dla wszystkich wariantów)

- podstawa wymiaru 2000 zł - 274,20 zł = 1725,80 zł

- pełna składka zdrowotna 1725,80 zł x 9% = 155,32 zł

- odliczana od zaliczki 1725,80 zł x 7,75% = 133,75 zł

 

c) zaliczkę na podatek dochodowy w rozbiciu na poszczególne warianty

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

*KUP - koszty uzyskania przychodu

d) wynagrodzenie netto w czterech wariantach

Od wynagrodzenia brutto 2000 zł odejmujemy wszystkie składki na ubezpieczenia społeczne finansowane z przychodu zatrudnionego, zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych i pełną składkę zdrowotną.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

KROK 2 - USTALAMY KWOTĘ WOLNĄ OD POTRĄCEŃ

Kwota wolna przy potrącaniu należności niealimentacyjnych to minimalne wynagrodzenie netto, czyli minimalne wynagrodzenie brutto po odjęciu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (stanowisko Departamentu Prawa Pracy w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej z 16 października 2007 r.) oraz zaliczki na podatek. Metoda wyliczeń jest identyczna jak w KROKU 1; znowu stosujemy cztery warianty.

W obliczeniach zastosowano minimalne wynagrodzenie obowiązujące w 2009 r.

Szacujemy po kolei:

a) składki na ubezpieczenia społeczne finansowane z przychodów pracownika (wspólne dla wszystkich wariantów)

- emerytalna 1276 zł x 9,76% = 124,54 zł

- rentowe 1276 zł x 1,5% = 19,14 zł

- chorobowa 1276 zł x 2,45% = 31,26 zł

- razem 174,94 zł

b) składkę na ubezpieczenie zdrowotne (wspólna dla wszystkich wariantów)

- podstawa wymiaru 1276 zł - 174,94 zł = 1101,06 zł

- pełna składka zdrowotna 1101,06 zł x 9% = 99,10 zł

- odliczana od zaliczki 1101,06 zł x 7,75% = 85,33 zł

c) zaliczkę na podatek dochodowy w rozbiciu na poszczególne warianty

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

d) minimalne wynagrodzenie netto, czyli kwota wolna od potrąceń, w czterech wariantach

Od minimalnego wynagrodzenia brutto 1276 zł odejmujemy wszystkie składki na ubezpieczenia społeczne finansowane z przychodu zatrudnionego, zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych i pełną składkę zdrowotną.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

KROK 3 - SZACUJEMY DOPUSZCZALNĄ KWOTĘ POTRĄCENIA

Obowiązują tu dwa limity:

a) potrącenia z tytułu świadczeń niealimentacyjnych nie mogą przekroczyć połowy wynagrodzenia netto uzyskanego w KROKU 1 pkt d, czyli w poszczególnych wariantach odpowiednio: 729,74 zł (1459,48 zł : 2), 706,74 zł (1413,48 zł : 2), 732,24 zł (1464,48 zł : 2) i 709,24 zł (1418,48 zł : 2). W naszym przypadku tym pułapem nie musimy się przejmować, gdyż jest wyższy od kwoty pożyczki.

b) Pracownikowi musimy zostawić kwotę wolną od potrąceń, czyli minimalne wynagrodzenie netto.

Od wynagrodzenia netto ustalonego w KROKU 1 pkt d odejmujemy kwotę wolną od potrąceń z KROKU 2 i otrzymujemy kwotę, którą wolno potrącić.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

KROK 4 - DOKONUJEMY POTRĄCENIA

Porównujemy kwotę dopuszczalnego potrącenia z wysokością kwoty potrącenia niealimentacyjnego (kredytu, pożyczki - 600 zł). Mamy dwie możliwe drogi postępowania:

a) jeśli kwota potrącenia niealimentacyjnego jest niższa od dopuszczalnej kwoty potrącenia, pożyczkę odliczamy z pensji w całości,

b) gdy kwota potrącenia niealimentacyjnego jest wyższa od dopuszczalnej kwoty potrącenia, z wynagrodzenia netto pracownika bierzemy tylko dopuszczalną kwotę potrącenia i uzyskujemy to, co pracownikowi zostanie na rękę - kwoty wolne od potrąceń wyliczone w KROKU 2 pkt d.

KROK 5 - OBLICZAMY KWOTĘ DO POTRĄCENIA W NASTĘPNYM MIESIĄCU

Po odjęciu kwoty dopuszczalnego potrącenia od wysokości pożyczki pozostaje nam kwota do potrącenia w następnym miesiącu: 600 zł - 504,52 zł = 95,48 zł.

• art. 87 i 871 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 115, poz. 958

• art. 22 ust. 2, art. 27, art. 27b, art. 31-32 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 127, poz. 1052

• art. 15-22 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 111, poz. 918

Renata Majewska

specjalista w zakresie prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszej oferty
Webinarium: Potrącenia komornicze + Certyfikat gwarantowany
Webinarium: Potrącenia komornicze + Certyfikat gwarantowany
Tylko teraz
Źródło: Monitor Księgowego
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    21 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Ryczałt w 2022 r. Co zmieni Polski Ład?

    Ryczałt 2022. W ramach Polskiego Ładu mają zostać ujednolicone zasady opodatkowania przychodów z najmu lub dzierżawy. Ustawodawca planuje także zmiany w stawkach ryczałtu. Jakie nowości mogą się pojawić od przyszłego roku?

    Podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy

    Minimalny podatek od korporacji zapłacą prawie wszystkie firmy, w tym MŚP, spółki Skarbu Państwa, startupy, a nawet mikrofirmy. Nowy podatek doprowadzi do znaczącej podwyżki cen wielu towarów i spowoduje ucieczkę dużych firm do innych krajów UE - ocenia Konfederacja Lewiatan.

    System viaTOLL tylko do 30 września 2021 r.

    System viaTOLL będzie działać wyłącznie do 30 września br. Od 1 października zostanie wyłączony, a jedynym systemem umożliwiającym opłacanie przejazdów ciężkich po drogach płatnych będzie system e-TOLL – powiedziała Magdalena Rzeczkowska, Szefowa Krajowej Administracji Skarbowej.

    Zasady ustalania rezydencji podatkowej

    Rezydencja podatkowa. Jak wyglądają zasady ustalania rezydencji podatkowej na podstawie objaśnień Ministerstw Finansów z 29 kwietnia 2021 r.?

    Sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej w działalności gospodarczej a PIT

    Odpłatne zbycie nieruchomości wykorzystywanej na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, która nie była środkiem trwałym i nie podlegała ujęciu w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej. Taką interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) został zaprezentowany w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (podjętej w składzie siedmiu sędziów) z 17 lutego 2014 r. (sygn. akt II FPS 8/13). Tak samo uważają organy podatkowe, w tym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

    Minimalne wynagrodzenie otrzymuje 2,2 mln Polaków. Podwyżka już w 2022 r.

    Płaca minimalna w 2022 roku. Rząd podniósł minimalne wynagrodzenie oraz godzinową stawkę minimalną od 2022 roku. Najniższe wynagrodzenie dla zatrudnionych na podstawie umowy o pracę wyniesie brutto 3010 złotych, a stawka godzinowa dla samozatrudnionych i zleceniobiorców – 19,70 złotych brutto. Obecnie w Polsce 2,2 miliona osób otrzymuje płace na poziomie minimalnego wynagrodzenia.

    Minimalny podatek dochodowy od wielkich korporacji, a obciążenie małych i średnich firm

    Minimalny podatek dochodowy. Na wzór rozwiązań stosowanych w USA czy Kanadzie, polski ustawodawca wprowadził w ramach pakietu zmian do ustaw podatkowych tzw. „Polski Ład” minimalny podatek dochodowy. Jako cel wprowadzenia nowego obciążenia Ministerstwo Finansów wskazało konieczność wsparcia gospodarki osłabionej w wyniku pandemii COVID – 19 oraz załatanie luki budżetowej powstałej w podatku dochodowym od osób prawnych.

    Korekta JPK_V7M - błędna nazwa dostawcy

    Korekta JPK_V7M. Podatnik otrzymał fakturę korygującą dotyczącą sprzedaży z czerwca 2021 r. Korekta jest na 0,00 zł i dotyczy wyłącznie zmiany danych sprzedawcy. Firma sprzedawcy się przekształciła, w związku z czym zmieniła się jego nazwa (NIP został ten sam). Czy podatnik powinien korygować JPK za czerwiec 2021 r.?

    Projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu

    Polski Ład a podatki. Sejm skierował do komisji projekt zmian w ustawach podatkowych w ramach Polskiego Ładu. Zgłoszony przez Koalicję Obywatelską wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu nie uzyskał większości.

    Komornicze e-licytacje nieruchomości od 19 września 2021 r.

    Komornicze e-licytacje nieruchomości. Od 19 września 2021 r. zaczęły obowiązywać przepisy dotyczące możliwości sprzedaży nieruchomości w drodze komorniczej licytacji elektronicznej. Resort sprawiedliwości ocenia, że zmiana pozwoli na likwidację zmów między licytantami oraz zapewni transparentność i bezpieczeństwo postępowań.

    Windykacja należności na własną rękę, czy przez firmę windykacyjną?

    Windykacja należności. Aż 73 proc. małych i średnich przedsiębiorstw wskazuje, że firmy korzystające z profesjonalnej windykacji są postrzegane jako wiarygodne i odpowiedzialnie traktują zapłatę za swoją pracę – wynika z badania Kaczmarski Inkasso. Mimo to wiele z nich decyduje się na samodzielne dochodzenie należności od kontrahentów. Uważają, że tak będzie taniej i prościej. Jak jest naprawdę?

    Wzrosła liczba faktur przekazywanych do odzyskania

    Faktury przekazywane do odzyskania. O 1/3 zwiększyła się od sierpnia ub. r. do sierpnia 2021 r. liczba faktur przekazywanych przez przedsiębiorców do odzyskania, a średni okres przeterminowania faktur skrócił się w tym czasie od 222 do 180 dni - wynika z danych Kaczmarski Inkasso, partnera Krajowego Rejestru Długów.

    Rekompensaty dla firm w związku ze stanem wyjątkowym - Sejm uchwalił ustawę

    Stan wyjątkowy - rekompensaty dla firm. 17 września 2021 r. Sejm przyjął ustawę ws. rekompensaty dla podmiotów gospodarczych w związku ze stanem wyjątkowym. Uprawnione podmioty mogą ubiegać się o rekompensatę na poziomie 65 proc. średniego miesięcznego przychodu z trzech letnich miesięcy - czerwca, lipca i sierpnia.

    Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią - uszczelnienie przepisów

    Zmiana umów podatkowych z Maltą i Holandią, która przewiduje wprowadzenie rozwiązań ograniczających agresywną optymalizację podatkową, zwiększy wpływy do polskiego budżetu - ocenia Dyrektor Departamentu Systemu Podatkowego w Ministerstwie Finansów Przemysław Szymczyk.

    Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) od 2022 r.

    Ulga na społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR). W ramach Polskiego Ładu ustawodawca planuje wprowadzenie ulgi dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę. Ulga na CSR ma wejść w życie od 2022 roku.

    Zwalczanie pożyczek lichwiarskich - projekt ustawy

    Zwalczanie pożyczek lichwiarskich. Jest zgoda na prace nad tzw. ustawą antylichwiarską, której projekt uzyskał wpis do planu prac rządu. To daje resortowi "zielone światło" do kolejnych kroków legislacyjnych i działań, aby projekt ten mógł być jak najszybciej przyjęty - powiedział PAP wiceminister sprawiedliwości Michał Woś.

    Czasowa rejestracja samochodu a zwrot akcyzy

    Zwrot akcyzy od samochodu. Fiskus nie może odmówić zwrotu akcyzy przedsiębiorcy tylko dlatego, że ten przed sprzedażą samochodu dokonał jego czasowej rejestracji w Polsce - tak uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu.

    Informacje TPR - będą zmiany rozporządzeń

    Informacje TPR. Ministerstwo Finansów informuje, że na stronach Rządowego Centrum Legislacji zostały opublikowane projekty rozporządzeń zmieniających rozporządzenia TPR w zakresie podatku PIT i CIT.

    Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodów

    Wydatki na ubranie, a koszty uzyskania przychodu. Istnieje wiele profesji w których wymagane jest korzystanie z określonego rodzaju garderoby. Mogą to być ubrania wskazane jako konieczne dla bezpieczeństwa pracowników – np. specjalny stój na budowie - zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, lub też ze względu na inne regulacje prawne – jak na przykład obowiązkowa toga dla adwokata podczas rozprawy na sali sądowej. Poza ścisłymi regulacjami wynikającymi z przepisów istnieją również reguły wyznaczane przez tradycje czy zwyczaje – chociażby konieczność dostosowania stroju do oficjalnych wystąpień publicznych, czy na wysokiej rangi spotkaniach biznesowych. W wielu sytuacjach zakup stroju staje się więc obowiązkiem pracodawcy lub przedsiębiorcy. Powstaje więc pytanie - jakie wydatki związane z garderobą stanowić mogą koszty uzyskania przychodu? Na jakich zasadach oceniać konieczność, prawidłowość oraz wysokość zakupu?

    Granice opodatkowania budynku w podatku od nieruchomości

    Budynek jako przedmiot opodatkowania podatkiem do nieruchomości to „obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach”.

    Zmiany w opodatkowaniu gruntów kolejowych

    Opodatkowanie gruntów kolejowych. Podatkiem od nieruchomości zostaną objęte grunty, na których przedsiębiorstwa kolejowe prowadzą działalność komercyjną inną niż kolejową - tak wynika z projektu nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

    Kantor wymiany walut - wymogi formalne

    Prowadzenie kantoru wymiany walut to jedna z tych form działalności, które w ostatnich latach cieszą się ogromną popularnością. Łatwy dostęp do podróżowania i powszechność emigracji z kraju np. w celach zarobkowych, to główne powody, dla których taki biznes jest szczególnie opłacalny. Kantor to punkt usługowy oferujący sprzedaż i zakup obcej waluty po określonych kursach. Wydawałoby się, że to dość prosta sprawa, jednak samo założenie takiej firmy nie jest łatwe. Jeżeli chcemy prowadzić kantor, musimy uzyskać zezwolenie i spełnić kilka istotnych warunków.

    Wirtualna kasa fiskalna nie będzie musiała drukować paragonów

    Wirtualne kasy fiskalne. Kasa fiskalna w postaci oprogramowania (czyli tzw. wirtualna kasa fiskalna) nie będzie musiała drukować paragonów, jeśli została umieszczona w urządzeniach do automatycznej sprzedaży towarów i usług. Taka zmiana wynika z projektu rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej opublikowanego w czwartek 16 września 2021 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji.

    Kwota wolna od podatku w 2022 roku

    Kwota wolna od podatku. W ramach Polskiego Ładu ustawodawca proponuje podwyższenie do 30 000 zł kwoty wolnej od podatku. Zmiana ma wejść w życie od 2022 roku.

    Składy podatkowe - zmiany w akcyzie

    Składy podatkowe. Jeśli dany podmiot przejmie od innego skład podatkowy, to dotychczasowy posiadacz składu nie będzie musiał zapłacić akcyzy od produktów znajdujących się w nim - przewiduje projekt nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym, który trafi do dalszych prac w sejmowej komisji energii.