Czy pożyczka otrzymana przez pracownika na preferencyjnych warunkach jest przychodem ze stosunku pracy

RADA

Organy podatkowe stoją na stanowisku, że w opisanym przez Państwa przypadku u pracownika wystąpi przychód ze stosunku pracy w wysokości równowartości różnicy kwoty odsetek, jaką musiałby uiścić na rynku komercyjnym, a kwotą odsetek, którą zapłaci pracodawcy. Można jednak spotkać odmienne opinie w tej sprawie. Szczegóły w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

W myśl art. 12 ust. 1 updof za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności:

• wynagrodzenia zasadnicze,

• wynagrodzenia za godziny nadliczbowe,

• różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop,

• wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona,

• świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Co do przedstawionego przez Państwa stanu faktycznego, to otrzymana na preferencyjnych zasadach przez pracowników pożyczka nie jest niczym innym jak otrzymaniem świadczenia częściowo odpłatnego.

Niestety przepisy ustawy nie przewidują zwolnień podatkowych dla środków pieniężnych z ZFŚS stanowiących przychód pracownika, z wyjątkiem niektórych zapomóg.

W związku z powyższym, w przedstawionym przez Państwa stanie faktycznym, w przypadku gdy przedmiotem częściowo odpłatnego świadczenia jest korzyść w postaci odsetek, to wartość pieniężną takiego świadczenia należy ustalić według zasad określonych w art. 12 ust. 3 updof. Tak więc różnica pomiędzy odsetkami, jakie pracownik zapłaciłby w banku, a odsetkami, jakie zapłaci od udzielonej przez Państwa firmę pożyczki, podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych jako przychód ze stosunku pracy.

Również organy podatkowe potwierdzają, iż w przypadku gdy pożyczka jest udzielona pracownikowi na zasadach preferencyjnych, to różnica wynikająca z oprocentowania stanowi przychód pracownika ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W piśmie Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z 15 listopada 2005 r. nr PD-3/417/i-54/05/G czytamy, że:

W rozpatrywanej sprawie udzielanie pożyczek nie mieści się w zakresie działalności gospodarczej pracodawcy. Jednak zgodnie z opracowanym regulaminem Spółki pracownicy mogą ubiegać się o udzielenie pożyczek, które są oprocentowane niżej niż pożyczki ogólnie dostępne w warunkach rynkowych. Mając na uwadze przytoczone przepisy, otrzymana przez pracownika pożyczka oprocentowana w sposób preferencyjny stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, którego wysokość stanowić będzie różnica pomiędzy wartością odsetek ustaloną na warunkach rynkowych a wartością odsetek zapłaconych przez pracownika. Przychód ten powstanie w miesiącu, w którym pożyczka zostanie postawiona do dyspozycji pracownika, w myśl art. 11 ust. 1 updof (...).

Analizując przedstawione przez Państwa zagadnienie, należy stwierdzić, że sporadycznie pojawia się wśród organów podatkowych korzystne dla podatników stanowisko, zgodnie z którym w przypadku uzyskania od pracodawcy pożyczki oprocentowanej na lepszych niż w bankach warunkach po stronie pracownika nie powstanie przychód ze stosunku pracy. W piśmie z 6 wrześnie 2006 r. nr P1-D/415-87/06 Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, w podobnym stanie faktycznym, stwierdził, że:

W myśl art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego gatunku i tej samej jakości. Zawarta umowa może być czynnością prawną dokonaną zarówno pod tytułem odpłatnym, jak i nieodpłatnym. Odpłatność polega na zapłacie odsetek i strony, zawierając umowę, same kształtują warunki jej obowiązywania.

Reasumując powyższe, kwota stanowiąca różnicę między oprocentowaniem pożyczki dla pracownika na zakup samochodu w celu wykorzystywania go dla celów służbowych w wysokości oprocentowania rachunku głównego Nadleśnictwa a stopą oprocentowania kredytu bankowego nie stanowi dla pracownika przychodu ze stosunku pracy i nie podlega opodatkowaniu w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

• art. 12 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 115, poz. 793

Marek Witkowski

konsultant podatkowy