Oprocentowanie lokat i kont oszczędnościowych: koniec sierpnia 2024 r. Przeciętnie ok. 5,5 proc. ale można trafić i 8 proc.

• Jakie przyczyny coraz niższego oprocentowania lokat bankowych?
• Minister Finansów pogarsza ofertę detalicznych obligacji
• Nadal można znaleźć promocje na 7-8%
• 4% to standard przeciętnej lokaty
• Odsetki a inflacja. Krótki epizod realnych zysków na lokatach?

Sierpień 2024 roku jest kolejnym miesiącem trendu powolnego spadku atrakcyjności depozytów (czyli lokat bankowych i kont oszczędnościowych). Cztery banki obniżyły w tym miesiącu oprocentowanie promocyjnych depozytów. A żaden nie podwyższył tego oprocentowania

Jakie przyczyny coraz niższego oprocentowania lokat bankowych?

Takie zmiany nie powinny być dla nikogo nadmiernym zaskoczeniem. Powoli obniżające się oprocentowanie jest wynikiem malejącej konkurencji o nasze oszczędności. Wiązać to możemy z faktem, że bankowe skarbce puchną od składanych w nich oszczędności, podczas gdy akcja kredytowa pozostaje wciąż dość skromna. Do tego Minister Finansów pogarsza warunki emitowanych papierów dla klientów detalicznych, a gdyby tego było mało, to znowu ożywają nadzieje na cięcia stóp procentowych – nawet jeśli nie w bieżącym roku, to w przyszłym.

Spójrzmy na szczegóły. Po pierwsze dane GUS za lipiec sugerują, że średnie wynagrodzenie w przedsiębiorstwach było o 10,6% wyższe niż przed rokiem. Ceny dóbr i usług były natomiast w lipcu o 4,2% wyższe niż rok wcześniej. To znaczy, że przeciętnemu Kowalskiemu, po opłaceniu kosztów życia, powinno zostawać w portfelu znacznie więcej niż przed rokiem. Co robimy z tymi pieniędzmi? Dane NBP sugerują, że przynajmniej część oszczędzamy. W lipcu 2024 roku łączna suma trzymana w bankach przez gospodarstwa domowe opiewała na prawie 1 280 mld złotych (prawie 1,3 bln zł). To o prawie 124 miliardy złotych więcej niż przed rokiem. Fakt, że oprocentowanie oferowane przez banki spada nie stoi więc w sprzeczności z tym, że i tak trzymamy w tych instytucjach coraz więcej pieniędzy. 

Może część z nas zanosi do tych instytucji swoje środki, aby korzystać z wciąż oferowanych warunków depozytowych. Jeśli bowiem sprawdzą się coraz śmielej artykułowane prognozy, to Rada Polityki Pieniężnej zacznie się w końcu zastanawiać nad powrotem na ścieżkę cięć stóp procentowych. Nawet jeśli nie stanie się to w bieżącym roku, to prawdopodobieństwo takich ruchów w 2025 roku wyraźnie ostatnio wzrosło. Jeśli stopy procentowe pójdą w dół, to należy spodziewać się też wyraźniejszych spadków oprocentowania depozytów, ale też kredytów. 

Minister Finansów pogarsza ofertę detalicznych obligacji

Na to wszystko nadkładają się też działania podejmowane przez Ministra Finansów. On też ma wpływ na poziom konkurencji o nasz kapitał. W czerwcu doszło przecież do zmian w ofercie detalicznych papierów skarbowych, które ograniczyły atrakcyjność obligacji emitowanych na krótsze terminy. Nie jest przecież przy tym tajemnicą, że papiery skarbowe mogą być dla części rodaków ciekawą alternatywą dla zanoszenia oszczędności do banków (jedna obligacja detaliczna kosztuje 100 złotych). 

Wiemy już, że we wrześniu czeka nas tu kolejna korekta – oprocentowanie części papierów ponownie spadnie, a gdyby tego było mało, to w górę pójdą opłaty za wcześniejszy wykup obligacji. Ruch ten w kolejnych miesiącach znowu sprzyjać będzie ograniczaniu oprocentowania lokat bankowych.

Oferta detalicznych obligacji skarbowych
Typ obligacji	Maj 2024		Czerwiec 2024		Wrzesień 2024		Opłata za wcześniejszy wykup od września 2024  (w zł za jedną obligację przedstawioną do wykupu)
	Oprocentowanie		Oprocentowanie		Oprocentowanie
	Pierwszy okres	Od drugiego okresu	Pierwszy okres	Od drugiego okresu	Pierwszy okres	Od drugiego okresu
3-msc	3,00%	nie dotyczy	3,00%	nie dotyczy	3,00%	nie dotyczy	brak
Roczna	6,05%	stopa referencyjna NBP	5,95%	stopa referencyjna NBP	5,75%	stopa referencyjna NBP	0,5 zł (bez zmian)
2-letnia	6,30%	stopa referencyjna NBP +0,5%	6,15%	stopa referencyjna NBP +0,35%	5,90%	stopa referencyjna NBP +0,15%	0,7 zł (bez zmian)
3-letnia	6,4% (stałe)		6,2% (stałe)		5,95% (stałe)		1 zł (zamiast 0,7 zł)
4-letnia	6,55%	inflacja + 1,25%	6,55%	inflacja + 1,50%	6,30%	inflacja + 1,50%	2 zł (zamiast 0,7 zł)
6-letnia	6,75%	inflacja + 1,75%	6,75%	inflacja + 2,00%	6,50%	inflacja + 2,00%	2 zł (zamiast 0,7 zł)
10-letnia	6,80%	inflacja + 1,50%	6,80%	inflacja + 2,00%	6,55%	inflacja + 2,00%	3 zł (zamiast 2 zł)
12-letnia	7,05%	inflacja + 2,00%	7,05%	inflacja + 2,50%	6,80%	inflacja + 2,50%	3 zł (zamiast 2 zł)
Opracowanie HREIT na podstawie obligacjeskarbowe.pl

Nadal można znaleźć promocje na 7-8%

Pokrzepiająca jest za to informacja, że póki co wciąż w ofertach banków znajdziemy depozyty promocyjne kuszące obietnicą zysków na poziomie nawet 7-8%. W sierpniu 2024 roku 9 takich propozycji trafiło do naszego rankingu lokat i rachunków oszczędnościowych. 

Problem w tym, że niestety nie zawsze takie wyśrubowane promocje odpowiadają w pełni naszym potrzebom. Chodzi o to, że gdy zagłębimy się w szczegóły, to może się okazać, że oferta obwarowana jest tyloma dodatkowymi ograniczeniami, że wcale nie jest tak łatwo z niej skorzystać. 

Klasycznymi „gwiazdkami” są limit kwoty, krótki okres korzystania z promocyjnego oprocentowania oraz kierowanie tych ofert do nowych klientów lub co najmniej osób, które przynoszą do banku nowe środki. Nierzadko warunkiem koniecznym było też aktywne korzystanie z dodatkowych produktów (karta, konto, aplikacja mobilna). 

Coraz powszechniej stosowaną „innowacją” jest to, że jeśli chcemy cieszyć się z wyższego oprocentowania, to musimy nie tylko regularne zasilać konto lub utrzymywać minimalne saldo na rachunku, ale też aktywnie korzystać z usług płatniczych (karty lub BLIKa). Co najmniej kilka banków wymaga ponadto od osób zakładających depozyty udzielania tzw. zgód marketingowych. To znaczy, że promocyjne oprocentowanie będzie naliczane, ale dopiero wtedy, kiedy pozwolimy pracownikom banku kontaktować się z nami w sprawach sprzedaży innych produktów lub usług. 

4% to standard przeciętnej lokaty

Efekt tego jest taki, że jedni znajdują satysfakcję w przenoszeniu oszczędności po kilka razy w roku z banku do banku, aby za każdym razem zyskać dodatkowych 100, 200 czy np. 300 złotych odsetek, a inni rezygnują z takiej żonglerki. To, że nie jest ona wcale taka prosta potwierdzają ostatnie dane banku centralnego. Te za czerwiec pokazują na przykład, że w szóstym miesiącu br. zanosiliśmy nasze oszczędności na lokaty w nadziei, że dostaniemy w zamian przeciętnie 4,12% odsetek w skali roku. W tym samym czasie przeciętne oprocentowanie promocyjnych depozytów było na poziomie 5,56% rocznie, a czołowe propozycje kusiły obietnicą odsetek na poziomie 7-8%. Mimo tego „statystyczny” faktycznie zakładany depozyt dawał zarobić prawie o połowę mniej. 

Dla porządku musimy dodać, że w naszym zestawieniu zajmujemy się tylko „czystymi depozytami”. Pomijamy więc oferty, w ramach których ponosimy dodatkowe ryzyko inwestowania w fundusze inwestycyjne, zaciągamy kredyt na zakup auta lub w pakiecie z lokatą bierzemy kartę kredytową. W naszym rankingu zbieramy co miesiąc informacje o najlepiej oprocentowanych lokatach, ale też rachunkach oszczędnościowych. Skupiamy się na takich, w ramach, których powierzamy pieniądze na maksymalnie 12 miesięcy oraz takich, które przeznaczone są dla szerokiego grona klientów (pomijamy oferty z limitami wiekowymi czy dedykowane dla najzamożniejszych osób). Kluczowe jest dla nas bezpieczeństwo, a więc lokata lub rachunek oszczędnościowy muszą podlegać pod gwarancję BFG (lub identycznej instytucji z innego kraju UE). I choć przyjmujemy oferty, w ramach których trzeba skorzystać z produktów dodatkowych (konta, karty, a nawet ubezpieczenia), to robimy to tylko wtedy, gdy można z nich zrezygnować lub uniknąć kosztów aktywnie korzystając z karty lub konta.

Odsetki a inflacja. Krótki epizod realnych zysków na lokatach?

Pocieszeniem dla osób oszczędzających na lokatach może być ponadto fakt, że kończące się niedawno depozyty pozwalały zarobić i to nie tylko w ujęciu nominalnym, ale też realny (ponad inflację). Chodzi o to, że jeśli w lipcu 2023 roku zakładaliśmy roczny depozyt, to banki skłonne były nam oferować przeciętnie 5,86% (dane NBP). Po potrąceniu podatku oznacza to odsetki netto w wysokości prawie 4,75%. To więcej niż lipcowa inflacja szacowana przez GUS na 4,2% (r/r). 

Dziś oczywiście nie wiemy czy w perspektywie najbliższych 12 miesięcy do naszych oszczędności banki będą doliczały odsetki szybciej niż inflacja będzie konsumowała siłę nabywczą pieniędzy. Projekcja inflacji przygotowana przez analityków NBP sugeruje, że w 3 kwartale 2025 roku możemy się spodziewać inflacji na poziomie około 4,4%. Aby co najmniej tyle zarobić na lokacie, musielibyśmy dziś znaleźć roczny depozyt dający przed opodatkowaniem obietnicę odsetek na poziomie trochę ponad 5,4%. O taką propozycję jest dziś co najmniej trudno, a przeciętne oprocentowanie faktycznie zakładanych rocznych lokat wynosi około 4%.

Najlepsze lokaty i rachunki oszczędnościowe
Nazwa banku		Nazwa produktu			Oprocen- towanie w skali roku	Max kwota z danym oprocen- towaniem	Okres lokaty lub promocyjnego oprocentowania	Oferta dla nowych klientów lub środków?	Wymagane produkty dodatkowe
BNP Paribas		Konto Lokacyjne			8,00%**	25 tys. zł	maksymalnie do 31.01.2025	tak	konto**
mBank		Moje cele			7,50%**	25 tys. zł	3 miesiące	nie	konto
Citi Bank Handlowy		Konto Oszczędnościowe			7,20%**	100 tys. zł	4 miesiące	tak	konto**
Nest Bank		Lokata Witaj			7,10%**	25 tys. zł	6 miesięcy	tak	konto
Nest Bank		Nest Konto Oszczędnościowe			7,10%**	100 tys. zł	90 dni	tak	konto
VeloBank		Lokata Mobilna Na Start			7,00%*	50 tys. zł	2 miesiące	tak	aplikacja mobilna
VeloBank		Elastyczne Konto Oszczędnościowe			7,00%*	100 tys. zł	3 miesiące	tak	-
Bank Pekao		Konto oszczędnościowe			7,00%	100 tys. zł	152 dni	tak	konto**
Alior Bank		Konto Mega Oszczędnościowe			7,00%**	100 tys. zł	4 miesiące	tak	konto, karta **
Bank Pocztowy		Konto Oszczędnościowe			6,50%**	20 tys. zł	3 miesiące	tak	konto, karta**
Toyota Bank PL		Lokata Plus			6,30%	10x100 tys. zł	9 miesięcy	nie	konto**
Toyota Bank PL		Lokata Plus			6,10%	10x100 tys. zł	6 miesięcy	nie	konto**
Bank Millennium		Oszczędnościowe Profit			6,00%**	100 tys. zł	91 dni	tak	konto**
ING Bank Śląski			OKO (bonus)		6,00%**	200 tys. zł	3 miesiące	tak	konto
ING Bank Śląski			OKO (bonus na start)		6,00%**	200 tys. zł	3 miesiące	tak	konto
BNP Paribas		Lokata Tenisowa			5,50%	50 tys. zł	3 miesiące	tak	konto**
BFF				Lokata Facto	5,25%	bez limitu	3/6/9 miesięcy	nie	-
Inbank				Lokata standardowa	5,25%	1 mln zł	12 miesięcy	nie	-
Aion Bank				Konto oszczędnościowe	5,10%	bez limitu	od 1.08 do 30.09.2024	nie	aplikacja mobilna**
Inbank				Lokata standardowa	5,15%	1 mln zł	6 miesięcy	tak	-
BOŚ	Lokata na Nowe Środki (BOŚBank24 i aplikacja mobilna)				5,00%	bez limitu	3 miesięcy	tak	konto
Citi Bank Handlowy		Konto Super Oszczędnościowe			5,00%	20 tys. zł	zmienne	nie	konto**
PKO BP				Rachunek Oszczędnościowy Plus	5,00%	250 tys. zł	90 dni	tak	konto
BFF		Lokata Facto			5,00%	bez limitu	12 miesięcy	nie	-
Alior Bank		Lokata mobilna			5,00%*	50 tys. zł	100 dni	nie	konto, aplikacja mobilna
Santander Consumer Bank		Online Nowe Środki			5,00%	400 tys. zł	6 miesięcy	nie	-
Credit Agricole		Lokata na nowe pieniądze			4,75%	100 tys. zł	90 dni	tak	konto**
Santander Consumer Bank				Rachunek oszczędnościowy	4,70%	50 tys. zł	do 21.11.2024	nie	-
Bank Millennium		Lokata Horyzont Zysku			4,70%	bez limitu	6 miesięcy	tak	konto**
mBank		eKonto oszczędnoś. na nowe środki			4,60%	500 tys. zł	90 dni	tak	konto
Credit Agricole		Lokata na nowe pieniądze			4,50%	100 tys. zł	180 dni	tak	konto**
BOŚ		Lokata na Nowe Środki (w placówkach)			4,50%	500 tys. zł	3/6/12 miesięcy	tak	konto
PKO BP		Lokata mobilna			4,00%	50 tys. zł	3 miesiące	nie	konto** aplikacja mobilna
Santander Bank Polska				Lokata wakacyjna	4,00%	50 tys. zł	3 miesiące	tak	konto**
Santander Bank Polska		Lokata terminowa			3,00%	brak limitu	3 miesiące	tak	konto**
Bank Pekao		Lokata standardowa			3,75%	bez limitu	12 miesięcy	nie	konto**
Bank Pocztowy		Lokata Zysk w Porządku			progresywne 1,5-4,5%	bez limitu	36 miesięcy***	nie	konto
*Należy wyrazić zgody marketingowe **Wymagania dla wyższego oprocentowania lub uniknięcia kosztów (np. wpływy, transakcje płatnicze, minimalne saldo, korzystanie z aplikacji, zgody marketingowe) *** lokata progresywna na 36 miesięcy, ale uwzględniamy ją w zestawieniu, bo utrzymanie jej przez pełne okresy miesięczne daje prawo do zachowania dotychczas naliczonych odsetek. Po 12 miesiącach średnio 1,75%. Opracowanie HREIT na podstawie ankiet (termin nadsyłania informacji 26.08.2024) i stron internetowych banków.

Bartosz Turek, główny analityk HREIT