Czy w spółce partnerskiej koszty mogą być rozliczane w innej proporcji niż przychody

RADA

Przyjęty sposób rozliczania przychodów i kosztów nie jest prawidłowy z punktu widzenia rozliczenia podatku dochodowego. Przychody, koszty uzyskania oraz ulgi podatkowe powinny być rozliczane proporcjonalnie do prawa każdego wspólnika (partnera) w udziale w zysku spółki.

UZASADNIENIE

Spółka partnerska jest rodzajem handlowej spółki osobowej. W myśl art. 51 k.s.h. w związku z art. 89 tej ustawy każdy wspólnik ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w takim samym stosunku, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. Udział ten może być jednak określony inaczej w umowie spółki. W razie wątpliwości uważa się, że określony w umowie spółki udział wspólnika w zysku odnosi się także do jego udziału w stratach.

Specyfika spółki partnerskiej polega przede wszystkim na tym, że partner nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania spółki powstałe w związku z wykonywaniem przez pozostałych partnerów wolnego zawodu w spółce, jak również za zobowiązania spółki będące następstwem działań i zaniechań osób zatrudnionych przez spółkę na podstawie umowy o pracę lub innego stosunku prawnego, które podlegały kierownictwu innego partnera przy świadczeniu usług związanych z przedmiotem działalności spółki (art. 95 § 1 k.s.h.).

Jednak ani ten wyjątkowo ukształtowany stosunek wspólników do osób trzecich, ani swoboda w ustalaniu udziału w zysku lub stracie nie ma wpływu na sposób podatkowego rozliczania przychodów i kosztów jego uzyskania.

Kluczowe znaczenie w tej kwestii ma art. 8 updof, który stanowi, iż przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku. W braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe.

WARTO ZAPAMIĘTAĆ

Przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku. W braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe.

Wspólnik spółki osobowej powinien uzyskane przychody z udziału w tej spółce połączyć z pozostałymi przychodami i opodatkować według skali albo, jeśli wybrał opodatkowanie liniowe, zastosować 19-proc. stawkę.

Powyższa zasada odnosi się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów oraz ulg podatkowych.

Dla celów podatkowych koszty przyporządkowuje się więc wspólnikom według proporcji przyjętych dla podziału zysków. Jeśli z umowy spółki wynika, że jeden z partnerów partycypuje w zyskach w 10 proc., a w kosztach w 33,33 proc., to taki zapis ma znaczenie tylko we wzajemnych rozliczeniach między stronami umowy. Natomiast dla fiskusa koszty poniesione przez tegoż wspólnika będą wynosiły 10 proc. sumy kosztów, które można przypisać spółce (wszystkim wspólnikom).

Takie stanowisko potwierdzają również organy podatkowe. W piśmie z 14 marca 2006 r. nr PB1-415-3-06-KN Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Śródmieście czytamy, że:

(...) wielkość przychodu przypadającego na Podatnika (wspólnika spółki partnerskiej) w ogólnym przychodzie spółki będzie wyznaczona przez udział, w jakim podatnik partycypuje w przychodzie spółki, taką samą zasadę należy zastosować przy określaniu kosztów uzyskania przychodu, zysków/strat przypadających na podatnika. Z zapisów umowy spółki wynika, że udział Pana C. w przychodzie spółki jest równy 33,33 proc., zatem przy wypełnianiu deklaracji PIT-5, w poz. 69, 70, 71, 72, Podatnik winien wykazać przypadający na niego przychód, koszty uzyskania przychodu, dochód/stratę z pozarolniczej działalności gospodarczej, z uwzględnieniem 33,33 proc. udziału.

W związku z tym, iż jedną z pozycji po stronie kosztów podatkowych są odpisy amortyzacyjne naliczane od wartości początkowej środków trwałych, do nich również będą miały zastosowanie przedstawione powyżej zasady rozliczeń.

Jak słusznie bowiem zauważył Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Białymstoku w piśmie z 25 lipca 2007 r. nr RO-XV/415/PDOF-411/8/JS/05:

(...) podstawą proporcjonalnego rozliczenia jest suma poniesionych kosztów uzyskania przychodów, w tym również całość zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych. Wykluczone jest zatem stosowanie innej proporcji udziałów do odpisów amortyzacyjnych, a innej do pozostałych kosztów uzyskania przychodów, w konsekwencji nie można również wyłączyć wspólnika od udziału w zakupie i odpisach amortyzacyjnych od konkretnego środka trwałego wchodzącego do majątku spółki partnerskiej. Spółka partnerska obowiązana jest do prowadzenia jednej księgi przychodów i rozchodów oraz jednej ewidencji środków trwałych.

W świetle powyższego nie jest możliwe obciążanie odpisami amortyzacyjnymi kosztów podatkowych tylko jednego wspólnika.

• art. 51, art. 89, art. 95 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - j.t. Dz.U. Nr 94, poz. 1037; ost.zm. Dz.U z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

• art. 8 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 192, poz. 1378

Małgorzata Rymarz

konsultant w kancelarii doradztwa podatkowego